II SA/Bk 518/24

II SA/Bk 518/24 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2024-10-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Małgorzata Roleder /przewodniczący/
Marta Joanna Czubkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
657
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 221
art. 34 ust. 1
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 61a par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska (spr.) sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant specjalista Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 października 2024 r. sprawy ze skargi S. w Wysokiem Mazowieckiem na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 1 lipca 2024 r. nr 408.76/G-3/VI/24 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej oddala skargę
Uzasadnienie
Postanowieniem z 1 lipca 2024 r. nr 408.76/G-3/VI/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku, po rozpatrzeniu zażalenia S. z siedzibą w W., na postanowienie Marszałka Województwa Podlaskiego z 5 czerwca 2024 r. nr DOS-VII.700.8.2024.MK, odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, o której mowa w art. 34 ust. 1 ustawy 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 221 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa), utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
Rozstrzygnięcie to zostało wydane na podstawie następujących okoliczności faktycznych i prawnych.
S. w pierwszym wniosku z 30 listopada 2023 r. (uzupełnianym w dniu 18 grudnia 2023 r. i 30 stycznia 2024 r.) w pkt drugim tiret pierwszy tego wniosku zwróciła się do Marszałka Województwa Podlaskiego o przedstawienie stanowiska czy tacka wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywką) wykonana z laminatu PET i PE, stanowiąca standardowe opakowanie jednostkowe serów w plastrach, w której górna część opakowania (zakrywka) jest wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), którego kształt łatwo ulega zmianie po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego a dolna część opakowania (tacka) jest wykonana ze sztucznego materiału, którego kształt po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego pozostaje niezmieniony; zaprojektowana w sposób umożliwiający bezpośrednie spożycie produktu spożywczego z opakowania poprzez jego łatwe otwarcie (rozdzielenie zgrzewanych materiałów); zawierająca produkt spożywczy nadający się do bezpośredniego spożycia bez konieczności jakiejkolwiek dodatkowej obróbki (sery), stanowi "paczkę" i czy w konsekwencji podlega pod coroczną opłatę, o której mowa w art. 3k ust. 1 ustawy z 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1903 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa o opłacie produktowej). Do wniosku załączono wizualizację opakowań stosowanych przez S., w tym przedmiotowej tacki.
W decyzji z 26 lutego 2024 r. nr DOS-VII.700.4.2023.MK Marszałek Województwa Podlaskiego, działając na podstawie art. 34 ust. 5 ustawy, przedstawił stanowisko, w którym uznał za nieprawidłową interpretację zaprezentowaną przez S., że wprowadzanie do obrotu żywności w opakowaniu stanowiącym ww. opisaną tackę nie skutkuje obowiązkiem ponoszenia opłaty produktowej (pkt 2 decyzji).
Uzasadniając to stanowisko organ podniósł, że zarówno ustawa o opłacie produktowej, jak i dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 z 5 czerwca 2019 r. w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko nie zawierają legalnej definicji "paczki". W związku z tym, w ocenie organu, należy skorzystać z kryteriów wskazanych w zawiadomieniu Komisji - wytyczne Komisji dotyczące produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na podstawie ww. dyrektywy. Wskazano, że w wytycznych tych określono następujące wskaźniki:
1) kryterium: wykonane z elastycznych materiałów:
- elastyczne opakowanie to takie, którego kształt łatwo ulega zmianie, np. po dodaniu lub usunięciu produktów spożywczych, w przeciwieństwie do sztywnego opakowania, którego kształt po dodaniu lub usunięciu produktów spożywczych pozostaje niezmieniony,
- projekt opakowania wskazuje, że umieszczony w nim produkt spożywczy jest przeznaczony do bezpośredniego spożycia po zakupie, np. paczkę lub owijkę można łatwo otworzyć, np. rozrywając, przecinając, przekręcając lub rozciągając,
2) kryterium: zawierające żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia z paczki lub owijki bez żadnej dalszej obróbki:
- charakter opakowanych produktów spożywczych: produkty spożywcze nadające się do bezpośredniego spożycia, np. cukierki, orzechy, batony czekoladowe, pomidorki koktajlowe, chrupki,
- projekt paczki lub owijki umożliwia spożywanie bezpośrednio z paczki lub owijki,
- dołączenie lub przymocowanie do paczki lub owijki jednorazowego użytku wykonanej z tworzyw sztucznych takich przedmiotów jak widelce, noże, łyżki i patyczki lub sosy. Brak takich przedmiotów nie powinien jednak sam w sobie wykluczać produktu z zakresu stosowania dyrektywy,
- produkt spożywczy umieszczony w paczce lub owijce można spożyć bez jakiejkolwiek obróbki, takiej jak gotowanie, smażenie, grillowanie, pieczenie, przyrządzanie, podgrzewanie w kuchence mikrofalowej, opiekanie, podgrzewanie lub zamrażanie. Nie ma wymogu dotyczącego dodawania przypraw lub sosów (chyba że są dołączone do produktu spożywczego), zimnej lub gorącej wody lub innych płynów, w tym mleka przed spożyciem takiego produktu spożywczego, jak to ma miejsce np. w przypadku datków zbożowych. Mycia, obierania lub krojenia produktów spożywczych nie uznaje się za obróbkę, są one zatem objęte zakresem stosowania dyrektywy, gdyż czynności te można z łatwością wykonać w wersji na wynos.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria, organ stwierdził, że kluczowym jest przedstawienie przez Spółkę stanu faktycznego poprzez wskazanie cech stosowanych opakowań. Stąd wezwaniem z 24 stycznia 2024 r. zobowiązano Spółkę do przedstawienia stanu faktycznego uwzględniającego cechy między innymi spornej tacki. W odpowiedzi z 30 stycznia 2024 r. Spółka opisała cechy tacki j.w. (tj. jak wygląda jej górna część, dolna część oraz że tacka umożliwia bezpośrednie spożycie produktu spożywczego z opakowania poprzez jej łatwe otwarcie – rozdzielnie zgrzewnych materiałów a także, że umieszczony w niej produkt nadaje się do bezpośredniego spożycia bez konieczności jakiejkolwiek dodatkowej obróbki - sery). Organ stwierdził, że S. jako producent żywności i pakująca tę żywność w opakowania takie jak przedmiotowa tacka jest wprowadzającym do obrotu produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych w postaci paczek wykonanych z elastycznych materiałów zawierających żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia z paczki bez żadnej dalszej obróbki. O tym, że mamy do czynienia z paczką wykonaną z elastycznych materiałów zawierających żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia z paczki bez żadnej dalszej obróbki, decyduje m.in. projekt opakowania, który wskazuje, że umieszczony w nim produkt spożywczy jest przeznaczony do bezpośredniego spożycia po zakupie, tj. paczkę lub owijkę można łatwo otworzyć, np. rozrywając, przecinając, przekręcając lub rozciągając, projekt paczki lub owijki umożliwia spożywanie bezpośrednio z paczki lub owijki oraz to, że produkt spożywczy umieszczony w paczce lub owijce można spożyć bez jakiejkolwiek obróbki. Zatem ww. produkt jednorazowego użytku należy zakwalifikować jako paczkę wykonaną z elastycznych materiałów zawierającą żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia z paczki bez żadnej dalszej obróbki w rozumieniu ustawy o opłacie produktowej. Organ stwierdził, że S. wprowadzając jako producent żywności i pakująca tę żywność w opakowania takie jak tacki wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywką), wykonane z laminatu PET i PE, stanowiące standardowe opakowanie jednostkowe serów w plastrach, jest przedsiębiorcą wprowadzającym do obrotu produkty jednorazowego użytku, o których mowa w sekcji I pkt 2 załącznika nr 9 do ustawy i tym samym jest zobowiązana do ponoszenia opłaty, o której mowa w art. 3k ust. 1 ustawy o opłacie produktowej.
W dniu 25 kwietnia 2024 r. (data wpływu do organu 6 maja 2024 r.) S. złożyła do Marszałka Województwa Podlaskiego kolejny wniosek w którym tym razem zwróciła się o uznanie za prawidłowe jej stanowiska, że tacka wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywka), wykonana z laminatu PET i PE, stanowiąca standardowe opakowanie jednostkowe sera w plastrach, gdzie górna część opakowania (zakrywka) jest wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), a przy tym projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (co wprost wskazuje na możliwość wielokrotnego użytku), zaś dolna część opakowania (tacka) jest wykonana ze sztywnego materiału, którego kształt po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego pozostaje niezmieniony, nie stanowi produktu jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych wymienionego w sekcjach I (punkt 1 i 2) załącznika nr 9 do ustawy o opłacie produktowej, a zatem nie jest ona obowiązana do ponoszenia opłaty, o której mowa w art. 3k ust. 1 tej ustawy.
We wniosku tym S. przede wszystkim zaakcentowała, że używane do pakowania sera w plastrach opakowanie, poprzez oznaczenie otwórz – zamknij, nie stanowi produktu jednorazowego, gdyż opakowanie takie umożliwia wielokrotne spożycie produktu. Możliwość wielokrotnego otwierania opakowania nie wskazuje, że umieszczony w nim produkt spożywczy przeznaczony jest do bezpośredniego spożycia po zakupie. Wręcz przeciwnie poprzez oznaczenie otwórz – zamknij S. wprost informuje klienta o możliwości wielokrotnego otwierania opakowania, przewożenia sera już otwartego czy przechowywania go, już po otworzeniu paczki. Taki projekt opakowania wprost wskazuje na jego wielokrotne użycie.
Postanowieniem z 5 czerwca 2024 r. nr DOS-VII.700.8.2024.MK organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, o której mowa w art. 34 ust. 1 ustawy. W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z 26 lutego 2024 r. udzielono S. interpretacji indywidualnej na podstawie art. 34 ust. 5 ustawy. Zatem organ rozstrzygnął już w tej samej sprawie, tj. wydał interpretację indywidulaną w identycznym stanie faktycznym i prawnym, którego dotyczy przedmiotowy wniosek z 25 kwietnia 2024 r. Przeszkoda we wszczęciu postępowania wynika z samego brzmienia złożonego wniosku. W przedmiotowej sprawie zakres wniosku i sposób sformułowania pytania wnioskodawcy nie wymagały głębszej analizy do tego, aby stwierdzić, że brak jest materialnoprawnej podstawy do wydania rozstrzygnięcia, bowiem w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja, a stan faktyczny i prawny opisany we wniosku nie uległy zmianie.
Zażalenie na to postanowienie złożyła S. i zarzuciła naruszenie:
- art. 11 K.p.a., poprzez brak szczegółowego wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek którymi kierował się organ wydając zaskarżone postanowienie, w sytuacji gdy przedstawiony opis stanu faktycznego we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji z 25 kwietnia 2024 r. różni się zakresem wniosku i sposobem sformułowania pytania od treści wniosku złożonego 30 listopada 2023 r. - w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć, co w konsekwencji prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania, co wprost wyklucza niemożność wszczęcia postępowania ze względu na istniejącą w obrocie prawnym decyzję z 26 lutego 2024 r.;
- art. 7 K.p.a., poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym dokonania głębszej analizy stanu faktycznego wskazanego przez S. i poczynienia szerszych ustaleń w kontekście nowych argumentów podawanych przez stronę, pomimo faktu, że stan faktyczny we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji z 25 kwietnia 2024 r. w porównaniu do treści wniosku złożonego 30 listopada 2023 r. znacząco różni się w zakresie projektu opakowania sera, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć, co w konsekwencji prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania, co wprost wyklucza niemożność wszczęcia postępowania ze względu na istniejącą w obrocie prawnym decyzję z 26 lutego 2024 r.;
- art. 107 § 1 ust. 6 K.p.a., poprzez brak szczegółowego uzasadnienia prawnego oraz faktycznego wydanego w sprawie postanowienia, w szczególności poprzez brak wskazania w wydanym rozstrzygnięciu odmiennego stanu faktycznego opisanego we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji z 25 kwietnia 2024 r. w porównaniu do treści wniosku złożonego 30 listopada 2023 r. który to znacząco różni się w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie sera otworzyć oraz zamknąć, co w konsekwencji prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania, co wprost wyklucza niemożność wszczęcia postępowania ze względu na istniejącą w obrocie prawnym decyzję z 26 lutego 2024 r.;
- art. 61a § 1 K.p.a. w zw. z art. 34 ustawy, poprzez odmówienie wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej na podstawie wniosku z 25 kwietnia 2024 r. ze względu na niemożność wszczęcia postępowania w sprawie, bowiem w obrocie prawnym istnieje decyzja z 26 lutego 2024 r., podczas gdy stan faktyczny we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji z 25 kwietnia 2024 r. w porównaniu do treści wniosku złożonego 30 listopada 2023 r. (wniosku stanowiącego podstawę wydania decyzji z 26 lutego 2024 r.) znacząco różni się w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć, co w konsekwencji prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania sera w plastrach.
Wskazując na powyższe naruszenia S. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku postanowieniem z 1 lipca 2024 r. nr 408.76/G-3/VI/24 utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano, że inna uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61 a § 1 K.p.a., to między innymi stan zawisłości sprawy w postępowaniu wszczętym uprzednio, istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę (stan rei iudicata). W sprawie niniejszej organ pierwszej instancji decyzją z 26 lutego 2024 r. udzielił S. interpretacji indywidualnej na podstawie art. 34 ust. 5 ustawy, co do zakresu i sposobu stosowania przepisów art. 3k ust 1 oraz załącznika nr 9 do ustawy o opłacie produktowej, w ramach której stwierdził, że "S. wprowadzając jako producent żywności i pakująca tę żywność w opakowania takie jak tacki wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywką), wykonane z laminatu PET i PE, stanowiące standardowe opakowanie jednostkowe serów w plastrach, jest przedsiębiorcą wprowadzającym do obrotu produkty jednorazowego użytku, o których mowa w sekcji I pkt 2 załącznika nr 9 do ustawy i tym samym jest zobowiązana do ponoszenia opłaty, o której mowa w art. 3k ust. 1 ustawy o opłacie produktowej".
Kolegium podniosło, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty pozwalające na ustalenie, że wniosek z 30 listopada 2023 r. (między innymi - bo wniosek wskazywał na szereg innych opakowań) dotyczył tacki, która charakteryzuje się tym, że: górna część opakowania (zakrywka) jest wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), a nadto projekt opakowania wskazuje miejsce w którym tacka może być otwierana oraz zamykana. Następnie S. złożyła wniosek z 25 kwietnia 2024 r. w którym tackę opisano w następujący sposób: "Tacka wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywka), wykonana z laminatu PET i PE, stanowiąca standardowe opakowanie jednostkowe sera w plastrach, gdzie: górna część opakowania (zakrywka) jest wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), a przy tym projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (co wprost wskazuje na możliwość jego wielokrotnego użytku); dolna część opakowania (tacka) jest wykonana ze sztywnego materiału, którego kształt po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego pozostaje niezmieniony".
Kolegium podniosło, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty (w tym grafiki) pozwalające na ustalenie, że przedmiotowa tacka charakteryzuje się tym, że: górna część opakowania (zakrywka) jest wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), a nadto projekt opakowania wskazuje miejsce w którym tacka może być otwierana oraz zamykana; dolna zaś część nie jest elastyczna. Proste zestawienie wizerunku tacki i jej opisu, tak w sprawie zakończonej decyzją z 26 lutego 2024 r., w której Marszałek udzielił interpretacji indywidualnej, jak i w sprawie przedmiotowej, tj. zakończonej wydaniem skarżonego postanowienia, pozwala na bezwzględny wniosek, że mamy do czynienia z żądaniem wydania interpretacji indywidualnej dotyczącej tego samego opakowania (tacki). Nadto Kolegium podniosło, że oba wnioski formułują żądanie wydania interpretacji w trybie tych samych przepisów, tj. art. 34 ustawy w zw. z art. 3k ust. 1 oraz załącznika nr 9 do ustawy o opłacie produktowej.
Widoczne jest zatem, że choć wnioski S. z listopada 2023 r. i kwietnia 2024 r. różnią się od siebie sposobem gramatycznego sformułowania żądania, to w istocie dotyczą interpretacji odnoszącej się do tego samego opakowania. Dlatego też Kolegium nie mogło przyjąć inaczej, niż że mamy do czynienia z innymi uzasadnionymi przyczynami, o których mowa w art. 61a § 1 K.p.a., rozumianymi jako istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę (stan rei iudicata).
Skargę na to postanowienie do sądu administracyjnego wniosła S. i zarzuciła naruszenie:
1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 61a § 1 oraz art.144 K.p.a. w zw. z art. 34 ust. 1, 2 i 5 ustawy w zw. z art. 3 k ust. 1 oraz załącznikiem nr 9 do ustawy z 11 maja 2001 r. o opłacie produktowej, poprzez utrzymanie w mocy całości zaskarżonego postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej na podstawie wniosku z 25 kwietnia 2024 r. ze względu na niemożność wszczęcia postępowania w sprawie, bowiem w obrocie prawnym istnieje decyzja z 26 lutego 2024 r. wydana na podstawie wniosku z 30 listopada 2023 r., podczas gdy w niniejszym postępowaniu nie występuje tożsamość dwóch ww. spraw gdyż:
- stan faktyczny sprawy wskazany i opisany we wniosku z 30 listopada 2023 r. i wskazany i opisany we wniosku z 26 kwietnia 2024 r. różnią się, bowiem wniosek z 30 listopada 2023 r. nie dotyczy tacki której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz - zamknij, co wprost wskazuje na możliwość wielokrotnego użytku tacki);
- stan faktyczny wskazany w decyzji z 26 lutego 2024 r. w swojej treści (merytorycznej treści) milczy w zakresie projektu opakowania tacki, której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz – zamknij, co wprost wskazuje na możliwość wielokrotnego użytku tacki);
- zestawienie wizerunku tacki (grafiki tacki) stanowiącego załącznik do wniosków nie jest tożsame z wyczerpującym opisem stanu faktycznego, który musi zawierać złożony w sprawie wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej i wydane w sprawie decyzje powinny ocenić pogląd przedsiębiorcy zaprezentowany i przedstawiony w opisie stanu faktycznego wniosku o wydanie interpretacji, a nie opierać się na zestawieniu wizerunku tacki – co w niniejszej sprawie uczyniono,
co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że w sprawie zachodzą uzasadnione przyczyny do odmowy wszczęcia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 25 kwietnia 2024 r.;
b) art. 136 K.p.a., polegającego na braku uzupełnienia z urzędu postępowania dowodowego o dokumenty, tj. całościowy wniosek z 30 listopada 2023 r. a także treść decyzji z 26 lutego 2024 r., co doprowadziło do szczątkowego zebrania materiałów i dowodów w sprawie, na podstawie których organ dokonał błędnego uznania, że:
- wniosek z 30 listopada 2023 r. w swojej treści zawiera stan faktyczny zawierający opis tacki której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz - zamknij),
- decyzja z 26 lutego 2024 r. wydana na podstawie wniosku z 30 listopada 2023 r. zawiera wyczerpujący opis zaistniałego we wniosku stanu faktycznego, tj. opis tacki której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz – zamknij),
co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że w sprawie zachodzą uzasadnione przyczyny do odmowy wszczęcia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 25 kwietnia 2024 r. (istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę - rei iudicata);
c) art. 7 w zw. z art. 77 § 1, 2 w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dokonania na jego podstawie oceny, podczas gdy nie był to materiał całościowy, co w konsekwencji doprowadziło do braku wyjaśnienia różnic w stanie faktycznym sprawy wskazanym we wniosku z 30 listopada 2023 r. i we wniosku z 26 lutego 2024 r. (brak analizy porównawczej treści dwóch wniosków złożonych przez skarżącą, brak uzupełnienia postępowania dowodowego o wszelkie dokumenty), a także brak analizy treści decyzji z 26 lutego 2024 r. która milczy w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system zamknij - otwórz). Cecha wielokrotności użytku opakowania z kolei nie wypełnia przesłanek zastosowania wytycznych Komisji dotyczących produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 w sprawie zmniejszania wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko z rozdziału 4.1.1 oraz 4.2.1., co prowadzi do wniosku, że opakowania opisane we wniosku z 25 kwietnia 2024 r. nie podlegają opłacie produktowej, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że w sprawie zachodzą uzasadnione przyczyny do odmowy wszczęcia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 25 kwietnia 2024 r. (istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę - rei iudicata);
d) art. 11 K.p.a., poprzez brak szczegółowego wyjaśnienia zasadności przesłanek którymi kierował się organ wydając zaskarżone postanowienie, w sytuacji gdy przedstawiony opis stanu faktycznego we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji z 25 kwietnia 2024 r. różni się stanem faktycznym od treści wniosku z 30 listopada 2023 r., a także w sytuacji gdy treść samej decyzji z 26 lutego 2024 r. milczy w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć, co w konsekwencji prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania, przy jednoczesnym oparciu się przez organ tylko i wyłącznic na zestawieniu wizerunku tacki który stanowił załącznik do wniosku z 30 listopada 2023 r. oraz 25 kwietnia 2024 r.;
e) art. 124 § 2 K.p.a. w zw. z art. 34 ust. 1, 2 i 5 ustawy, poprzez brak szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanego postanowienia w zakresie:
- porównania treści stanów faktycznych opisanych i wskazanych we wniosku z 30 listopada 2023 r. oraz z 25 kwietnia 2024 r.;
- braku odniesienia się w decyzji z 26 lutego 2024 r. do stanu faktycznego sprawy uwzględniającego opis tacki której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz - zamknij),
co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że w sprawie zachodzą uzasadnione przyczyny do odmowy wszczęcia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 25 kwietnia 2024 r. (istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę - rei iudicata).
Wskazując na powyższe naruszenia S. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Nadto wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów, tj. całego wniosku z 30 listopada 2023 r. na okoliczność różnic w stanie faktycznym sprawy wskazanym w tym wniosku i we wniosku z 25 kwietnia 2024 r., a także treści decyzji z 26 lutego 2024 r. która milczy w zakresie projektu opakowania, tj. miejsca w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć (system otwórz - zamknij), który to system prowadzi do wielokrotnego użytku opakowania. Skoro cecha wielokrotności użytku opakowania nie wypełnia przesłanek zastosowania wytycznych Komisji dotyczących produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 z rozdziału 4.1.1 oraz 4.2.1, to prowadzi to do wniosku, że opakowania opisane we wniosku z 25 kwietnia 2024 r. nie podlegają opłacie produktowej.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Postanowienie będące przedmiotem kontroli sądu w sprawie niniejszej ma charakter formalny i zostało wydane na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., zgodnie z którym gdy żądanie o wszczęcie postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści tego przepisu wynika obowiązek organu w zakresie przeprowadzenia wstępnej analizy wniosku pod względem ewentualnego wystąpienia okoliczności uniemożliwiających merytoryczne rozpatrzenie wniosku. Samo bowiem złożenie żądania wszczęcia postępowania w konkretnej sprawie nie powoduje automatycznie skutku jego wszczęcia, gdyż na wstępnym etapie rozpoznania sprawy organ przeprowadza badanie pod kątem istnienia przesłanek formalnoprawnych, warunkujących jego dopuszczalność.
Przepis art. 61a § 1 K.p.a. ustanawia dwie samodzielne podstawy do odmowy wszczęcia postępowania: 1) gdy żądanie wniesione zostało przez osobę niebędącą stroną, 2) jeżeli z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
W orzecznictwie i w doktrynie wskazuje się, że przez inną uzasadnioną przyczynę, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie
Celem instytucji odmowy wszczęcia postępowania jest bowiem uniemożliwienie prowadzenia takiego postępowania, którego rezultat (decyzja administracyjna) byłby obarczony wadą istotną kwalifikowaną. W konsekwencji do "innych uzasadnionych przyczyn odmowy wszczęcia postępowania", w rozumieniu art. 61a § 1 K.p.a., zalicza się m.in. wniesienie żądania załatwienia sprawy uprzednio już rozstrzygniętej decyzją ostateczną (vide: wyroki NSA z 24 maja 2022 r., II GSK 1979/18 i II GSK 2070/18, pub. CBOSA). Warunkiem sine qua non wydania w tej sytuacji postanowienia, na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występującego pomiędzy sprawą zakończoną wydaniem ostatecznej decyzji oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Z takim właśnie przypadkiem, zdaniem sądu, mamy do czynienia w realiach niniejszego postępowania. Skoro pierwotny wniosek S. [...]listopada 2023 r. został merytorycznie rozpoznany, a wydana w tym przedmiocie decyzja uzyskała przymiot ostateczności i prawomocności, to kolejny wniosek z 25 kwietnia 2024 r. dotyczący tego samego opakowania – tacki musiał zostać załatwiony wydaniem postanowienia w trybie art. 61a § 1 K.p.a.
Legalności postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nie podważa zasadniczy zarzut skargi dotyczący tego, że zakres wniosków jest różny a w związku z tym nie można mówić, że występuje tożsamość spraw. Zdaniem strony skarżącej, różnica wniosków polega na innym opisaniu stanu faktycznego sprawy, albowiem pierwszy wniosek z 30 listopada 2023 r. nie dotyczył tacki której projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć, a decyzja merytoryczna z 26 lutego 2024 r. w swej treści milczy odnośnie tego zakresu projektu opakowania. Nie wystarczającym przy tym, zdaniem strony skarżącej, było oparcie się tylko na grafice tacki stanowiącej załącznik do obydwu wniosków.
Odnosząc się do stanowiska strony skarżącej w pierwszej kolejności wskazać należy, że wbrew zarzutom skargi, w aktach administracyjnych sprawy znajduje się cały wniosek z 30 sierpnia 2023 r. wraz ze wszystkimi uzupełnieniami a także decyzja z 26 lutego 2024 r. Stąd twierdzenie, że materiał dowodowy został zebrany w sposób szczątkowy nie odpowiada prawdzie. Z tego też powodu nie został uwzględniony przez sąd, zgłoszony w skardze wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci całego wniosku z 30 listopada 2023 r. i treści decyzji z 26 lutego 2024 r. Dokumenty te bowiem znajdują się w aktach administracyjnych i stanowiły materiał dowodowy w oparciu o który procedowały organy.
Po wtóre stwierdzić należy, że o ile istotnie organy nie wyjaśniły braku różnic w stanie faktycznym opisanym w tych dwóch wnioskach i rzeczywiście uzasadnieniom rozstrzygnięć organów obydwu instancji można postawić zarzut naruszenia art. 11 w zw. z art. 124 § 2 K.p.a., poprzez brak szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, to naruszenia te nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy. Ostateczne wnioskowanie organów, że zachodzi tożsamość spraw jest prawidłowe. Z uzasadnień postanowień wynika, że o tej tożsamości świadczy identycznych stan faktyczny – obydwa wniosku dotyczą tego samego opakowania –oraz identyczny stan prawny - obydwa wnioski zostały sformułowane na tej samej podstawie prawnej. Zdaniem sądu szersze rozważania były o tyle istotne, że oba wnioski zostały sformułowane różnie pod względem gramatycznym, co może "pozornie" świadczyć o tym, że dotyczą dwóch różnych opakowań stosowanych przez S., czyli dwóch różnych stanów faktycznych. Tymczasem tak nie jest, a zdaniem sądu, skarżąca S., kolejnym wnioskiem próbuje podważyć merytorycznie decyzję z 26 lutego 2024 r.
W pierwszym wniosku skierowano do organu pytanie dotyczące tego czy opakowanie w postaci tacki wraz ze zgrzewalnym zamknięciem w postaci arkusza foliowego (zakrywką) wykonanej z laminatu PET i PE, stanowiącej standardowe opakowanie jednostkowe serów w plastrach o następujących cechach wskazanych przez skarżącą S.:
- górna część opakowania (zakrywka) wykonana z elastycznego materiału (tworzywa sztucznego), którego kształt łatwo ulega zmianie po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego;
- dolna część opakowania (tacka) wykonana ze sztucznego materiału, którego kształt po dodaniu lub usunięciu produktu spożywczego pozostaje niezmieniony;
- zaprojektowana w sposób umożliwiający bezpośrednie spożycie produktu spożywczego z opakowania poprzez jego łatwe otwarcie (rozdzielenie zgrzewanych materiałów);
- zawierająca produkt spożywczy nadający się do bezpośredniego spożycia bez konieczności jakiejkolwiek dodatkowej obróbki (sery),
stanowi "paczkę" w rozumieniu sekcji I pkt 2 załącznika nr 9 do ustawy o opłacie produktowej. Z załączonej do wniosku grafiki tacki wynika, że jest ona zaopatrzona w system otwórz-zamknij w prawym górnym rogu.
W oparciu o tej informacje, posługując się wytycznymi Komisji organ w decyzji merytorycznej z 26 lutego 2024 r. stwierdził, że tacka stanowi "paczkę". Oznacza to, że S. pakując żywność (ser) do takiej tacki wprowadza do obrotu produkt jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych. Organ w decyzji tej wskazał, że o tym, że w przypadku przedmiotowej tacki mamy do czynienia z paczką (a więc z produktem jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych) świadczą następujące cechy tacki: wykonana jest z elastycznych materiałów, zawiera żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia po zakupie (paczkę – tackę można łatwo otworzyć) i bezpośrednio z tacki bez żadnej dalszej obróbki. W decyzji tej rozstrzygnięto, że tacka jest paczką, czyli produktem jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych.
Skarżąca S. nie skorzystała z odwołania od tej decyzji a zamiast tego złożyła do organu kolejny wniosek. Tym razem wniosła o uznanie, że tacka nie stanowi produktu jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych (a więc de facto nie jest paczką, dodatkowo S. w tym wniosku wykazuje też, że tacka nie jest pojemnikiem na żywność). W opisie cech dodano, że projekt opakowania wskazuje miejsce w którym należy opakowanie otworzyć oraz zamknąć. Cecha ta, zdaniem S., świadczy o tym, że tacka nie stanowi produktu jednorazowego, gdyż umożliwia wielokrotne spożycie produktu nie tylko bezpośrednio po zakupie. Do wniosku dołączono graficzny obraz tacki, który jest zbieżny z grafiką dołączoną do pierwszego wniosku (w prawym górnym rogu wskazane jest miejsce w którym opakowanie należy otworzyć oraz zamknąć).
W ocenie sądu, rację mają organy, że w obydwy wnioskach mamy do czynienia z tym samym rodzajem opakowania w postaci tacki na której wskazane jest miejsce otwórz-zamknij. Jak słusznie podnosi Kolegium, gramatyczny opis cech tacki poprzez dodatkowe wskazanie tego miejsca, nie może skutkować przyjęciem, że mamy do czynienia z innym opakowaniem. Ta cecha opakowania była znana organowi na etapie wydawania decyzji merytorycznej. Nie można zatem przyjąć, że wnioski dotyczą różnych stanów faktycznych. To, że organ nie odniósł się w decyzji merytorycznej do tej cechy opakowania nie świadczy o tym, że mamy do czynienia z dwoma różnymi opakowaniami. Organ nie miał obowiązku się do niej odnosić, posługując się bowiem wytycznymi Komisji za relewantne dla rozstrzygnięcia czy tacka jest paczką uznał inne jej cechy. W decyzji merytorycznej rozstrzygnięto, że tacka jest paczką, stąd w ponownym wniosku dotyczącym tego samego rodzaju opakowania nie można od organu żądać aby rozstrzygnął, że paczką nie jest. Taki skutek mógłby być osiągnięty ewentualnie poprzez złożenie odwołania (zmiana stanowiska merytorycznego organu odnośnie tego samego opakowania). Inicjowanie zaś kolejnego postępowania w sprawie zakończonej już ostateczną decyzją nie jest środkiem, za pomocą którego można wzruszać ewentualnie wadliwą decyzję ostateczną. W świetle powyższego stwierdzić należy, że odmówiono wszczęcia postępowania bez naruszenia art. 61a § 1 K.p.a.
W ocenie sądu kwestionowane w sprawie niniejszej postanowienie jest zgodne z przepisami prawa a zarzuty i argumenty skargi nie podważyły jego legalności.
Z tych względów sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.).