II SA/Bk 16/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję SKO uchylającą decyzję o wyłączeniu gruntów rolnych, uznając potrzebę dalszego postępowania wyjaśniającego.
Skarżący R.O. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Starosty zezwalającą na wyłączenie gruntów rolnych pod stację paliw i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym zarzutem skarżącego było nieuwzględnienie przedawnienia opłat za wyłączenie gruntów. Sąd uznał, że SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ I instancji popełnił błędy proceduralne, a ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza w odniesieniu do drugiej działki, wymagało dalszego postępowania wyjaśniającego. Kwestia przedawnienia pozostała otwarta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę R.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która uchyliła decyzję Starosty Powiatowego w G. zezwalającą na wyłączenie gruntów rolnych na cele nierolnicze (budowa stacji paliw) i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Organ I instancji zezwolił na wyłączenie gruntów i nałożył obowiązek uiszczenia opłaty rocznej, stwierdzając jednocześnie, że skarżący nie uzyskał decyzji o wyłączeniu gruntów przed pozwoleniem na budowę. W odwołaniu R.O. zarzucił przedawnienie opłat. SKO, uchylając decyzję Starosty na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., przyznało, że naliczenie opłat za pierwszą działkę było prawidłowe, ale uchyliło decyzję z powodu niewyjaśnienia sposobu wyłączenia drugiej działki oraz naruszenia przepisów k.p.a. przez organ I instancji. SKO uznało zarzut przedawnienia za niezasadny, wskazując datę wydania prawomocnej decyzji jako datę wymagalności. Sąd administracyjny uznał, że SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ I instancji popełnił błędy proceduralne, a ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza dotyczącego drugiej działki, wymagało dalszego postępowania wyjaśniającego. Sąd podkreślił, że kwestia przedawnienia należności pozostała otwarta i będzie przedmiotem ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja kasacyjna SKO była uzasadniona potrzebą dalszego postępowania wyjaśniającego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ I instancji popełnił błędy proceduralne, a ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza dotyczącego jednej z działek, wymagało dalszego postępowania wyjaśniającego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ I instancji popełnił szereg błędów, które nie mogły być naprawione przez organ II instancji bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. Ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza w odniesieniu do działki nr [...]/[...], wymagało dalszego postępowania wyjaśniającego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.g.r.l. art. 11 § ust. 1 i 4
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.o.g.r.l. art. 12 § ust. 1, 6, 7, 8 i 14
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.o.g.r.l. art. 28 § ust. 2
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.o.g.r.l. art. 31 § ust. 2
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Świadczenia pieniężne na rzecz FOGR przedawniają się z upływem 5 lat od dnia ich wymagalności.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ I instancji popełnił błędy proceduralne, które wymagały uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza w odniesieniu do działki nr [...]/[...], wymagało dalszego postępowania wyjaśniającego.
Odrzucone argumenty
Zarzut przedawnienia opłat za wyłączenie gruntów rolnych (choć sąd nie rozstrzygnął ostatecznie).
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części ustalenie i ocena stanu faktycznego, zwłaszcza dotyczącego działki nr [...]/[...], doprowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego kwestia nadal otwarta, pozostającą do rozważenia przy ponownym rozpatrywaniu sprawy stanowisko SKO co do przedawnienia jest co najmniej przedwczesne
Skład orzekający
Anna Sobolewska-Nazarczyk
przewodniczący
Elżbieta Trykoszko
członek
Grażyna Gryglaszewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 2 k.p.a. w kontekście decyzji kasacyjnych oraz kwestia przedawnienia opłat za wyłączenie gruntów rolnych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wyłączenia gruntów rolnych i przedawnienia opłat, co jest istotne dla praktyków.
“Błędy proceduralne organu I instancji uniemożliwiły rozstrzygnięcie sprawy o wyłączenie gruntów rolnych.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 16/05 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2005-02-22 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2005-01-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Sobolewska-Nazarczyk /przewodniczący/ Elżbieta Trykoszko Grażyna Gryglaszewska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 138 par.2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2005 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i przekazanie do ponownego rozpoznania sprawy o wyłączenie gruntów rolnych na cele nierolnicze oddala skargę, - Uzasadnienie Starosta Powiatowy w G., decyzją z dn. [...].10.2004r., działając na podstawie art. 11 ust. 1 i 4, art. 12 ust. 1, 6, 7, 8 i 14, art. 28 ust. 2 ustawy z dn. 03.02.1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004r. nr 121, poz. 1266), zezwolił R. O. na wyłączenie [...] ha gruntów rolnych na cele nierolnicze oznaczonych jako działki o nr [...] i [...]/[...] położonych w G. W pkt II ppk 5 decyzji, Starosta nałożył na R. O. obowiązek uiszczenia na rzecz Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych opłaty rocznej, do 2015 roku, za użytkowanie gruntów na cele nierolnicze. Organ I instancji ustalił, że na działce o nr [...] wybudowany jest budynek stacji paliw wraz z infrastrukturą towarzyszącą, a na działce nr [...]/[...] znajduje się też infrastruktura towarzysząca. Cały teren jest utwardzony, wokół znajduje się zieleń. Organ stwierdził, że p. O. nie wypełnił obowiązku uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej przed wydaniem pozwolenia na budowę (wbrew art. 11 ust. 4 w/w ustawy). Wobec tego organ wszczął z urzędu postępowanie wobec działki nr [...], a na wniosek stron, w stosunku do działki nr [...]/[...]. Organ I instancji nie znalazł podstaw do stwierdzenia przedawnienia świadczeń pieniężnych na rzecz Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych (które wynosi 5 lat od dnia wymagalności – art. 31 ust. 2 w/w ustawy), gdyż P. O. wybudował stację paliw w 1998 roku i od tego momentu nie dostarczył stosownych dokumentów. W odwołaniu od powyższej decyzji, R. O. zarzucił organowi I instancji nie zastosowanie przedawnienia odnośnie opłat na rzecz FOGR oraz nie wyjaśnienie, jakich to dokumentów skarżący nie dostarczył organowi w tej sprawie. Organ przyznał, że skarżący otrzymał w 1998r. decyzję wyłączającą działki na cele nierolnicze z przeznaczeniem pod budowę stacji paliw i usług towarzyszących, a mimo to zarzutu przedawnienia nie uwzględnił, naruszając przepisy art. 9, 11, 12 i 77 k.p.a. Decyzją z dn. [...].11.2004r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpoznaniu odwołania, powołując art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ II instancji przyznał, iż naliczenie opłat za wyłączenie z produkcji rolnej działki o nr [...] było prawidłowe, gdyż po otrzymaniu pozwolenia na budowę stacji paliw skarżący nie dopełnił obowiązku uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów spod produkcji rolnej. Natomiast, przyczyną uchylenia decyzji organu I instancji było niewyjaśnienie sposobu wyłączenia z produkcji rolnej działki o nr [...]/[...], o której wyłączenie wystąpił sam zainteresowany [...].03.2004r. Należało wyjaśnić czy inwestycja na tej działce była zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego, czy miała pozwolenie na budowę (ew. zgłoszenie), czy było to samowolne wyłączenie. Te okoliczności skutkują różną wysokością opłat i należności. SKO stwierdziło naruszenie przepisów art. 7, 9 i 77 § 1 k.p.a. SKO wyraziło też pogląd, iż zarzut przedawnienia należności, podnoszony przez R. O., nie jest zasadny, albowiem za datę wymagalności należności uznaje się datę wydania prawomocnej decyzji o wyłączenie gruntów z produkcji rolnej. Jeśliby przyjąć za datę wymagalności datę faktycznego rozpoczęcia robót w 1998 roku to do czasu podjęcia postępowania w styczniu 2002r. – okres przedawnienia nie upłynął. Organ nie przyjął za udowodnione przez skarżącego okoliczności, że teren przed rozpoczęciem inwestycji stanowił grunt nasypowy, albowiem skarżący, przed rozpoczęciem projektowania inwestycji, tej okoliczności nie zgłaszał. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, R. O. wnosił o uchylenie decyzji SKO w Ł. w części dotyczącej uzasadnienia decyzji w zakresie daty wymagalności roszczenia o której mowa w art. 31 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Zarzucił naruszenie art. 28 ust. 2 w/w ustawy. W piśmie uzupełniającym do skargi (z dn. 27.I.2005r.) skarżący podnosi, iż SKO winno dokonać zmiany decyzji organu I instancji, gdyż dysponowało wiedzą większą niż organ I instancji. Zarzucił zmianę składu osobowego Kolegium polegającą na tym, że decyzję wydano z udziałem M. B. (sprawozdawca) zaś odpowiedź na skargę do Sądu precyzowało Kolegium z udziałem H. Ł. (zamiast P. B.). W odpowiedzi na skargę SKO w Ł. wnosiło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga dotyczy tzw. decyzji kasacyjnej tj. uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd miał, zatem za zadanie zbadać, czy SKO w Ł. prawidłowo zastosowało przepis art. 138 § 2 k.p.a, który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić decyzję jeżeli "rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części". W sprawie niniejszej SKO w Ł. wykazało, że Starosta G., wydając decyzję w dniu [...].10.2004r., popełnił szereg błędów, które nie mogły być naprawione przez organ II instancji, albowiem ustalenie i ocena stanu faktycznego, zwłaszcza dotyczącego działki nr [...]/[...], doprowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Wady postępowania dowodowego ze strony Starosty G. polegały na braku wyjaśnienia sposobu wyłączenia z produkcji rolnej działki o nr [...]/[...] oraz braku sprawdzenia – odnośnie działki o nr [...]- czy stanowiła ona grunty rolne i wymagane było ich wyłączenie z produkcji rolnej w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu tj. [...].04.1998r. SKO, w uzasadnieniu własnej decyzji, wydało szczegółowe zalecenia organowi I instancji zwracając, słusznie, uwagę na popełnione błędy. Ponieważ w decyzji organu I instancji została wyliczona kwota łączna należności od działek nr [...],[...]/[...] z tytułu ich wyłączenia spod produkcji rolnej jak również opłata roczna z tego tytułu, to oczywistym jest, że uchylenie całości decyzji było celowe. Jeżeli chodzi o zarzut przedawnienia należności, który R. O. w sposób szczególny eksponuje w odwołaniu i skardze, to jest to, w ocenie Sądu, kwestia nadal otwarta, pozostającą do rozważenia przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji. Jak słusznie zauważa skarżący, Starosta G. w swojej decyzji, nie zajął się wyjaśnieniem zarzutu przedawnienia świadczeń pieniężnych na rzecz FOGR i sposobem liczenia upływu przedawnienia w stosunku do obydwu działek o nr [...]/[...] i [...]. Art. 31 ust. 2 ustawy z 03.02.1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004r. Nr 121, poz. 1266) stanowi, że świadczenia pieniężne na rzecz FOGR przedawniają się z upływem 5 lat od dnia ich wymagalności. Aby ustalić (i zinterpretować) "dzień wymagalności" musi być ustalony, w sposób nie budzący wątpliwości, stan faktyczny sprawy. Dlatego, też, stanowisko SKO (zawarte w uzasadnieniu) co do przedawnienia jest co najmniej przedwczesne, zważywszy zakres niewyjaśnionych okoliczności, jakie legły u podstaw przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ I instancji w świetle art. 138 § 2 k.p.a. nie jest związany poglądem SKO w zakresie sposobu rozstrzygnięcia zarzutu przedawnienia i winien wydać samodzielnie, prawidłowe rozstrzygnięcie po uprzednim wnikliwym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się natomiast do uwag skarżącego na temat różnych osób biorących udział w składzie Kolegium, to nie są to zarzuty mające znaczenie w sprawie. Decyzja z dn. [...].11.2004r. była wydana z udziałem M. B. (jednego z trzech członków SKO) i ta decyzja była przedmiotem rozpoznania przez Sąd. Natomiast udział H. Ł. w składzie SKO sprowadzał się tylko do posiedzenia, na którym skład opracował odpowiedź na skargę, która nie jest decyzją, a wykonaniem obowiązku procesowego w postępowaniu sądowym. Mając na względzie powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ustawy z dn. 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI