II SA/Bk 376/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2006-11-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
drogi publicznepasa drogowyzezwoleniezajęcie pasadecyzja administracyjnatermin ważnościsamowolne zajęcieprawo administracyjneKPA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na okres wsteczny, podkreślając, że zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający złożenie wniosku.

Skarżący W. M. domagał się zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na okres wsteczny, argumentując, że w przeszłości wydawano podobne zezwolenia. Sądy administracyjne obu instancji uznały jednak, że zezwolenie na zajęcie pasa drogowego nie może być wydane na okres poprzedzający datę złożenia wniosku. Sąd podkreślił, że zajęcie pasa drogowego bez ważnego zezwolenia jest samowolne i podlega karom, a wcześniejsza decyzja wydana z naruszeniem prawa nie może stanowić podstawy do uwzględnienia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przy ul. [...] w okresie od [...] sierpnia 2005 r. do [...] lutego 2006 r. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zezwolenia, wskazując, że nie można go wydać na okres poprzedzający dzień złożenia wniosku. Skarżący w odwołaniu i skardze podnosił, że w przeszłości wydawano zezwolenia na okres wsteczny, a organy działały stronniczo i z naruszeniem zasad KPA. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych oraz rozporządzenia wykonawczego, zezwolenie na zajęcie pasa drogowego musi być wydane przed planowanym zajęciem, a wniosek złożony przed planowanym zajęciem. Sąd podkreślił, że zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający złożenie wniosku, a zajęcie pasa drogowego bez ważnego zezwolenia jest samowolne. Wskazał również, że wcześniejsza decyzja wydana z naruszeniem prawa nie może stanowić podstawy do uwzględnienia skargi, a skarżący ponosi odpowiedzialność za własne zaniedbania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zezwolenie na zajęcie pasa drogowego nie może być wydane na okres poprzedzający datę złożenia wniosku.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o drogach publicznych oraz rozporządzenia wykonawczego wymagają złożenia wniosku przed planowanym zajęciem pasa drogowego, a zezwolenie powinno być wydane przed zajęciem. Zajęcie pasa bez ważnego zezwolenia jest samowolne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

u.d.p. art. 40 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.p. art. 40 § ust. 12 pkt 1

Ustawa o drogach publicznych

Zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia jest samowolne i podlega karom pieniężnym.

u.d.p. art. 40 § ust. 12 pkt 2

Ustawa o drogach publicznych

Samowolnym zajęciem pasa drogowego jest jego zajmowanie z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu.

u.d.p. art. 39 § ust. 4

Ustawa o drogach publicznych

W szczególnie uzasadnionych przypadkach zezwala się na zlokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego.

u.d.p. art. 19

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 20 § pkt 8

Ustawa o drogach publicznych

rozp. RM art. 1 § ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego

Zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa drogowego składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na jego zajęcie.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zezwolenie na zajęcie pasa drogowego nie może być wydane na okres poprzedzający złożenie wniosku. Zajęcie pasa drogowego bez ważnego zezwolenia jest samowolne i podlega karom. Wcześniejsza decyzja wydana z naruszeniem prawa nie może stanowić podstawy do uwzględnienia skargi.

Odrzucone argumenty

Możliwość wydania zezwolenia na okres wsteczny, powołując się na precedens z 1998 r. Naruszenie zasad KPA poprzez niepowiadomienie telefoniczne o niezłożeniu wniosku i grożącej karze. Uznaniowość i stronniczość organów.

Godne uwagi sformułowania

nie jest możliwe złożenie wniosku o zalegalizowanie zajęcia pasa drogowego nie może być pretekstem do orzekania niezgodnie z prawem na przyszłość nie można obarczyć winą za własne zaniedbania organy administracyjne decyzja ta nie tylko nie może stanowić argumentu uzasadniającego zarzuty skargi w przedmiotowej sprawie ale powinna być wyeliminowana z obiegu prawnego.

Skład orzekający

Stanisław Prutis

przewodniczący-sprawozdawca

Urszula Barbara Rymarska

członek

Anna Sobolewska-Nazarczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zajęcia pasa drogowego, w szczególności zakazu wydawania zezwoleń na okres wsteczny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia pasa drogowego, ale zasada dotycząca wniosków i zezwoleń ma szersze zastosowanie w prawie administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zajęcia pasa drogowego i interpretacji przepisów, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.

Czy można zalegalizować zajęcie pasa drogowego wstecz? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 376/06 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2006-11-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Sobolewska-Nazarczyk
Stanisław Prutis /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
art. 39 ust. 4, art. 40 ust. 1 w zw. z art. 19 i art. 20 pkt 8
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2006r. znak: [...] na podstawie której odmówiono W. M. wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przy ul. [...], lok. [...] w okresie od [...] sierpnia 2005r. do dnia [...] lutego 2006r.
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia:
Pismem z dnia 3 lutego 2006r. W. M. złożył wniosek o wydanie zezwolenie na zajęcie pasa drogowego drogi publicznej w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. Organ I instancji odmówił wydania zezwolenia. W uzasadnieniu decyzji podniósł, że zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający dzień złożenia wniosku.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się W. M. i wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.
Organ II instancji zważył co następuje:
Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie, takie dotyczy m. in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Z przepisu § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego wynika, że "zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego".
Wskazując na treść powyższych przepisów organ odwoławczy przyjął, że nie jest możliwe złożenie wniosku o zalegalizowanie zajęcia pasa drogowego, jak chce wnioskodawca, i wydanie decyzji - zezwolenia uwzględniającego taki wniosek. Organ II instancji podniósł, że zdaje sobie sprawę, iż pawilon handlowy użytkowany jest od dłuższego czasu, ale w świetle przepisów poprzednie zezwolenia wygasło a o wydanie nowego zainteresowany wystąpił w dniu 3 lutego 2006 r. Od tego dnia wydane zostało nowe zezwolenie - z dnia 3 lutego 2006 r. znak: [...].
Decyzję SKO w B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zaskarżył W. M. i zarzucił organowi stronniczość przy podjęciu rozstrzygnięcia oraz brak ustosunkowania się do niektórych zagadnień poruszanych przez niego w odwołaniu. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w przeszłości istniał już precedens, iż zezwolenie na zajęcie pasa drogowego było wydawane na okres poprzedzający dzień złożenia wniosku – skarżący na potwierdzenie powyższego dołączył do akt zezwolenie z dnia [...] kwietnia 1998r. nr [...]. W ocenie skarżącego organ orzekający w przedmiotowej sprawie był związany treścią powyższego zezwolenia albowiem w obu sprawach był zbieżny stan faktyczny i prawny. Tym samym orzeczenie odmawiające wydania zezwolenia zostało wydane w ramach uznania administracyjnego, czym organ dopuścił się naruszenia art. 8 kpa wyrażającego zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Nadto skarżący wywiódł, że art. 40 ustawy o drogach publicznych powinien być rozpatrywany łącznie z przepisami ustawy - Prawo budowlane z których wynika, że wniosek o zezwolenie na zajęcie pasa składa się przed planowanym zajęciem. Pojęcie "przed planowanym zajęciem" należy rozumieć w ten sposób, że wnioskodawca ma dopiero zamiar umieścić dom handlowy. W niniejszej sprawie dom handlowy stoi legalnie od 1991r. a zezwolenie na zajęcie tego pasa było wydawane kilkakrotnie. Skarżący zarzucił również organom administracyjnym naruszenie art. 7,8,9,10,11 i 12 kpa poprzez niepowiadomienie go telefonicznie o niezłożeniu wniosku oraz o grożącej karze. Końcowo skarżący zaznaczył, że "ludzkie zapomnienie" nie może skutkować "horendalną" karą wykończającą ekonomicznie jego rodzinę. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie decyzji I i II instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze wskazał, że w jego ocenie nie doszło do naruszenia przepisów procesowych, zwłaszcza reguł ogólnych kpa, ich rozumienie bowiem nie może stać w sprzeczności z normami materialnymi. Niezasadny jest również zarzut naruszenia postępowania dowodowego - gdyż w sprawie nie ma sporu co do istnienia obiektu w pasie drogowym. Odnośnie wskazywanej rozbieżności przy wydawaniu zezwoleń organ podniósł, że nie może to być pretekstem do orzekania niezgodnie z prawem na przyszłość i że zostanie rozważone podjęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zezwolenia z 9 kwietnia 1998r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jego zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlega oddaleniu.
Zgodnie z legalną definicją zawartą w art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r.o drogach publicznych, pod pojęciem pasa drogowego rozumieć należy ,, wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w których są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z uwagi na treść powyższej definicji, ustawa o drogach publicznych generalnie zabrania dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego – art. 39 ust. 1 w/w ustawy. Powyższa zasada, sprowadzająca się w istocie do zakazu jakiejkolwiek ingerencji w przeznaczenie pasa drogowego nie jest jednak bezwzględna. Wynika to wprost z treści art. art. 39 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, który zezwala w szczególnie uzasadnionych przypadkach na zlokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. W tym jednak przypadku zgodnie z treścią art. 40 ust. 1 w zw. z art. 19 i art. 20 pkt 8 ustawy o drogach publicznych, wymagane jest zezwolenie właściwego zarządcy drogi wydawane w drodze decyzji administracyjnej.
W przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek w którym skarżący zajął pas drogowy przy ul. [...], lok. [...]. Na zajęcie tego pasa były wydawane już kilkakrotnie stosowne zezwolenia. Aktualnie ostatnio wydane zezwolenie wygasło i skarżący pismem z dnia 3 lutego 2006r. wniósł o wydanie ponownego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. W świetle powyższych okoliczności faktycznych wskazać należy, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy sprowadza się do ustalenia czy możliwe jest wydanie zezwolenia na okres poprzedzający datę złożenia wniosku.
Zgodnie z treścią § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego – zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa drogowego składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na jego zajęcie. Samo zezwolenie również powinno być wydane przed zajęciem pasa drogowego, albowiem zajęcie pasa bez takiego zezwolenia jest zajęciem samowolnym usankcjonowanym stosownymi karami pieniężnymi – art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. W praktyce organów administracji drogowej najczęściej bywa tak, że nie jest wydawane jedno zezwolenie na czas nieokreślony ale wydawanych jest kilka zezwoleń z określonym terminem ważności. W takiej sytuacji zajmujący pas drogowy musi po pierwsze wystąpić z wnioskiem o udzielenie zezwolenia przed planowanym zajęciem pasa drogowego a następnie w celu przedłużenia określonego terminu zezwolenia złożyć kolejny wniosek. Wniosek ten powinien być złożony w terminie ważności dotychczasowego zezwolenia, aby przed upływem jego ważności uzyskać decyzję w istocie przedłużającą zezwolenie na kolejny okres. Gdy zainteresowany podmiot spóźni się ze złożeniem kolejnego wniosku o przedłużenie terminu zezwolenia i w konsekwencji organ nie wyda stosownej decyzji, to w takiej sytuacji mamy do czynienia również z przypadkiem samowolnego zajęcia pasa drogowego. Zgodnie bowiem z art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy o drogach publicznych, samowolnym zajęciem pasa drogowego jest jego zajmowanie z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi. W świetle powyższego jednoznacznie stwierdzić należy, że okresowe zezwolenie na zajęcie pasa drogowego nie mogą być wydawane na okres poprzedzający złożenie wniosku.
Odnosząc powyższe uwagi do przedmiotowej sprawy podnieść należy, że skarżący nie złożył w terminie ważności okresowego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego wniosku o jego przedłużenie, co skutkowało tym, że organ nie wydał stosownej decyzji a skarżący w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. samowolnie zajmował pas drogi. Nowe zezwolenie zasadnie zostało wydane dopiero od dnia 3 lutego 2006r. tj. od dnia złożenia przez skarżącego wniosku w tym zakresie.
Przechodząc do oceny zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, że są one bezzasadne. Skarżący zarzucił przede wszystkim naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego poprzez niepowiadomienie go telefonicznie o niezłożeniu wniosku oraz o grożącej karze. W ocenie Sądu skarżący chce obarczyć winą za własne zaniedbania organy administracyjne. Bez wątpienia to sam skarżący nie zadbał z należytą starannością o własne interesy. Zaznaczyć bowiem należy, że w niniejszej sprawie udzielano skarżącemu kilkakrotnie zezwoleń okresowych, a zatem znana mu była procedura ich przedłużania.
Nadto skarżący zarzucił organom uznaniowość i stronniczość przy podjęciu rozstrzygnięcia, gdyż pomimo identycznego stanu prawnego i faktycznego orzeczono odmiennie niż w decyzji z dnia [...] kwietnia 1998r. na podstawie której zezwolono na zajęcie pasa drogowego na okres poprzedzający złożenie wniosku. Wskazać należy, że powyższa decyzja bez wątpienia została wydana z naruszeniem prawa, albowiem jak już powyżej wykazano, zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający złożenie wniosku. Dlatego też decyzja ta nie tylko nie może stanowić argumentu uzasadniającego zarzuty skargi w przedmiotowej sprawie ale powinna być wyeliminowana z obiegu prawnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI