II SA/BK 446/19

II SA/Bk 446/19 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2019-07-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-06-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska /sprawozdawca/
Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący/
Marek Leszczyński
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 3252/19 - Wyrok NSA z 2022-12-15
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 554
art. 30 ust. 2
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.),, sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 lipca 2019 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza W. z dnia [...] marca 2019 r. znak [...] o odmowie umorzenia R. S. zadłużenia z tytułu wypłacanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej wraz z odsetkami.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie toczyło się na wniosek . S. (dalej: wnioskodawca), który argumentował, że jest osobą przewlekle chorą oraz posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Pierwszą wydaną w sprawie decyzją (z dnia [...] listopada 2018r.) odmówiono umorzenia należności, jednak decyzja ta została uchylona przez SKO w dniu [...] stycznia 2019 r. ze wskazaniem na konieczność ustalenia warunków funkcjonowania wnioskodawcy i wyjaśnienia, czy w przyszłości jego sytuacja może ulec poprawie oraz w jakich okolicznościach wnioskodawca dostrzega powód uwolnienia go od odpowiedzialności zwrotu należności z tytułu wypłaconych z funduszu świadczeń łącznie z odsetkami.
Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] marca 2019 r. odmówił umorzenia należności powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2018 r., poz. 554 ze zm., dalej: ustawa). Z materiału dowodowego wynika, że wnioskodawca zamieszkuje w mieszkaniu swojej matki wraz z żoną, z którą pozostaje w nieformalnej separacji. Małżonkowie prowadzą oddzielne gospodarstwa domowe. Wnioskodawca z uwagi na stan zdrowia i posiadane orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności otrzymuje zasiłek stały w wysokości 624 zł, z czego opłaca czynsz w wysokości 200 zł, energię w wysokości 50 zł oraz TV i telefon w wysokości po 40 zł miesięcznie. Wezwany do dostarczenia wszelkich dokumentów potwierdzających ukończenie kursów, szkoleń oraz do wypowiedzenia się, czy dostrzega możliwości poprawy swojej sytuacji, w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2019 r. nie wypowiedział się wskazując, że organ posiada wszelkie dokumenty obrazujące jego stan zdrowia (k. 14 akt adm.). Ze zgromadzonego materiału dowodowego także wynika, że umiarkowany stopień niepełnosprawności strony datuje się od [...] listopada 2009 r. i orzeczony jest na stałe, jednak nie dyskwalifikuje go z rynku pracy, bowiem umożliwia podjęcie pracy w warunkach pracy chronionej. Zdaniem organu pierwszej instancji, wielu pracodawców zatrudnia takich pracowników z uwagi na możliwość otrzymywania dotacji z PEFRON. Nadto wnioskodawca w okresie od 2012 r. do 2015 r. uczestniczył w licznych kursach i szkoleniach w zakresie aktywizacji zawodowej. Widział zatem możliwość podjęcia zatrudnienia, podnosił kwalifikacje zawodowe i szanse zatrudnienia. Organ przyznał, że wnioskodawca jest osobą przewlekle chorą, jednakże jego sytuacja zdrowotna w chwili obecnej jest stabilna. Organ powołał treść art. 30 ust. 1 ustawy, w którym wskazano sytuacje, kiedy można umorzyć zaległości dłużnika alimentacyjnego zależnie od skuteczności egzekucji. Wyjaśnił, że wnioskodawca od 2015 r. nie dokonywał wpłat tytułem należności za wypłacone świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Jego zadłużenie na dzień wydania decyzji wynosi 110 376, 29 zł, z czego kwota 69 567,72 zł to należność główna, zaś 40 808,57 zł to odsetki. Ostatniej wpłaty dokonano w lipcu 2015 r. w wysokości 816, 31 zł. Wysokość spłaconego zadłużenia wynosi 4 755,34 zł, co stanowi 4,38 % całego zadłużenia. Zdaniem organu, umorzenie ponad 95% pozostałego do spłaty zadłużenia byłoby nieuczciwe wobec dłużników, którzy przez lata systematycznie dokonują wpłat i proszą o umorzenie niewielkiego procenta tego zadłużenia, a także byłoby sprzeczne z interesem społecznym. Mogłoby przyczynić się do zaprzestania spłacania przez innych i zwiększenia liczby wniosków o umorzenie. Zdaniem organu, każdy dłużnik alimentacyjny boryka się z trudnościami finansowymi. Sytuacja rodzinna i dochodowa dłużnika ubiegającego się o umorzenie należności musi go więc wyróżniać spośród innych. Samo uzyskiwanie niskich dochodów bądź nieuzyskiwanie dochodów nie jest okolicznością wyjątkową i szczególną na tle innych. Posiadane przez stronę orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności nie dyskwalifikuje jej z rynku pracy, zaś umorzenie tak dużego zadłużenia spowodowałoby niemożność egzekucji, gdyby sytuacja materialna uległa poprawie. Zdaniem organu, istnieje szansa na poprawę sytuacji materialnej dłużnika, bowiem mieszkanie, w którym obecnie zamieszkuje, jest własnością jego matki, a zatem może stać się w przyszłości jego własnością.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył R. S. Wskazał, że jego sytuacja zdrowotna jest bardzo zła. Nie może się zatrudnić, bowiem pracodawcy wymagają wykształcenia i niekaralności, a tych warunków odwołujący się nie spełnia.
Zaskarżoną decyzją SKO utrzymało decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. Wskazało na treść art. 27 ust. 1 i art. 30 ust. 1 i 2 ustawy oraz wywiodło, że system świadczeniowy przewidziany w ustawie opiera się na założeniu, iż należność wypłacona przez organ administracji publicznej wierzycielowi pozbawionemu przysługujących świadczeń alimentacyjnych z powodu nieuprawnionej zwłoki dłużnika alimentacyjnego powinna być w całości odzyskana przez organ, który za pomocą środków budżetu państwa, przez określony czas, kredytował wymagalną wierzytelność osoby niealimentowanej. Ustawodawca wprowadził jednak w art. 30 ust. 2 ustawy możliwość umorzenia a więc uznaniowość, czyli brak obowiązku a jedynie możliwość zachowania się w określony sposób spośród kilku wariantów rozstrzygnięć. Umorzenie należności jest zależne od występowania szczególnych okoliczności opartych na sytuacji życiowej, w tym dochodowej i rodzinnej strony. Sytuacja dochodowa dłużnika obejmuje uzyskiwane dochody, ale również inne okoliczności, jak stan zdrowia i możliwości uzyskania dochodu. Sytuacja rodzinna to prowadzenie (samodzielnie lub z inną osobą) gospodarstwa domowego, ponoszenie świadczeń na rzecz innych osób. SKO podkreśliło, że umorzenie należności powinno wynikać z okoliczności obiektywnych, czyli takich na które zobowiązany nie miał wpływu. Zdaniem SKO, w przedmiotowej sprawie dłużnik miał wpływ na wysokość zadłużenia, bowiem jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zestawienia - zobowiązania w podanej kwocie powstały w latach 2008 - 2017. Aktualna sytuacja odwołującego jakkolwiek jest trudna, to otrzymuje on stały dochód w postaci zasiłku stałego, posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności ze wskazaniem możliwości zatrudnienia w warunkach pracy chronionej. Nie jest więc wykluczony z rynku pracy. W trakcie wywiadu środowiskowego poinformowano odwołującego o kilku projektach realizowanych w bieżącym roku m.in. przez Centrum Edukacji i Aktywizacji Zawodowej Osób Niepełnosprawnych w B., w których mógłby uczestniczyć (szkolenia, staże - płatne, refundacja dojazdów, posiłki). Strona nie była zainteresowana, głównie z uwagi na zadłużenie w funduszu. W ocenie organu odwoławczego nie ma podstaw, by odwołujący korzystał z przywileju umorzenia kwot alimentacyjnych płaconych zamiast niego z budżetu państwa.
Skargę na decyzję odwoławczą złożył do sądu administracyjnego R. S. Wyjaśnił, że jego sytuacja zdrowotna jest trudna, ma raka płuc oraz stomię i nie może podjąć pracy. Jest osobą słabo wykształconą oraz karaną, dlatego praca po ukończonych kursach jest niemożliwa ze względu na brak wykształcenia, a praca w ochronie – ze względu na karalność. Nie widzi możliwości poprawy swojej sytuacji i spłaty zadłużenia. Nigdy też nie proponowano mu kursów ani pośrednictwa pracy.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 24 lipca 2019 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego uzupełnił skargę formułując zarzuty naruszenia:
1. art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a. przez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie i dowolną jego ocenę, z pominięciem okoliczności znacznego pogorszenia się stanu zdrowia skarżącego spowodowanego
chorobą nowotworową, niemożności podjęcia pracy fizycznej, a także wcześniejszej
karalności oraz braku odpowiedniego wykształcenia do podjęcia pracy umysłowej i wpływu tych okoliczności na jego możliwości zarobkowe;
2. art. 30 ust. 2 ustawy, przez nieuwzględnienie przy wydawaniu decyzji sytuacji zdrowotnej, dochodowej i rodzinnej skarżącego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Pełnomocnik załączyła 12 kart informacyjnych leczenia szpitalnego skarżącego oraz 6 wyników badań skarżącego na okoliczność stanu zdrowia i braku możliwości podjęcia pracy zarobkowej. Wyjaśniła, że całkowicie pominięto okoliczność złego stanu zdrowia skarżącego, pomimo iż przedkładał on zaświadczenia lekarskie oraz karty informacyjne leczenia szpitalnego. Problemy zdrowotne skarżącego zaczęły się w 2008 r., kiedy przebył zapalenia otrzewnej, doznał pęknięcia śledziony, rozerwania jelita cienkiego. Konieczne było wówczas operacyjne wycięcie śledziony jelita cienkiego. W 2008 r. rozpoznano u skarżącego nadkrzepliwość. W kolejnych latach skarżący był wielokrotnie hospitalizowany z powodu różnych dolegliwości, m. in. z powodu zapalenia płuc, choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. W 2012 r. wykryto u skarżącego guza płuca prawego. Miał również wykonany zabieg kolostomii. W 2017 r. stan zdrowia skarżącego istotnie się pogorszył, bowiem został u niego rozpoznany nowotwór o niepewnym lub nieznanym charakterze ucha środkowego, narządów układu oddechowego i klatki - tchawica, oskrzela i płuca. Organy nie uwzględniły sytuacji zdrowotnej skarżącego, w tym pogarszającego się z roku na rok stanu zdrowia i związanych z tym znacznych trudności podjęcia zatrudnienia. Tymczasem skarżący ze względu na swoją niepełnosprawność i istniejące choroby nie może pracować fizycznie, np. na budowie, w magazynie itd. Natomiast nie posiada odpowiedniego wykształcenia do podjęcia pracy umysłowej. Jest osobą karaną, co również wyklucza go jako pracownika np. ochrony lub dozorcę. Ponadto samo przebycie szkoleń organizowanych przez różne firmy (o których mowa była w skarżonej decyzji) nie gwarantuje późniejszego zatrudnienia, bowiem często po zakończeniu stażu pracodawca nie decyduje się na podjęcie stałej współpracy. Potwierdza to obecna sytuacja skarżącego, który w poprzednich latach odbył kilka staży, jednak nigdy nie został zatrudniony ani na umowę o pracę, ani umowę cywilnoprawną. O wiele większe są bowiem wymagania co do pracownika, również w zakresie posiadanych kwalifikacji, niż do stażysty. Zdaniem pełnomocnika, sytuacja skarżącego jest szczególnie trudna, uzasadniająca umorzenie należności łącznie z odsetkami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu.
Zaskarżoną decyzję organ wydał na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2018 r., poz. 554 ze zm.), dalej: ustawa, zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną.
Przepis powyższy stanowi podstawę do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego, które oznacza – jak trafnie wskazały organy w niniejszej sprawie – rodzaj swobody decyzyjnej co do wyboru sposobu rozstrzygnięcia. Swoboda ta wyraża się w możliwości odmowy przyznania wnioskowanej ulgi nawet wówczas, gdy istnieją okoliczności obiektywne wskazujące na złą sytuację dochodową i rodzinną dłużnika alimentacyjnego. Uznaniowy charakter decyzji nie zwalnia natomiast organu administracji od szczegółowego zbadania stanu faktycznego sprawy i rozważenia wszystkich okoliczności istotnych prawnie (art. 7 K.p.a.). Rolą sądu administracyjnego kontrolującego legalność decyzji uznaniowych w sprawie przyznania bądź odmowy przyznania ulgi jest sprawdzenie prawidłowości przeprowadzonego postępowania i prawidłowości wyprowadzonej oceny materiału dowodowego, która powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Uzasadnienie to powinno być spójne wewnętrznie, zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, zawierać ocenę materiału dowodowego oraz odnosić się do prawnych podstaw decyzji (vide np. wyroki w sprawach II SA/Bk 71/17 oraz II SA/Bk 96/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Odnośnie zastosowanej przez organ podstawy wydania decyzji (art. 30 ust. 2 ustawy) wskazać należy, że jej interpretacja nie może pomijać celu ustawy sformułowanego w preambule. Ustawodawca wskazał w preambule, że dostarczanie środków utrzymania osobom, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb, a w szczególności dzieciom, jest w pierwszej kolejności obowiązkiem członków ich rodziny wskazanych w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, a wspieranie osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej z powodu niemożności wyegzekwowania alimentów należy łączyć z działaniami zmierzającymi do zwiększenia odpowiedzialności osób zobowiązanych do alimentacji.
Uwzględniając treść preambuły ustawy sądy administracyjne wypracowały jednolite stanowisko odnośnie sposobu interpretacji przepisu art. 30 ust. 2 ustawy, tj. jako wyjątku od zasady z art. 27 ust. 1 ustawy, przewidującej obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego organowi właściwemu wierzyciela kwot wypłaconych zastępczo za dłużnika na rzecz osób uprawnionych do alimentów, łącznie z ustawowymi odsetkami. Innymi słowy, umorzenie należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego jest wyjątkiem podlegającym ścisłej interpretacji. Zachodzić może wyłącznie wówczas, gdy na skutek obiektywnych okoliczności (niezależnych od dłużnika alimentacyjnego) jego sytuacja dochodowa i rodzinna uniemożliwia wywiązanie się z obowiązku alimentacyjnego. Taki sposób interpretacji wzmacnia charakter zobowiązań alimentacyjnych, które zgodnie z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego - w przypadku obowiązku rodziców wobec dzieci - mają charakter zobowiązań obligatoryjnych.
Zdaniem sądu, nie sposób zarzucić organom naruszenia prawa w sprawie niniejszej, a w szczególności nie sposób zarzucić przekroczenia granic uznania administracyjnego, choć istotnie rację ma skarżący co do tego, że analiza jego sytuacji zdrowotnej mogłaby szerzej odnosić się do dokumentacji medycznej. Nie ma to jednak wpływu na wynik sprawy. Brak jest podstaw do eliminacji zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego z powodu naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. i naruszenia zasad oceny materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). Prawidłowo przeprowadzono postępowanie wyjaśniające wyprowadzając trafne konkluzje o braku podstaw do udzielenia skarżącemu wnioskowanej ulgi. Dodatkowo uargumentowano ten wniosek wskazaniem, że umorzenie należności alimentacyjnych ciążących na skarżącym kłóciłoby się z interesem publicznym. Sąd akceptuje i uznaje za trafne oraz wynikające z materiału dowodowego, którego skarżący nie kwestionował, że skarżący choć znajduje się niewątpliwie w trudnej sytuacji (której ani organy, ani sąd nie podważają), to jednak nie jest to sytuacja na tyle wyjątkowa, na tyle szczególna, że uzasadnia przyznanie ulgi. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że umorzenie zaległości alimentacyjnych może nastąpić w sytuacji wyjątkowej, jak np. takiej, gdy nie ma jakichkolwiek szans na poprawę sytuacji, ta zaś jest szczególnie trudna, uniemożliwiająca jakąkolwiek pracę i widoki na zmianę (vide np. wyrok z dnia 16 maja 2019 r., III SA/Lu 187/19, CBOSA). Nadto, przyczyna tej szczególnie trudnej sytuacji powinna wynikać z okoliczności obiektywnych. Niemożność ta powinna wystąpić w dacie orzekania oraz być wysoce prawdopodobna w przyszłości. Tymczasem prawidłowo organy ustaliły w sprawie niniejszej, że do wyprowadzenia wniosku o wystąpieniu trwałej niemożności spłaty nie daje podstaw zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. W sytuacji skarżącego z taką wyjątkową, szczególną sytuacją nie mamy bowiem do czynienia.
Nie ulega wątpliwości, że skarżący posiada stały dochód w postaci zasiłku stałego w wysokości 664 zł, która to wysokość, co oczywiste, nie jest wysoka. Jednakże skarżący posiada orzeczenie o umiarkowanym a nie znacznym stopniu niepełnosprawności, datowane na rok 2012. Orzeczenie to wskazuje na możliwość podjęcia pracy w warunkach pracy chronionej. Tę okoliczność trafnie organy uznały za mającą kluczowy wpływ na treść decyzji odmownej, przeważającą pozostałe argumenty w tym dotyczące powstałej po 2012 r. sytuacji zdrowotnej, której ani sąd, ani organy nie podważają. W aktach administracyjnych znajdują się karty informacyjne leczenia szpitalnego z lat 2016-2018, a więc z okresu po orzeczonym stopniu niepełnosprawności, jednakże brak jest w aktach wiążącego orzeczenia o niezdolności skarżącego do pracy. Karty informacyjne zawierają opis diagnozy, jednakże nie stanowią o braku możliwości zarobkowania. Kluczowym dowodem na tę okoliczność byłoby orzeczenie właściwego organu (lekarz orzecznik ZUS, zespół ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności). Stąd organy orzekające w sprawie skoncentrowały swoją argumentację na dowodach, które zaświadczają o możliwości zarobkowania, bowiem nie będąc jednostkami medycznymi uprawnionymi do stawiania diagnozy i oceny zdolności do pracy, tej oceny w sposób wiążący we własnym zakresie nie były uprawnione przeprowadzać. Dlatego wnioski wyprowadziły na podstawie orzeczenia wystawionego w 2012 r., co jest działaniem trafnym i uprawnionym. Sąd nadto zauważa, że trafność argumentacji organów jest o tyle uzasadniona, że skarżący od 2012 r., mimo – jak twierdzi – znacznego pogorszenia stanu zdrowia, nie występował i nie starał się o zmianę orzeczonego stopnia niepełnosprawności. Tymczasem w przypadku uzyskania takiego orzeczenia istniałaby okoliczność obiektywnie dowodząca, że jego stan zdrowia wyklucza go z rynku pracy. W chwili orzekania przez organy takiej obiektywnie istniejącej okoliczności nie ustalono, co jest wnioskiem mającym oparcie w materiale dowodowym.
Na marginesie sąd zauważa, że dokumentacja medyczna przedstawiona przez pełnomocnika skarżącego na etapie sądowym znajduje się w znacznej części w aktach administracyjnych (k. 29-33 akt adm.). W szczególności chodzi o dokumentację z lat 2016-2018, z której skarżący wywodzi zmianę stanu faktycznego polegającą na pogorszeniu stanu zdrowia.
Jak wyżej zauważono, brak możliwości poprawy sytuacji dłużnika alimentacyjnego kwalifikujący do umorzenia zaległości na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy powinien wynikać z okoliczności obiektywnych. Skarżący wskazuje na słabe wykształcenie i karalność. Jak jednak wskazał na rozprawie w dniu [...] lipca 2019 r., ostatnio karany był w 2014 r. To zaś oznacza, że mimo narastającego zadłużenia (w latach 2008-2017) skarżący swoim zachowaniem przyczyniał się, i to stosunkowo niedawno, do powstania okoliczności utrudniających zatrudnienie. W takiej sytuacji argument o braku możliwości zatrudnienia z uwagi na karalność jest argumentem niemogącym prowadzić do umorzenia należności. Jeśli zaś chodzi o brak wykształcenia, to - zdaniem sądu - nie jest to okoliczność uniemożliwiająca podjęcie prac nieskomplikowanych, dorywczych, sezonowych. Możliwości podjęcia takich prac nie sposób wykluczyć przy posiadanym orzeczeniu o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Z kolei brak zatrudnienia po odbyciu kursów nie może zwalniać skarżącego z nieustannego podejmowania prób zatrudnienia, choćby sezonowego lub dorywczego. Podobnie jak i okoliczność niezaproponowania kursów przez organ, bowiem to do skarżącego powinna należeć inicjatywa w poszukiwaniu form podniesienia kwalifikacji lub znalezienia źródła zarobkowania. Jak wynika tymczasem z treści wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w marcu 2018 r., skarżącego poinformowano o projektach aktywizacji osób niepełnosprawnych, jednak skarżący wskazał, że "nie dostrzega możliwości poprawy sytuacji dochodowej we własnym zakresie, ponieważ każde ewentualne zatrudnienie wiązałoby się z zajęciem komorniczym". Podważa to prezentowane w odwołaniu i skardze stanowisko o powodach niepodejmowania zatrudnienia. Jeszcze raz należy podkreślić, że aktywność w poszukiwaniu zatrudnienia jest wymagana przede wszystkim od strony, zaś organy administracji mogą służyć w tym zakresie pomocą, natomiast nie zagwarantują stronie zatrudnienia czy kursu, bowiem ich zadania ustawowe są inne. Co więcej, z akt administracyjnych wynika, że ostatnia wpłata skarżącego na należności alimentacyjne miała miejsce w 2015 r., a więc kiedy uczestniczył w kursach i szkoleniach. Dowodzi to istnienia możliwości choćby niewielkiego wpływu na zmniejszenie zadłużenia przez uczestnictwo w formach aktywizacji zawodowej. Nie bez znaczenia, zdaniem sądu, pozostaje również zakres zrealizowanej na przestrzeni lat spłaty, wynoszącej zaledwie 4, 38 % całego zadłużenia.
Reasumując, aktualna sytuacja skarżącego (w tym m.in. z uwzględnieniem orzeczonego stopnia niepełnosprawności) nie uzasadnia udzielenia pomocy w postaci umorzenia zaległości dla funduszu alimentacyjnego. Powtórzyć należy za organami, że trudna sytuacja dochodowa nie jest wystarczającą przesłanką udzielenia ulgi na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy, zaś nie wykazano stosownymi orzeczeniami sytuacji zdrowotnej uniemożliwiającej podjęcie jakiejkolwiek pracy, również w przyszłości. Jednocześnie ani organy, ani sąd nie wykluczyły możliwości ubiegania się o udzielenie ulgi w przyszłości, gdyby sytuacja skarżącego uległa zmianie. Skarżący w każdym czasie może wnioskować o umorzenie należności, jeśli jego sytuacja z przyczyn obiektywnych ulegnie pogorszeniu.
Zdaniem sądu, organy trafnie zgromadziły materiał dowodowy i wyprowadziły na jego podstawie prawidłowe wnioski, a tym samym zarzuty skargi nie mogą być skuteczne. Sąd dostrzega, że organ odwoławczy mógł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zasadę przekonywania zrealizować bardziej wyczerpująco i wszechstronnie, zaś nieuczynienie tego stanowi naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. Sąd jednak ocenia w każdym indywidualnym przypadku wpływ naruszenia procesowego na wynik sprawy i uwzględnia skargę wyłącznie, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.). Takiego istotnego wpływu sąd w sprawie niniejszej nie stwierdził, bowiem uzasadnienie decyzji zaskarżonej zawiera takie okoliczności i taką ocenę, które są niezbędne i wymagane przy orzekaniu na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy. Tym samym nie naruszono granic uznania administracyjnego, co skarżący zarzucił.
Wobec wyżej wskazanych okoliczności dokonana przez organy obu instancji ocena wniosku skarżącego o zastosowanie ulgi w postaci umorzenia jego zadłużenia na rzecz funduszu alimentacyjnego, jest oceną nienaruszającą prawa w stopniu istotnym. Została przeprowadzona poprzez pryzmat okoliczności mających znaczenie przy stosowaniu art. 30 ust. 2 ustawy i jest wynikiem niepodlegającej zakwestionowaniu wykładni tego przepisu, jak też znajduje oparcie w materiale dowodowym.
Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.