Orzeczenie · 2026-02-24

II SA/Bk 1907/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2026-02-24
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęzgłoszenie budowybudynek gospodarczypowierzchnia zabudowynadzór budowlanyNatura 2000legalizacja budowywstrzymanie robót

Sprawa dotyczyła skargi E. O. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sejnach o wstrzymaniu robót budowlanych. Robotnicy budowlani prowadzili budowę budynku gospodarczego na działce rolnej w miejscowości M., gmina K., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ I instancji, powołując się na art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, wstrzymał roboty, wskazując na możliwość legalizacji obiektu. Ustalono, że budynek miał wymiary 4,49x7,99m, a jego powierzchnia zabudowy wyniosła 35,88 m2, co przekraczało limit 35 m2 dla budynków gospodarczych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i wymagających jedynie zgłoszenia. Dodatkowo, działka znajdowała się w otulinie Wigierskiego Parku Narodowego oraz na obszarze Natura 2000. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i błędną ocenę prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że organy prawidłowo zakwalifikowały budowę jako samowolę budowlaną z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej powierzchni zabudowy, co wymagało pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że pomiar powierzchni zabudowy został dokonany prawidłowo, a odmowa podpisania protokołu przez skarżącą nie dyskredytuje ustaleń organu. Sąd zgodził się, że wzmianka o konieczności pozwolenia na budowę ze względu na lokalizację na obszarze Natura 2000 była nietrafna, ale nie miała wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie, które opierało się na przekroczeniu limitu powierzchni zabudowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących budynków gospodarczych, limitu powierzchni zabudowy dla budowy na zgłoszenie oraz konsekwencji przekroczenia tego limitu.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wymiarów budynku, ale stanowi przykład stosowania ogólnych zasad Prawa budowlanego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy budowa budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m2 wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, budowa budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m2 wymaga pozwolenia na budowę, a nie jedynie zgłoszenia.

Uzasadnienie

Przepis art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę budowę wolnostojących budynków gospodarczych, których powierzchnia zabudowy nie przekracza 35 m2. W przypadku przekroczenia tego limitu, wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.

Czy odmowa podpisania protokołu z oględzin przez inwestora dyskredytuje ustalenia organu nadzoru budowlanego dotyczące wymiarów i powierzchni zabudowy obiektu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa podpisania protokołu z oględzin przez inwestora nie czyni ustaleń organu niewiarygodnymi, jeśli budynek istniał na gruncie i pomiar został dokonany prawidłowo.

Uzasadnienie

Ustalenia organu dokonane na podstawie oględzin, w tym pomiar wymiarów budynku, są wiarygodne, nawet jeśli inwestor odmówił podpisania protokołu, pod warunkiem, że budynek istniał i pomiar odzwierciedlał jego rzeczywiste wymiary.

Czy lokalizacja nieruchomości na obszarze Natura 2000 stanowi samodzielną podstawę do wymogu uzyskania pozwolenia na budowę dla budynku gospodarczego?

Odpowiedź sądu

Lokalizacja na obszarze Natura 2000 może być dodatkowym czynnikiem wpływającym na wymogi proceduralne, jednak w tym konkretnym przypadku główną podstawą do wymogu pozwolenia na budowę było przekroczenie dopuszczalnej powierzchni zabudowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wzmianka w uzasadnieniu organu o konieczności pozwolenia na budowę ze względu na obszar Natura 2000 nie była trafna jako samodzielna podstawa, ale nie miała wpływu na rozstrzygnięcie, które opierało się na przekroczeniu limitu powierzchni zabudowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych.

Przepisy (15)

Główne

P.b. art. 48 § 1

Prawo budowlane

Dotyczy wstrzymania budowy obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.

P.b. art. 28 § 1

Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.

P.b. art. 35 § 1

Prawo budowlane

Określa, że zgłoszenia wymaga budowa wolnostojących budynków gospodarczych, których powierzchnia zabudowy nie przekracza 35 m2.

Pomocnicze

P.b. art. 29 § 1

Prawo budowlane

Wymienia przypadki wykonywania robót budowlanych, w których nie jest wymagana decyzja o pozwoleniu budowę, a wymagane jest zgłoszenie.

P.b. art. 30

Prawo budowlane

Dotyczy zgłoszenia budowy.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutek oddalenia skargi.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 48a § 3

Prawo budowlane

P.b. art. 49e § 1

Prawo budowlane

P.b. art. 49d § 1

Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie przez budynek gospodarczy dopuszczalnej powierzchni zabudowy (35 m2) dla budowy na zgłoszenie, co skutkuje obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. • Prawidłowość ustaleń organu dotyczących wymiarów i powierzchni zabudowy, mimo odmowy podpisania protokołu przez inwestora.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych (art. 7, 11, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a.) poprzez niezebranie materiału dowodowego i błędną ocenę. • Zarzuty naruszenia przepisów materialnych, w tym błędne zastosowanie art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego zamiast art. 48 ust. 1 pkt 2. • Twierdzenie, że budynek nie był ukończony i pomiar nie odzwierciedlał finalnych wymiarów.

Godne uwagi sformułowania

Budynek zlokalizowany jest w odległości około 4m od działki oznaczonej numerem geodezyjnym [...] • Budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy wynoszącej 35,88m2 nie mieści się w katalogu obiektów zwolnionych z uzyskania pozwolenia na budowę. • Zaskarżonym postanowieniem nie została nałożona opłata legalizacja a jedynie podano informację o wysokości tej opłaty w przypadku złożenia wniosku o legalizację. • Sąd zwraca uwagę, że ustalenia wymiarów spornego budynku a w konsekwencji i obliczenia powierzchni zabudowy, organ I instancji dokonał na oględzinach przeprowadzonych w dniu 29 września 2025r. w obecności skarżącej. • Fakt, że skarżąca odmówiła podpisania protokołu z oględzin, nie czyni ustaleń dokonanych na podstawie oględzin, niewiarygodnymi. • Nawet jeżeli przekroczenie powierzchni zabudowy nastąpiło na etapie realizacji budowy i jest błędem wykonawczym, prawne konsekwencje tego błędu ponosi inwestor.

Skład orzekający

Elżbieta Trykoszko

przewodniczący sprawozdawca

Marta Joanna Czubkowska

członek

Elżbieta Lemańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących budynków gospodarczych, limitu powierzchni zabudowy dla budowy na zgłoszenie oraz konsekwencji przekroczenia tego limitu."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wymiarów budynku, ale stanowi przykład stosowania ogólnych zasad Prawa budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem samowoli budowlanej i precyzyjnego stosowania przepisów dotyczących powierzchni zabudowy. Jest to ciekawe dla prawników budowlanych i inwestorów.

Przekroczyłeś 35 m2? Twoja budowa gospodarcza może być samowolą!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst