II SA/Bk 183/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Gminy Mielnik na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta z powodu istotnych braków w uzasadnieniu uchwały.
Gmina Mielnik zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podlaskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta. Wojewoda uznał, że uchwała Rady była wadliwa z powodu braku uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz pouczenia o dalszych krokach, co stanowiło istotne naruszenie prawa. Gmina argumentowała, że uzasadnienie było wystarczające. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę Gminy, podzielając stanowisko Wojewody co do istotnych braków w uzasadnieniu uchwały Rady, które czyniły ją sprzeczną z prawem.
Sprawa dotyczyła skargi Gminy Mielnik na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podlaskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy Mielnik z dnia 19 stycznia 2024 r. nr XLIII/324/24. Uchwała ta dotyczyła rozpatrzenia skargi K. N. na działalność Wójta Gminy Mielnik w sprawie realizacji inwestycji. Wojewoda Podlaski uznał uchwałę Rady za nieważną z powodu istotnego naruszenia prawa, wskazując na brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz brak pouczenia o treści art. 239 k.p.a., co jest wymagane przy odmownym załatwieniu skargi. Gmina Mielnik wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając Wojewodzie naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o samorządzie gminnym, twierdząc, że uchwała zawierała wystarczające uzasadnienie. Sąd administracyjny oddalił skargę Gminy, uznając, że Wojewoda prawidłowo ocenił, iż uchwała Rady Gminy była sprzeczna z prawem z powodu istotnych braków w uzasadnieniu. Sąd podkreślił, że uzasadnienie uchwały Rady nie zawierało konkretnych odniesień do zarzutów skargi, nie wyjaśniało przesłanek uznania skargi za bezzasadną ani podstaw prawnych rozstrzygnięcia, co stanowiło istotne naruszenie art. 238 § 1 k.p.a. Sąd uznał jednak, że brak pouczenia o art. 239 k.p.a. miał charakter nieistotny. W konsekwencji, sąd oddalił skargę Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała rady gminy rozpatrująca skargę, która nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz pouczenia o dalszych krokach, jest sprzeczna z prawem z powodu istotnych braków formalnych i podlega stwierdzeniu nieważności przez organ nadzoru.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz pouczenia w uchwale rady gminy dotyczącej rozpatrzenia skargi na działalność wójta stanowi istotne naruszenie art. 238 § 1 k.p.a., co czyni uchwałę sprzeczną z prawem i uzasadnia jej stwierdzenie nieważności przez organ nadzoru na podstawie art. 91 ust. 1 u.s.g.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
k.p.a. art. 238 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Wymaga uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz pouczenia o treści art. 239 k.p.a. przy odmownym załatwieniu skargi.
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, a o nieważności orzeka organ nadzoru.
Pomocnicze
k.p.a. art. 227
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 229 § pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 237 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 239
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
u.s.g. art. 85
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 87
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 90
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § ust. 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
u.s.g. art. 91 § ust. 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 171
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 171 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 171 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała Rady Gminy była sprzeczna z prawem z powodu istotnych braków w uzasadnieniu faktycznym i prawnym oraz braku pouczenia o treści art. 239 k.p.a., co uzasadniało stwierdzenie jej nieważności przez organ nadzoru.
Odrzucone argumenty
Uzasadnienie uchwały Rady Gminy było wystarczające i spełniało wymogi formalne. Brak pouczenia o treści art. 239 k.p.a. stanowił nieistotne naruszenie prawa.
Godne uwagi sformułowania
brak wskazania przyczyny uznania skargi za bezzasadną brak pouczenia o treści art. 239 k.p.a. uchwała podjęta została z istotnym naruszeniem prawa nie może być uznane za wystarczające nie może być uznane za wystarczające nie ocenia, czy organ słusznie bądź niesłusznie uznał skargę za bezzasadną elementarnymi brakami, które przesądzają o jej sprzeczności z prawem nie wskazano bowiem jakie konkretnie okoliczności ustalono w oparciu o przeanalizowane dokumenty i materiały nie wskazano także, jaka była podstawa prawna stawianych w skardze zarzutów i na jakiej podstawie prawnej oparto rozstrzygnięcie
Skład orzekający
Elżbieta Trykoszko
przewodniczący
Marek Leszczyński
sprawozdawca
Anna Bartłomiejczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie uchwał rady gminy w sprawach skarg, wymogi formalne uchwał rozpatrujących skargi, zakres kontroli organów nadzoru nad uchwałami samorządowymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozpatrywania skargi na działalność wójta przez radę gminy i kontroli tej uchwały przez wojewodę. Interpretacja wymogów uzasadnienia może być różna w zależności od konkretnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące procedury rozpatrywania skarg w samorządzie i kontroli legalności uchwał przez organy nadzoru, co jest istotne dla prawników i urzędników samorządowych.
“Ważna uchwała rady gminy unieważniona przez wojewodę – kluczowe błędy w uzasadnieniu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 183/24 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2024-05-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Bartłomiejczuk Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/ Marek Leszczyński /sprawozdawca/ Symbol z opisem 645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652 6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 775 art. 227; art. 238 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 171 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. Dz.U. 2023 poz 1634 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2023 poz 40 art. 85; art. 87; art. 91 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Janowicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 maja 2024 r. sprawy ze skargi Gminy Mielnik na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podlaskiego z dnia 8 lutego 2024 r. nr NK-II.4131.38.2024.AB w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały nr XLIII/324/24 Rady Gminy Mielnik z dnia 19 stycznia 2024 r. w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Mielnik oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym, znak NK-II.4131.38.2024.AB z dnia 8 lutego 2024 r., wydanym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 40; dalej: "u.s.g.") Wojewoda Podlaski (dalej: "Wojewoda", "organ nadzoru") stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy Mielnik (dalej: "Rada", "skarżąca") z dnia 19 stycznia 2024 r., nr XLIII/324/24, w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Mielnik. Rozstrzygnięcie nadzorcze wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Rada Gminy Mielnik dnia 19 stycznia 2024 r., na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. oraz art. 227, art. 229 pkt 3 i art. 237 § 3 ustawy dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a.") podjęła uchwałę nr XLIII/324/24 w sprawie rozpatrzenia skargi K. N. na działalność Wójta Gminy Mielnik w sprawie realizacji inwestycji [...], w której uznano za bezzasadną skargę z 19 grudnia 2023 r. W uzasadnieniu wskazano, że Komisja Skarg, Wniosków i Petycji (dalej: jako "Komisja") na posiedzeniu z 10 stycznia 2024 r. dokonała analizy w przedmiocie złożonej skargi i zapoznała się z materiałami i dokumentami takimi jak: nagranie wideo z profilu społecznościowego Facebook skarżącego wskazanym w treści skargi; prośbami Wójta o złożenie pisemnych wyjaśnień w związku ze złożoną skargą, skierowanymi do M. C. – Zastępcy Wójta, T. G. - Kierownika Referatu Infrastruktury Rozwoju oraz E. K. – Inspektora ds. oświaty, zamówień publicznych, pozyskiwania funduszy zewnętrznych i rozliczeń, wraz z treścią udzielonych odpowiedzi; protokołem uzgodnień z 10 października 2023 r. dotyczącym realizacji zadania "remont i modernizacja sceny plenerowej w Topolinie w Mielniku" oraz protokołem przekazania materiałów budowlanych z 27 października 2023 r. dotyczącym tego zadania. Następnie Komisja wysłuchała przybyłych pracowników - Zastępcę Wójta, Kierownika Referatu Infrastruktury Rozwoju oraz Inspektora ds. oświaty, zamówień publicznych, pozyskiwania funduszy zewnętrznych i rozliczeń oraz dokonała wizji lokalnej w terenie. Komisji przedstawiono argumentację i ciąg logiczny zdarzeń wskazujących na zaistniały przebieg procesu budowlanego, w tym rozliczenia z wykonawcą inwestycji oraz procesu związanego z warunkami rozliczenia zewnętrznej dotacji, realizowanych przez pracowników Urzędu Gminy Mielnik upoważnionych do reprezentowania interesu Gminy. Powyższe okoliczności doprowadziły organ do uznania, że skarga jest bezzasadna. Na podstawie art. 91 ust. 1 i 5 u.s.g. z urzędu wszczęto postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Rady nr XLIII/324/24. Wojewoda w ramach rozstrzygnięcia nadzorczego z 8 lutego 2024 r., znak: NK-II.4131.38.2024.AB, stwierdził nieważność przedmiotowej uchwały. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że analiza wykazała, iż uchwała Rady z 19 stycznia 2024 r. podjęta została z istotnym naruszeniem prawa, ze względu na brak wskazania przyczyny uznania skargi za bezzasadną (art. 238 § 1 k.p.a.) oraz brak pouczenia o treści art. 239 k.p.a. To właśnie zawiadomienie o odmownym załatwieniu skargi powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz wskazane wyżej pouczenie. Tymczasem w ocenie Wojewody z treści uchwały Rady nie wynika z jakich przyczyn zarzuty przedstawione w skardze nie zostały uwzględnione, ani nie wskazano w niej podstaw prawnych rozstrzygnięcia. Samo wskazanie, że stosowna Komisja zapoznała się z dokumentami oraz wysłuchała wyjaśnień i przyjęła przedstawioną w nich argumentację nie może być uznane za wystarczające. Treść uchwały powinna zawierać nie tylko rzetelne przedstawienie stanu faktycznego, ale także wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek uznania skargi za bezzasadną. W ocenie Wojewody jest to zasadnicza kwestia ze względu na okoliczność, że co do zasady brak możliwości wniesienia środka zaskarżenia w odniesieniu do podjętej uchwały, bowiem postępowanie skargowe jest postępowaniem uproszczonym i jednoinstancyjnym. Odwołano się także do orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którym rada gminy oceniając, że wniesiona skarga jest bezzasadna, powinna wskazać w uzasadnieniu powody, które w jej ocenie o tym świadczą. Organ nadzoru zaznaczył także, że w ramach dokonywanej oceny legalności uchwał w przedmiocie rozpatrzenia skarg nie weryfikuje prawdziwości faktów wskazanych w uzasadnieniu, ani nie rozstrzyga o słuszności uznania skargi za zasadną bądź nie. Gmina Mielnik wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, któremu zarzucono naruszenie: 1. art. 238 § 1 k.p.a., poprzez nieuprawnione przyjęcie, że uchwała nr XLIII/324/24 nie zawiera przyczyn uznania skargi za bezzasadną, podczas gdy zawiera uzasadnienie spełniające wymogi; 2. art. 91 ust. 1 u.s.g., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na stwierdzeniu nieważności przedmiotowej uchwały w sytuacji, gdy uchwała zawiera należyte uzasadnienie, spełniające wymogi przewidziane w art. 238 § 1 k.p.a., a tym samym nie doszło do istotnego naruszenia prawa; 3. art. 91 ust. 3 u.s.g., poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego, w tym w szczególności brak wskazania jakich obligatoryjnych elementów uzasadnienia faktycznego i prawnego zabrakło w uchwale z 19 stycznia 2024 r., przez co niemożliwe jest dokonanie pełnej kontroli zaskarżonego aktu; 4. art. 91 ust. 4 u.s.g., poprzez jego niezastosowanie, gdy przedmiotowa uchwała była wydana co najwyżej z nieistotnym naruszeniem prawa; 5. art. 85 i art. 91 ust. 1 u.s.g., poprzez wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały z 19 stycznia 2024 r., mimo braku istotnego naruszenia prawa, co narusza ustawowo chronioną samodzielność samorządową Gminy Mielnik. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu nadzoru w całości oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Skarżąca Gmina podniosła przede wszystkim, że zaskarżona uchwała zawiera uzasadnienie faktyczne, gdyż wyjaśniono jakie działania podjęto w celu wyjaśnienia sprawy oraz jakie dokumenty i informacje poddano analizie, co doprowadziło do konkluzji, że nie zaistniały jakiekolwiek nieprawidłowości po stronie Wójta. Wskazano również, że K. N. wielokrotnie występował w sprawie inwestycji [...] z wnioskami do Wójta o udostępnienie informacji publicznej, w odpowiedzi na które otrzymał komplet dokumentów i informacje związane ze sprawą. W związku z tym otrzymał odpowiedzi na wszystkie kwestie poruszone w swoich zarzutach. Ponadto był także obecny osobiście na sesji Rady 19 stycznia 2024 r., na której podjęto uchwałę i miał on możliwość ponownego przeprowadzenia dyskusji i zapoznania się z podstawami uznania skargi za bezzasadną. Ponadto w ramach uzasadnienia prawnego uchwały z 19 stycznia 2024 r. przywołano podstawę prawną. Komisja w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego stwierdziła, że zachowania zarzucone Wójtowi przez K. N. nie miały miejsca, zatem doszło do weryfikacji zarzutów w zakresie zarzucanych faktów, które okazały się nieprawdziwe. Ze względu na to, iż twierdzenia skargi na działalność Wójta nie sprowadzały się do formułowania zarzutów naruszenia prawa, to formułowanie przez Radę w uzasadnieniu uchwały prawnych argumentów podjętego rozstrzygnięcia, poza wskazanym przepisem kompetencyjnym k.p.a. nie było możliwe. Gmina podkreśliła też, że nawet organ nadzoru nie był w stanie wskazać jakich obligatoryjnych elementów uzasadnienia zabrakło w uchwale, ograniczając się jedynie do wskazania przepisów, nie określając jak powinno wyglądać takie uzasadnienie w realiach niniejszej sprawy. Skarżąca oceniła, że nie sposób mówić, iż rozstrzygnięcie skargi na działalność Wójta nie zostało należycie uzasadnione. Uzasadnienie uchwały spełniło swój cel i skarżący K. N. dowiedział się dlaczego jego skargę uznano za bezzasadną. Nieuzasadniony jest zarzut jakoby uchwała nie wskazywała przyczyny uznania skargi za bezzasadną. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że Rada nie stwierdziła żadnych nieprawidłowości w działaniu Wójta. Kończąc swój wywód skarżąca stwierdziła, że brak pouczenia o treści art. 239 k.p.a. (w zw. z art. 238 § 1 k.p.a.) nie stanowi istotnego naruszenia prawa, skutkującego stwierdzeniem nieważności uchwały. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s a.). Wynika stąd, że sąd ma nie tylko prawo, ale też obowiązek oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego w całokształcie, w tym może uwzględnić nieprawidłowość niepodniesioną w zarzutach skargi. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in., orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, zaś w myśl art. 148 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt. W przypadku uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie w całości albo w części, zgodnie z treścią art. 151 p.p.s.a. sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody nr NK-II.4131.38.2024.AB z dnia 8 lutego 2024 r. Podstawą materialnoprawną do wydania przedmiotowego aktu są przepisy ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 40, dalej jako "u.s.g.") oraz przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483, dalej jako "Konstytucja RP"). Na podstawie art. 171 ust. 1 Konstytucji RP działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności, zaś uzupełnieniem tej normy prawnej jest art. 85 u.s.g., w myśl którego nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ponadto zgodnie z art. 171 ust. 2 Konstytucji RP organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są Prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby obrachunkowe, zaś regulacja ta została de facto przeniesiona także do art. 86 u.s.g. Znamienne w zakresie kontroli sprawowanej przez organy nadzoru nad działalnością gminy jest to, że mogą one wkraczać w działalność gminną tylko w przypadkach określonych ustawami (art. 87 u.s.g.). Uprawnienie Wojewody do przeprowadzenia kontroli uchwały Rady z dnia 19 stycznia 2024 r. nr XLIII/324/24 w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Mielnik wydanej na podstawie art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej "k.p.a.") wynika z art. 90 u.s.g., zgodnie z którym wójt obowiązany jest do przedłożenia wojewodzie uchwał rady gminy w ciągu 7 dni od dnia ich podjęcia oraz z 91 ust. 1 u.s.g., w myśl którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, a o nieważności takiego aktu w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia tego aktu. Wniesiona przez K. N. skarga na działalność Wójta w oparciu o art. 227 k.p.a. uruchomiła jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością faktyczną - zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi, o którym mowa w art. 238 k.p.a., które stanowi prawną formę działania organu administracji publicznej. Ze względu na to, że organem właściwym do rozpoznania skargi jest organ stanowiący gminy, to zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi przybrało formę uchwały. Taka forma wynika ze specyfiki działania organów kolegialnych. Wojewoda w ramach postępowania nadzorczego może badać prawidłowość postępowania rady gminy w zakresie trybu rozpatrywania skargi i sporządzenia zawiadomienia o sposobie jej załatwienia, jednak nie ocenia, czy organ słusznie bądź niesłusznie uznał skargę za bezzasadną (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 14 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 23/20, dostępne w CBOSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Sąd stwierdza, że nie jest ono sprzeczne z prawem, a więc nie ma podstaw do jego uchylenia. W ocenie Sądu organ ten prawidłowo ocenił, że przedmiotowa uchwała jako sprzeczna z prawem, na podstawie art. 91 ust. 1 u.s.g., podlegała stwierdzeniu nieważności w całości. Na samym początku podkreślenia wymaga, że organ nadzoru właściwie zbadał postępowanie Rady w zakresie zastosowanego trybu rozpoznania skargi oraz sposobu sporządzenia zawiadomienia o sposobie załatwienia sprawy, nie podejmując przy tym próby oceny merytorycznej słuszności uznania przez Radę Gminy skargi za bezzasadną. Ponadto organ nadzoru w ustawowym terminie wynikającym z art. 91 ust. 1 u.s.g. rozstrzygnął o nieważności uchwały Rady z 19 stycznia 2024 r. (uchwałę wydano 19 stycznia 2024 r., zaś rozstrzygniecie nadzorcze wydano 8 lutego 2024 r.), a więc w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia uchwały. Analizując treść uchwały Rady w kontekście art. 238 § 1 k.p.a. niewątpliwie mamy do czynienia z elementarnymi brakami, które przesądzają o jej sprzeczności z prawem. Powyższa regulacja określa wymogi jakie powinna spełniać taka uchwała, tj. powinna ona zawierać oznaczenie organu, od którego pochodzi, wskazanie w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi. Zawiadomienie o odmownym załatwieniu skargi powinno zawierać ponadto uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o treści art. 239. W związku z tym, że Rada w sposób odmowny załatwiła sprawę ze skargi K. N. (skargę uznano za bezzasadną), to brak odpowiedniego uzasadnienia stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności uchwały przez organ nadzoru (zob. także wyroki: NSA z 17 października 2011 r., sygn. II GSK 1481/11; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 9 października 2019 r., sygn. II SA/Go 544/19; WSAw Szczecinie z 14 maja 2020 r., sygn. II SA/Sz 23/20). Zdaniem Sądu należy zgodzić się z Wojewodą, że uzasadnienie uchwały z 19 stycznia 2024 r. sformułowane zostało w sposób ogólny i nie wyjaśnia przesłanek, które w ocenie Rady przesądziły o uznaniu skargi na działalność Wójta za bezzasadną. Przede wszystkim nie przywołano zarzutów podniesionych w skardze i w żaden sposób się do tych zarzutów nie odniesiono. Uzasadnienie skargi stanowi streszczenie czynności podjętych nawet nie przez Radę tylko przez działającą na jej rzecz Komisję. Sama wzmianka o tym, z jakimi dokumentami i materiałami zapoznała się Komisja oraz jakie osoby zostały wysłuchane, nie stanowi wystarczającego uzasadnienia podjętej uchwały. W uchwale nie wskazano bowiem jakie konkretnie okoliczności ustalono w oparciu o przeanalizowane dokumenty i materiały oraz w związku z wysłuchaniem konkretnych osób. Nie wskazano także, jaka była podstawa prawna stawianych w skardze zarzutów i na jakiej podstawie prawnej oparto rozstrzygnięcie. Użycie sformułowania, że organ nie stwierdził żadnych nieprawidłowości w działaniach Wójta, nie stanowi realizacji postulatu formułowania uzasadnienia, które powinno wskazywać na konkretny stan faktyczny, tj. przywoływać zarzuty ze skargi oraz wyjaśniać, dlaczego są one niezasadne. Tymczasem w uzasadnieniu uchwały zabrakło argumentów będących podstawą przyjęcia konkretnego sposobu rozstrzygnięcia, a także wyjaśnienia sposobu zastosowania konkretnych norm prawnych w kontekście danego stanu faktycznego, zwłaszcza, że skarga dotyczyła kwestii odbioru inwestycji, wypłaty potencjalnie nienależnych wykonawcy środków finansowych z budżetu Gminy oraz kar finansowych za niedotrzymanie terminu zakończenia inwestycji, a więc kwestii regulowanych stosownymi przepisami prawa. W ocenie Sądu uzasadnienie rozstrzygnięcia nadzorczego spełnia dyspozycję art. 91 ust. 3 u.s.g., wedle którego rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wojewoda odniósł się do okoliczności faktycznych, które rozważał, a także dokonał wykładni przepisów prawa, które w ocenie tego organu mają zastosowanie w niniejszej sprawie. Dodatkowo wskazano jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie uchwały Rady Gminy, a ponadto pouczono o możliwości wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze. Konkludując, uchwała Rady wykazuje istotne uchybienia w zakresie prawidłowości sporządzenia jej uzasadnienia, co powoduje, że jest ona sprzeczna z prawem, a zatem organ nadzorczy miał podstawę do stwierdzenia jej nieważności w całości na mocy art. 91 ust. 1 u.s.g. Charakter tego naruszenia jest istotny i w związku z tym nie było podstaw do zastosowania przepisu art. 91 ust. 4 u.s.g. Sąd nie podziela natomiast stanowiska wyrażonego w rozstrzygnięciu nadzorczym, że brak zawarcia w uzasadnieniu uchwały pouczenia z art. 239 k.p.a., w stanie faktycznym sprawy, stanowił istotne naruszenie prawa. W ocenie Sądu naruszenie to miało charakter nieistotny, jednakże ze względu na inne istotne naruszenie prawa (nieprawidłowe uzasadnienie uchwały), powyższa podniesiona przez Wojewodę kwestia pozostawała bez wpływu na rozstrzygnięcie nadzorcze. Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organem nadzoru zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniony został przez ten organ właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI