II SA/BK 520/22

II SA/Bk 520/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2022-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Barbara Romanczuk
Grzegorz Dudar
Marek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 97 par. 2 w zw. z art. 97 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 października 2022 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M. N. (dalej powoływanej też jako: "Skarżąca") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.. z dnia [...] stycznia 2022r., nr [...] odmawiające podjęcia zawieszonego postępowania odwoławczego od decyzji Wójta Gminy M. P. z dnia [...] listopada 2021 r. w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. Podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Wnioskiem z dnia 3 listopada 2021r. M. N. zwróciła się o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem E. N.
Wójt Gminy M. P. decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] odmówił Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca i wniosła od niego odwołanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] zawiesiło postępowanie odwoławcze w sprawie do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Urząd Funduszu Emerytalnego U. -Urząd Główny w obwodzie w. w kwestii zawieszenia prawa do emerytury dla Skarżącej .
W dniu 18 stycznia 2022r. Skarżąca złożyła wniosek o podjęcie zwieszonego postępowania i przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy wysokością świadczenia pielęgnacyjnego, a otrzymywaną przez nią emeryturą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2022r. nr [...] odmówiło podjęcia zawieszonego postępowania powołując się na fakt, że nie ustała przyczyna, z powodu której postępowanie odwoławcze zostało zawieszone. Dodatkowo, przytaczając przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, Kolegium uznało, że nie jest możliwe przyznanie Skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy otrzymywaną emeryturą, a przysługującym świadczeniem pielęgnacyjnym.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżąca wskazała, że zawieszenie postępowania przez SKO było błędne. Stwierdziła, że niewydawanie przez 6 miesięcy rozstrzygnięcia jest dla niej krzywdzące, skoro wskazała wysokość otrzymywanej emerytury z Ukrainy, która w przeliczeniu na złote wynosi ok. 300 zł. Powołała się przy tym na wyrok NSA z 30 kwietnia 2020 r. o sygn.. akt I OSK 1546/19.
SKO w Ł. postanowieniem z dnia [...] lutego 2022r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Kolegium w pierwszej kolejności przywołało treść art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, że zagadnieniem wstępnym wymagającym rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie jest uprzednie rozstrzygnięcie kwestii zawieszenia przysługującej Skarżącej - emerytury. Emerytura jest wprawdzie prawem niezbywalnym, ale jak uznało SKO, zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w postaci ustalonego prawa do emerytury. Zawieszenie prawa do emerytury skutkuje bowiem wstrzymaniem jej wypłaty. Końcowo, powołując się zaś na art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, organ wyjaśnił, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, powinna bowiem dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór może zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury.
Skargę na powyższe postanowienie do tut. sądu administracyjnego wniosła Skarżąca wskazując, że w chwili obecnej znajduje się na bardzo ciężkiej sytuacji finansowej, a jej mąż wymaga całodobowej opieki.
SKO w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Pełnomocnik Skarżącej w piśmie procesowym z dnia 11 lipca 2022r., podtrzymując argumentację skargi, wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie - na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. - dowodu z załączonego przez Skarżącą pisma Funduszu Emerytalnego U. z dnia 10 czerwca 2022 r. na okoliczność zaprzestania wypłacania emerytury na rzecz Skarżącej, a zatem ziszczenia przesłanek pozytywnych do wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego. Powołując się na powyższą okoliczność pełnomocnik Skarżącej wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia SKO z dnia [...] lutego 2022 r. utrzymującego w mocy postanowienie własne z dnia [...] stycznia 2022 r. odmawiające podjęcia zawiedzonego postępowania odwoławczego od decyzji Wójta Gminy M. P. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jak podkreśliła, sąd administracyjny co do zasady wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, tj. na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu (czynności), tym niemniej art. 106 § 3 p.p.s.a. przewiduje możliwość przeprowadzenia dowodów uzupełniających, które mogą być brane pod uwagę przy orzekaniu. Odwołując się zaś do złożonego przez Skarżącą w toku postępowania sądowego pisma Funduszu Emerytalnego U. z którego wynika, że M. N. zaprzestano wypłacania emerytury od dnia 1 czerwca 2022 r., pełnomocnik stwierdziła, że na datę orzekania przez tut. sąd spełnione zostały wszystkie przesłanki do udzielenia jej świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad mężem E. N. Za taką interpretacją, jak zaznaczyła pełnomocnik Skarżącej, przemawia również ekonomika procesowa, albowiem uchylenie decyzji SKO spowoduje od razu podjęcie zawieszonego postępowania odwoławczego i rozpoznanie odwołania na decyzję Wójta Gminy M. P. z dnia [...] listopada 2021r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Przeprowadzona przez sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga M. N. rozpoznana została w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a"). Zgodnej z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 3 § 1 tej ustawy sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną. Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron, oraz zasadami postępowania przed organami administracji publicznej. Jak wynika zaś z art. 133 § 1 tej ustawy sąd, wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, iż przy ocenie legalności decyzji bierze się pod uwagą okoliczności, które wynikają z akt i które legły u podstaw rozstrzygnięcia. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia).
Skoro zaś wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy, to tym samym badając legalność zaskarżonej decyzji, sąd ocenia jej zgodność z prawem materialnym i procesowym w aspekcie całości zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 9 lipca.2008 r. sygn. akt II OSK 795/07, CBOS). Przeprowadzenie zaś dowodów uzupełniających z dokumentów jest wyjątkiem dopuszczalnym tylko w przypadku, gdy ustalenia stanu faktycznego w zakresie przesądzającym o prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy budzą istotne wątpliwości.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi M. N. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2022 r. utrzymujące w mocy postanowienie tego Kolegium z dnia [...] stycznia 2022 r. o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 97 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, gdy ustąpią przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, o których mowa w § 1 pkt 1-4, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony.
Jak wynika z akt kontrolowanej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2021r., działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zawiesiło postepowanie odwoławcze w sprawie przyznania Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym Mężem do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii zawieszenia przez Urząd Funduszu Emerytalnego U. -Urząd Główny w obwodzie w. przysługującej Skarżącej - emerytury.
Dokonując oceny przesłanek uzasadniających podjęcie tak zawieszonego postępowania, rację należy przyznać Kolegium, że na datę wydania zaskarżonego postanowienia, nie ustała przyczyna, z powodu której postępowanie odwoławcze zostało zawieszone. Wprawdzie w toku zainicjowanego przez Skarżącą postępowania sądowego strona przedłożyła przysięgłe tłumaczenie decyzji Funduszu Emerytalnego U. z którego wynika, że M. N. zaprzestano wypłacania emerytury od dnia 1 czerwca 2022 r. (k. 44 akt sądowych), tym niemniej okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonego postanowienia SKO z dnia [...] lutego 2022r. oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia z [...] stycznia 2022r. Skoro na datę wydania tychże postanowień decyzja o zawieszeniu przysługującej – emerytury jeszcze nie istniała, to rozstrzygnięcie o odmowie podjęcia z tego tyłu zawieszonego postępowania, należy uznać za prawidłowe.
Wprawdzie przepis art. 106 § 2 p.p.s.a. umożliwia sądowi przeprowadzenie, z urzędu lub na wniosek stron, dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, tym niemniej, wbrew oczekiwaniom pełnomocnika Skarżącej, przedłożona decyzja Funduszu Emerytalnego U. z dnia [...] maja 2022r., nie uzasadnia uchylenia zaskarżonego w niniejszej sprawie – postanowienia. Jak zasygnalizowano już bowiem wyżej podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zatem zmiana stanu faktycznego, która nastąpiła po wydaniu takiego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy nie mogła mieć wpływu na ocenę jego prawidłowości.
Mając na względzie przedstawione powyżej rozważania sąd skargę oddalił nie dopatrując się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia, o czym orzeczono na postawie art. 151 p.p.s.a.