II SA/Bk 493/06

II SA/Bk 493/06 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2007-01-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Sobolewska-Nazarczyk
Małgorzata Roleder
Stanisław Prutis /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 127 par. 1 i art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Tezy
podmiotowi dysponującemu lokatorskim prawem do lokalu mieszkalnego nie przysługuje przymiot strony w administracyjnej sprawie budowlanej, jeżeli jego
prawo do lokalu nie zostało naruszone. Z treści art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. - o spółdzielniach mieszkaniowych wynika bowiem, że do
ochrony spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności. Z zakresu powyższego
odesłania wynika, że jedynie w przypadku naruszenia lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, podmiotowi dysponującemu tym prawem będzie
przysługiwała  legitymacja procesowa oparta na przepisach materialnych kodeksu cywilnego dotyczących ochrony własności.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie oceny zgodności wybudowania obiektu budowlanego z pozwoleniem budowlanym - oddala skargę.-
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. umorzył postępowanie odwoławcze, wywołane złożonym przez M. O. odwołaniem od decyzji z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B., na podstawie której umorzono postępowanie administracyjne w sprawie zgodności z decyzją o pozwoleniu na budowę boiska sportowego usytuowanego naprzeciwko budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego przy ul. P. [...] w B.
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia:
W związku z pismem M. O., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. wszczął z urzędu w dniu 23 marca 2006r. postępowanie administracyjne w sprawie legalności wybudowanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" w B. boiska sportowego, usytuowanego naprzeciwko budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. P. [...] w B.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. umorzył postępowanie administracyjne.
Od powyższej decyzji M. O. wniósł odwołanie.
Organ II instancji ustalił i zważył co następuje:
Budynek wielorodzinny, usytuowany przy ul. P. [...] w B. stanowi własność Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w B., a wnoszący odwołanie M. O. dysponuje lokatorskim prawem do lokalu nr [...] w tym budynku. M. O. wprowadził się do lokalu w dniu [...] maja 2004r.
W oparciu o powyższe organ II instancji uznał, że M. O. dysponujący jedynie lokatorskim prawem do lokalu nie posiada interesu prawnego a co za tym idzie nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym a w konsekwencji nie jest legitymowany do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji. Dlatego też organ odwoławczy umorzył postępowanie administracyjne w oparciu o treść przepisów art. 28 kpa w zw. z art. 127 §1 kpa.
Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zaskarżył M. O. Pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu w piśmie procesowym, stanowiącym uzupełnienie skargi, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami. Pełnomocnik podniósł, że w sprawie brak było podstaw do przyjęcia braku przymiotu strony i uznania, że M. O. nie był legitymowany do udziału w postępowaniu administracyjnym, w tym do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko pełnomocnik podał następującą argumentację. Do ochrony spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności - art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Nadto skarżący ma interes prawny w żądaniu zaniechania działań naruszających jego dobra osobiste na podstawie art. 23 i 24 kc., gdyż nieprawidłowe usytuowanie i zabezpieczenie boiska narusza jego zdrowie i nietykalność mieszkania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlega oddaleniu.
Zaskarżona decyzja umarzająca na podstawie art. 138 §1pkt3 kpa postępowanie odwoławcze – odmówiła skarżącemu M. O. uprawnień strony kontrolowanego postępowania. Dlatego też ocena sądu administracyjnego ogranicza się w niniejszej sprawie do zbadania kwestii, czy skarżący posiada legitymację procesową, nie badając merytorycznych zarzutów tak skargi, jak i odwołania od decyzji organu I instancji.
Zgodnie z treścią art. 127§1 kpa odwołanie od decyzji organu I instancji przysługuje stronie postępowania. Stroną postępowania w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek ( art. 28 kpa).
Aby mieć przymiot strony, należy wykazać interes prawny w danym postępowaniu lub w żądaniu dokonania czynności przez organ. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to znaczy ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa mającego stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia stosowanych czynności przez organ administracji ( vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 1999r., sygn. akt IVSA1258/98 – niepublikowany).
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że skarżący dysponuje lokatorskim prawem do lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. P. [...] w B. W związku z powyższym przedmiotem postępowania Sądu było ustalenie, czy takie prawo do lokalu mieszkalnego nadaje skarżącemu przymiot strony w administracyjnej sprawie budowlanej.
Nie może budzić wątpliwości, iż interes prawny w sprawie budowy lub użytkowania obiektów budowlanych ma właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości, z tym zastrzeżeniem, że obiekt budowlany ma wpływ na wykonywanie swojego prawa przez właściciela ( użytkownika wieczystego) sąsiedniej nieruchomości. Treść prawa własności określa art. 140 kc., stanowiąc, iż w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem osób trzecich, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. Jest oczywiste, że właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny wynikający z art. 140 kc. do uczestnictwa jako strona w postępowaniu administracyjnym, w wyniku którego może zapaść decyzja tak kształtująca stosunki na sąsiedniej nieruchomości, iż będzie to miało wpływ na wykonywanie prawa własności przez właściciela.
W orzecznictwie sądowym w szczególnych sytuacjach dopuszcza się udział członka spółdzielni jako strony postępowania administracyjnego, jednak po spełnieniu pewnych wymogów, a mianowicie: członek spółdzielni musi się legitymować spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu, współudziałem w użytkowaniu wieczystym działki gruntu, na której budynek mieszkalny obejmujący dany lokal został wzniesiony i realizacja planowanej inwestycji spowoduje konkretne naruszenie warunków korzystania z tego lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego, tj. art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2005r., sygn. VIISA/Wa 473/04, Lex nr 169406).
W świetle powyższego należy uznać, że skarżącemu dysponującemu jedynie lokatorskim prawem do lokalu nie przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie legitymacji do udziału w postępowaniu administracyjnym, wbrew temu co twierdzi pełnomocnik skarżącego, nie można wywieść z treści art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. – o spółdzielniach mieszkaniowych. Przepis ten stanowi, że do ochrony spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności a więc przepisy art. 222§1 – roszczenie windykacyjne, art. 222§2 – roszczenie negatoryjne oraz art. 222§22 w zw. z at. 144 kc. – ochrona przed naruszeniami pośrednimi – imisjami. Z zakresu powyższego odesłania wynika, że tylko i wyłącznie w przypadku naruszenia przysługującego skarżącemu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przysługiwałaby mu legitymacja procesowa, której podstawę stanowiłyby przepisy materialne kodeksu cywilnego dotyczące ochrony własności. W ocenie sądu w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przysługującego skarżącemu prawa. O powyższym świadczy fakt, że skarżący do przedmiotowego lokalu wprowadził się, gdy boisko było już wybudowane. W takiej sytuacji wyznacznikiem granicy lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego był fakt istnienia boiska. Skarżący nie był zobligowany do zamieszkania w tym lokalu, a wprowadzając się do niego musiał liczyć się ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z faktu istnienia boiska ( to tak samo, jak w przypadku lokali mieszkalnych położonych w pobliżu ruchliwych ulic). Podważanie przez skarżącego legalności wybudowania boiska bez wątpienia nie służy ochronie przysługującego mu lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, a stanowi nadużycie tego prawa w celu zakwestionowania porządku przestrzennego istniejącego na osiedlu od wielu lat.
Marginalnie Sąd chciałby podnieść, że ewentualne roszczenia związane z naruszeniem dóbr osobistych winny być dochodzone na drodze postępowania cywilnego przed sądami powszechnymi.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.