II SA/Bk 469/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2024-10-10
NSAbudowlaneWysokawsa
warunki zabudowyfarma fotowoltaicznaOZEplanowanie przestrzenneład przestrzennydobro sąsiedztwaimmisjeprawo budowlaneochrona środowiskateren inwestycji

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o warunkach zabudowy dla farmy fotowoltaicznej, uznając, że przepisy o OZE zwalniają z wymogu "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej na tym etapie postępowania.

Skarżąca kwestionowała decyzję o warunkach zabudowy dla farmy fotowoltaicznej, domagając się ustalenia linii zabudowy w odległości [...]m od jej działki, obawiając się immisji i ograniczenia możliwości zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że przepisy dotyczące instalacji OZE zwalniają z wymogów "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy. Sąd wskazał, że kwestie immisji i szczegółowego usytuowania obiektu będą badane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.

Przedmiotem sprawy była skarga G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Czarnej Białostockiej o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 30 MW. Skarżąca domagała się ustalenia linii zabudowy w odległości [...]m od jej działki, argumentując, że planowana inwestycja stworzy immisje i ograniczy jej prawo do dysponowania nieruchomością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że zgodnie z art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisy dotyczące wymogu "dobrego sąsiedztwa" oraz dostępu do drogi publicznej nie mają zastosowania do instalacji odnawialnych źródeł energii, takich jak farmy fotowoltaiczne. Sąd podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy jest decyzją związaną i wydaje się ją, gdy spełnione są przesłanki ustawowe, a odmowa musi mieć konkretne oparcie w przepisach. Kwestie dotyczące immisji, hałasu oraz szczegółowego usytuowania obiektu na działce, w tym odległości od granic sąsiednich nieruchomości, będą badane na późniejszym etapie postępowania, tj. w postępowaniu o pozwolenie na budowę, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i warunkami technicznymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii.

Uzasadnienie

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w art. 61 ust. 3 zwalnia instalacje OZE z wymogów "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 61 § 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zwalnia instalacje OZE z wymogów "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy.

u.p.z.p. art. 59 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 56

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.

u.p.z.p. art. 64 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 52 § 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.o.z.e. art. 2 § 13

Ustawa o odnawialnych źródłach energii

u.o.z.e. art. 2 § 22

Ustawa o odnawialnych źródłach energii

p.o.ś.

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Ustawa z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. zwalnia instalacje OZE z wymogów "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy. Kwestie immisji i szczegółowego usytuowania obiektu będą badane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, a nie na etapie ustalania warunków zabudowy. Spełnienie przesłanek ustawowych do wydania decyzji o warunkach zabudowy zobowiązuje organ do jej wydania (decyzja związana).

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady "dobrego sąsiedztwa" poprzez planowaną lokalizację farmy fotowoltaicznej. Konieczność ustalenia linii zabudowy w odległości [...]m od działki sąsiedniej w celu ochrony interesów osób trzecich i zapobiegania immisjom. Brak zapewnienia wystarczających warunków technicznych i ochrony przed hałasem generowanym przez farmę fotowoltaiczną.

Godne uwagi sformułowania

"Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy jest decyzją związaną, co oznacza, że musi być pozytywna, gdy inwestor spełni wszystkie przesłanki ustawowe." "nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy wyłącznie z uwagi na ogólne wymagania ładu przestrzennego, ochronę środowiska, ochronę prawa własności. Odmowa musi bowiem znajdować konkretne i precyzyjne oparcie w normie prawnej." "lokalizacja farmy fotowoltaicznej, będącej instalacją OZE, dokonywana na podstawie przepisów u.p.z.p. niezależnie od jej mocy, korzysta ze zwolnienia określonego w art. 61 ust. 3 tej ustawy." "Etap wydawania decyzji o warunkach zabudowy nie służy ustalaniu tych parametrów." "Kwestie zatem immisji związanych z realizacją planowanej inwestycji, będącej przedmiotem ustalenia warunków zabudowy są badane na dalszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego."

Skład orzekający

Barbara Romanczuk

przewodniczący

Anna Bartłomiejczuk

sprawozdawca

Małgorzata Roleder

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że instalacje OZE są zwolnione z wymogów \"dobrego sąsiedztwa\" i dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy, a kwestie immisji są badane na etapie pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w odniesieniu do instalacji OZE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy popularnych farm fotowoltaicznych i ważnej dla inwestorów kwestii wymogów formalnych na wczesnym etapie inwestycji, a także konfliktu sąsiedzkiego.

Farma fotowoltaiczna bez "dobrego sąsiedztwa"? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady dla inwestycji OZE.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 469/24 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2024-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Bartłomiejczuk /sprawozdawca/
Barbara Romanczuk /przewodniczący/
Małgorzata Roleder
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 61 ust. 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 października 2024 r. sprawy ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 10 czerwca 2024 r. nr 409.88/B-7/XV/24 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2024 r. nr 409.88/B-7/XV/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Czarnej Białostockiej z dnia 19 kwietnia 2024 r. znak: GP.6730.42.2023 o ustaleniu warunków zabudowy inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii i niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...], [...] i [...] oraz na części działki o nr ewid. [...], położonych w obrębie geodezyjnym [...], gm. Czarna Białostocka.
Zakwestionowana decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z dnia 11 września 2023r. S. M. (dalej powoływany jako: "Inwestor") wystąpił do Burmistrza Czarnej Białostockiej o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie instalacji fotowoltaicznej o mocy do 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii, przewidzianej do realizacji na działkach o nr ew. [...], [...] i [...] oraz na części działki o nr [...], położonych w obrębie geodezyjnym [...], gm. Czarna Białostocka.
Decyzją z 19 kwietnia 2024r. Burmistrz Czarnej Białostockiej, na podstawie art. 59 ust. 1, art. 60 ust.1, art. 61, art. 63 w zw. z art. 52 ust.1, 54 i 56 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 977, "u.p.z.p.") w zw. z art. 59 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1688), ustalił warunki zabudowy dla ww. zamierzenia inwestycyjnego. Jako rodzaj i funkcję zabudowy wskazano: budowa instalacji fotowoltaicznej o mocy do 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii i niezbędną infrastrukturą techniczną. Określono warunki i wymagania ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, w tym nieprzekraczalną linię zabudowy (15 m od linii rozgraniczającej z drogą gminną, którą stanowi działka nr [...] – wskazując, że przyjęcie innego parametru jest możliwe po uzyskaniu odpowiedniego stanowiska zarządcy drogi), parametry techniczne instalacji fotowoltaicznej o mocy do 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii, w tym stacji transformatorowej i magazynu energii. Określono także wymagania dotyczące ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu, wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich oraz warunki i wymagania związane z ochroną gruntów rolnych i leśnych oraz melioracji wodnych. W uzasadnieniu decyzji w pierwszej kolejności wskazano, że co prawda Inwestor nie dołączył do wniosku warunków przyłączenia do sieci dystrybucyjnej lub zapewnienia gestora sieci o możliwości dostaw energii elektrycznej dla planowanej inwestycji, do czego został wezwany pismem z dnia 22 września 2023r., tym niemniej zgodnie z aktualnie obowiązującą interpretacją, wymóg zapewnienia odbioru wyprodukowanej energii przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy jest bezpodstawny. Na tej podstawie organ przyjął, że projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego.
Powołując się zaś na dołączoną do akt sprawy analizę organ przyjął, że zgodnie z art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisów ust. 1 pkt 1-2 nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii; projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla planowanego zamierzenia; nie jest wymagane uzyskanie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze; teren projektowanej inwestycji położony jest na terenie otuliny Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej im prof. Witolda Sławińskiego, ale planowane zamierzenie inwestycyjne nie narusza zasad ochrony tych obszarów, teren położony jest poza obszarem objętym jakąkolwiek prawną formą ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej; decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi, a zamierzenie budowlane nie znajduje się w obszarze: w stosunku, do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa wart. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1680 ze zm.), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w ait. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu.
W uzasadnieniu podjętej decyzji opisano też uzyskane w sprawie uzgodnienia z: (-) Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Białymstoku jako organem właściwym w zakresie obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody, innych niż wymienione w art. 53 ust. 4 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez niezajęcie stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania niniejszej decyzji do uzgodnień; (-) Starostą Powiatu Białostockiego jako organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych – na podstawie postanowienia z dnia 28 listopada 2023 r., (-) Dyrektorem Zarządu Zlewni w Augustowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie jako organem właściwym w sprawach melioracji wodnych
poprzez niezajęcie stanowiska w terminie 14 dni od dnia otrzymania niniejszej decyzji do uzgodnień. Wskazano też, że Burmistrz Czarnej Białostockiej ostateczną decyzją z dnia 27 czerwca 2023 r. orzekł o braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie instalacji fotowoltaicznej w miejscowości [...] w gminie Czarna Białostocka na działkach o nr ew. [...], [...], [...], [...]. Załącznik do decyzji stanowią wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła G. R. - właścicielka działki o nr [...] (dalej powoływana jako: "Skarżąca") wnosząc o ustalenie linii zabudowy instalacji fotowoltaicznej w odległości minimum [...]m od innych budynków. Wyjaśniła, że w przypadku nie zachowania takiej odległości w przyszłości nie będzie możliwe postawienie na jej działce budynków w odległości mniejszej niż [...]m od granicy, co ogranicza zakres dysponowania jej własnością.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku nie podzieliło zarzutów odwołania i zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2024 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium w pierwszej kolejności wyjaśniło zasady i przesłanki wydawania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy wynikające z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., wskazując, że zgodnie z ust. 3 art. 61 ustawy, przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii, bez względu na moc tego źródła. Dalej, powołując się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych, Kolegium stwierdziło, że lokalizacja farmy fotowoltaicznej, niezależnie od jej mocy, zgodnie z art 61 ust. 3 u.p.z.p. nie wymaga w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy oceny przesłanki zasady kontynuacji (dobrego sąsiedztwa) oraz dostępu do drogi publicznej. W konsekwencji, skoro ustalając warunki zabudowy dla inwestycji lokalizacji farmy fotowoltaicznej nie bierze się pod uwagę zasady dobrego sąsiedztwa, to za nieuzasadnione Kolegium uznało zarzuty Skarżącej odnoszące się do zaburzenia przez inwestycję ładu przestrzennego, czy zakłócenia krajobrazu.
W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo też ocenił planowana inwestycje z puntu widzenia pozostałych przesłanek wynikających z art 61 ust 1 pkt 3-6 u.p.z.p. Określano warunki i wymagania ładu przestrzennego, wymagania dotyczące nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalenia, dotyczące ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu, ustalenia dotyczące ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, ustalenia z zakresu obsługi komunikacji i infrastruktury technicznej, ustalenia wymagań, dotyczących m.in. ochrony interesów osób trzecich, odniesiono się też do kwestii ustalenia granic i sposobów zagospodarowania terenów lub obiektów, podlegających ochronie, określono także warunki i wymagani związane z ochrona gruntów rolnych i leśnych oraz melioracji wodnych. Teren planowanej inwestycji nie jest objęty prawną formą ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz nie występują dobra kultury współczesnej, obiektów budowlanych na terenach górniczych, zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych. Teren inwestycji nie znajduje się też na obszarze narażonym na niebezpieczeństwo powodzi wskazany na mapach zagrożenia powodziowego - obszarach szczególnego zagrożenia powodzią w związku z art. 169 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Kolegium powołało się też na ostateczną decyzję Burmistrza Czarnej Białostockiej z dnia 27 czerwca 2023 r. o stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia.
Odpowiadając natomiast na zarzut braku ustalenia linii zabudowy od działki będącej własnością Skarżącej Kolegium uznało, że jest bezpodstawny, podkreślając, że nieprzekraczalną linię zabudowy ustala się w określonej odległości od pasa drogowego drogi publicznej, na podstawie rozporządzenia w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym nie wskazano obowiązku określania nieprzekraczalnej linii zabudowy od granic z działkami sąsiednimi. Ponadto, jak zaakcentowało SKO, zgodność planowanej inwestycji z ww. rozporządzeniem oraz ustawą Prawa budowlane zostanie oceniona w odrębnym postępowaniu, prowadzonym przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Analogicznie podstawą do odmowy ustalenia warunków zabudowy nie może być potencjalny hałas generowany przez inwestycję. Tym bardziej, że wpływ inwestycji na środowisko oceniony został w odrębnym postępowaniu, a ewentualne immisje mogą stanowić źródło dochodzenia na drodze powództwa cywilnego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Skarżąca podkreślając, że SKO w Białymstoku błędnie zinterpretowało powody odwołania. Wyjaśniła, że inwestycja polegająca na posadowieniu obiektu budowlanego na gruncie zwłaszcza w pobliżu granicy zawsze jest działaniem tworzącym immisję na nieruchomości sąsiednie i powinna być dokonywana w sposób zapewniający poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, a skutki jej oddziaływania powinny zostać ograniczone do terenu inwestycji. Z tego też względu kluczowe znaczenie w sprawie ma kwestia ustalenia linii zabudowy instalacji fotowoltaicznej w odległości [...]metrów od granicy działki o nr [...] stanowiącej własność skarżącej. Podkreśliła, że co prawda w chwili obecnej działka ta nie jest zabudowana, ale jej powierzchnia pozwala na pobudowanie na niej w przyszłości zarówno budynku mieszkalnego jak i budynków gospodarczych. Jak wynika zaś ze wskazań technicznych farma fotowoltaiczna ze względu na wytwarzany przez nią uciążliwy dźwięk i głośny element instalacji powinna być lokalizowana minimum [...] metrów od budynków. Brak zatem zachowania takiej odległości spowoduje, że w przyszłości nie będzie możliwe pobudowanie na działce Skarżącej w odległości mniejszej niż [...]metrów od granicy, co ograniczy zakres dysponowania jej własnością. Stąd też wniosek Skarżącej o ustanowienie linii zabudowy w odległości [...]metrów od granicy. Opierając się na powyższym zarzucie Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w sprawie niniejszej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Czarnej Białostockiej ustalającą Skarżącemu warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii i niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...], [...] i [...] oraz na części działki o nr ewid. [...], położonych w obrębie geodezyjnym [...], gm. Czarna Białostocka.
Kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcia pod względem zgodności (legalności) z obowiązującymi przepisami prawa, Sąd doszedł do wniosku, że są one prawidłowe, a organy zasadnie przyjęły, że w sprawie zostały spełnione przesłanki pozwalające na ustalenie warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji.
Punktem wyjścia dla uzasadnienia podętego orzeczenia jest przypomnienie, że określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje przede wszystkim w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku w drodze decyzji o warunkach zabudowy (art. 4 ust. 1 i 2 pkt 2, art. 59 ust. 1 u.p.z.p.). Trafnie przy tym organy wyjaśniły charakter decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, wskazując, że jest to decyzja wydawana na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego, rozstrzygająca istotne kwestie związane z planowaną inwestycją i stanowi urzędową informację o tym, jaki obiekt i pod jakimi warunkami inwestor może na danym terenie wybudować bez naruszenia przepisów prawa. Dodatkowo należy zaznaczyć, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy jest decyzją związaną, co oznacza, że musi być pozytywna, gdy inwestor spełni wszystkie przesłanki ustawowe. Wskazują na to przepis art. 56 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie z którym nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi oraz art. 52 ust. 3 w związku z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie z którym nie można uzależnić wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy od zobowiązania się wnioskodawcy do spełnienia nieprzewidzianych odrębnymi przepisami świadczeń lub warunków. Jak wynika z przywołanych regulacji nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy wyłącznie z uwagi na ogólne wymagania ładu przestrzennego, ochronę środowiska, ochronę prawa własności. Odmowa musi bowiem znajdować konkretne i precyzyjne oparcie w normie prawnej.
W niniejszej sprawie z uwagi na datę złożenia przez Inwestora wniosku o ustalenie warunków zabudowy – 13 września 2023r. oraz niezakończenie sprawy decyzją ostateczną do 24 września 2023 r., zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w brzmieniu dotychczasowym, tj. obowiązującym do 23 września 2024 r. (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 977, dalej: "p.p.s.a."). Wynika to z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. poz. 1688 z późn. zm.).
I tak, jak stanowi art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o ustalaniu warunków zabudowy jest możliwe jedyni w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze objętym lokalizacją inwestycji strategicznych, w strefach kontrolowanych gazociągu lub rurociągu. Podkreślić należy, że spełnienie powyższych warunków zobowiązuje organ do wydania decyzji o warunkach zabudowy.
W kontrolowanej sprawie zawnioskowano o ustalenie warunków zabudowy dla farmy fotowoltaicznej wraz z opcjonalnymi magazynami energii i niezbędną infrastrukturą techniczną, dlatego istotne znaczenie ma regulacja z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (obowiązująca od dnia 29 sierpnia 2019 r.). Zgodnie z treścią tej regulacji (w brzmieniu przesądzonym jak wyżej) przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Przepis art. 2 pkt 13 ww. ustawy wskazuje z kolei, że instalacją odnawialnego źródła energii jest instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół: a) urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii, lub, b) obiektów budowlanych i urządzeń stanowiących całość techniczno-użytkową służący do wytwarzania biogazu rolniczego. Według zaś art. 2 pkt 22 tej ustawy odnawialne źródło energii (OZE) to odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego, energię aerotermalną, energię geotermalną, energię hydrotermalną, hydroenergię, energię fal, prądów i pływów morskich, energię otrzymywaną z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego oraz z biopłynów.
Jak wynika z powyższego, w polskim systemie prawnym od dnia 29 sierpnia 2019r., lokalizacja farmy fotowoltaicznej, będącej instalacją OZE, dokonywana na podstawie przepisów u.p.z.p. niezależnie od jej mocy, korzysta ze zwolnienia określonego w art. 61 ust. 3 tej ustawy. W konsekwencji w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy brak jest konieczności weryfikowania czy planowane zamierzenie w postaci instalacji OZE spełnia wymóg "dobrego sąsiedztwa" oraz dostępu do drogi publicznej (por. wyroki NSA: z 24 lipca 2024r., II OSK 1428/23, z 25 maja 2023 r., II OSK 805/23; 17 stycznia 2023 r., II OSK 2706/22; 11 stycznia 2023r., II OSK 2619/22; wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zastosowanie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. w niniejszej sprawie zwalniało zatem organ pierwszej instancji z przeprowadzenia na zasadzie art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. analizy przesłanki "dobrego sąsiedztwa", jak też warunku dostępu do drogi publicznej.
Dokonując sądowoadministracyjnej kontroli wydanej decyzji w pozostałym zakresie Sąd wskazuje, że zasadnie przyjęły organy obu instancji, że projektowana inwestycja spełnia pozostałe warunki wydania pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia [...] września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839) oraz decyzją Burmistrza Czarnej Białostockiej z dnia 27 czerwca 2023r. (nr IR.6220.2.2023) stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia, przedmiotowa inwestycja zlokalizowana na działkach o łącznej powierzchni 28,3 ha i położona w obszarze form ochrony przyrody, należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 pkt 54 lit a rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć). Powyższa ostateczna i prawomocna decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z 27 czerwca 2023 r. została załączona do wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
Dodatkowo w pkt 4 decyzji z dnia 19 kwietnia 2024 r. organ I instancji wskazał, że inwestycja powinna spełniać wymogi ochrony środowiska w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, a także rozporządzeń wykonawczych. Ponadto, skoro teren planowanej inwestycji leży w granicach otuliny Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej im. prof. Witolda Sławińskiego, którego dotyczy § 1 pkt 2 i § 2 pkt 2 uchwały Nr XXIII/201/16 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 21 marca 2016 r. w sprawie Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej im. prof. Witolda Sławińskiego (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2016 r. poz. 1502 z późn. zm.), to realizacja przedmiotowej inwestycji musi być też zgodna z ustaleniami tego aktu oraz z warunkami określonymi w wyżej omówionej decyzji Burmistrza Czarnej Białostockiej z dnia 27 czerwca 2023r. stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia.
Do wniosku załączona została także mapa zasadnicza obejmująca teren, którego wniosek dotyczy, w wymaganej skali z określeniem granic terenu objętego wnioskiem (art. 52 ust. 2 pkt 1 i 1a w zw. z ar. 64 ust. 1 u.p.z.p.). Dalej, zauważyć należy, że sporządzona została w świetle art. 53 ust. 3 w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 61 ust. 3 u.p.z.p. analiza warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wraz z wynikami, wynikającymi z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację przedmiotowej inwestycji oraz faktu, że dla przedmiotowej inwestycji nie dokonuje się oceny kontynuacji "dobrego sąsiedztwa". Projekt decyzji został sporządzony przez osobę posiadającą uprawnienia architektoniczne o jakich mowa w treści art. 60 ust. 4 w u.p.z.p. Inwestycja nie znajduje się na obszarze o jakim mowa w art. 61 ust. 1 pkt 6 u.p.z.p.
Inwestycję usytuowano na działkach oznaczonych w ewidencji gruntów jako grunty rolne sklasyfikowane jako użytki: LzVI, RIVa, RIVb, RV, RVI, Br-PsV, ŁIV, ŁV, PsIV, PsV, PsVI i W, zatem skoro ww. grunty nie stanowią użytków rolnych klasy I-III o zwartym obszarze powyżej 0,5 ha, to zgodnie z ustawą z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, nie wymagały uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze. Spełniona została zatem przesłanka określona w art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p.
Organ I instancji zwrócił się także w trybie art. [...]6 k.p.a. o wymagane dla projektowego przedsięwzięcia uzgodnienia z organami wymienionymi w art. 53 ust. 4 i ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Starosta Powiatu Białostockiego postanowieniem z dnia 28 listopada 2023 r. uzgodnił bez uwag projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, w zakresie ochrony gruntów rolnych. Natomiast Dyrektor Zarządu Zlewni w Augustowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Białymstoku, po skutecznym doręczeniu im projektu decyzji oraz upływie ustawowego terminu dwóch tygodni uzgodnili projekt decyzji o warunkach zabudowy w trybie "milczącego uzgodnienia". Spełnione zostały zatem warunki zgodności projektowanej inwestycji z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.). Sąd podziela też stanowisko organów, co do braku niezgodności inwestycji z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p).
W tym stanie rzeczy zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 56 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. organ I instancji nie mógł zatem odmówić ustalenia warunków zabudowy dla projektowanej farmy fotowoltaicznej o mocy do 30 MW wraz z opcjonalnymi magazynami energii i niezbędną infrastrukturą techniczną, skoro zamierzenie inwestycyjne okazało się zgodne z wyżej omówionymi - przepisami.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi w zakresie immisji planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie, braku zapewnienia poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich i związanego z tym oczekiwania Skarżącej do ustalenia linii zabudowy instalacji fotowoltaicznej w odległości [...]m od granicy jej działki, należy wyjaśnić, że postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy stanowi wstępny etap procesu inwestycyjnego. Na tym wstępnym etapie nie ustala się szczegółowego położenia planowanego obiektu na działce (poza wyznaczeniem nieprzekraczalnej linii zabudowy i ustaleniem maksymalnego wskaźnika powierzchni zabudowy), w tym odległości od granic działki sąsiedniej – jak oczekiwałaby tego Skarżąca. Te elementy będą przedmiotem oceny w postępowaniu o pozwolenie na budowę i dopiero wówczas będą konfrontowane z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym co do szczegółowego położenia elementów projektowanej inwestycji w stosunku do granic działki sąsiedniej. Etap wydawania decyzji o warunkach zabudowy nie służy ustalaniu tych parametrów. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy ochrona interesów osób trzecich jest ograniczona i nie może być rozciągana na okoliczności związane ze zgodnością z przepisami prawa budowlanego. Kwestie zatem immisji związanych z realizacją planowanej inwestycji, będącej przedmiotem ustalenia warunków zabudowy są badane na dalszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego, a mianowicie, na co Sąd wskazał już wyżej, w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (tak też NSA w wyroku z dnia 5 października 2023r., II OSK 3332/20, CBOSA). Na etapie postępowania dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy nie jest zatem możliwe badanie przez organ poziomu immisji wytwarzanych przez planowaną inwestycję w tym również w zakresie hałasu. Warto jeszcze zwrócić uwagę Skarżącej, że decyzja o warunkach zabudowy nie uprawnia jeszcze do rozpoczęcia inwestycji i sama w sobie nie narusza prawa własności, o którym mowa w art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego. Decyzja o warunkach zabudowy określa jedynie zasadnicze wskaźniki i parametry dotyczące zmiany zagospodarowania terenu odnoszące się do objętej wnioskiem inwestycji, które podlegają dalszym szczegółowym ustaleniom w postępowaniu poprzedzającym realizację inwestycji, unormowanym w przepisach ustawy - Prawo budowlane oraz przepisach ustalających warunki techniczne realizacji planowanych zamierzeń. Z tego też powodu słusznie Kolegium wskazało, że zarzut dotyczący braku ustalenia w zaskarżonej decyzji linii zabudowy w odległości [...]m od granicy z działką Skarżącej na tym etapie postępowania - nie zasługuje na uwzględnienie.
Reasumując Sąd doszedł do wniosku, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż postępowanie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie, bez naruszenia przepisów procesowych. Zostały także prawidłowo zinterpretowane przepisy mające zastosowanie w sprawie. Postępowanie wyjaśniające w procedurze wydania decyzji o warunkach zabudowy nie ma bowiem nieograniczonego przedmiotu, ale ogniskuje się na przesłankach wynikających z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. z zastosowaniem norm w niniejszym uzasadnieniu omówionych. Organy nie mają więc obowiązku badać wszystkich okoliczności podnoszonych przez uczestników postępowania, bowiem z uwagi na związany charakter decyzji – koncentrują się tylko na przesłankach prawnych. Sąd nie stwierdził również innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI