II SA/Ol 495/21

II SA/Ol 495/21 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2021-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Adam Matuszak
Ewa Osipuk
Tadeusz Lipiński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 919/22 - Wyrok NSA z 2023-05-09
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 65
art. 6 pkt 2, art. 124 ust. 1-3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
Dz.U. 2020 poz 293
art. 4 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Adam Matuszak Protokolant starszy referent Karolina Fogiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2021 r. sprawy ze skargi I. S. i K. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Starosta decyzją z "[...]" orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków obrębu A, gmina A jako działka nr "[...]" o powierzchni 6,4774 ha, stanowiącej współwłasność K. S. oraz I. R. małż. S. poprzez udzielenie zezwolenia spółce A na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów dwutorowej napowietrznej linii WN 110 kV relacji od słupa nr "[...]" linii A do GPZ A. Jednocześnie określił zakres ograniczenia nieruchomości i wyjaśnił, że lokalizację projektowanej linii przedstawia załącznik graficzny.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Starosta stwierdził m.in., że realizowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla linii wysokiego napięcia A-B, zatwierdzonym uchwałą Nr "[...]" Rady Miejskiej z dnia "[...]", tj. nieruchomość znajduje się na obszarze oznaczonym symbolami: 8E - teren infrastruktury technicznej-elektroenergetyka oraz 5R - teren rolniczy. Zgodnie z planem jest to teren lokalizacji linii 110 kV, w szczególności konstrukcji wsporczych, przewodów i kabli elektroenergetycznych, przebudów krzyżowanych sieci infrastruktury technicznej, infrastruktury towarzyszącej.
Od przedmiotowej decyzji odwołanie złożyła R. S.
Strona zarzuciła naruszenie art. 97 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez nie zawieszenie postępowania o ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości, pomimo toczącego się postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w przedmiocie stwierdzenia nieważności § 13 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej z dnia "[...]" w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla linii wysokiego napięcia 110 kV relacji A-B.
Jak wskazała strona, Starosta posiadał wiedzę o toczącym się przed sądem administracyjnym postępowaniu, jednak nie zawiesił sprawy ograniczenia sposobu korzystania z działki nr "[...]". W ocenie współwłaścicielki, podstawą zawieszenia powinien być przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa, bowiem rozstrzygnięcie Sądu o ważności § 13 wyżej wymienionej uchwały stanowi zagadnienie wstępne. Ponadto strona dodała, że WSA w Olsztynie wyrokiem z 18.02.2021 r., sygn. akt II SA/O1923/20 stwierdził nieważność § 13 ust. 1 uchwały, przy czym wyrok ten jest nieprawomocny.
Wojewoda (Wojewoda, organ odwoławczy) decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie spełniono wszystkie przesłanki uprawniające do wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. Poza sporem pozostaje okoliczność, że Spółka, która wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, jest podmiotem realizującym cel publiczny. Przedmiotowa inwestycja polega bowiem na założeniu i przeprowadzeniu elektroenergetycznej linii napowietrznej WN 110 kV, a zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, celem publicznym w rozumieniu ustawy jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Wskazano, że zaproszeniem z 12.08.2019 r. pełnomocnik Spółki wystąpił do K. S. oraz I. R. małż. S. (strona) o wyrażenie zgody na założenie i przeprowadzenie urządzeń napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV na przedmiotowej nieruchomości. Jak stwierdzono w tym piśmie, formą wyrażenia zgody jest ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu jako porozumienia. Jednocześnie zaproponowano wynagrodzenie w łącznej wysokości 11 200 zł. Jednak w wyniku wymiany licznej korespondencji inwestor doszedł do wniosku, że rokowania nie mają szansy powodzenia, gdyż stanowiska stron są zbyt rozbieżne. W ocenie organu odwoławczego, nie można przyjąć, iż spółka A nie przeprowadziła czynności dla uzyskania zgody, o jakiej mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., bowiem inwestor zwrócił się do współwłaścicieli nieruchomości z ofertą zawarcia porozumienia w sprawie ustanowienia służebności przesyłu. Przy czym forma proponowanej umowy pozostaje bez znaczenia dla prowadzenia rokowań.
W ocenie organu odwoławczego inwestycja jest zgodna z obowiązującym planem miejscowym. W planie tym działka nr "[...]" przeznaczona jest pod tereny infrastruktury technicznej i rolnicze. Ponadto przebieg lokalizacji inwestycji celu publicznego, jakim jest niewątpliwie budowa dwutorowej napowietrznej linii WN 110 kV, został uwidoczniony na załączniku nr 1 do uchwały Nr "[...]" (część graficzna planu). Inwestor nie ma zatem swobody w ustaleniu przebiegu inwestycji celu publicznego. Przebieg wnioskowanej inwestycji nie może naruszać ustaleń planu.
Skargę na decyzję Wojewody wywiedli I. S. i K. S. (skarżący), wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy organowi I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1) naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez:
a) brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego, skutkujący uznaniem, że strony przeprowadziły rokowania dotyczące możliwości zlokalizowania na powierzchni działki skarżących przewodów napowietrznej linii 110 kV. W szczególności Wojewoda nie zweryfikował, czy zaproponowane przez inwestora "Porozumienie" dotyczyło wyłącznie przeprowadzenia przewodów linii 110 kV przez nieruchomość skarżących. Tymczasem zakres proponowanego przez inwestora Porozumienia był znacznie szerszy niż wyłącznie możliwość przeprowadzenie przewodów linii 110 kV, bowiem zgoda skarżących miała również obejmować prawa do korzystania z nieruchomości w zakresie niezbędnym do dokonywania modernizacji oraz przebudowy urządzeń i instalacji elektroenergetycznych, jak również usytuowania w przyszłości kolejnych wyprowadzeń linii. W konsekwencji zakres zaproponowanego skarżącym porozumienia obejmował znacznie szersze uprawnienia dla inwestora niż samo posadowienie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110 kV;
b) przyjęcie, że określenie budowa, rozbudowa i przebudowa linii użyte w treści planu w stosunku do obszaru wyznaczonego na rysunku planu linią zabudowy z opisem "infrastruktura techniczna - energetyka" jako opis realizacji celu publicznego odnoszą się tylko do wybudowania słupów dla linii energetycznej,
c) brak porównania zapisów treści i rysunku do planu zagospodarowania dla linii A-B z treścią ustawy Prawo budowlane dotyczącą definicji pojęć "budowa" "rozbudowa" i "przebudowa" użytych w zapisach planu dla realizacji celu publicznego.
W konsekwencji skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Według skarżących Wojewoda wziął pod uwagę jedynie fakt, że rokowania miały miejsce, ale nie zweryfikował czego one faktycznie dotyczyły. Zdaniem skarżących, by ocenić czy negocjacje dotyczyły rzeczywiście jedynie przeprowadzenia przewodów nad działką należało zapoznać się z treścią umowy "Porozumienia", które dotyczyły ustanowienia służebności przesyłu. W skardze stwierdzono także, że nie można zgodzić się z interpretacją Wojewody, że właściciele nie zgodzili się na przeprowadzenie przewodów, ponieważ nie zgodzili się na zaproponowaną kwotę za przeprowadzenie przewodów i zgodę na dalszą rozbudowę i przebudowę urządzeń na obszarze o powierzchni 1854 m kw. Zdaniem skarżących, inwestycja, dla której powstał miejscowy plan nie polega na budowie linii 110 kV w znaczeniu posadowienia słupów i przeciągnięcia między nimi przewodów, ale na budowie, rozbudowie i przebudowie linii elektroenergetycznej w obrębie strefy ograniczonego zagospodarowania. Skoro zatem miejscowy plan został ustanowiony dla tak szeroko pojętej inwestycji celu publicznego, prawo negocjacji, ustanowienia służebności powinno dotyczyć również obszaru przeznaczonego w planie pod rozbudowę i przebudowę linii elektroenergetycznej. Obszar wytyczony na rysunku planu pod zabudowę infrastrukturą techniczną elektroenergetyczną nie został w żaden sposób ograniczony do posadowienia urządzeń przesyłowych dla linii 110 kV, jako realizacji celu publicznego. Szerokość tego obszaru w miejscowym planie wynosi ok. 21 metrów, czyli ok. siedmiokrotnie więcej niż potrzeba dla lokalizacji słupa. Granice obszaru przewidzianego w planie wyznaczają powierzchnię pod budowę infrastruktury elektroenergetycznej, która jest kilkadziesiąt razy większa od obszaru wystarczającego do posadowienia słupa. Strona powołała się również na sprawę dotyczącą stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, nieważności § 13 uchwały Nr "[...]" Rady Miejskiej z dnia "[...]" w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla linii wysokiego napięcia A-B.
W ocenie skarżących uchylenie § 13 pkt 1 mogło mieć wpływ na zmianę stanowiska inwestora dot. zakresu oraz warunków ustanowienia służebności, opisanych w "Porozumieniu", po ustaniu możliwości lokalizacji infrastruktury energetycznej w dowolny sposób na całym obszarze objętym planem zagospodarowania. Podkreślono m.in., że pozwolenie na wybudowanie słupów i przeprowadzenie przewodów nie jest równoznaczne ze zrealizowaniem inwestycji celu publicznego opisanego w miejscowym planie. Podniesiono również, że "Porozumienie" inwestora wykracza poza część inwestycji ukazaną na rysunku stanowiącym załącznik do decyzji a zapisy planu dotyczą realizacji celu publicznego jako budowy, rozbudowy i przebudowy. W przypadku podpisania "Porozumienia" inwestor może rozszerzyć zakres budowy infrastruktury elektroenergetycznej zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania, unikając wypłaty należności za ustanowienie służebności w granicach, których dotyczyło "Porozumienie".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
W piśmie z 7 lipca 2021 r. skarżący wyjaśnili, że ich zarzuty zawarte w skardze miały na celu pokazanie, że negocjacje przeprowadzone i zakończone przez inwestora nie dotyczyły niezbędnego do zrealizowania inwestycji celu publicznego obszaru, tylko jego dowolnie wyznaczonego, a mogącego również ulec dowolnej zmianie. Podniesiono, że obszar przeznaczony pod budowę infrastruktury energetycznej oznaczony jako E, a leżący bezpośrednio na działce skarżących, nie został w ogóle ujęty w negocjacjach dotyczących sytuacji przedstawionej na rys. nr 1 jako przeznaczony pod budowę infrastruktury energetycznej wchodzącej w skład linii.
Nie można w ocenie skarżących zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody, że skoro w planie przeznaczono określony obszar E wyłącznie pod realizację celu publicznego, jakim jest infrastruktura energetyczna linii A-B, bez możliwości zmiany jego użytkowania, nawet czasowo, to nie musi być on objęty negocjacjami dotyczącymi ustanowienia służebności przesyłu, jeśli taki dodatkowy wątek do negocjacji, jako warunek, wprowadza sam inwestor.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 t. j).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.), uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Nadto, wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 65 ze zm.), u.g.n. Zgodnie z art. 124 ust. 1 tej ustawy, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd, że przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. obejmuje zarówno roboty inwestycyjne celu publicznego realizowane od podstaw, jak i polegające na przebudowie już istniejącej inwestycji celu publicznego w zakresie przekraczającym zwykłe prace konserwatorskie, bieżące remonty czy usuwanie awarii, których to robót dotyczy art. 124b ust. 1 ug.n. (por. wyrok WSA w Poznaniu z 7 lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 1102/17).
W myśl art. 124 ust. 2 u.g.n., udzielenie zezwolenia następuje z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Przepis ten stanowi wyjątek od przyjętej w art. 113 ust. 1 ustawy zasady, zgodnie z którą nieruchomość może być wywłaszczona tylko na rzecz Skarbu Państwa albo na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, gdyż na jego podstawie postępowanie może być wszczęte także na wniosek podmiotu, który realizuje inwestycję celu publicznego. Zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1.
Należy podkreślić, że wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy i może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z tym, że decyzje wydawane na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, naruszają interes właściciela nieruchomości poprzez ograniczenie prawa własności, ustawodawca dopuścił możliwość ich wydawania jedynie w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizacji inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 567/10). Jednocześnie zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, a zatem należy wskazać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i granice uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12; wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 85/09).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki, warunkujące wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. Bezsporny jest bowiem fakt, że spółka, która wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości, jest podmiotem realizującym cel publiczny, gdyż inwestycja polega na założeniu i przeprowadzeniu elektroenergetycznej linii napowietrznej WN 110 kV.
W myśl zaś art. 6 pkt 2 u.g.n. budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń jest inwestycją celu publicznego. Jak wynika z wniosku spółki, planowane przedsięwzięcie stanowi cel publiczny, o którym mowa w tym przepisie.
Trzeba mieć też na uwadze, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293 ze zm.), u.p.z.p., ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla linii wysokiego napięcia A-B, uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej Nr "[...]" z dnia "[...]", działka nr "[...]" przeznaczona jest pod tereny oznaczone symbolami: 8E - teren infrastruktury technicznej - elektroenergetyka i 5R - teren rolniczy. W ustaleniach szczegółowych (§19) dla terenów oznaczonych m. in. jako 5R w pkt 5 ustalono, że w strefie ograniczonego zagospodarowania od linii 110 kV ustala się przebieg przewodów linii 110 kV wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Zaś w
§ 22 w ustaleniach szczegółowych dla terenów oznaczonych symbolami m. in. 8E zawarto zapis w pkt 2: "teren lokalizacji linii 110 kV, w szczególności konstrukcji wsporczych, przewodów i kabli elektroenergetycznych, przebudów krzyżowanych sieci infrastruktury technicznej, infrastruktury towarzyszącej". Poza tym przebieg lokalizacji inwestycji celu publicznego został uwidoczniony na załączniku nr 1 do uchwały Nr "[...]" (część graficzna planu). Niewątpliwie zatem plan miejscowy przewiduje tego typu inwestycję, jak przeprowadzenie elektroenergetycznej linii napowietrznej, na terenach, na których znajduje się działka skarżących. Wobec jasnej i precyzyjnej treści planu miejscowego w tym zakresie za niezasadny trzeba uznać zarzut skarżących braku porównania zapisów treści i rysunku do planu zagospodarowania dla linii A-B z treścią ustawy Prawo budowlane dotyczącą definicji pojęć "budowa" "rozbudowa" i "przebudowa" użytych w zapisach planu dla realizacji celu publicznego. Byłyby to działania bezcelowe.
Słusznie organ odwoławczy podniósł, że bez znaczenia dla rozpoznawanej sprawy jest to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 18 lutego 2021 r. (II SA/Ol 923/20) stwierdził nieważność § 13 pkt 1 planu miejscowego, ponieważ w zakwestionowanym § 13 pkt 1 mowa jest o innej infrastrukturze technicznej niż linia wysokiego napięcia, a miejscowy plan dotyczy linii wysokiego napięcia A-B. W ocenie Sądu bezpodstawny jest zarzut skarżących wskazujący, że uchylenie § 13 pkt 1 planu miejscowego mogło mieć wpływ na zmianę stanowiska inwestora dot. zakresu oraz warunków ustanowienia służebności, opisanych w "Porozumieniu", po ustaniu możliwości lokalizacji infrastruktury energetycznej w dowolny sposób na całym obszarze objętym planem zagospodarowania.
Podobnie nie ma znaczenia dla rozpoznawanej sprawy wskazana na rozprawie w dniu 5 października 2021 r. przez R. S., kwestia skierowania do Wojewody wniosku o podjęcie działań w celu stwierdzenia nieważności planu. Na dzień wydania obydwu decyzji plan ten bowiem obowiązywał, a obecnie niewiadomą pozostaje również to czy Wojewoda kiedykolwiek podejmie jakiekolwiek czynności w tej sprawie zwłaszcza, że plan ten był już przedmiotem oceny sądów. Otóż wyrokiem z dnia 15 października 2019 r. w sprawie II SA/Ol 622/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę R., I. K. S. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia "[...]". Zaprezentowane w tym wyroku poglądy zostały podzielone przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 21 lipca 2020 r. oddalił skargę kasacyjną.
Stanowisko przedstawione w skardze, jak i przez uczestniczkę postępowania na rozprawie 5 października 2021 r. zdaje się wskazywać, że negują oni w dalszym ciągu zapisy uchwalonego planu. Niniejsze postępowanie nie miało jednak na celu ocenę zgodności planu z prawem, a jedynie rozstrzygnięcie kwestii, czy w oparciu o zapisy obowiązującego planu możliwe było wydanie zaskarżonej decyzji. W tym przypadku odpowiedź jest twierdząca, co stwierdzały wcześniej w sposób jasny i przekonujący organy rozstrzygające tę sprawę.
Warunkiem uprzednim i koniecznym do wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości jest przeprowadzenie bezskutecznych rokowań z właścicielem nieruchomości. Przeprowadzenie rokowań powinny potwierdzać dokumenty załączone do wniosku inwestora o wydanie decyzji. Ustawodawca ustanowił pierwszeństwo umownego rozstrzygnięcia kwestii przed rozstrzygnięciem w formie decyzji administracyjnej. Dopiero brak osiągnięcia porozumienia pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem oraz brak zgody właściciela na wykonanie na jego nieruchomości prac inwestycyjnych upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n.
W kwestii rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n., wskazać należy, że ustawodawca nie określił trybu ich prowadzenia i strony nie są związane żadnymi regułami w tym zakresie. Uwzględniając poglądy orzecznictwa sądowego przyjąć należy, że zakres, forma i przebieg rokowań pozostawione są woli stron. Przepis art. 124 ust. 3 u.g.n. nie określa bowiem ani formy prowadzenia rokowań, ani dokumentów, z jakimi inwestor musi wystąpić do właściciela gruntu w celu uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości. Nie nakłada też na inwestora obowiązku poinformowania właściciela na piśmie, że rokowania w sprawie uważa za zakończone. Strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na skutek rokowań dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym, kiedy je zakończyć. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi określone warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n., a druga strona ich nie zaakceptowała, lub też nie odpowiedziała na propozycję.
Z przedłożonych akt administracyjnych wynika, że zaproszeniem z 12 sierpnia 2019 r. pełnomocnik Spółki wystąpił do p. S. o wyrażenie zgody na założenie i przeprowadzenie urządzeń napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji od słupa A linii A-B do GPZ A na przedmiotowej nieruchomości. Jak stwierdzono w tym piśmie, formą wyrażenia zgody jest ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu jako porozumienia. Jednocześnie zaproponowano wynagrodzenie w łącznej wysokości 11 200 zł. W odpowiedzi z 26 sierpnia 2019 r. strona stwierdziła, że jest zainteresowana przeprowadzeniem rokowań i wystąpiła z pytaniami dotyczącymi warunków budowy i eksploatacji urządzeń. Pismem zaś z 4 października 2019 r. pełnomocnik Spółki wyjaśnił kwestie podniesione przez współwłaścicieli oraz ponownie wystąpił o wyrażenie zgody na przeprowadzenie inwestycji. Następnie pismem z 5 listopada 2019 r. współwłaściciele działki nr "[...]" wnieśli uwagi do projektu porozumienia w sprawie ustanowienia służebności przesyłu dla urządzeń projektowanych, a w dniu 28 lipca 2020 r. wypowiedzieli się m. in. w sprawie zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem. Z kolei w piśmie z 14 sierpnia 2020 r. inwestor poinformował m.in., że zostanie skierowany wniosek do Starosty w związku z tym, że współwłaściciele nie wyrazili zgody na przeprowadzenie inwestycji. Kolejnym pismem z 7 września 2020 r. p. S. zaproponowali zapłatę 200 000 zł za ustanowienie służebności przesyłu. W odpowiedzi pismem z 28 września 2020 r. inwestor stwierdził, że zostanie złożony stosowny wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, z uwagi na brak perspektyw do zawarcia porozumienia pomiędzy stronami rokowań i znaczące rozbieżności pomiędzy stanowiskami, a także uznał za rażąco wygórowane jednorazowe wynagrodzenie w kwocie 200 000 zł.
Fakt, że jednoznaczne stanowiska stron rokowań były tak odległe w swoich propozycjach mających na celu załatwienie sprawy, nie świadczy o braku przeprowadzenia rokowań, a jedynie o braku uzyskania skutku tej czynności, tj. braku uzyskania wspólnego stanowiska w sprawie. Rokowania polegają bowiem na tym, że strony przedstawiają własne stanowiska w sprawie zgodnie z własną wiedzą i wolą. Nie oznaczają jednak konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Wystarczyło zatem wzajemne poinformowanie się obu stron o swoich postanowieniach i możliwym zakresie wzajemnych ustępstw celem zawarcia umowy lub innego satysfakcjonującego obie strony rozwiązania zasad korzystania z danej nieruchomości. W sytuacji zaś, gdy właściciel stanowczo sprzeciwia się zaproponowanym warunkom wskazując, że są one nie do przyjęcia i przedstawia własne i to dalece odmienne oczekiwania, które z kolei nie satysfakcjonują inwestora, ten ma prawo uznać, że dalsze rokowania nie doprowadzą do uzyskania konsensusu. Proces ten nie może bowiem przebiegać w nieskończoność, tj. dopóki jedna ze stron nie zmieni swojego stanowiska i nie przyjmie proponowanych warunków. W przeciwnym wypadku nigdy nie można byłoby wszcząć procedury co do wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. (por. wyroki NSA: z 6 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 298/15, z 24 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 970/17 i z 14 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1375/17).
Sąd analizując sprawę uznał, że wbrew zarzutom skargi, materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych jednoznacznie potwierdza, że przed wydaniem decyzji przeprowadzone zostały wymagane rokowania w celu uzyskania zgody skarżących na budowę przebiegającej przez ich nieruchomość dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej. Przedmiot rokowań nie budzi wątpliwości, został on jasno określony, dlatego też, biorąc zwłaszcza pod uwagę dalece odformalizowany proces rokowań, zarzuty skarżących w tym zakresie (w tym zarzut zbyt szerokiego określenia zakresu zaproponowanego przez inwestora "Porozumienia") są niezasadne. Jeżeli skarżący uważają, że propozycja przedstawiona przez inwestora w ramach rokowań i związane z tym wynagrodzenie w wysokości 1.200 zł. z tytułu służebności wiąże się nie tylko z założeniem i przeprowadzeniem linii elektroenergetycznej, to stanowiska obu stron rokowań stają się jeszcze bardziej odległe. Nikogo wątpliwości nie może budzić to, że pierwsza propozycja inwestora w ramach rokowań, jak i późniejsze jego pisma dotyczyły również założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń elektroenergetycznych. Tak więc bez wątpienia przed wydaniem decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w tej sprawie prowadzone były rokowania. Rolą organów było wyłącznie ustalenie, czy rokowania się odbyły i czy w ich wyniku doszło między stronami do porozumienia. Takie natomiast ustalenia organy w niniejszej sprawie z pewnością poczyniły.
W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, organy słusznie uznały, że spełniony został wymóg przeprowadzenia rokowań, określony w art. 124 ust. 3 u.g.n., a inwestor nie uzyskał zgody właścicieli nieruchomości na realizację inwestycji, co uzasadniało wydanie zakwestionowanych decyzji. Ustalenia faktyczne zostały dokonane prawidłowo, a zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.
Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że w niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie materialnoprawne przesłanki wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.
W ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie czynności konieczne do wyjaśnienia sprawy oraz zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ponadto ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie wyrażonego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w decyzjach organów obu instancji. Zapewniono również skarżącym udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się zarzucanego przez nich naruszenia, wskazanych w skardze, przepisów k.p.a.
Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.