II SA/Bk 1929/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2026-01-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sądy administracyjnewłaściwość sąduskarga obywatelskak.p.a.Pałac Branickichmuzeumczynność materialno-technicznaodrzucenie skargi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę na czynność Zarządu Województwa Podlaskiego dotyczącą braku muzeum w Pałacu Branickich, uznając sprawę za niepodlegającą kognicji sądu administracyjnego.

Skarżący A. F. złożył skargę na czynność Zarządu Województwa Podlaskiego dotyczącą wycofania się z pomysłu utworzenia muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku. Podkreślał rozczarowanie bezczynnością organu i niewystarczającą ekspozycję dzieł sztuki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę, stwierdzając, że przedmiot zaskarżenia nie mieści się w katalogu spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych, a skarga obywatelska w rozumieniu k.p.a. nie podlega kontroli sądowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę A. F. na czynność Zarządu Województwa Podlaskiego dotyczącą braku muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku. Skarżący wyraził swoje rozczarowanie brakiem realizacji pomysłu muzeum, wskazując na niewystarczającą ekspozycję dzieł sztuki i sugerując działania wobec Ministra Edukacji. Sąd, badając dopuszczalność skargi, stwierdził, że jej przedmiot nie mieści się w zamkniętym katalogu spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych, określonym w art. 3 p.p.s.a. Sąd uznał, że skarga ma charakter skargi obywatelskiej w rozumieniu art. 227 k.p.a., która uruchamia postępowanie administracyjne zakończone czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem), a nie aktem administracyjnym rozstrzygającym o prawach i obowiązkach. W związku z tym, skarga nie podlegała kognicji sądu administracyjnego i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. została odrzucona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka skarga nie mieści się w zamkniętym katalogu spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest właściwy do kontroli działalności administracji publicznej w zakresie enumeratywnie wymienionym w art. 3 p.p.s.a. Skarga na brak realizacji inicjatywy utworzenia muzeum, będąca wyrazem niezadowolenia obywatelskiego, nie stanowi aktu lub czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego, a jedynie może być rozpatrzona w trybie skargi obywatelskiej w postępowaniu administracyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres kontroli jest zamknięty i obejmuje m.in. akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem pewnych postępowań.

p.p.s.a. art. 58 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

p.p.s.a. art. 3 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne orzekają również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

k.p.a. art. 227

Kodeks postępowania administracyjnego

Przedmiotem skargi w rozumieniu tego przepisu jest zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez organy lub ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 239

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy ponowionej skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedmiot skargi nie mieści się w katalogu spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych. Skarga obywatelska w rozumieniu k.p.a. nie podlega kontroli sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

zamknięty katalog spraw pozostających we właściwości sądu administracyjnego skarga obywatelska w rozumieniu regulacji Działu VIII k.p.a. czynnością materialno-techniczną – zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi nie ma charakteru aktu administracyjnego władczo rozstrzygającego o prawach i obowiązkach jednostki

Skład orzekający

Marek Leszczyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu właściwości sądów administracyjnych w sprawach dotyczących skarg obywatelskich i braku realizacji inicjatyw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku muzeum i skargi obywatelskiej, ale zasada właściwości sądu jest ogólna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu administracyjnego, co jest istotne dla prawników, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 1929/25 - Postanowienie WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2026-01-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Marek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi A. F. na czynność Zarządu Województwa Podlaskiego w przedmiocie braku muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
A. F. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na czynność Zarządu Województwa Podlaskiego na wycofanie się z pomysłu muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku. Skarżący podkreślił, że dzieła sztuki zdeponowano w magazynach i tylko ułamek kolekcji jest pokazywany w ratuszu. Zaznaczył, że jest rozczarowany bezczynnością organu. Wskazał, że muzeum w ratuszu ma wymiary jak muzeum w mieście 30-tysięcznym, a nie 300-tysięcznym. Zdaniem skarżącego powinno się wystąpić do Ministra Edukacji i uzgodnić wynajmem lub przekazanie pałacu na muzeum.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu.
Sąd z urzędu bada dopuszczalność skargi ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek jej odrzucenia wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia skargi jest złożenie jej w odniesieniu do aktu lub czynności objętych zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W myśl art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zaś na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. orzekają również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, co oznacza, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach, ani w których właściwość sądu administracyjnego nie została przewidziana w przepisach szczególnych.
Z powyżej opisaną sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej, w której przedmiotem skargi jest w istocie braku muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku. Niezadowolenie skarżącego z powodu braku muzeum w Pałacu Branickich w Białymstoku, nie może podlegać załatwieniu merytorycznemu przez sąd, bowiem taki przedmiot zaskarżenia nie mieści się w zamkniętym katalogu spraw pozostających we właściwości sądu administracyjnego.
Zdaniem sądu skarga złożona przez Adama Fularza w piśmie z 18 grudnia 2025 r. stanowi rodzaj skargi obywatelskiej w rozumieniu regulacji Działu VIII k.p.a., tj. skargi na zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw (art. 227 k.p.a.). Takie skargi pozostają jednak poza właściwością sądów administracyjnych, co jest utrwalone w orzecznictwie sądowym. Wskazuje się, że istotą uregulowanych w Dziale VIII k.p.a. skarg jest uruchomienie jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego o charakterze uproszczonym, kończącego się czynnością materialno-techniczną – zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 455/19). Tym samym rozstrzygnięcie takiej skargi nie następuje w drodze decyzji, lecz czynności materialno-technicznej zawiadomienia, które nie ma charakteru aktu administracyjnego władczo rozstrzygającego o prawach i obowiązkach jednostki wynikających z przepisów prawa administracyjnego, w konsekwencji nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Zawiadomienie takie wywiera trojakie skutki: zakończenie postępowania skargowego w odniesieniu do sprawy, która była jej przedmiotem, możliwość wniesienia kolejnej skargi będącej wynikiem niezadowolenia ze sposobu załatwienia pierwszej skargi (art. 227 k.p.a.) oraz możliwość zastosowania trybu z art. 239 k.p.a. wobec ponowionej skargi. Na takie zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie służy jednak, jak wskazano wcześniej, skarga do sądu administracyjnego.
Reasumując, skoro sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, to na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało ją odrzucić, o czym orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI