II SA/Bk 413/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na spółkę z o.o. z powodu niewystarczających dowodów na ustalenie, że to ona wykonywała kontrolowany przewóz osób.
Spółka A. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną w wysokości 12 000 zł za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów i niezgłoszenie zmian danych. Kontrola drogowa wykazała, że kierowca L. T. wykonywał przewóz pasażera za pomocą aplikacji Bolt, okazując wypis z licencji wydanej spółce F. Sp. z o.o. Organy administracji oparły się głównie na zrzutach ekranu z aplikacji Bolt, wskazujących A. Sp. z o.o. jako dostawcę usług. WSA uchylił decyzje, stwierdzając, że materiał dowodowy był niewystarczający do jednoznacznego ustalenia, że to skarżąca spółka wykonywała przewóz.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na A. Sp. z o.o. kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł. Kara została nałożona za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym niezgłoszenie zmian danych pojazdu do licencji, wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem nieprzeznaczonym do tego celu oraz pojazdem oznakowanym jako taksówka z naruszeniem zakazów. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcie głównie na protokole kontroli drogowej oraz zrzutach ekranu z aplikacji Bolt, które wskazywały A. Sp. z o.o. jako dostawcę usług. Sąd uznał jednak, że materiał dowodowy był niewystarczający do jednoznacznego ustalenia, że to skarżąca spółka wykonywała kontrolowany przewóz. W protokole kontroli wskazano F. Sp. z o.o. jako podmiot wykonujący przewóz, a dowody zebrane przez organy, w tym zdjęcia z telefonu pasażera, były sprzeczne z innymi dowodami i nie pozwalały na pewne powiązanie spółki z kierowcą ani pojazdem. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na organie administracji, a w tym przypadku kluczowa okoliczność nie została wystarczająco udowodniona, co narusza zasady postępowania administracyjnego. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej spółki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, materiał dowodowy był niewystarczający i niespójny, co narusza zasady postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na sprzeczność między protokołem kontroli (wskazującym F. Sp. z o.o.) a zdjęciami z aplikacji Bolt (wskazującymi A. Sp. z o.o.). Brak było innych dowodów łączących skarżącą z kierowcą lub pojazdem, a ciężar dowodu spoczywał na organie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
u.t.d. art. 92a § 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § 7
Ustawa o transporcie drogowym
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.t.d. art. 4 § 22
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § 5
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § 4a
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § 4b
Ustawa o transporcie drogowym
P.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające dowody na ustalenie, że skarżąca spółka była podmiotem wykonującym przewóz. Sprzeczność między protokołem kontroli a danymi z aplikacji Bolt. Naruszenie przez organy zasad postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80 K.p.a.). Niewystarczające uzasadnienie decyzji organu odwoławczego (art. 107 § 3 K.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowiedzenia tego faktu spoczywa zaś na organie administracji organ jest zobowiązany dowieść okoliczności, która jest decydująca dla wymierzenia stronie sankcji materiał dowodowy sprawy nie jest zupełny, jednoznaczny i spójny orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej nie jest wyłączone przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentu urzędowego
Skład orzekający
Małgorzata Anna Dziemianowicz
przewodniczący
Justyna Siemieniako
sprawozdawca
Dariusz Marian Zalewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ważność protokołu kontroli jako dowodu urzędowego i konieczność przeprowadzenia przeciwdowodu, obowiązki organów w zakresie zbierania i oceny materiału dowodowego, wymogi dotyczące ustalenia podmiotu wykonującego przewóz drogowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki kontroli transportu drogowego i dowodów z aplikacji mobilnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są rzetelne dowody w postępowaniu administracyjnym i jak łatwo można popełnić błąd, opierając się na niepełnych danych, zwłaszcza w kontekście nowych technologii (aplikacje mobilne).
“Aplikacja Bolt jako dowód? Sąd administracyjny kwestionuje ustalenia organów w sprawie kary za transport.”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 413/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2022-09-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski
Justyna Siemieniako /sprawozdawca/
Małgorzata Anna Dziemianowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Kara administracyjna
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 919
art. 92a ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 76 par. 1 i 3, art. 80, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako (spr.), sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 września 2022 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2020 roku numer [...]; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej A. Sp. z o.o. w B. kwotę 4017 (słownie: cztery tysiące siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2022 r. znak [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD) utrzymał w mocy decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: MWITD) z [...] grudnia 2020 r. znak [...], którą nałożono na A. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w B. (dalej: "Spółka") karę pieniężną w wysokości 12.000 zł z tytułu naruszenia przepisów o transporcie drogowym.
Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Podczas kontroli drogowej pojazdu marki T. o nr rejestracyjnym [...] przeprowadzonej [...] lipca 2020 r. przez funkcjonariusza Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Stołecznej Policji stwierdzono, że kierujący pojazdem L. T. wykonywał przewóz pasażera w W. W sporządzonym na tę okoliczność protokole kontroli nr [...] wskazano, że podmiotem wykonującym przewóz była F. sp. z o.o. w W. Następnie Wydział Ruchu Drogowego Komendy Stołecznej Policji przesłał dokumentację do Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w R. wskazując, że podmiotem wykonującym przewóz była ww. wymieniona spółka F.
Pismem z [...] października 2020 r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił A. sp. z o.o., że na podstawie protokołu kontroli z [...] lipca 2020 r. nr [...] wszczęto wobec niej kontrolę i poinformował, że na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. ma ona prawo wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądań. W piśmie z [...] listopada 2020 r. tenże organ wystosował do spółki A. "uzupełnienie zawiadomienia", w którym poinformował o stwierdzonych naruszeniach.
WITD uzyskał informację z Urzędu Miejskiego w B., że spółka A. na dzień [...] lipca 2020 r. posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym oraz licencję nr [...] z [...] lipca 2020 r. na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (pismo z Urzędu Miasta Stołecznego W. z [...] listopada 2020 r.). Organ stwierdził, że do żadnej z tych licencji nie został zgłoszony pojazd o nr rej. [...].
Decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...] M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na spółkę A. karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za następujące naruszenia na podstawie art. 92a ustawy o transporcie drogowym:
- niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie
- wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu lub zakazów, o których mowa w art. 18 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym,
- wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym.
Spółka złożyła odwołanie od tej decyzji, zarzucając jej m.in. błędne ustalenie strony postępowania.
Główny Inspektor Transportu Drogowego pozyskał od organu pierwszej instancji dokumentację zabezpieczoną podczas kontroli drogowej, "na podstawie której ustalono stronę postępowania w tym dokumentów okazanych przez kierującego, dokumentację fotograficzną pojazdu" (k. 121 akt admin.): wypis nr [...] z licencji nr 20268 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką wydaną dla F. sp. z o.o., w której wskazano numer pojazdu [...], ksero dowodu osobistego kierowcy – L. T., wynik przeprowadzonej wobec niego konsultacji psychologicznej, ksero orzeczenia lekarskiego nr [...] z [...] kwietnia 2020 r. wydanego tej osobie, zapytanie o udzielenie informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego, zdjęcia pojazdu T., wydruki z internetu "Jak zainstalować aplikację kierowcy [...]". Następnie zaskarżoną w sprawie decyzją z [...] kwietnia 2022 r. utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w całości w mocy.
W uzasadnieniu wskazał w pierwszej kolejności, że w sprawie nie znajdzie zastosowania przepis art. 189a § 2 pkt 1-3 K.p.a. Następnie organ przywołał przepisy ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919, dalej: "u.t.d."), tj. art. 4 pkt 11 i 22, art. 14 ust. 1 pkt 2, ust. 2, 4a, 4b, art. 18 ust. 5, art. 92a ust. 1, 3, 7 pkt 1, art. 92c ust. 1 oraz poszczególne jednostki załącznika nr 3 do tej ustawy (l.p. 1.5, 2.10 i 2.11) i stwierdził, że na podstawie analizy zebranego materiału dowodowego ustalił, że [...] lipca 2020 r. zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki T. o nr rej. [...], którym kierował L. T. (obywatel Gruzji). Kontrola została przeprowadzona przez funkcjonariuszy Policji. Z ustaleń stwierdzonych w protokole kontroli drogowej nr [...] z dnia 7[...] lipca 2020 r. wynika, że kierowca przewoził jednego pasażera w W. z [...]. Pasażer zamówił przejazd na pomocą aplikacji Bolt. Opłata za przejazd wyniosła 8 zł (opłacona przez pasażera banknotem 10 zł). Pasażer nie otrzymał paragonu. Kierowca okazał do kontroli m.in. wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką wydany F. Sp. z o.o. Ustalono też, że L. T. podpisał protokół kontroli drogowej bez zastrzeżeń. Co więcej, z protokołu wynika, że został podpisany w obecności tłumacza języka gruzińskiego (adnotacja na protokole). Organ odwoławczy zauważył też, że orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej.
Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że kierowca wykonywał zarobkowy przewóz osób. W toku kontroli kontrolujący stwierdzili, że podmiotem wykonującym przewóz była F. Sp. z o.o. w związku z okazanym przez kierowcę wypisem z licencji wydanym ww. podmiotowi. Jednocześnie organ odwoławczy ustalił, że podczas kontroli pasażer okazał swój telefon z informacjami z konta w aplikacji BOLT {zrzuty z ekranu zabezpieczone podczas kontroli - w aktach sprawy) potwierdzającymi m.in. trasę przejazdu, wysokość opłaty, formę płatności, imię kierowcy. Co więcej, z danych wyświetlonych w aplikacji Bolt wynika, że dostawca usług to A. Sp. z o.o. w B.. Pismem z [...] października 2020 r. organ pierwszej instancji zawiadomił A. Sp. z o.o. o wszczęciu wobec niej postępowania administracyjnego z urzędu w związku z ww. kontrolą drogową. W odpowiedzi do sprawy przystąpił pełnomocnik strony, jednak nie złożył żadnych dodatkowych wyjaśnień w sprawie. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji słusznie uznał, iż faktycznym wykonawcą przewozu była skarżąca.
Zdaniem GITD, strona w dniu [...] lipca 2020 r. wykonywała krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób pojazdem, który nie został zgłoszony do licencji. Dlatego organ pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że strona nie zgłosiła w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, zmiany danych pojazdu, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 800 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz Ip. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.
Dodatkowo, przedmiotowy przewóz w dniu kontroli nie spełnił wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Mianowicie pojazd marki T. o nr rej. [...], którym L. T. wykonywał w dniu kontroli przewóz osób, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą (powyższe organ odwoławczy ustalił w szczególności na podstawie protokołu kontroli drogowej oraz wykonanej dokumentacji fotograficznej pojazdu). Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem poddany kontroli pojazd tego warunku nie spełniał. Nie spełnione zostały również wymogi określone w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., gdyż przewóz nie był wykonywany na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 78 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2019 r. poz. 1145 i 1495), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości. Usługa przewozu została zamówiona przez pasażera za pomocą aplikacji Bolt. Opłata uiszczona gotówką. Dlatego organ pierwszej instancji prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Ponadto, na podstawie analizy zgromadzonego materiału dowodowego, przede wszystkim protokołu kontroli oraz dokumentacji fotograficznej organ odwoławczy stwierdził, że pojazd był oznakowany po bokach z obu stron naklejkami żółto-czerwonymi pasami bez numeru bocznego i z herbem m.st. W. oraz naklejkami z napisem "FREE NOW", co w ocenie organu odwoławczego wskazuje, że strona wykonywała okazjonalny przewóz osób pojazdem oznaczonym jako taksówka z naruszeniem zakazów zawartych w art. 18 ust. 5 pkt 2 u.t.d. Organ wskazał, że określenie "Free Now" określa aplikację internetową łączącą pasażera z kierowcą taksówki dostępnym w pobliżu. Samo oznakowanie poddanego kontroli pojazdu oznaczenie "Free Now" identyfikuje pojazd jako taki, którym wykonywane są usługi przewozu osób. Tym samym skarżąca przewożąc pasażera pojazdem, który był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie kierowcą i oznakowanym jako "Free Now" naruszyła zakaz, o których mowa w art. 18 ust. 5 pkt 2 u.t.d., tj. na zewnątrz pojazdu umieszczone były w sposób widoczny oznaczenia taksówki oraz aplikacji "Free Now" pozwalające na identyfikację usługi taksówkowej. Dlatego organ pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował przewóz z dnia kontroli przewóz okazjonalny z naruszeniem zakazu opisanego w art. 18 ust. 5 pkt 2 i skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz Ip. 2.10 załącznika nr 3 do u.t.d.
GITD wskazał, że strona nie zgłosiła w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę, a zarazem wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. oraz pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu lub zakazów, o których mowa w art. 18 ust. 5 u.t.d. W oparciu o powyższe organ odwoławczy uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł
Skargę do sądu administracyjnego złożyła Spółka. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd, braku wyjaśnienia, w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia [...] lipca 2020 roku – z którego wynika, że podmiotem wykonującym przejazd była spółka F. Sp. z o.o. a nie skarżąca spółka), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
- art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę L. T., nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.
- art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego " określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
- art. 14 ust 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust 7 oraz lp. 1.12 oraz 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie tj. nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za brak zgłoszenia zmiany danych do posiadanej licencji, w sytuacji, w której organ uznał, że posiadana przez skarżącą spółkę licencja nie uprawnia do przeprowadzenia zgodnie z prawem kontrolowanego przejazdu;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92a ust 1 i 6 w zw. z lp. 1.5, 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt. 6a u.t.d. poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu pierwszego stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Bolt;
- art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawę prawną wydanych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, która określa m.in. zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego oraz odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym (art. 1 ust. 1 i 2).
W sprawie niniejszej skarżąca Spółka ukarana została na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. jako podmiot wykonujący przewóz drogowy. Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12.000 zł za każde naruszenie. Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących Polskę umów międzynarodowych, wymienionych w art. 4 pkt 22 lit. a-y u.t.d. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9; 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego - określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 u.t.d.).
Zdaniem sądu, zasadnie skarżąca spółka wywodzi, że w sposób niewystarczający zebrano materiał dowodowy na okoliczność przypisania jej przymiotu strony w sprawie niniejszej i nieustalenie, w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd..
Jak wynika z wydanych decyzji, organy uznały, że kierujący L. T. w dniu [...] lipca 2020 r. w W. samochodem marki T. o nr rej. [...] wykonywał zarobkowy przewóz drogowy w imieniu i na rzecz skarżącej. To powiązanie między spółką a kierowcą organy wyprowadziły wyłącznie ze zdjęć telefonu pasażera, na których widoczna jest strona aplikacji Bolt z wyświetlonymi danymi o trasie przejazdu, opłacie za przejazd oraz imieniu kierowcy, a także informacja o treści: "dostawca usług A. sp. z o.o., ul. [...]". Zwłaszcza ta ostatnia informacja była bezpośrednim źródłem dowodowym w zakresie podmiotu wykonującego przewóz drogowy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazuje, że orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie z protokołu takiej kontroli wynika, że podmiotem wykonującym przewóz była F. sp. z o.o. Powyższe zostało ustalone na podstawie okazanej przez kierowcę zatrzymanego pojazdu wypisu nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką wydany właśnie spółce F. Ksero tej licencji znajduje się w aktach sprawy administracyjnej.
Nie ulega wątpliwości, że sporządzony przez funkcjonariusza Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Stołecznej Policji protokół kontroli z [...] lipca 2020 r. jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem stanowi on dowód tego, co zostało w nim przez organy państwowe w zakresie ich działania urzędowo stwierdzone. Zapis taki niewątpliwie jest podważalny, gdyż zgodnie z art. 76 § 3 K.p.a., nie jest wyłączone przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentu urzędowego, zaś zasady logicznego rozumowania wskazują, iż ustalenia protokołu mogą być niepełne, wymagające dodatkowych czynności wyjaśniających lub niewystarczająco znajdujące potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym. Dokument urzędowy podlega ocenie organu przez pryzmat art. 80 K.p.a., a więc jak każdy dowód w sprawie (por. wyrok NSA z 27 maja 2020 r., I GSK 1665/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Szczególna moc dowodowa dokumentu urzędowego polega na tym, że organ nie może odrzucić istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym bez przeprowadzenia przeciwdowodu. Nie jest to równoznaczne z koniecznością przyjęcia wynikających z niego okoliczności za udowodnione, lecz z koniecznością podjęcia inicjatywy w celu obalenia domniemania wynikającego z tego dowodu – jeśli okoliczność stwierdzona w dokumencie urzędowym, ocenionym przez pryzmat art. 80 K.p.a., budzi wątpliwości w świetle pozostałych okoliczności i dowodów, bądź jawi się jako niepełna czy niejasna. Charakter dokumentu urzędowego z art. 76 § 1 K.p.a. nie wyklucza pozostałych obowiązków dowodowych organu, wynikających z art. 7 K.p.a., który wymaga podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Dodać należy, że przewidziana w art. 76 § 3 K.p.a. możliwość przeprowadzenia przeciwdowodu nie jest ograniczona przez przepisy szczególne dotyczące danego dowodu, w związku z czym podważenie dokumentu urzędowego jest możliwe za pomocą wszelkich dowodów stosownie do art. 75 § 1 K.p.a., w tym z zeznań świadków.
W rozumowaniu organu pojawia się zatem istotna niekonsekwencja. Wskazując na istotność dowodową protokołu kontroli, podejmuje on w sprawie ustalenia sprzeczne z treścią protokołu, bez przeprowadzenia przeciwdowodu. W uzasadnieniu decyzji na stronie 6 organ wskazuje "Z materiału dowodowego zebranego podczas kontroli jednoznacznie wynika, że kierowca wykonywał zarobkowy przewóz osób. W toku kontroli kontrolujący stwierdzili, iż podmiotem wykonującym przewóz była F. Sp. z o.o. w związku z okazanym przez kierowcę wypisem z licencji wydanym ww. podmiotowi. Jednocześnie organ odwoławczy ustalił, że podczas kontroli pasażer okazał swój telefon z informacjami z konta w aplikacji BOLT {zrzuty z ekranu zabezpieczone podczas kontroli - w aktach sprawy) potwierdzającymi m.in. trasę przejazdu, wysokość opłaty, formę płatności, imię kierowcy. Co więcej, z danych wyświetlonych w aplikacji Bolt wynika, że dostawca usług to A. Sp. z o.o., ul. [...].
W ocenie Sądu nie można w tej sprawie przyjąć, że w sposób jednoznaczny ustalono, że skarżąca spółka była podmiotem wykonującym przewóz. Zdjęcie telefonu pasażera, z którego treści pozostają sprzeczne z pozostałymi dowodami, w tym z okazaną licencją i sporządzonym protokołem kontroli, nie potwierdza w sposób niewątpliwy roli Spółki w wykonanym przewozie, co oznacza przedwczesność decyzji wydanej wobec Spółki na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. Sąd przy tym nie wyklucza, że skarżąca rolę przewoźnika mogła pełnić, jednak zgromadzony materiał dowodowy dla stwierdzenia tej okoliczności jest zdecydowanie niewystarczający.
W aktach sprawy brak jest dowodów na to, czyją własnością jest pojazd, dla kogo pracował kierujący pojazdem. Materiał dowodowy nie pozwala na powiązanie kierowcy pojazdu ani samego pojazdu ze skarżącą Spółką. Warto również zwrócić uwagę na treść okazanego przez kierowcę podczas kontroli orzeczenia lekarskiego wydanego [...] kwietnia 2020 r., w którym znajduje się informacja: "zatrudniony/przyjmowany do pracy w: prywatny". W materiale dowodowym sprawy brak jest zeznań świadków (kierowcy, przedstawicieli Spółki), którzy współpracę pomiędzy ww. podmiotami by potwierdzili bądź jej wiarygodnie zaprzeczyli. Reasumując, poza zdjęciem z telefonu pasażera wskazującym na korzystanie z aplikacji Bolt, gdzie ogólnie jako dostawca usług została wskazana skarżąca spółka, nie wykazano żadnego innego jej powiązania z wykonanym przewozem, w tym nawet nie wykazano. jaka pozostaje relacja między kierowcą, spółką a pojazdem użytym w dniu kontroli do przewozu.
Zdaniem sądu, w tych okolicznościach należy przyjąć, że materiał sprawy jest niepełny. Przede wszystkim nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie faktu, że spółkę można uznać za podmiot wykonujący przewóz drogowy. Zdjęcie telefonu pasażera nie jest niewątpliwym dowodem na rolę Spółki jako takiego podmiotu. Ciężar dowiedzenia tego faktu spoczywa zaś na organie administracji, To organ jest zobowiązany dowieść okoliczności, która jest decydująca dla wymierzenia stronie sankcji (a więc jest decydująca o istocie rozstrzygnięcia). W sprawie zaś, w ocenie sądu, powstała sytuacja, w której ta kluczowa okoliczność nie została przez organ dowiedziona. Jest to tym bardziej istotne, że skarżąca od początku zgłasza brak odpowiednich dowodów w tym zakresie.
Reasumując, zdaniem sądu materiał dowodowy sprawy nie jest zupełny, jednoznaczny i spójny, a w związku z tym nie może być uznany za wyczerpujący dla wskazania skarżącej Spółki jako podmiotu odpowiedzialnego za stwierdzone naruszenia, w tym jej powiązania z kierującym w dniu kontroli. Brak jest wystarczających podstaw do przyjęcia, że zatrzymany kierowca wykonywał przewóz osób w imieniu i na rzecz skarżącej. Doszło więc do naruszenia wynikającej z art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej oraz obowiązków w zakresie wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego (art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). Uchybienia te niewątpliwie mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (przypisanie spółce odpowiedzialności za naruszenia przepisów o transporcie drogowym).
W ponownie prowadzonym postępowaniu organy powinny zatem zbadać, czy ustalenia odnośnie podmiotu wykonującego przewóz odpowiada stanowi faktycznemu. Należy dokonać uzupełnienia materiału dowodowego za pomocą wszelkich dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a.,
Uzasadniony okazał się również zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a., gdyż uzasadnienia decyzji nie wyjaśniają w sposób dostateczny, na jakich dowodach organy oparły swoje stanowisko, nie przekazują w sposób czytelny i zrozumiały toku ich rozumowania. Trudno zresztą o takowe, skoro organy nie ustaliły formy współpracy kierowcy ze spółką i czy w ogóle taka współpraca miała miejsce. Okoliczność, że spółka posiada licencję na przewóz osób nie wystarcza jeszcze do ustalenia, że realizowała ten konkretny, sporny przewóz.
Z wyżej wskazanych powodów sąd ocenił, że rozważenie pozostałych zarzutów jest przedwczesne. Dopiero po dokonaniu ustaleń w sposób zgodny z zaleceniami sądu (niewątpliwe ustalenie podmiotu wykonującego przewóz) możliwa stanie się ocena przesłanek odpowiedzialności za poszczególne przypisane naruszenia na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d.
Mając na uwadze powyższe, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.).
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na koszty składał się wpis od skargi w kwocie 400 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 3600 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa wynosząca 17 zł.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI