II SA/Bk 213/26Odmowa wyrównania uposażenia policjanta 11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi funkcjonariusza Policji, P. M., na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku, utrzymującą w mocy decyzję o odmowie wypłaty wyrównania uposażenia za styczeń i luty 2023 r. oraz różnic w świadczeniach związanych ze zwolnieniem ze służby (odprawa emerytalna, ekwiwalent za urlop, nagroda roczna). Skarżący został zwolniony ze służby z dniem 27 lutego 2023 r. i domagał się przeliczenia należności według kwoty bazowej obowiązującej od 1 marca 2023 r. Organy Policji odmówiły, argumentując, że świadczenia powinny być obliczone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu zwolnienia ze służby, czyli według kwoty bazowej z ustawy budżetowej na rok 2022 (1.614,69 zł), a nie nowej kwoty bazowej z ustawy okołobudżetowej na 2023 r. (1.740,64 zł), która weszła w życie od 1 marca 2023 r. Skarżący zarzucił naruszenie Konstytucji RP (zasady demokratycznego państwa prawa i równości) oraz art. 8 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 41 ustawy okołobudżetowej na 2023 r., który przewidywał stosowanie kwoty bazowej z 2022 r. do obliczenia uposażeń za okres do 28 lutego 2023 r. Sąd podkreślił, że prawo do świadczeń powstaje i jest realizowane według stanu prawnego obowiązującego w chwili zaistnienia zdarzenia (dzień zwolnienia ze służby) i nie ma podstaw do waloryzacji świadczeń już wypłaconych na podstawie przepisów obowiązujących w dniu zwolnienia. Sąd nie podzielił zarzutów o dyskryminacji ani niekonstytucyjności przepisu, wskazując na kompetencje Trybunału Konstytucyjnego w zakresie oceny zgodności ustaw z Konstytucją.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy wyrównania świadczeń dla funkcjonariuszy zwolnionych ze służby przed datą wejścia w życie podwyżek uposażeń, a także kwestie związane z zakresem kontroli sądów administracyjnych nad konstytucyjnością przepisów.
Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji zwolnionego ze służby w określonym okresie i interpretacji przepisów ustawy okołobudżetowej na 2023 r. oraz ustawy o Policji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby przed wejściem w życie podwyżki uposażeń przysługuje wyrównanie świadczeń (uposażenia, odprawy, ekwiwalentu, nagrody) do wysokości wynikającej z nowej, wyższej kwoty bazowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenia należy obliczać według przepisów obowiązujących w dniu zwolnienia ze służby.
Uzasadnienie
Prawo do świadczeń powstaje i jest realizowane według stanu prawnego i faktycznego obowiązującego w chwili zaistnienia zdarzenia, z którym prawo to jest związane (dzień zwolnienia ze służby). Późniejsze zmiany przepisów płacowych, w tym podwyższenie kwoty bazowej, nie powodują obowiązku ponownego ustalenia wysokości świadczeń już należnych i wypłaconych byłemu funkcjonariuszowi, chyba że przepisy wprowadzające zmianę wyraźnie tak stanowią.
Czy art. 41 ustawy okołobudżetowej na 2023 r., różnicujący kwotę bazową dla uposażeń w zależności od okresu (przed i po 1 marca 2023 r.), narusza zasady konstytucyjne, w szczególności zasadę równości i demokratycznego państwa prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie jest dyskryminujący i jest zgodny z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sądy administracyjne nie są uprawnione do oceny konstytucyjności przepisów prawa; kompetencje te posiada wyłącznie Trybunał Konstytucyjny. Przepisy te nie zostały zakwestionowane przez TK, korzystają więc z domniemania konstytucyjności. Ustawodawca ma prawo stosować instrumenty finansowe zachęcające do pozostania w służbie, a wprowadzenie podwyżki od określonej daty dla funkcjonariuszy pozostających w służbie nie narusza zasady równości.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
u.P. art. 99 § ust. 1, 2, 3, 3a, 4
Ustawa o Policji
Prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania, a wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby. Uposażenie składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków. Jego wysokość jest wielokrotnością kwoty bazowej.
u.P. art. 100 § ust. 1
Ustawa o Policji
Uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia.
u.P. art. 101 § ust. 1, 2
Ustawa o Policji
Wysokość uposażenia zasadniczego jest uzależniona od grupy zaszeregowania i wysługi lat. Minister właściwy określa szczegółowe zasady.
u.P. art. 106 § ust. 3
Ustawa o Policji
Prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby.
ustawa okołobudżetowa na 2023 r. art. 41 § ust. 1, 2
Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023
Określa stosowanie kwot bazowych dla uposażeń funkcjonariuszy. Ust. 1: od 1 marca do 31 grudnia 2023 r. stosuje się kwoty bazowe z ustawy budżetowej na 2023 r. Ust. 2: od 1 stycznia do 28 lutego 2023 r. stosuje się kwoty bazowe z ustawy budżetowej na 2022 r.
Pomocnicze
u.P. art. 110 § ust. 1, ust. 4 pkt 3
Ustawa o Policji
Przepis dotyczący nagrody rocznej.
u.P. art. 115
Ustawa o Policji
Przepis dotyczący odprawy na podstawie ustawy o Policji.
u.P. art. 115a
Ustawa o Policji
Przepis dotyczący ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop.
ustawa budżetowa na 2023 r. art. 9 § ust. 1 pkt 2 lit. d
Ustawa budżetowa na rok 2023
Ustala kwotę bazową dla żołnierzy i funkcjonariuszy na 1.740,64 zł.
ustawa budżetowa na 2022 r. art. 9 § ust. 1 pkt 2 lit. d
Ustawa budżetowa na rok 2022
Ustala kwotę bazową dla żołnierzy i funkcjonariuszy na 1.614,69 zł.
rozporządzenie zmieniające z 2023 r.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 lutego 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów
Wprowadziło podwyżkę uposażeń zasadniczych policjantów od 1 marca 2023 r.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada działania organów na podstawie i w granicach prawa.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasady prowadzenia postępowania, w tym praworządność, sprawiedliwość, równe traktowanie, budowanie zaufania.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 8 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 99 i 101 ustawy o Policji oraz art. 41 ust. 1 i 2 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. poprzez odmowę przyznania podwyżki uposażenia za styczeń i luty 2023 r. w oparciu o przepis naruszający zasadę demokratycznego państwa prawa i równości. • Naruszenie art. 8 k.p.a. wobec wydania rozstrzygnięcia naruszającego zasady praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania oraz równego traktowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i prowadziło do dyskryminacji skarżącego. • Argumentacja o niekonstytucyjności art. 41 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. oparta na stanowisku Rzecznika Praw Obywatelskich i wyroku Sądu Okręgowego. • Argumentacja o charakterze deklaratoryjnym decyzji odmawiającej wyrównania i uprawnieniu do dochodzenia świadczenia na podstawie art. 107 ust. 1 ustawy o Policji.
Godne uwagi sformułowania
Prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. • Prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie policjanta ze służby. • Zgodnie z zasadą lex retro non agit, prawo nie działa wstecz, chyba że przepis szczególny tak stanowi. • Organy Policji nie są uprawnione do wprowadzania mechanizmów kompensacyjnych w drodze decyzji administracyjnych w oparciu o pozaprawne względy słusznościowe lub równościowe - takie działanie byłoby sprzeczne z zasadą legalizmu. • Ocena konstytucyjności przepisów prawa stanowi wyłączną kompetencję Trybunału Konstytucyjnego zaś organy administracji nie są uprawnione w tym przedmiocie do rozstrzygania. • Prawo do świadczeń jednorazowych związanych ze zwolnieniem ze służby (...) powstaje i jest realizowane według stanu prawnego i faktycznego obowiązującego w chwili zaistnienia zdarzenia, z którym prawo to jest związane (dzień zwolnienia ze służby).
Skład orzekający
Barbara Romanczuk
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Roleder
członek
Marta Joanna Czubkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wyrównania świadczeń dla funkcjonariuszy zwolnionych ze służby przed datą wejścia w życie podwyżek uposażeń, a także kwestie związane z zakresem kontroli sądów administracyjnych nad konstytucyjnością przepisów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji zwolnionego ze służby w określonym okresie i interpretacji przepisów ustawy okołobudżetowej na 2023 r. oraz ustawy o Policji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii finansowych dla funkcjonariuszy służb mundurowych, w tym interpretacji przepisów płacowych i ich zgodności z prawem. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i administracyjnym.
“Czy policjant odchodzący na emeryturę stracił prawo do podwyżki? Sąd wyjaśnia zasady naliczania świadczeń.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.