II SA/Bk 500/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2004-10-19
NSAAdministracyjneNiskawsa
pomoc społecznazasiłek celowykryterium dochodowepostępowanie administracyjneuchylenie decyzjiskarżącyorgan administracjiprawo proceduralne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania zasiłku celowego na leki z powodu wad proceduralnych, w tym nieprawidłowego ustalenia kręgu stron i członków rodziny.

Skarżący Z. i W. C. domagali się zasiłku celowego na zakup leków, jednak organy pomocy społecznej odmówiły, uznając przekroczenie kryterium dochodowego. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na istotne uchybienia proceduralne. W szczególności, organ pierwszej instancji błędnie ograniczył krąg stron postępowania, a kolegium odwoławcze nie odniosło się do zarzutu skarżących dotyczącego nieprawidłowego ustalenia liczby członków rodziny, co miało wpływ na kryterium dochodowe.

Sprawa dotyczyła skargi Z. i W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. odmawiającą przyznania zasiłku celowego na zakup leków. Organy obu instancji uznały, że łączny dochód małżonków z rent inwalidzkich przekracza kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny. Skarżący podnosili, że w skład rodziny wchodzą również ich dorosły syn oraz małoletnia wnuczka, co powinno wpłynąć na ustalenie kryterium. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd wskazał na wady proceduralne, w tym fakt, że decyzja organu pierwszej instancji była adresowana tylko do jednego z wnioskodawców, podczas gdy odwołanie złożyło oboje małżonkowie. Ponadto, sąd podkreślił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do zarzutu skarżących dotyczącego nieprawidłowego ustalenia liczby członków rodziny, co jest kluczowe dla prawidłowego ustalenia kryterium dochodowego. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 10, 28, 77 i 107.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ pierwszej instancji błędnie ograniczył krąg stron postępowania do jednego z wnioskodawców, podczas gdy decyzja dotyczyła obojga małżonków.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji była adresowana tylko do Z. C., mimo że wniosek złożyli oboje małżonkowie. Kolegium odwoławcze rozpatrzyło odwołanie od obojga, mimo że jeden z nich nie figurował jako strona w decyzji pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1 pkt c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

u.p.s. art. 8 § 1 pkt 3

Ustawa o pomocy społecznej

Przekroczenie kryterium dochodowego jest przesłanką negatywną do przyznania pomocy.

u.p.s. art. 41

Ustawa o pomocy społecznej

W szczególnie uzasadnionych przypadkach pomoc może być przyznana mimo przekroczenia kryterium dochodowego, jeśli ośrodek posiada środki.

u.p.s. art. 6 § pkt 14

Ustawa o pomocy społecznej

Definicja 'rodziny' obejmuje osoby spokrewnione lub niespokrewnione, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organy obu instancji. Nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania przez organ pierwszej instancji. Niewyjaśnienie przez organy kwestii liczby członków rodziny, co wpływa na kryterium dochodowe. Niepełne rozpatrzenie wniosku przez organ pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

decyzje organów obydwu instancji są wadliwe z przyczyn proceduralnych organ I instancji uczynił jej adresatem tylko Z. C., przedmiot decyzji zawęził do 'specjalnego zasiłku celowego na zakup leków', zaś pominął w rozstrzygnięciu pozostałe roszczenia i osobę drugiego wnioskodawcy Samorządowe Kolegium Odwoławcze milczeniem potraktowało zarzut skarżących, twierdzących, iż rodzina ich składa się z trzech (lub czterech) osób, a nie z dwóch osób Wywiad środowiskowy, sporządzony dn. 16 czerwca 2004 r. przez pracownika socjalnego, nie zawiera wprawdzie żadnej informacji o innych członkach rodziny poza Z. i W. C., lecz jako dokument mający stanowić dowód w sprawie – budzi wątpliwości.

Skład orzekający

Grażyna Gryglaszewska

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Bujko

sędzia

Anna Sobolewska-Nazarczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniu o świadczenia z pomocy społecznej, w szczególności dotyczące ustalania stron i członków rodziny."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2004 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach o świadczenia z pomocy społecznej, gdzie błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczna ocena mogłaby być inna. Pokazuje znaczenie prawidłowego ustalenia kręgu stron i członków rodziny.

Błędy proceduralne w pomocy społecznej: dlaczego sąd uchylił decyzję o odmowie zasiłku?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 500/04 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2004-10-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Sobolewska-Nazarczyk
Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Bujko
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, 10, 28, 77, 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Jerzy Bujko, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. sprawy ze skargi Z. i W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zasiłku celowego - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. z dnia [...] lipca 2004 r. o nr [...]-
Uzasadnienie
Decyzją z dn. [...] sierpnia 2004 r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej
w N. z dn. [...] lipca 2004 r. odmawiającą, P. Z. i W. C., przyznania pomocy w postaci zasiłku celowego na zakup leków.
Przebieg postępowania przedstawiał się następująco:
Z. i Władysław małż. C. złożyli wniosek do Ośrodka Pomocy Społecznej
w N. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, celowego lub jednorazowego celowego na zakup leków.
Decyzją z dn. [...] lipca 2004 r., adresowaną do Z. C., organ I instancji odmówił pomocy w postaci socjalnego zasiłku celowego na zakup leków. Decyzję uzasadnił tym, iż obydwoje małżonkowie posiadają renty inwalidzkie, z których łączny dochód miesięczny – 840,29 zł, przekracza kryterium dochodowe (wynoszące 632,00 zł dla 2-osobowej rodziny),
a więc jest to przesłanka negatywna do przyznania pomocy w świetle art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dn. 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593). Uznano na podstawie wywiadu środowiskowego, iż rodzina p. C. składa się z 2 osób, tj. Z. i W. C. Organ stwierdził, iż zgodnie z art. 41 w/w ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, pomoc mogłaby być przyznana nawet przy wysokości dochodów przekraczających kryterium dochodowe, lecz wówczas, gdyby Ośrodek Pomocy Społecznej posiadał w budżecie środki finansowe na zasiłki celowe, których jednakże nie posiada.
Od decyzji organu I instancji odwołanie złożyli Z. i W. małż. C.
W uzasadnieniu podali m.in. okoliczność, iż osoba przeprowadzająca wywiad środowiskowy nie uwzględniła trzeciego członka rodziny – M. B. – dorosłego syna Z. C., razem zamieszkującego i bezrobotnego. Twierdzili, że od lipca 2004 r. zamieszkała z nimi też małoletnia wnuczka E. J., półsierota, uczęszczająca do gimnazjum.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie uwzględniło odwołania małż. C. W uzasadnieniu decyzji z dn. [...] sierpnia 2004 r. Kolegium podzieliło argumentację organu I instancji. Posiadając sprawozdanie OPS w N. dotyczące wydatkowania środków finansowych, Kolegium stwierdziło, iż przeznaczona na zadania pomocy społecznej kwota 20.000,00 zł została w całości wydatkowana przez tenże ośrodek.
Z. i W. małż. C. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z treści skargi, utrzymanej w tonie nagannie ironicznym, wywieść należy, iż skarżący nadal podnoszą okoliczność zaniżonej liczby członków rodziny przyjętej przez organ, do obliczenia dochodu na jedną osobę w rodzinie. Decyzję uważają za dowolną i krzywdzącą.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., wnosiło
o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek nie tylko z przyczyn podanych przez skarżących. W ocenie Sądu, decyzje organów obydwu instancji są wadliwe z przyczyn proceduralnych.
Wniosek o przyznanie pomocy społecznej z dn. 1 czerwca 2004 r. (data wpływu –
14 czerwca 2004 r.) pochodził od Z. i W. C. i dotyczył prośby o "specjalny zasiłek okresowy celowy lub jednorazowy celowy na dofinansowanie zakupu podstawowych leków i żywności". Tymczasem organ I instancji, wydając decyzję dn. [...] lipca 2004 r. uczynił jej adresatem tylko Z. C., przedmiot decyzji zawęził do "specjalnego zasiłku celowego na zakup leków", zaś pominął w rozstrzygnięciu pozostałe roszczenia i osobę drugiego wnioskodawcy. Z kolei, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przyjęło odwołanie od decyzji organu I instancji od obydwojga małż. C. i je rozpatrzyło, chociaż W. C. nie figurował w decyzji pierwszoinstancyjnej jako strona postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze milczeniem potraktowało zarzut skarżących, twierdzących, iż rodzina ich składa się z trzech (lub czterech) osób, a nie z dwóch osób. Jest to okoliczność istotna, albowiem wpływa na ustalenie kryterium dochodowego na osobę
w rodzinie lub kryterium dochodowe rodziny w myśl art. 8 ust. 1 pkt. 2, 3 ustawy
z dn. 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593). Art. 6 pkt 14 w/w ustawy podaje definicję "rodziny" – są to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające
w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Organy winny wyjaśnić, czy wskazany przez skarżących M. B. i E. J. rzeczywiście zamieszkiwali wspólnie z małż. C. i spełniali ustawowe przesłanki jako członkowie rodziny.
Wywiad środowiskowy, sporządzony dn. 16 czerwca 2004 r. przez pracownika socjalnego, nie zawiera wprawdzie żadnej informacji o innych członkach rodziny poza Z.
i W. C., lecz jako dokument mający stanowić dowód w sprawie – budzi wątpliwości. Otóż z kwestionariusza wywiadu nie wynika, kto faktycznie udzielał informacji pracownikowi socjalnemu. Na pierwszej stronie kwestionariusza wywiadu zostały wpisane personalia W. C., natomiast kwestionariusz wywiadu podpisała dwukrotnie Z. C.
Powyższe uchybienia stanowią o naruszeniu przez organy przepisów art. art. 7, 10, 28, 77 i 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Dlatego też, skarga podlegała uwzględnieniu na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt "c" ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).-