II SA/Bk 320/23

II SA/Bk 320/23 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-07-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Bartłomiejczuk /sprawozdawca/
Elżbieta Lemańska /przewodniczący/
Grzegorz Dudar
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 86/24 - Postanowienie NSA z 2024-02-27
II OZ 285/24 - Postanowienie NSA z 2024-06-18
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 48 ust. 1 pkt 1 w zw. z  ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), sędzia WSA Grzegorz Dudar, po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 lipca 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W.K. na decyzję Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 5 kwietnia 2023 r. nr WOP.7721.50.2023.AH w przedmiocie nakazania wykonania rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem niniejszej sprawy jest decyzja Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku (dalej w skrócie: "PWINB") z dnia 5 kwietnia 2023r. nr WOP.7721.50.2023.AH utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku (dalej: "PINB") z dnia 21 lutego 2023r. nr WOP.5160.95.2020.RŚ nakazującą W. K. (powoływanemu dalej jako: "skarżący" lub "inwestor") wykonanie rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr geod. [...] i [...], przy ul. [...] w Łapach, z pozostawieniem istniejącej wcześniej piwnicy oraz elementów konstrukcyjnych pierwotnego budynku oraz zobowiązującej skarżącego do niezwłocznego powiadomienia PINB w Białymstoku o wykonaniu nałożonego obowiązku.
Jak wynika z akt sprawy, decyzja ta wydana została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
W dniu 20 lipca 2020r. PINB w Białymstoku wszczął z urzędu postępowanie w sprawie budynku realizowanego przy ul. [...] w miejscowości Łapy, gm. Łapy. W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 20 sierpnia 2020r. oraz 3 listopada 2020r., organ I instancji ustalił, iż na w/w działkach budowany jest budynek o wymiarach zewnętrznych 12,40 x 12,30 m, z przedsionkiem o wymiarach 3,20 x 2,80 m. Obiekt budowany jest na bazie starego, murowanego budynku, z którego pozostały wyłącznie piwnica oraz część ścian parteru o wymiarach 9,20 x 7,80 m. Nad całym parterem wykonano nowy strop żelbetowy, zastępując istniejący strop drewniano-gliniany. Potwierdzono też wykonanie nowych ścian zewnętrznych, w wyniku czego budynek uzyskał obecny kształt oraz wymiary. Ustalono także wykonanie nad parterem nowego piętra, nowej więźby dachowej, deskowania i opapowania. Stan zaawansowania robót w budynku organ ocenił jako - stan surowy otwarty. Ustalenia z powyższych kontroli zostały potwierdzone dokumentacją fotograficzną z dnia 3 listopada 2020r.
Obecny w trakcie kontroli w dniu 3 listopada 2020r. inwestor oświadczył, iż odbudował części budynku, które uległy zniszczeniu 11 lat temu w wyniku zawalenia się stropu i dachu od strony zakładu energetycznego i za budynkiem. Przyznał, że na wykonanie ww. robót budowlanych nie uzyskał pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, natomiast wykonał prace modernizacyjne, zgodnie z przeznaczeniem budynku i zapisem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
W oparciu o powyższe ustalenia, PINB postanowieniem z 18 września 2020r. nr WOP.5160.95.2020.RŚ wstrzymał prowadzenie wszelkich robót budowlanych przy rozbudowie ww. budynku mieszkalnego oraz zobowiązał inwestora do przedłożenia: (-) w terminie do dnia 30 maja 2021 r. zaświadczenia Burmistrza Łap o zgodności rozbudowy w/w budynku z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, (-) po wykonaniu w/w czynności do przedłożenia, w terminie do 30 sierpnia 2021 r., czterech egzemplarzy projektu budowlanego przedmiotowego budynku wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami - wymaganymi art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 1186, dalej w skrócie: "p.b."), w tym dotyczącymi lokalizacji obiektu na działce oraz aktualne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Inwestor wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
PWINB postanowieniem z dnia 2 listopada 2020r. przywrócił skarżącemu termin do wniesienia zażalenia na w/w postanowienie, a następnie postanowieniem z dnia 12 listopada 2020r. nr WOP.7722.69.2020.MM utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu PWINB podzielił stanowisko organu I instancji, ze inwestor dokonał budowy budynku mieszkalnego w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, co wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, którym inwestor, jak sam przyznał, nie legitymuje się. Na podstawie akt sprawy organ II instancji ustalił też, że pozostawiona pierwotne część budynku została poddana przebudowie i rozbudowana o nowe elementy, w tym piętro. Wskazywana zaś przez inwestora – odbudowa, w ocenie organu II instancji, również mieści się w ustawowej definicji budowy. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, PWINB uznał, że organ I instancji prawidłowo zastosował w sprawie procedurę legalizacyjną z art. 48 ustawy Prawo budowane, gdyż inwestor prowadzi roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia na budowę i realizuje obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1 tej ustawy. Organ II instancji stwierdził jednocześnie, że z dniem 19 września 2020r. zostały zmienione przepisy ustawy Prawo budowlane, w tym m.in. art. 48 ust.2 i 3 tej ustawy, tym niemniej powołując się na art. 25 ustawy nowelizującej, przesądził, że do prowadzonego postępowania mają zastosowanie przepisy dotychczasowe.
W toku prowadzonego postępowania do akt sprawy wpłynęło postanowienie Burmistrz Łap z dnia 1 października 2020r. nr P.6724.1.147.2020 o odmowie wydania inwestorowi zaświadczenia o: 1) stwierdzeniu zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zamierzonej rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr [...] położonej w Łapach przy ul. [...], 2) stwierdzeniu zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rozbudowy budynku mieszkalnego na w/w działce, prowadzonej bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu wydanego postanowienia Burmistrz Łap stwierdził sprzeczność przedmiotowej rozbudowy budynku mieszkalnego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "[...]" w Łapach, zatwierdzonego uchwałą Nr XL/362/02 Rady Miejskiej w Łapach z dnia 31 maja 2002r. (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 26 poz. 658 z 2 lipca 2002r. z późn. zm.).
Wnioskiem z dnia 28 maja 2021r. skarżący zwrócił się do PINB o przedłużenie terminu wyznaczonego mu w postanowieniu z 18 września 2020r., argumentując, że aktualnie prowadzone jest postępowanie mające na celu zmianę przeznaczenia należącej do niego działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
PINB w Białymstoku postanowieniem z dnia 2 czerwca 2021 r. nr WOP.5160.95.2020.RŚ zmienił w tym zakresie własne postanowienie z dnia 18 września 2020r. określając nowy termin wykonania czynności nałożonych na inwestora na dzień 31 grudnia 2022r.
W związku z nieprzedłożeniem przez inwestora w ww. terminie, dokumentów określonych w postanowieniu z dnia 18 września 2020r., PINB decyzją z dnia 21 lutego 2023r. nr WOP.5160.95.2020.RŚ, na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 4 ustawy Prawo budowlane oraz art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r. poz. 471), nakazał inwestorowi wykonanie rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działkach nr geod. [...] i [...] przy ul. [...] w Łapach, z pozostawieniem istniejącej wcześniej piwnicy oraz elementów konstrukcyjnych pierwotnego budynku oraz zobowiązał inwestora do niezwłocznego powiadomienia PINB w Białymstoku o wykonaniu nałożonego obowiązku.
Odwołanie od tej decyzji wniósł inwestor, podkreślając, że wykonanie orzeczonej rozbiórki jest całkowicie niezasadne. Do odwołania skarżący załączył pismo Burmistrza Łap z dnia 3 marca 2023r. informujące, że uchwałą Nr ŁXV/519/2023 Rada Miejska w Łapach uchwaliła Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Łapy, z którego wynika, że działki nr [...] i [...], zlokalizowane przy ul. [...] w Łapach, położone są na terenie o kierunku podstawowego przeznaczenia - pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną - budynki mieszkalne wolnostojące, bliźniacze i szeregowe. Uchwalenia przedmiotowego studium, w ocenie skarżącego, daje podstawę do przyszłej zmiany planu miejscowego, mającej na celu przeznaczenie ww. nieruchomości pod tego rodzaju zabudowę. Wraz z odwołaniem skarżący złożył wniosek o zawieszenie postępowania odwoławczego do końca 2025r. tj. do czasu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dającego podstawę do doprowadzenia przedmiotowej samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego do zgodności z przepisami prawa.
PWINB postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2023r. nr WOP.7721.50-1.2023.AH, na podstawie art. 97 § 1 k.p.a., odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego w przedmiotowej sprawie, wyjaśniając, że tocząca się procedura zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi zagadnienia wstępnego, a tym samym nie uzasadnia zawieszenia na tej podstawie, prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego, postępowania naprawczego lub legalizacyjnego.
PWINB nie podzielił tez zarzutów odwołania i decyzją z dnia 5 kwietnia 2023r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że skarżona decyzja stanowi konsekwencję niezłożenia przez inwestora (zarówno w zakreślonym w terminie do dnia 31 grudnia 2022r. jak i do dnia wydania skarżonej decyzji) dokumentów wymaganych ostatecznym postanowieniem PINB z dnia 18 września 2020r. Skoro skarżący wymaganych dokumentów nie przedstawił, organ I instancji prawidłowo zastosował art. 48 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 4 ustawy Prawo budowlane, nakazując wykonanie rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego, będącego przedmiotem prowadzonego postępowania. W dalszej kolejności organ powołał art. 28 ustawy Prawo budowlane, wyjaśniając, że w chwili rozpoczęcia kontrolowanej budowy (czerwiec - lipiec 2020r.) roboty budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. W związku z tym, że przedmiotowy obiekt nie podlegał wyłączeniom określonym w powołanych przepisach, a inwestor przed rozpoczęciem przedmiotowych robót budowlanych nie uzyskał wymaganego pozwolenia na budowę, w sprawie doszło do zrealizowania samowoli budowlanej. Każda zaś samowola, jak podkreślił PWINB, zagrożona jest nakazem rozbiórki. Przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane przewiduje wprawdzie mechanizmy umożliwiające, w ściśle określonych przypadkach, odstąpienie od przymusowej rozbiórki obiektu i jego zalegalizowanie, tym niemniej w przedmiotowej sprawie brak było możliwości zalegalizowania wybudowanego obiektu z uwagi na nieprzedłożenie przez inwestora dokumentów legalizacyjnych wymaganych postanowieniem z dnia 18 września 2020r. Inwestor nie przedkładając organowi wymaganych prawem dokumentów uniemożliwił zatem dalsze prowadzenie procedury legalizacyjnej.
Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania do końca 2025r. tj. do czasu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dającego podstawę do doprowadzenia przedmiotowej samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego do zgodności z przepisami praw, PWINB wyjaśnił, że przedmiotowy wniosek został rozpoznany postanowieniem tego organu z dnia 5 kwietnia 2023r. Jak podkreślono, tocząca się procedura zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 k.p.a., a zatem nie uzasadnia zawieszenia na tej podstawie postępowania naprawczego lub legalizacyjnego.
Skargę na powyższą decyzję PWINB do tut. sądu administracyjnego wniósł skarżący zarzucając jej naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie II instancji obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie skarżącego, dołączone do odwołania pismo Burmistrza Łap uzasadniające brak przedłożonych wymagalnych do legalizacji dokumentów w związku z krótkim terminem od daty uchwalenia stadium, nie zostało w żaden sposób uwzględnione przez organy, pomimo iż stanowi ważny dowód na to, że należący do niego budynek mieszkalny znajduje się na przeznaczonym do tego terenie. Jak podkreślił skarżący, organ wydając decyzję o rozbiórce naraża go na ogromne niebezpieczeństwo i straty, a także niemożliwe do odwrócenia skutki, nie uwzględniając tego, że budynek mieszkalny faktycznie znajduje się na przeznaczonym do tego terenie, lecz prawnie plan miejscowy o tym nie decyduje, gdyż w praktyce potrzeba do tego wielu miesięcy, aby gmina miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zmieniła. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
PWINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości zaskarżone rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
Na wstępie, z uwagi na zakres podniesionych w skardze zarzutów, wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, zwanej dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia zaskarżonego rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi powyżej kryteriami sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przed merytoryczną oceną zakwestionowanej decyzji skład orzekający chciałby jednak zaznaczyć, że na płaszczyźnie pozaprawnej ze zrozumieniem przyjmuje rozgoryczenie skarżącego (dające się odczuć z argumentacji skargi) związane z zaistniałą sytuacją i orzeczoną rozbiórką części budynku mieszkalnego, tym niemniej, jak zaakcentowano już wyżej, sąd, nie kieruje się ani względami słuszności, ani zasadami współżycia społecznego, a wyłącznie kryterium - legalności.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji nakazującej skarżącemu rozbiórkę rozbudowanej i nabudowanej części budynku mieszkalnego stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie: t.j. Dz. U. z 2023r. poz. 682, w skrócie jak dotychczas: "p.b."). Znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy prawa budowlanego, na co celnie zwróciły uwagę organy, zostały istotnie zmienione w drodze ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471). Powyższa nowelizacja weszła w życie z dniem 19 września 2020 r., a więc przed wydaniem zaskarżonych rozstrzygnięć, tym niemniej nie miała ona zastosowania w realiach przedmiotowej sprawy. Zgodnie bowiem art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020, poz. 471), do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Ilekroć zatem w dalszej części uzasadniania mowa o przepisach p.b. to dotyczy to przepisów tej ustawy w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020r. (tj. Dz. U. z 2019r. poz. 1186 ze zm.).
I tak zgodnie z treścią art. 48 ust. 1 p.b. organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wynikający z tego przepisu obowiązek wydania nakazu rozbiórki nie jest jednak bezwzględny. Jak wynika bowiem z przepisu art. 48 ust.2 i 3 tej ustawy organ może wdrożyć postępowanie legalizacyjne. Ewentualna legalizacja obiektu budowlanego przebiega dwustopniowo. W pierwszej kolejności organ nadzoru budowlanego winien dokonać oceny, czy budowa obiektu budowlanego może w ogóle podlegać tej procedurze (art.48 ust. 2). W tym celu sprawdza, czy samowola budowlana jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz czy nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W razie pozytywnej oceny tych okoliczności organ wdraża postępowanie legalizacyjne. Najpierw wydaje postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych. W postanowieniu tym nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3. Dokumentami tymi są: cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem o przynależności projektanta do właściwej izby samorządu zawodowego (art. 33 ust. 2 pkt 1) oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 33 ust. 2 pkt 2). Jeżeli inwestor dostosował się do wydanego postanowienia rozpoczyna się druga faza postępowania legalizacyjnego. Złożenie w wyznaczonym terminie żądanych dokumentów traktowane jest zaś przez organ nadzoru budowlanego jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. Jeżeli jednak inwestor, w wyznaczonym terminie, nie spełni nałożonych na niego – obowiązków, o których mowa w ust. 3, wówczas organ ma obowiązek zastosować się ust. 1 art. 48 p.b.
Przenosząc dotychczasowe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie było zrealizowanie inwestycji w warunkach samowoli budowlanej, w sytuacji gdy wykonana przez inwestora – rozbudowa i nadbudowa części budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działkach nr geod. [...] i [...], przy ul. [...] w Łapach, wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, którym skarżący nie dysponuje. Skarżący nie kwestionował również wdrożonego trybu legalizacyjnego wynikającego z art. 48 ustawy Prawo budowlane. Jak wskazano już wyżej legalizacja obiektu budowlanego jest możliwa, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
Nie ulega również wątpliwości, że w zakreślonym przez PINB w postanowieniu z dnia 18 września 2020 r. - terminie (przedłużonym do dnia 31 grudnia 2022r. postanowieniem PINB w Białymstoku z dnia 2 czerwca 2022r.), skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów, umożliwiających legalizację rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego. Z dołączonego do akt prowadzonej sprawy – postanowienia Burmistrza Łap z 1 października 2020r. wynika zaś wprost sprzeczność przedmiotowej rozbudowy budynku mieszkalnego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Bociany I" w Łapach zatwierdzonego uchwałą Nr XŁ/362/02 Rady Miejskiej w Łapach z dnia 31 maja 2002r. (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 26 poz. 658 z 2 lipca 2002r. z póżn. zm.). W tych okolicznościach uznać należy, że decyzja nakazująca rozbiórkę rozbudowanej i nabudowanej części budynku mieszkalnego, na podstawie art 48 ust. 1 w zw. z art 48 ust 4 ustawy Prawo budowlane, jest zgodna z prawem.
Ustosunkowując się natomiast do zarzutów skargi, podnieść trzeba, że niezasadny jest zarzut nieuwzględnienia przez organ wniosku o zawieszenie postępowania do czasu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dającego podstawę do doprowadzenia samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego do zgodności z przepisami prawa, a w konsekwencji przedwczesne wydanie nakazu rozbiórki.
W ocenie sądu orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego słusznie uznały, że wskazana okoliczność nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania legalizacyjnego, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W ramach postępowania legalizacyjnego popełnionej samowoli budowlanej, organ administracji dokonuje oceny sprawy (dopuszczalności legalizacji) przez pryzmat obowiązujących w chwili załatwiania sprawy przepisów, w tym prawa miejscowego. Skoro więc, w momencie orzekania przez organ nadzoru budowlanego, obowiązują przepisy określonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stanowiące punkt odniesienia dla oceny zgodności z prawem (w tym zalegalizowania) zrealizowanej rozbudowy budynku mieszkalnego, to brak jest podstaw do uznawania, że istnieje prawna relacja (związek) między procedowaną zmianą planu miejscowego, a postępowaniem legalizacyjnym, nakazująca zawiesić prowadzone postępowanie do czasu zakończenia prac nad zmianą powyższego aktu. Stanowisko, zgodnie z którym przepisy ustawy Prawo budowlane (art. 48-49) nie uzależniają wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej od uprzedniego rozstrzygnięcia wniosku inwestora o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bądź też od zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i skład orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni je podziela. Brak jest bowiem związku przyczynowego pomiędzy prowadzonym postępowaniem administracyjnym, a ewentualnym, uchwalonym w przyszłości planem zagospodarowania przestrzennego (por. wyroki NSA: z 8 listopada 2022r., sygn. akt II OSK 3636/19, z 14 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2819/18 oraz z 24 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2774/18, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W kontekście powyższych rozważań niezasadna jest argumentacja skarżącego, że skoro Rada Miejska w Łapach w dniu 24 lutego 2023r. uchwaliła Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Łapy, na podstawie którego dla części działek nr [...] i [...] wskazano kierunek przeznaczenia – budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne, co daje podstawę do przyszłej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to organy nadzoru budowlanego winny zawiesić przedmiotowe postępowanie do czasu uchwalenia takiej zmiany. Jak zaakcentowano już wyżej, przeszkodą procesową do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji kończącej postępowanie legalizacyjne (naprawcze) nie jest okoliczność wszczęcia procedury planistycznej i prowadzenia przez organ gminy postępowania w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego niezależnie od tego, na jakim etapie procedura ta znajduje się (tak też: NSA w wyroku z 27 lutego 2019 r. sygn. II OSK 931/17, oraz w wyroku z 13 grudnia 2018 r. sygn. II OSK 427/18, CBOSA). Podzielając powyższe stanowisko należy stwierdzić, ze organ nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym (legalizacyjnym) powinien ustalić planistyczne przeznaczenie terenu według przepisów o planowaniu przestrzennym obowiązujących w dniu rozstrzygania sprawy, a więc powinien uwzględnić obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Tak też uczyniły orzekające w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego. Wbrew zaś odmiennym oczekiwaniom skarżącego, zdarzenie prawne w postaci uchwalenia przez Radę Miasta Łapy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Łapy i przeznaczenia w nim działek o nr [...] i [...] pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, nie stanowiło kwestii uniemożliwiającej rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 4 p.b.
W ocenie sądu nie zasługiwały na uwzględnienie również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postepowania, a to art. 7, art. 77 § 1, czy też art. 107 § 1 k.p.a. Organ zgromadził wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy - materiał dowodowy, prawidłowo go ocenił, a uzasadnienie decyzji wprawdzie zwięzłe, niemniej wyjaśnia w wystarczający sposób podstawę prawną decyzji i powody nałożenia na skarżącego obowiązku dokonania rozbiórki (art. 107 § 3 k.p.a.). Wobec zaś prawidłowego przyjęcia przez organy, że skarżący dopuścił się samowoli budowlanej, stwierdzić należy zaistnienie okoliczności faktycznych, które w świetle art. 48 ust. 1 i ust. 4 p.b. obligowały organ do tego ażeby nałożyć na skarżącego - obowiązek rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego.
Skoro zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, w ramach sprawowanej kontroli, nie stwierdził żadnych naruszeń prawa, które powodowałyby konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Końcowo należy wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w związku z treścią art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie organ zgłosił wniosek, o którym mowa powyżej, zaś skarżący został powiadomiony o tym pismem z 15 maja 2023 r. i nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.