Orzeczenie · 2024-11-19

II SA/Bk 446/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2024-11-19
NSAAdministracyjneWysokawsa
prawo wodneurządzenie wodneprzepustzarządca drogiodpowiedzialnośćstosunki wodnenieruchomościadministracjadecyzja restytucyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę Zarządu Dróg Wojewódzkich w Olsztynie na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą przywrócenie funkcji urządzenia wodnego poprzez udrożnienie przepustu pod drogą wojewódzką. Zarząd Dróg kwestionował, czy przepust drogowy może być uznany za urządzenie wodne w rozumieniu Prawa wodnego i czy ponosi za niego odpowiedzialność. Sąd, analizując przepisy Prawa wodnego oraz orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał, że przepust pod drogą, który służy odprowadzaniu wód i wpływa na stosunki wodne, należy traktować jako urządzenie wodne. Sąd podkreślił, że nawet jeśli przepust jest obiektem inżynierskim drogi, może jednocześnie pełnić funkcję urządzenia wodnego. W związku z tym, że przepust był w złym stanie technicznym, powodował szkodliwe oddziaływanie na grunty przyległe i wymagał udrożnienia, Sąd uznał decyzje organów administracji za prawidłowe i oddalił skargę Zarządu Dróg Wojewódzkich.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że przepust drogowy może być uznany za urządzenie wodne w rozumieniu Prawa wodnego i że zarządca drogi ponosi odpowiedzialność za jego utrzymanie i udrożnienie.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przepustu drogowego, który wpływa na stosunki wodne i jest powiązany z urządzeniami melioracyjnymi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepust drogowy pod drogą publiczną może być uznany za urządzenie wodne w rozumieniu ustawy Prawo wodne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepust drogowy, który służy odprowadzaniu wód i wpływa na stosunki wodne, należy traktować jako urządzenie wodne, do którego mają zastosowanie przepisy Prawa wodnego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na definicjach z Prawa wodnego oraz orzecznictwie NSA, wskazując, że przepust, nawet będąc obiektem inżynierskim drogi, może pełnić funkcję urządzenia wodnego, zwłaszcza gdy służy kształtowaniu zasobów wodnych lub korzystaniu z nich, a także gdy jego wykonanie wymaga pozwolenia wodnoprawnego.

Kto ponosi odpowiedzialność za utrzymanie i udrożnienie przepustu drogowego, który jest w złym stanie technicznym i powoduje szkodliwe oddziaływanie na grunty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność za utrzymanie urządzenia wodnego, jakim jest przepust, spoczywa na jego właścicielu, a w przypadku przepustu pod drogą, którego utrzymanie należy do zarządcy drogi, to na nim ciąży obowiązek jego udrożnienia i przywrócenia funkcji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zarządca drogi, będący właścicielem lub posiadaczem trwałego zarządu nieruchomości drogowej, na której znajduje się przepust, jest zobowiązany do jego utrzymania zgodnie z przepisami Prawa wodnego oraz ustawy o drogach publicznych, a także na podstawie uzyskanego pozwolenia wodnoprawnego.

Czy naruszenia przepisów postępowania przez organy administracji miały wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, mimo dostrzeżonych uchybień w uzasadnieniach decyzji organów administracji, nie miały one istotnego wpływu na wynik postępowania i nie mogły prowadzić do uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że choć uzasadnienia organów nie były pozbawione wad, a niektóre przepisy proceduralne (np. art. 81a § 1 k.p.a.) zostały zastosowane nieprawidłowo, to ostateczne rozstrzygnięcia były prawidłowe i miały umocowanie w przepisach prawa materialnego, a dostrzeżone uchybienia nie wpłynęły na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Zarządu Dróg Wojewódzkich w Olsztynie na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku, utrzymującą w mocy decyzję nakazującą przywrócenie funkcji urządzenia wodnego poprzez udrożnienie przepustu pod drogą wojewódzką.

Przepisy (18)

Główne

Prawo wodne art. 191 § 1, 2, 5

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Przepis stanowi podstawę do wydania decyzji nakazującej właścicielowi urządzenia wodnego przywrócenie jego poprzedniej funkcji lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom lub likwidację szkód w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, którego następstwem jest zmiana jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na wody lub grunty.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

Prawo wodne art. 16 § 65

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Definicja urządzenia wodnego, obejmująca urządzenia lub budowle służące kształtowaniu zasobów wodnych lub korzystaniu z tych zasobów.

Prawo wodne art. 17 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Przepisy dotyczące urządzeń wodnych stosuje się odpowiednio do urządzeń melioracji wodnych niezaliczonych do urządzeń wodnych oraz innych urządzeń, które mogą być przyczyną zmiany naturalnych przepływów wód.

u.d.p. art. 4 § 2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Definicja drogowego obiektu inżynierskiego, stanowiącego integralny element drogi.

u.d.p. art. 20 § 4

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Obowiązki zarządcy drogi, w tym utrzymanie części drogi i drogowych obiektów inżynierskich.

Prawo wodne art. 195

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Definicja melioracji wodnych.

Prawo wodne art. 191 § 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Możliwość określenia na nowo funkcji urządzenia wodnego oraz nakazania jego odbudowy lub likwidacji, gdy określenie jego funkcji nie jest możliwe.

Prawo wodne art. 188 § 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Obowiązek utrzymywania urządzeń wodnych przez ich właścicieli.

Prawo wodne art. 192 § 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Zakaz niszczenia lub uszkadzania urządzeń wodnych oraz utrudniania przepływu wody.

Prawo wodne art. 234 § 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Zastosowanie w przypadku, gdy właściciel gruntu spowodował zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływające na grunty sąsiednie.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunek uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania – istotny wpływ na wynik postępowania.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do działania w celu prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 81a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zastosowanie przepisu w przypadku wątpliwości organu.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepust drogowy pod drogą wojewódzką jest urządzeniem wodnym w rozumieniu Prawa wodnego. • Zarząd Dróg Wojewódzkich, jako zarządca drogi i właściciel/posiadacz trwałego zarządu nieruchomości, jest odpowiedzialny za utrzymanie przepustu. • Nienależyte utrzymanie przepustu spowodowało zmianę jego funkcji i szkodliwe oddziaływanie na grunty przyległe.

Odrzucone argumenty

Przepust drogowy nie jest urządzeniem wodnym i nie podlega przepisom Prawa wodnego. • Odpowiedzialność za utrzymanie przepustu nie spoczywa na Zarządzie Dróg Wojewódzkich. • Organy administracji naruszyły przepisy postępowania i prawa materialnego.

Godne uwagi sformułowania

przepust jest drogowym obiektem inżynierskim i jego utrzymanie należy do obowiązków zarządcy drogi • nie można mieć zatem żadnych wątpliwości w zakresie kwalifikacji przedmiotowego przepustu jako urządzenia wodnego • konsekwentne wytyczne organu II instancji, które były wskazywane w niniejszej sprawie tj. ustalenie funkcji jaką pełnił i obecnie pełni przepust w oparciu o zasoby zgromadzone w ewidencji urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów, były dostępne organowi I instancji już w dniu 11 maja 2022 r.

Skład orzekający

Barbara Romanczuk

przewodniczący sprawozdawca

Anna Bartłomiejczuk

członek

Marek Leszczyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że przepust drogowy może być uznany za urządzenie wodne w rozumieniu Prawa wodnego i że zarządca drogi ponosi odpowiedzialność za jego utrzymanie i udrożnienie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przepustu drogowego, który wpływa na stosunki wodne i jest powiązany z urządzeniami melioracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu infrastruktury drogowej i jej wpływu na środowisko wodne, a także rozstrzyga ważną kwestię prawną dotyczącą kwalifikacji przepustów jako urządzeń wodnych.

Czy przepust pod drogą to tylko element infrastruktury, czy też urządzenie wodne podlegające Prawu wodnemu?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst