II SA/Bk 225/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2024-06-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
stypendium rektoraprawo o szkolnictwie wyższym i naucepostępowanie administracyjneuzasadnienie decyzjiprawo do sąduUniwersytet w Białymstokuosiągnięcia naukoweosiągnięcia artystyczneterminydowody

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające studentce stypendium rektora z powodu wadliwego uzasadnienia i nieprawidłowego rozpatrzenia wniosku.

Studentka P.P. złożyła wniosek o stypendium rektora, który został odrzucony przez Komisję Stypendialną i Odwoławczą Komisję Stypendialną Uniwersytetu w Białymstoku. Głównym powodem odmowy było niespełnienie kryterium 10% najlepszych studentów na kierunku. Studentka odwołała się, argumentując, że nie przyznano jej dodatkowych punktów za organizację festiwalu nauki, co zaniżyło jej punktację. WSA w Białymstoku uchylił obie decyzje, uznając, że uzasadnienia były wadliwe i nie wyjaśniały przyczyn odmowy przyznania punktów za osiągnięcia, naruszając tym samym zasady postępowania administracyjnego.

Sprawa dotyczyła skargi studentki P.P. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej do Spraw Studentów Uniwersytetu w Białymstoku, która utrzymała w mocy decyzję Komisji Stypendialnej odmawiającą przyznania stypendium rektora na rok akademicki 2023/2024. Studentka wnioskowała o stypendium, argumentując, że jej wniosek został zaniżony punktowo, ponieważ nie uwzględniono jej udziału w organizacji XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki, za co przysługiwało 5 dodatkowych punktów zgodnie z regulaminem. Komisje stypendialne odmówiły przyznania stypendium, wskazując, że studentka nie znalazła się w grupie 10% najlepszych studentów na kierunku, a dokument potwierdzający organizację festiwalu został złożony zbyt późno. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że uzasadnienia decyzji organów obu instancji były wadliwe, ponieważ nie wyjaśniały w sposób wystarczający przyczyn odmowy przyznania punktów za organizację festiwalu ani nie poddawały się kontroli sądowej. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stypendium, mimo konkursowego charakteru, powinno przestrzegać zasad postępowania administracyjnego, w tym obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego oraz prawa strony do informacji. Argumentacja organu odwoławczego, przedstawiona dopiero w odpowiedzi na skargę, została uznana za spóźnioną i nie mogła stanowić uzupełnienia wadliwego uzasadnienia decyzji. Sąd uchylił obie zaskarżone decyzje i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja jest wadliwa, jeśli nie wyjaśnia przyczyn odmowy przyznania punktów za osiągnięcia, co narusza obowiązek wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uzasadnienie decyzji organów stypendialnych było wadliwe, ponieważ nie wyjaśniało, dlaczego studentce nie przyznano punktów za organizację festiwalu nauki, mimo przedłożenia stosownego zaświadczenia. Brak takiego wyjaśnienia uniemożliwia kontrolę decyzji i narusza zasady postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

P.s.w.n. art. 86 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

P.s.w.n. art. 86 § ust. 2 i 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

P.s.w.n. art. 91 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

P.s.w.n. art. 95 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe uzasadnienie decyzji organów stypendialnych, które nie wyjaśniało przyczyn odmowy przyznania punktów za organizację festiwalu nauki. Naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego oraz prawa strony do informacji. Spóźnione przedstawienie przez organ odwoławczy argumentacji, która powinna znaleźć się w uzasadnieniu decyzji.

Godne uwagi sformułowania

uzasadnienia obu wydanych w sprawie decyzji, takiej właśnie weryfikacji się nie poddają nie wiadomo finalnie z jakich względów odmówiono mocy dowodowej ww. zaświadczeniu motywacja jest przede wszystkim spóźniona nie może stanowić (...) uzupełnienia uzasadnienia zaskarżonej decyzji nadanie prymatu opisanemu tam konkursowemu charakterowi postępowania o stypendium rektora, wykluczałoby (...) możliwość dochowania przez organy administracji zasady prawdy obiektywnej

Skład orzekający

Małgorzata Roleder

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Lemańska

sędzia

Marek Leszczyński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych w sprawach stypendialnych, zasady postępowania przed komisjami stypendialnymi, znaczenie dokumentowania osiągnięć studentów oraz kontrola sądowa decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki przyznawania stypendium rektora na Uniwersytecie w Białymstoku, ale zasady dotyczące uzasadnienia i postępowania administracyjnego mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli początkowo wydaje się, że student nie spełnił kryteriów.

Błąd w uzasadnieniu decyzji kosztował uczelnię uchylenie odmowy przyznania stypendium.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 225/24 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2024-06-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Małgorzata Roleder /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Leszczyński
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 742
art. 86 ust. 1 pkt 4, art. 86 ust. 2 i 3, art. 91 ust. 1, art. 95 ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant specjalista Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi P.P. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej do Spraw Studentów Uniwersytetu w Białymstoku z dnia 6 lutego 2024 r. nr DSSD-SOSD.5603.22.2024 w przedmiocie stypendium rektora 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Komisji Stypendialnej Uniwersytetu w Białymstoku z dnia 22 listopada 2023 r. numer WNE.543.28.2023; 2. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej do Spraw Studentów Uniwersytetu w Białymstoku na rzecz skarżącej P. P. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 19 października 2023 r., złożonym za pośrednictwem elektronicznego Uniwersyteckiego Systemu Obsługi Studiów (dalej: "USOSweb UwB"), P. P. – będąca studentką trzeciego roku studiów stacjonarnych I stopnia na kierunku pedagogika opiekuńczo-wychowawcza Uniwersytetu w Białymstoku (dalej: "UwB"), zwróciła się do Rektora Uniwersytetu w Białymstoku (dalej: "Rektor UwB") o przyznanie stypendium rektora na rok akademicki 2023/2024. Wniosek nie zawierał załączników.
Decyzją z dnia 22 listopada 2023 r. nr WNE.543.28.2023 Komisji Stypendialnej UwB, wydaną na podstawie art. 104 i art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i 3 oraz art. 91 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. 2023 r., poz. 742 ze zm.; dalej: "P.s.w.n.) oraz § 3 ust. 1, § 4 ust. 8 i § 22 Zarządzenia nr 30 Rektora Uniwersytetu w Białymstoku z dnia 27 września 2019 r. w sprawie Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu w Białymstoku zmienionego zarządzeniem nr 55 Rektora UwB z dnia 11 października 2022 r. (dalej: "Regulamin") odmówiono studentce przyznania stypendium rektora w roku akademickim 2023/2024. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w sprawie zastosowano § 26 Regulaminu i ustalono, że studentka uzyskała 469,35 punktów za rok akademicki 2022/2023, która to liczba nie kwalifikuje jej do grupy 10% najlepszych studentów na kierunku studiów, uprawnionej (stosownie do § 22 ust. 4 Regulaminu) do otrzymania przedmiotowego stypendium. Wskazano, że minimalna liczba punktów kwalifikująca do otrzymania ww. stypendium w roku akademickim 2023/2024 wynosi 470,69.
W odwołaniu od ww. decyzji studentka podniosła, że ww. decyzja jest krzywdząca względem jej wyróżniających wyników w nauce oraz jej wkładu w reprezentację uczelni podczas organizacji XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki, podczas których była przedstawicielem stanowiska Studium Praktycznej Nauki Języków Obcych UwB. W jej ocenie udział w ww. wydarzeniu powinien wpłynąć pozytywnie na ocenę jej wniosku. Do odwołania studentka załączyła zaświadczenie z dnia 15 czerwca 2023 r. wystawione przez Kierownika Centrum Popularyzacji Nauki UwB poświadczające jej udział w organizacji wydarzenia popularnonaukowego pod nazwą: XIX Podlaski Festiwal Nauki i Sztuki. Wraz z zaświadczeniem przedłożyła ona pismo z dnia 15 czerwca 2023 r. wskazujące na zakres obowiązków studentki podczas ww. wydarzenia.
Decyzją z dnia 6 lutego 2024 r. nr DSSD-SOSD.5603.22.2024 Odwoławcza Komisja Stypendialna UwB utrzymała w mocy decyzję organu I instancji, wskazując w uzasadnieniu, że nie stwierdzono podstaw do jej uchylenia, bowiem została ona wydana według właściwej podstawy prawnej oraz znajduje pełne oparcie w okolicznościach ustalonego stanu faktycznego. Studentka, mimo uzyskania wysokiej liczby punktów (tj. 469,35) nie może otrzymać stypendium w związku z tym, że spowodowałoby to przekroczenie ustalonego dla kierunku 10% limitu studentów uprawnionych do otrzymania stypendium (ustalonego na mocy § 22 ust. 4 Regulaminu oraz art. 91 ust. 3 P.s.w.n.).
P. P. wniosła do sądu administracyjnego skargę na ww. decyzję, zarzucając w niej naruszenie następujących przepisów prawa materialnego i postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
I. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 8 w zw. z art. 11 k.p.a.. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu, między innymi przez niepełne wyjaśnienie powodów, dla których organ II instancji lakonicznie stwierdził, że nie widzi podstaw do uchylenia wydanej decyzji, podczas gdy:
1) skarżąca wprost wskazała, że organ I instancji nie docenił jej wkładu w reprezentowanie uczelni podczas organizacji XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki;
2) nieprzyznanie skarżącej punktów za organizację XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki spowodowało zaniżenie ostatecznego wyniku punktacji i miało bezpośredni wpływ na błędną odmowę przyznania skarżącej stypendium rektora (z tytułu organizacji wydarzenia kulturalnego skarżącej przysługiwało 5 dodatkowych punktów zgodnie z § 27 ust. 2 pkt 5 Regulaminu;
3) nieuwzględnienie osiągnięcia w postaci organizacji XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki spowodowało, że ostateczna suma punktów jaką uzyskała skarżąca wynosiła 469,35 pkt, a powinna wynosić 474,35 pkt;
II. art. 8, art. 107 § 1 pkt 6 w zw. z § 3 k.p.a, przez działanie w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej, gdyż pomimo wysokich wyników w nauce, skarżącej odmówiono przyznania stypendium rektora, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji:
1) nie wykazano dlaczego studentka z jedną z lepszych średnich na roku nie znalazła się w gronie 10% najlepszych studentów,
2) nie wykazano jakie średnie oraz jakie osiągnięcia posiadali studenci, którzy znaleźli się w grupie 10% danego kierunku, ile punktów otrzymali oraz ile osób z kierunku otrzymało takowe stypendium,
3) nie wykazano ile osób i z jaką punktacją zakwalifikowano do otrzymania stypendium, biorąc pod uwagę liczbę studentów danego kierunku;
4) nie wyjaśniono z czego wynika wskazany przez organ I instancji próg 470,69 pkt, który z brzmienia uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej można odczytywać jako pozaregulaminową przesłankę odmowy przyznania stypendium rektora;
co powoduje niemożliwość zweryfikowania przez skarżącą prawidłowości umiejscowienia jej poza progiem 10% najlepszych studentów, a także wątpliwość w zakresie zastosowanych przez organ przesłanek odmowy przyznania stypendium Rektora, a w konsekwencji narusza zaufanie skarżącej do organów UwB oraz budzi podejrzenia, że organ celowo nie wskazuje tych danych, by nie narazić się na ich kontrolowanie przez studentów;
III. art. 8 w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 45 ust. 1 i 78 Konstytucji RP przez naruszenie prawa skarżącej do sądu, ponieważ z uzasadnienia decyzji nie wynika, na jakiej podstawie przyjęto oraz wyliczono określoną w niej liczbę punktów uzyskanych przez skarżącą, co sprawia, że w tym zakresie decyzja ta nie poddaje się kontroli sądu z uwagi na brak jakichkolwiek wyjaśnień organu, co do tego, w jaki sposób doszło do ustalenia przyjętych przez organ faktów;
IV. art. 91 ust. 1 i ust. 3, art. 95 ust. 1 P.s.w.n. w zw. z § 22 Regulaminu przez odmowę przyznania skarżącej stypendium Rektora, podczas gdy uzyskała ona wyróżniające wyniki w nauce i spełniła wszystkie przesłanki wskazane w Regulaminie do uzyskania stypendium rektora, w sytuacji, gdy do przyznania stypendium wymagane jest spełnienie choćby jednej z przesłanek wskazanych w Regulaminie.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację na potwierdzenie wywiedzionych zarzutów, podkreślając m.in., że organ Ii instancji nie odniósł się do twierdzeń podniesionych w odwołaniu, a dotyczących wkładu skarżącej w reprezentowanie UwB podczas organizacji XIX Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki, co w konsekwencji uniemożliwia kontrolę zaskarżonej decyzji. Powyższe zaś spowodowało zaniżenie punktacji przysługującej skarżącej, bowiem na zasadzie § 27 ust. 2 pkt 2 Regulaminu, za organizację ww. wydarzenia przysługiwać powinno skarżącej dodatkowe 5 punktów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając na jakiej podstawie ustalił liczbę stanowiącą 10% studentów uprawnionych do uzyskania przedmiotowego stypendium na kierunku pedagogika opiekuńczo-wychowawcza (tj. 37), a także, że uzyskana suma punktów uplasowała skarżącą na 41 miejscu listy rankingowej. Organ uznał za bezzasadny zarzut skarżącej dotyczący nieprawidłowego wyliczenia punktów i nieprzyznania skarżącej punktacji za organizację wydarzenia popularnonaukowego, wskazując, że skarżąca nie załączyła do wniosku o przyznanie przedmiotowego stypendium żadnych dokumentów potwierdzających jej osiągnięcia i wyniki uzyskane w roku poprzedzającym rok przyznania stypendium, zaś zaświadczenie dotyczące organizacji przez nią wydarzenia popularnonaukowego zostało przez nią przedłożone dopiero wraz z odwołaniem od decyzji organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji nie mógł wezwać skarżącej do uzupełnienia braku formalnego wniosku, bowiem nie posiadał informacji o organizowaniu przez nią ww. wydarzenia. Z kolei na etapie odwoławczym, kiedy owe zaświadczenie wpłynęło do akt, limit 10% najlepszych studentów został już wyczerpany. Nawet przy braku wyczerpania powyższego limitu, organ nie mógłby przy tym uwzględnić ww. zaświadczenia, ponieważ takie działanie naruszyłoby zasady postępowania o charakterze konkursowym, w oparciu o które przyznawane jest rzeczone stypendium, (a którego istotną cechą jest jego rozstrzygnięcie w tym samym czasie dla wszystkich kandydatów). Organ podkreślił także, że skarżąca zobowiązana jest do przestrzegania postanowień Regulaminu, którego § 27 ust. 1 pkt 9 wskazuje na dokumenty, które należy załączyć do wniosku w przypadku organizowania wydarzenia popularnonaukowego, zaś sposób ich dołączania do wniosku precyzuje § 15 ust. 4 tego aktu. To zatem po stronie skarżącej leży prawidłowe sformułowanie i złożenie wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Skarżąca ubiega się o stypendium rektora, o którym mowa w art. 86 ust. 1 pkt 4 P.s.w.n., a które wedle art. 91 ust. 1 P.s.w.n. może otrzymać student, który uzyskał wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym. Stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów (art. 91 ust. 3 zd. 1 P.s.w.n.), a przyznanie, lub odmowa jego przyznania, następują w drodze decyzji administracyjnej, o czym stanowi art. 86 ust. 2 P.s.w.n. Wysokość tego świadczenia lub sposób jej ustalania, a także szczegółowe kryteria i tryb jego przyznawania oraz sposób wypłacania, stosownie do art. 95 ust. 1 pkt 1 i 2 P.s.w.n., określa regulamin świadczeń dla studentów, ustalany przez rektora w porozumieniu z samorządem studenckim (art. 95 ust. 2 P.s.w.n.).
W odniesieniu do studentów Uniwersytetu w Białymstoku (UwB) kwestie powyższe reguluje zarządzenie nr 30 Rektora UwB z dnia 27 września 2019 r. w sprawie Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu w Białymstoku zmienione zarządzeniem nr 55 Rektora UwB z dnia 11 października 2022 r. (Regulamin). Wedle § 22 ust. 1 Regulaminu (stanowiącego doprecyzowanie art. 91 ust. 1 P.s.w.n.) stypendium rektora może otrzymywać student, który uzyskał za rok studiów poprzedzający rok przyznania stypendium, wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia określone w § 27 Regulaminu (tj. naukowe lub artystyczne) lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym; przy czym w § 27 ust. 2 Regulaminu za osiągnięcia artystyczne uprawniające do ubiegania się o stypendium rektora uznaje się m.in. wykonanie utworów muzycznych, kabaretowych, teatralnych, literackich lub prezentację prac artystycznych o uznanej randze artystycznej w kraju (5 pkt) lub za granicą (10 pkt) - potwierdzone zaświadczeniem lub dyplomem od organizatora o udziale w konkursie (lp. 1), a także organizację wydarzenia kulturalnego (wystawy lub festiwalu lub warsztatów): międzynarodowego (20 pkt), ogólnopolskiego (10 pkt), regionalnego (5 pkt) – potwierdzoną przez kierownika artystycznego lub głównego organizatora wydarzenia z opisem aktywności, tj. rodzajem obowiązków (lp. 5). Jak stanowi § 22 ust. 4 Regulaminu (będący powtórzeniem art. 91 ust. 3 P.s.w.n.), stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów.
Wedle § 15 ust. 2 Regulaminu wniosek o przyznanie stypendium rektora student składa za pomocą systemu USOSweb UwB, dołączając do niego (w formie elektronicznej) załączniki potwierdzające uzyskane osiągnięcia (§ 15 ust. 4 Regulaminu). Wedle § 3 ust. 3 Rozpatrywanie wniosków o przyznanie świadczeń należy do zadań komisji stypendialnej (o ile zostały powołane – § 3 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 Regulaminu). Komisja obraduje w zespołach co najmniej 3 osobowych, a do zadań członków zespołów stypendialnych należy analiza i weryfikacja (w tym wzywanie do uzupełnienia braków) w systemie USOSweb UwB wniosków o przyznanie m.in. stypendium rektora, złożonych wraz z wymaganą dokumentacją oraz podejmowanie decyzji w sprawie przyznania bądź nieprzyznania tego świadczenia (§ 4 ust. 6 i 7 Regulaminu). Zgodnie z § 25 ust. 1 Regulaminu, komisja stypendialna rozpatruje wnioski o stypendia, przyznając za udokumentowane osiągnięcia i wyniki, uzyskane w roku poprzedzającym rok przyznania stypendium, punkty zgodnie z zasadami określonymi w § 26 Regulaminu, wedle którego stypendia rektora przyznaje się na podstawie list rankingowych, które sporządza się według zawartego tam wzoru (tj. według sumy punktów uzyskanych przez studenta ubiegającego się o przyznanie stypendium, na którą składa się: średnia ocen studenta x 100 + suma punktów uzyskanych z tytułu osiągnięć).
Co istotne, przyznanie oraz odmowa przyznania stypendium rektora następują (w obu instancjach) w drodze decyzji administracyjnej (§ 4 ust. 8 zd. 1, § 5 ust. 8 zd. 1 i § 13 ust. 1 Regulaminu, stanowiące powtórzenie art. 96 ust. 2 p.s.w.n.), która powinna zawierać uzasadnienie i pouczenie o możliwości oraz trybie odwołania (§ 4 ust. 9 zd. 1 Regulaminu). Skoro zatem przyznanie lub odmowa przyznania przedmiotowego świadczenia, następują w drodze decyzji administracyjnej, to uprawniony jest wniosek, że postępowanie toczące się w sprawie o przyznanie stypendium rektora, musi zachować choćby minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia sprawy i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony, przy zachowaniu autonomii uczelni (na marginesie należy przy tym zauważyć, że ograniczenie stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego zawarte w art. 48 P.s.w.n. nie dotyczy spraw o przyznanie stypendium rektora). W konsekwencji zastosowanie w tego typu sprawach znajdują m.in. regulacje zawarte w: art. 6 k.p.a. (zasada praworządności), art. 7 k.p.a. (zasada prawdy obiektywnej), art. 77 § 1 k.p.a. (obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego), art. 80 k.p.a. (zasada swobodnej oceny dowodów), a także art. 9 k.p.a. (zasada informowania), art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania) oraz art. 15 k.p.a. (zasada dwuinstancyjności postępowania).
Istotne przy tym jest, że wedle art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji (tj. aktu załatwiającego sprawę co do istoty), stanowiące obligatoryjny jej element (art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a.) powinno zawierać w szczególności: wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (uzasadnienie faktyczne) oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (uzasadnienie prawne). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, uzasadnienie decyzji jest wyrazem prawidłowego przeprowadzenia przez organ procesu rozpoznawczego i dedukcyjnego w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Stanowi ono integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną jej część. Z tego względu motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła poznać tok rozumowania organu, poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia, a także zrozumieć przesłanki faktyczne i prawne, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Op 8/12, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje ponadto możliwość dokonania merytorycznej weryfikacji prawidłowości decyzji w postępowaniu sądowym. Motywy jakimi kierowano się przy wydaniu decyzji, powinny wynikać zatem wprost z jej uzasadnienia, umożliwiając sądowi administracyjnemu kontrolę prawidłowości działań organu, które doprowadziły do jej wydania. W konsekwencji niezrealizowanie dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. i brak właściwego uzasadniania decyzji, narusza zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd takiej decyzji, której motywy w istocie nie poddają się owej merytorycznej weryfikacji.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy, należy dostrzec, że uzasadnienia obu wydanych w sprawie decyzji, takiej właśnie weryfikacji się nie poddają. Wskazano w nich wyłącznie na sumę uzyskanych przez skarżącą punktów, która uplasowała ją poniżej ustalonego limitu 10% studentów uprawnionych do otrzymania przedmiotowego stypendium. Mimo zaś złożenia przez skarżącą do akt wraz z odwołaniem zaświadczenia, z którego wynika, że organizowała ona XIX Podlaski Festiwal Nauki i Sztuki, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika z jakich względów odmówiono przyznania skarżącej punktacji z tego tytułu (sąd odstępuje w tym miejscu od kwalifikacji wydarzenia opisanego w zaświadczeniu z dnia 15 czerwca 2023 r. jako osiągnięcia naukowego lub artystycznego, bowiem ocena ta jest rolą organu, a nie została dotychczas zaprezentowana). Nie wiadomo finalnie z jakich względów odmówiono mocy dowodowej ww. zaświadczeniu, ani też nie wyjaśniono jakimi kryteriami kierowano się odmawiając przyznania skarżącej dodatkowej punktacji za osiągniecia wymienione w § 27 Regulaminu.
Jakkolwiek w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wyjaśnił z jakich względów skarżącej nie przyznano dodatkowych punktów za osiągnięcia określone w § 27 Regulaminu, w tym dlaczego nie uwzględniono w ocenie wniosku przedłożonego przez skarżącą (na etapie odwoławczym) zaświadczenia, to przedstawiona tam motywacja jest przede wszystkim spóźniona, bowiem jako zawarta w piśmie procesowym sformułowanym dopiero na etapie postępowania sądowego, nie może stanowić (ani w świetle p.p.s.a., ani w świetle k.p.a.) uzupełnienia uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w którym przyczyn odmowy przyznania skarżącej przedmiotowej punktacji, w ogóle nie zawarto. Z treści art. 11 k.p.a. wynika bowiem wprost, że organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Tego zaś obowiązku w niniejszej sprawie nie zrealizowano. Sąd podkreśla przy tym, że działanie w ramach uznania administracyjnego w kwestii przyznania lub odmowy przyznania punktów za osiągnięcia, wymienione w § 27 ust. 1-3 w zw. z § 26 Regulaminu, nie oznacza dowolności organu, lecz jest ograniczone zarówno przepisami P.s.w.n. oraz regulacjami wewnętrznymi uczelni, jak i procedurą unormowaną w k.p.a. Stwierdzone przez sąd (a dostrzeżone przez skarżącą) uchybienie jest o tyle istotne, że obliczenie punktacji w bezpośredni sposób przekłada się na lokatę skarżącej na liście rankingowej, tworzonej na podstawie § 26 Regulaminu, a finalnie i na rozstrzygniecie zawarte w decyzji kończącej postępowanie o przyznanie stypendium rektora. Uchybienie to miało zatem niewątpliwy wpływ na wynik sprawy, zaś wywiedzione w tym względzie zarzuty skargi okazały się zasadne.
Odnosząc się zaś do argumentacji organu zawartej w odpowiedzi na skargę, sąd zauważa, że nadanie prymatu opisanemu tam konkursowemu charakterowi postępowania o stypendium rektora, wykluczałoby (w kontekście przedłożenia przez skarżącą ww. zaświadczenia na etapie odwoławczym) możliwość dochowania przez organy administracji zasady prawdy obiektywnej, wedle której w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.) oraz zasady dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.) nakazującej organowi II instancji całościowe i kompletne rozpoznanie sprawy (z uwzględnieniem art. 136 k.p.a. normującego zasady uzupełniającego postepowania dowodowego i postępowanie wyjaśniające przed organem odwoławczym). Przyznanie w tym względzie racji organowi odwoławczemu skutkowałoby stwierdzeniem, że postępowanie o przyznanie stypendium rektora cechuje prekluzja dowodowa oraz, że pozostaje ono jednoinstancyjne, a tym samym nie poddaje się ono merytorycznej kontroli instancyjnej (lub, że kontrola ta jest w istocie iluzoryczna). Wniosek taki stoi w wyraźnej sprzeczności zarówno z art. 86 ust. 2 P.s.w.n., jak i z wewnętrznymi regulacjami UwB, tj. z § 4 ust. 8, § 13 ust. 1 oraz § 5 Regulaminu.
Argumentacja organu odwoławczego o konieczności zapewnienia wszystkim wnioskodawcom takiego samego czasu na spełnienie warunków do otrzymania przedmiotowego stypendium, (skutkująca przyjęciem quazi prekluzji dowodowej), nie koreluje natomiast w żaden sposób z postanowieniami Regulaminu o możliwości uzupełnienia braków formalnych wniosków o stypendium rektora (§ 4 ust. 6 pkt 1, § 15 ust. 7 Regulaminu) oraz z zapisem o możliwości przyznania stypendium rektora nawet w przypadku złożenia przez studenta wniosku po upływie terminu do jego złożenia (§ 15 ust. 10 Regulaminu). Z tego też powodu, tak zaprezentowana argumentacja, nie mogła stanowić (hipotetycznej) podstawy odmowy dokonania przez organ II instancji oceny zaświadczenia złożonego przez skarżącą do akt na etapie odwoławczym.
Sąd zauważa w tym względzie, że przedstawiona w odpowiedzi na skargę argumentacja, jakkolwiek pozwala, na obecnym etapie sprawy, poznać przyczyny odmowy przyznania skarżącej dodatkowej punktacji za osiągnięcia opisane w § 27 Regulaminu to w świetle powyższych uwag sądu oraz z punktu widzenia wspomnianych postanowień Regulaminu (zwłaszcza zaś § 4 ust. 9, § 22 ust. 1, § 26 oraz § 27) oraz dyspozycji art. 86 ust. 2 P.s.w.n. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., wymaga ona doprecyzowania w taki sposób, aby motywy, którymi kierowały się organy rozpoznające wniosek skarżącej, były dla adresata jednoznaczne i zrozumiałe.
Odnosząc się końcowo do pozostałych zarzutów skargi, sąd zauważa, że spełnienie warunków przyznania stypendium rektora jest w każdej sprawie analizowane indywidualnie, w odniesieniu do konkretnych, precyzyjnie określonych okoliczności, w których dany student występuje o jego przyznanie. Każdorazowo bada się bowiem osiągnięcia (czy to naukowe, czy artystyczne, czy sportowe) konkretnego kandydata, a następnie w oparciu o analizę przedłożonej przez niego dokumentacji, proceduje się w zakresie przyznania lub nie stypendium rektora, wedle ustalonej punktacji i obliczonego limitu. Ocena ta skoncentrowana być powinna wokół danego kandydata, w tym jego indywidualnych osiągnięć, zaś warunki przyznania stypendium rektora innemu kandydatowi, nie mogą same w sobie być brane pod uwagę, bowiem to nie one wyznaczają zakres sprawy zainicjowanej wnioskiem danego kandydata. Z kolei z uwagi na fakt, że skarżącej jako stronie postępowania przysługuje prawo dostępu do akt, w których znajduje się informacja o liczbie studentów na kierunku pedagogika opiekuńczo-wychowawcza Wydziału Nauk o Edukacji Uwb według stanu na 16 października 2023 r., tak sformułowany zarzut pkt II skargi nie zasługuje na uwzględnienie, tym bardziej, że skarżąca nie wykazała aby brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji w tym względzie, mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
W cenie sądu, stwierdzone uchybienie procesowe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w związku z czym sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 z późn. zm.). Zasądzono od organu na rzecz skarżącej kwotę 697 zł, na którą składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa w kwocie 17 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI