II SA/Bk 430/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2022-09-13
NSAAdministracyjneŚredniawsa
egzekucja administracyjnapostępowanie egzekucyjneumorzenie postępowanianiewykonalność obowiązkuwspólnota mieszkaniowaprawo budowlanenadzór budowlanynieruchomości wspólnewłasność lokali

WSA oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego, uznając, że trudności w dostępie do lokalu nie czynią obowiązku wykonania izolacji rury kanalizacyjnej niewykonalnym.

Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego, twierdząc, że właścicielka jednego z lokali uniemożliwia wykonanie nakazanych prac izolacyjnych rury kanalizacyjnej. Organy egzekucyjne odmówiły umorzenia, uznając przeszkody za przemijające. WSA w Białymstoku oddalił skargę, stwierdzając, że brak zgody właścicielki na wejście do lokalu nie czyni obowiązku niewykonalnym, a Wspólnota może dochodzić dostępu do lokalu na drodze sądowej.

Sprawa dotyczyła skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wspólnota domagała się umorzenia egzekucji nakazanej decyzją PINB PG, która zobowiązywała do wykonania izolacji rury kanalizacyjnej w celu zmniejszenia hałasu. Głównym argumentem Wspólnoty była niemożność wykonania prac z powodu braku współpracy właścicielki lokalu nr [...], przez który przebiegała rura. Organy egzekucyjne, w tym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uznały, że przeszkody te mają charakter przemijający i nie stanowią o niewykonalności obowiązku w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. WSA w Białymstoku podzielił to stanowisko, podkreślając, że Wspólnota Mieszkaniowa ma możliwość dochodzenia dostępu do lokalu na drodze sądowej na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali. Sąd uznał, że trudności w wykonaniu obowiązku, nawet znaczące, nie oznaczają jego niewykonalności, a zarzuty dotyczące treści pierwotnej decyzji PINB PG są spóźnione w postępowaniu egzekucyjnym. W konsekwencji, sąd oddalił skargę Wspólnoty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie przeszkody nie stanowią o niewykonalności obowiązku, jeśli istnieją prawne możliwości ich przezwyciężenia, np. poprzez dochodzenie dostępu do lokalu na drodze sądowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak zgody właściciela lokalu na wejście w celu wykonania prac w nieruchomości wspólnej nie czyni obowiązku niewykonalnym. Wspólnota Mieszkaniowa ma możliwość dochodzenia udostępnienia lokalu na drodze sądowej na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali. Dopiero brak możliwości wykonania obowiązku pomimo wykorzystania wszystkich dostępnych środków prawnych może świadczyć o jego niewykonalności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje m.in. w przypadku niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym, która zachodzi, gdy istnieją niezależne od zobowiązanego oraz trwałe przyczyny braku możliwości wykonania obowiązku.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez WSA.

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali art. 13 § 2

Obowiązek właściciela lokalu zezwolenia na wstęp do lokalu w celu przeprowadzenia prac w nieruchomości wspólnej.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 33 § 1

Dotyczy zarzutów do tytułu wykonawczego, w tym niewykonalności obowiązku.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada rozpoznawania sprawy w granicach jej przedmiotu.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądowej.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przeszkody w dostępie do lokalu nie stanowią o niewykonalności obowiązku, jeśli istnieją środki prawne do ich przezwyciężenia (np. art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali). Zarzuty dotyczące treści pierwotnej decyzji są niedopuszczalne w postępowaniu egzekucyjnym.

Odrzucone argumenty

Niemożność wykonania prac izolacyjnych z powodu braku współpracy właścicielki lokalu nr [...] stanowi o niewykonalności obowiązku. Organ egzekucyjny naruszył zasady k.p.a. poprzez nierzetelną ocenę materiału dowodowego i przyjęcie, że przeszkody nie mają charakteru trwałego.

Godne uwagi sformułowania

trudności związane z brakiem woli członka Wspólnoty odnośnie wykonania w/w decyzji ostatecznej, podmiot zobowiązany może rozwiązać w trybie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali. Niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oznacza, że istnieją trwałe, niezależne od zobowiązanego przyczyny o charakterze prawnym lub faktycznym, uniemożliwiające w sposób nieusuwalny jego wykonanie. ani względy ekonomiczne, ani finansowe nie uzasadniają twierdzenia o niewykonalności obowiązku, choćby w znacznym stopniu utrudniały jego wykonanie. Nawet istotne trudności w wykonaniu nałożonego obowiązku, czy też przeszkody stawiane przez osoby zainteresowane utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy nie stanowią o niewykonalności takiego obowiązku.

Skład orzekający

Marek Leszczyński

przewodniczący-sprawozdawca

Grzegorz Dudar

członek

Barbara Romanczuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia niewykonalności obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym w kontekście przeszkód stawianych przez osoby trzecie oraz możliwości dochodzenia dostępu do lokalu na podstawie ustawy o własności lokali."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji Wspólnoty Mieszkaniowej i problemów z dostępem do lokalu, ale zasady interpretacji niewykonalności są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy w egzekwowaniu obowiązków w nieruchomościach wspólnych, szczególnie gdy jeden z właścicieli stawia opór. Pokazuje, jak prawo reguluje takie sytuacje i jakie narzędzia mają do dyspozycji zarządcy nieruchomości.

Wspólnota Mieszkaniowa kontra oporny właściciel: Jak wyegzekwować remont, gdy drzwi są zamknięte?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 430/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2022-09-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Barbara Romanczuk
Grzegorz Dudar
Marek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 59 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar,, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 września 2022 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie nakazania wykonania czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami oddala skargę
Uzasadnienie
U podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Decyzją z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. (zwany dalej: "PINB PG") nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. S. w B. wykonanie n/w czynności w celu doprowadzenia pionu instalacji kanalizacji sanitarnej, przebiegającego w przedpokoju lokalu mieszkalnego nr [...] przy drzwiach wejściowych do tego lokalu, w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. S. w B., do stanu zgodnego z przepisami: 1) w terminie do dnia 31 lipca 2021r. wykonać izolację rury kanalizacyjnej poprzez wypełnienie wolnej przestrzeni wewnątrz obudowy rury pionu kanalizacyjnego pianką poliuretanową; po wykonaniu izolacji wewnątrz obudowy pionu rury kanalizacyjnej należy wykonać, w terminie do dnia 31.08.2021r., pomiar natężenia hałasu powodowanego przez w/w pion; 2) w przypadku dalszego przekraczania norm hałasu, należy wykonać w terminie do dnia 31.12.2021r. dodatkową izolację osłony w/w pionu kanalizacji sanitarnej, dostosowaną grubością do stwierdzonych przekroczeń norm hałasu wynikających z wykonanych pomiarów i wykonać powtórne pomiary w terminie do dnia 31.01.2022r.; 3) niezwłocznie po usunięciu nieprawidłowości i potwierdzeniu tego faktu pomiarem natężenia hałasu należy przedłożyć w organie I instancji oświadczenie osoby uprawnionej o doprowadzeniu przedmiotowej instalacji do stanu zgodnego z przepisami.
W dniu 22 października 2021r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. skierował do Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. S. w B. upomnienie nr [...], wzywające do wykonania przywołanych powyżej obowiązków o charakterze niepieniężnym, wymienionych w punktach 1 i 3 w/w decyzji ostatecznej. Upomnienie doręczono Wspólnocie w dniu 26 października 2021 r.
W związku z niewykonaniem ww. obowiązków PINB PG w dniu [...] stycznia 2022r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i opatrzył go klauzulą o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. Tytuł wykonawczy został doręczony Wspólnocie w dniu 31 stycznia 2022r.
Pismem z dnia 4 lutego 2022r. (uzupełnionym następnie w dniu 23 lutego 2022r.) Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. S. w B. skierowała do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. zarzuty do wystawionego tytułu wykonawczego wskazując, że nałożony ww. tytułem - obowiązek o charakterze niepieniężnym jest niewykonany w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: "u.p.e.a."). Niewykonalność wynikać ma z faktu uniemożliwiania wykonania obowiązku przez właścicielkę lokalu nr [...], w którym mają być wykonane nakazane roboty budowlane. Powołując się na powyższe okoliczności Wspólnota wniosła o umorzenie wszczętego postępowania egzekucyjnego, na podstawie art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a.
PINB PG w B. postanowieniem z dnia [...] marca 2022r. nr [...] odmówił umorzenia prowadzonego wobec Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. S. w B. postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu przywołanego postanowienia organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, że w aktualnym stanie prawnym niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, na którą powołała się Wspólnota, stanowi przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego, a nie podstawę zarzutu. Przesłanka wskazana w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., wiąże się zaś z przeszkodami o charakterze trwałym, nieusuwalnym, niezależnym od zobowiązanego, tym samym nie może być to przeszkoda przemijająca. Tymczasem okoliczności przedstawione przez zobowiązaną Wspólnotę Mieszkaniową w pismach z dnia 4 lutego 2022r. i 23 lutego 2022r. nie potwierdzają aby egzekwowana decyzja była niewykonalna. Przeszkody te, w ocenie organu I instancji, mają charakter zdecydowanie przemijający.
Zażalenie na to postanowienie złożyła Wspólnota Mieszkaniowa zarzucając mu naruszenie art. 6, 7, 8, 10 i 11 k.p.a. W ocenie skarżącej organ w żaden sposób nie uzasadnił przyjętego poglądu jakoby przeszkoda zaistniała w przedmiotowej sprawie miała charakter przemijający, co narusza podstawowe zasady kodeksu postępowania administracyjnego. Na tej podstawie skarżąca Wspólnota wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w sprawie.
[...]WINB w B. nie podzielił argumentacji zażalenia i postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...]utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ stwierdził, że podnoszone przez skarżącą Wspólnotę okoliczności nie dają podstaw do zastosowania instytucji umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec tej Wspólnoty, gdyż w niniejszej sprawie nie wystąpiła niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym w rozumieniu art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak wyjaśnił organ, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oznacza, że istnieją trwałe, niezależne od zobowiązanego przyczyny o charakterze prawnym lub faktycznym, uniemożliwiające w sposób nieusuwalny jego wykonanie, a niewykonalność tego obowiązku ma charakter obiektywny. W ocenie [...]WINB okoliczności, które podniosła Wspólnota jako dowodzące niewykonalności nałożonego obowiązku o charakterze niepieniężnym, nie mają charakteru trwałego i niezależnego od zobowiązanego. Jak wynika z akt sprawy przeszkodę w wykonaniu robót budowlanych oraz pomiarów hałasu w mieszkaniu nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. S. w B. stanowi konflikt między właścicielką tego lokalu i Wspólnotą. Okoliczność ta niewątpliwie utrudnia wykonanie obowiązku, lecz nie czyni egzekwowanego obowiązku obiektywnie niemożliwym do wykonania. W ocenie organu bezpodstawne jest twierdzenie Wspólnoty, że właścicielka lokalu nr [...] odmawiając wpuszczenia innych osób do swego mieszkania "przekreśliła wręcz obowiązek nałożony przez Powiatowy Inspektorat". Jak podkreślił [...]WINB egzekwowana decyzja z dnia [...] lutego 2021r. pozostaje w obiegu prawnym, jest ostateczna i prawomocna, zatem winna być wykonana. Natomiast trudności związane z brakiem woli członka Wspólnoty odnośnie wykonania w/w decyzji ostatecznej, podmiot zobowiązany może rozwiązać w trybie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali. Odnosząc się zaś do zarzutów rażącego naruszenia zasady prawdy obiektywnej i zasady wysłuchania stron, organ uznał je za bezzasadne, wskazując, że w sprawie niniejszej stroną na etapie egzekucji administracyjnej jest jedynie Wspólnota.
Reasumując organ stwierdził, że w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. S. w B. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2022r., brak jest podstaw prawnych do jego umorzenia w oparciu o przepis art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Wspólnota Mieszkaniowa zarzucając mu naruszenie: art. 7 oraz art. 77 k.p.a. w postaci nieobiektywnej i nierzetelnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i tym samym przyjęcie, iż przeszkody w wykonaniu nałożonego na Skarżącą obowiązku nie mają charakteru trwałego oraz przyjęcie, iż wykonanie obowiązku jest możliwym do wykonania, podczas gdy obiektywna analiza dowodów zgromadzonych w sprawie wykazuje, iż jest inaczej. W ocenie Wspólnoty z akt sprawy jednoznacznie wynika, że zaistniała obecnie przeszkoda w dostępie do lokalu nr [...] sprawia, że wykonanie decyzji PIB PG z dnia [...] lutego 2021r. jest obecnie niemożliwe. Zamieszkująca w spornym lokalu R. S. była bowiem wielokrotnie wzywana listami poleconymi do wskazania terminu do udostępnienia swojego lokalu Wspólnocie, lecz nie wskazała takiego terminu, nie odpowiada na e-maile, odmawia rozmowy z przedstawicielami Wspólnoty przez domofon, udaje, że nie widzi przedstawicieli Wspólnoty kiedy mija się z nimi udając się do lokalu lub z niego wychodząc. Powyższe okoliczności, zdaniem Wspólnoty, uniemożliwiają wykonanie nałożonego ww. decyzją - obowiązku.
W piśmie procesowym z dnia 27 czerwca 2022r. pełnomocnik skarżącej Wspólnoty zarzucił dodatkowo zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 6, 7 i 8 k.p.a. wskazując, że powołany w odpowiedzi na skargę przepis art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali nie może być zastosowany albowiem stan faktyczny sprawy jest inny. W prowadzonym postepowaniu to właśnie właścicielka nie zezwala na wstęp do swego lokalu celem dokonania izolacji rury przebiegającej przez jej korytarz. Pełnomocnik Wspólnoty podkreślił też, że PINB PG wydając decyzję z dnia [...] lutego 2021r. nakazującą wykonanie izolacji rury kanalizacyjnej nie przeprowadził stosownego postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia stopnia hałaśliwości rury przebiegającej przez mieszkanie nr [...] i sposobu ewentualnego usunięcia owej hałaśliwości. Decyzja PINB PG narzucająca sposób wykonania izolacji rury nie była też poprzedzona stosowną ekspertyzą organu uprawnionego. Tymczasem właścicielka lokalu mieszkalnego nr [...] przez ponad 20 lat nie kwestionowała stanu technicznego swego mieszkania, przez ten czas izolacja rury przebiegającej w rogu jej przedpokoju nie uległa żadnym zmianom, nie nastąpiło żadne zużycie techniczne, nie wystąpiły zdarzenia losowe powodujące obniżenie stanu technicznego jej mieszkania. Zatem, co stwierdziła Wspólnota, za sposób użytkowania mieszkania nr [...] odpowiada tylko jego właścicielka.
[...WINB w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Słowem wstępu należy wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej określanej, jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Do tej właśnie kategorii należy zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie, a zatem sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Przechodząc do kontroli zaskarżonego postanowienia [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2022 r. utrzymującego w mocy postanowienie PINB PG w B. z dnia [...] marca 2022 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] stycznia 2022r., wystawionego na podstawie ostatecznej decyzji PINB PG z dnia [...] lutego 2021r. nakazującej skarżącej Wspólnocie wykonanie określonych czynności polegających na izolacji rury kanalizacyjnej w przedpokoju lokalu mieszkalnego nr [...], w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. S. w B., stwierdzić należy, iż odpowiada ono prawu.
Przesłanki obligatoryjnego umorzenia postępowania określa art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm., dalej: u.p.e.a.) stanowiąc, że postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: (1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego; (2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym; (3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27; (4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek: a) jest ściśle związany ze zobowiązanym, b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; (5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; (6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel; (7) gdy odrębne ustawy tak stanowią.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie postępowania egzekucyjnego, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Co do zasady umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza, że nie jest realizowany jego cel z powodu wystąpienia przyczyn niedopuszczalności jego prowadzenia (vide P. Pietrasz [w:] D. R. Kijowski (red.),Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, System Informacji Prawnej Lex, tezy do art. 59 u.p.e.a.).
W kontrolowanym postępowaniu egzekucyjnym skarżąca Wspólnota wskazała jako podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego - niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a). Z powołanego przepisu wynika, że niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, zachodzi gdy istnieją niezależne od zobowiązanego oraz trwałe przyczyny braku możliwości wykonania obowiązku np. obowiązek jest niewykonalny z przyczyn faktycznych, jeżeli nie istnieją techniczne możliwości jego realizacji bądź występują różnego rodzaju okoliczności dotyczące zobowiązanego, np. stan jego zdrowia, jeżeli obowiązek ma charakter osobisty; obowiązek jest niewykonalny z przyczyn prawnych, gdy decyzja nakładająca obowiązki jest sprzeczna z obowiązującym porządkiem prawnym w ten sposób, że strona zostaje zobowiązana do podjęcia działań w stosunku do rzeczy, której nie jest właścicielem i których nie może dokonać bez zgody właściciela. Jak wskazuje się w literaturze przedmiotu ani względy ekonomiczne, ani finansowe nie uzasadniają twierdzenia o niewykonalności obowiązku, choćby w znacznym stopniu utrudniały jego wykonanie (vide P. M. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, System Informacji Prawnej Lex, tezy do art. 59 u.p.e.a.). Nawet istotne trudności w wykonaniu nałożonego obowiązku, czy też przeszkody stawiane przez osoby zainteresowane utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy nie stanowią o niewykonalności takiego obowiązku. Nie mają też znaczenia ewentualne utrudnienia w jego realizacji, koszty, czy też kwestie o formalnym charakterze, wymagające podjęcia stosownych działań przez zobowiązanego (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 10 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1082/17 oraz WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 24 marca 2020r., sygn. akt II SA/Wr 723/19, oba dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W rozpoznawanej sprawie okoliczności wskazujące na niewykonalność nałożonego na Wspólnotę obowiązku o charakterze niepieniężnym, również nie wystąpiły. Przyczyny wskazane przez skarżącą, a mianowicie brak zgody właścicielki lokalu nr [...] na jego udostępnienie, nie świadczą o wystąpieniu trwałych, nieusuwalnych przeszkód, obiektywnie uniemożliwiających wykonanie obowiązku. Jak wynika z akt sprawy skarżąca Wspólnota na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego w dniu [...] stycznia 2022r. przez PINB PG w B. została zobowiązana do wykonania określonych czynności polegających na izolacji rury kanalizacyjnej, w celu doprowadzenia pionu instalacji kanalizacji sanitarnej, przebiegającego w przedpokoju lokalu mieszkalnego nr [...] (należącego do R. S.), w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. S. w B., do stanu zgodnego z przepisami. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że właścicielka lokalu mieszkalnego nr [...], pomimo wielu wezwań ze strony Wspólnoty, nie udostępniała swojego lokalu w celu wykonania w nim czynności związanych z izolacją pionu instalacji kanalizacji sanitarnej, określonych w ww. decyzji PINB PG. Okoliczność ta nie świadczy jednak, wbrew przekonaniu skarżącej Wspólnoty, o niewykonalności obowiązku nałożonego ww. decyzją.
Jak trafnie bowiem zwrócił uwagę [...]WINB w sytuacji sprzeciwu właściciela lokalu, w którym wykonane mają być nałożone na Wspólnotę Mieszkaniowa - roboty budowlane, obowiązek wskazany w decyzji PINB jest możliwy do wykonania w oparciu o art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2021r., poz. 1048). Zgodnie z tym przepisem właściciel lokalu jest obowiązany zezwolić na wstęp do lokalu, ilekroć jest to niezbędne do przeprowadzenia konserwacji, remontu albo usunięcia awarii w nieruchomości wspólnej. Przepis ten nakłada na właścicieli lokali obowiązki dotyczące bezpośrednio ich lokali. Właściciel lokalu zostaje bowiem zobowiązany do zezwolenia na wstęp do swojego lokalu, na żądanie zarządu, ilekroć jest to niezbędne do przeprowadzenia konserwacji, remontu albo usunięcia awarii w nieruchomości wspólnej, a także w celu wyposażenia budynku, jego części lub innych lokali w dodatkowe instalacje, w celu ochrony interesów pozostałych właścicieli lokali. Z powyższej regulacji wynika zatem wprost, że zarząd wspólnoty mieszkaniowej jako reprezentujący ogół właścicieli nieruchomości jest uprawniony do wystąpienia na podstawie tego przepisu do właściciela lokalu z żądaniem udostępnienia należącego do niej – lokalu w celu wykonania obowiązków określonych w tytule wykonawczym. W razie zaś odmowy spełnienia obowiązku udostępniania lokalu, wspólnocie mieszkaniowej przysługuje roszczenie o nakazanie przez sąd udostępnienia lokalu w celu wykonania czynności, o których mowa w art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 3 września 2013r., sygn. akt ACa 290/13, Lex nr 1366087).
Skoro skarżąca Wspólnota ma nadal uprawnienie do wystąpienia do właścicielki lokalu mieszkalnego nr [...] z żądaniem udostępnienia należącego do niej lokalu w celu wykonania czynności polegających na izolacji rury kanalizacyjnej, określonych w decyzji PINB PG z dnia [...] lutego 2021r., a w przypadku braku zgody na wejście, do wystąpienia z roszczeniem o nakazanie przez sąd udostępnienia lokalu w celu wykonania tych czynności, o których mowa w art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali, to trudno uznać, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z niewykonalnością nałożonych - obowiązków. Wprawdzie brak zainteresowania właścicielki w udostępnieniu należącego do niej lokalu nr [...] jest okolicznością utrudniającą Wspólnocie wykonanie obowiązku z ww. decyzji, tym niemniej na obecnym etapie postępowania, z uwagi na niewykorzystanie opisanej powyżej regulacji z art. 13 ust. 2 ustawy o własności lokali, nie czyni nałożonego obowiązku niewykonalnym.
Odpowiadając z kolei na pozostałą zawartą w skardze argumentację należy przypomnieć, że zaskarżone postanowienie odmawiające umorzenia postępowania dotyczy etapu egzekucyjnego, a zatem wszelkie zarzuty dotyczące treści samego obowiązku wykonania izolacji rury kanalizacyjnej (określonego w ostatecznej decyzji PINB PG z dnia [...] lutego 2021r.), jak i treści tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2022r. nie mogą odnieść skutku jako spóźnione i niedopuszczalne. Etap egzekucyjny jest bowiem etapem wykonawczym i następuje, co istotne, po przesądzeniu okoliczności związanych zarówno z przedmiotem obowiązku, jego zakresem, jak i osobą zobowiązanego, a tego właściwie dotyczy większość zarzutów skarżącego sformułowanych we wniesionej aktualnie skardze. Podkreślić należy, na co trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, że w sprawie niniejszej wszelkie ww. kwestie zostały już ostatecznie przesądzone przez organ nadzoru budowlanego. Biorąc pod uwagę powyższe za bezpodstawne należało zatem uznać wszelkie zarzuty skargi co do wadliwości decyzji PINB PG z dnia [...] lutego 2021r., stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Zarzuty te, jak wyjaśniono już wyżej, nie mogą bowiem podlegać ocenie w przedmiotowym postępowaniu dotyczącym zasadności umorzenia postepowania egzekucyjnego.
W powyższych okolicznościach sprawy stwierdzić należy, że organy egzekucyjne procedujące w przedmiotowej sprawie zasadnie uznały, iż przedstawiona przez skarżącą Wspólnotę argumentacja nie mieści się w katalogu przyczyn, które uzasadniają umorzenie postępowania na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a, Tym samym brak było podstawy do pozytywnego rozpatrzenia przez organy wniosku strony. Sąd nie stwierdził też innych naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych postanowień.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI