II SA/Bk 113/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2021-04-27
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęprzerwa w budowietermin ważności pozwoleniaumorzenie postępowaniabezprzedmiotowość postępowaniadziennik budowykontrola budowynadzór budowlany

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie robót budowlanych dotyczących silosu, uznając, że budowa była prowadzona zgodnie z pozwoleniem na budowę i nie nastąpiła ponad trzyletnia przerwa w pracach.

Skarżący zarzucali naruszenie przepisów k.p.a. w związku z brakiem przeprowadzenia postępowania dowodowego i błędnym ustaleniem braku ponad trzyletniej przerwy w budowie silosu. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że postępowanie było bezprzedmiotowe, ponieważ budowa była prowadzona zgodnie z pozwoleniem na budowę, a wpisy w dzienniku budowy nie wykazywały przerwy dłuższej niż trzy lata. Sąd podkreślił, że kwestia wygaśnięcia pozwolenia na budowę leży w gestii innego organu, a organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie.

Sprawa dotyczyła skargi E. K. i B. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych dotyczących silosu na zboże. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów k.p.a., w szczególności brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i błędne ustalenie, że nie nastąpiła ponad trzyletnia przerwa w budowie, co miało skutkować wygaśnięciem pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że postępowanie było bezprzedmiotowe, ponieważ budowa była prowadzona zgodnie z pozwoleniem na budowę, a wpisy w dzienniku budowy (ostatni z października 2020 r., przedostatni z października 2017 r.) nie wykazywały przerwy dłuższej niż trzy lata. Sąd podkreślił, że ustalenia te nie budzą wątpliwości i są zgodne z wcześniejszym orzecznictwem sądów administracyjnych, które już wielokrotnie rozpatrywały podobne zarzuty skarżących. Sąd wyjaśnił również, że stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia na budowę leży w gestii organu administracji architektoniczno-budowlanej, a organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie jako bezprzedmiotowe, gdyż nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa budowlanego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie, ponieważ budowa była prowadzona zgodnie z pozwoleniem na budowę, a wpisy w dzienniku budowy nie wykazywały przerwy dłuższej niż trzy lata, co oznacza, że postępowanie było bezprzedmiotowe.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpisy w dzienniku budowy (ostatni z października 2020 r., przedostatni z października 2017 r.) nie wskazują na przerwę w budowie dłuższą niż trzy lata. Ponadto, kwestia wygaśnięcia pozwolenia na budowę leży w gestii innego organu. Wobec braku naruszeń prawa budowlanego, postępowanie w przedmiocie legalności robót budowlanych było bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie administracyjne podlega umorzeniu, gdy stało się bezprzedmiotowe.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

P.b. art. 37 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.

Pomocnicze

k.p.a. art. 37 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 75

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dopuszczalności dowodów.

k.p.a. art. 76

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada oceny dowodów.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek udostępnienia stronom akt sprawy.

k.p.a. art. 162 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stwierdzenie wygaśnięcia decyzji.

P.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Samowola budowlana.

P.b. art. 49b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Samowola budowlana.

P.b. art. 50

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Samowola budowlana.

P.b. art. 51

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Samowola budowlana.

k.p.a. art. 57 § 1-4

Kodeks postępowania administracyjnego

Sposób obliczania terminów.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa silosu była prowadzona zgodnie z pozwoleniem na budowę. Nie nastąpiła przerwa w budowie dłuższa niż trzy lata, co potwierdzają wpisy w dzienniku budowy. Postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych było bezprzedmiotowe, co uzasadniało jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Kwestia wygaśnięcia pozwolenia na budowę leży w gestii organu administracji architektoniczno-budowlanej, a nie organu nadzoru budowlanego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. przez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego. Zarzuty dotyczące niezgodności wpisów w dzienniku budowy ze stanem rzeczywistym i dowodów w postaci zdjęć. Twierdzenie o przekroczeniu trzyletniego terminu przerwy w budowie, w tym uwzględnienie roku przestępnego przy liczeniu terminu.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej) będącego przedmiotem postępowania. Fotografia bowiem ilustruje jedynie moment, w którym ją wykonano, a nie proces rozłożony w czasie. Ponadto trudno na zdjęciu objąć całość inwestycji i wykazać w sposób nie budzący wątpliwości czas jego wykonania. Nie można więc skutecznie samymi zdjęciami podważać prawdziwości wpisów w dzienniku budowy.

Skład orzekający

Małgorzata Roleder

przewodniczący sprawozdawca

Marek Leszczyński

sędzia

Barbara Romanczuk

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego w sprawach budowlanych, gdy nie stwierdzono naruszenia prawa i nie nastąpiła ponad trzyletnia przerwa w budowie. Potwierdzenie znaczenia wpisów w dzienniku budowy jako dowodu i ograniczeń dowodowych zdjęć."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku naruszeń prawa budowlanego i braku ponad trzyletniej przerwy w budowie. Nie rozstrzyga bezpośrednio kwestii wygaśnięcia pozwolenia na budowę, odsyłając w tym zakresie do właściwości innego organu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i budowlanych ze względu na szczegółową analizę przesłanek umorzenia postępowania administracyjnego i dowodów w sprawach budowlanych, w tym znaczenia dziennika budowy.

Kiedy budowa trwa latami: Sąd wyjaśnia, dlaczego nie zawsze jest to samowola budowlana.

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Bk 113/21 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2021-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Barbara Romanczuk
Małgorzata Roleder /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Leszczyński
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2419/21 - Wyrok NSA z 2024-06-19
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 37 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. K. i B. K. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej robót budowlanych oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] Starosta S. zatwierdził H. M. projekt budowlany i udzielił mu pozwolenia na budowę płyty gnojowej o powierzchni 65,30 m2, zbiornika na gnojówkę o pojemności 62 m3 oraz silosu na zboże o pojemności 28t na działce nr [...] położonej w miejscowości M. w gminie P.. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody P. z dnia [...] września 2006 r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] Starosta S. przeniósł ww. pozwolenie na budowę z wszelkimi prawami i obowiązkami tam zawartymi, na A. M. Decyzja ta stała się ostateczna dnia [...] maja 2017 r.
W dniu [...] października 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w S. (dalej: "PINB") wszczął postepowanie w sprawie robót budowlanych związanych z silosem na zboże na ww. działce. Dnia [...] listopada 2020 r. miały miejsce oględziny robót budowlanych, których przebieg udokumentowano protokołem. W ich trakcie A. M. okazał dziennik budowy, którego kserokopię włączono do akt.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] PINB umorzył postępowanie na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. w związku ze stwierdzeniem, że roboty budowlane prowadzone są zgodnie z ww. pozwoleniem na budowę. W trakcie oględzin ustalono bowiem, że silos BIM ustawiony został na płycie betonowej o wymiarach 3,71 m
x 3,71 m, posadowionej około 30 cm nad terenem. Wysokość silosu do miejsca zmiany jego średnicy wynosi 4,7 m. Stwierdzony zaś brak uszczelnienia połączenia silosu z płytą betonową na obwodzie o długości 1,5 m, został uzupełniony w dniu
[...] października 2020 r. Wedle wpisów w dzienniku budowy, przerwa w pracach nie trwała dłużej niż 3 lata.
P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: "PWINB") decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję, od której odwołanie wnieśli B. i E. K.. W uzasadnieniu decyzji PWINB wskazał, że zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. 2020, poz. 1333 ze zm.; dalej: "P.b.") decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata. Stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia na budowę, dokonuje na zasadzie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. organ, który wydał decyzję, a zatem w niniejszej sprawie Starosta S. Sam zaś fakt prowadzenia przez niego tego postępowania, nie ma wpływu na postępowanie
w przedmiocie legalności budowy, prowadzone przez organy nadzoru budowlanego. PWINB stwierdził również, że sprawa o zbliżonym stanie faktycznym była już przedmiotem postępowania prowadzonego przez te organy, które również zakończyło się umorzeniem. Wyrokiem z dnia 5 lipca 2018 r. (sygn. akt II SA/Bk 205/18) WSA w Białymstoku oddalił skargę B. i E. K. na decyzję umarzającą postępowanie. W konsekwencji PWINB stwierdził brak podstaw do ingerencji w prowadzone roboty budowlane, uznając, że postępowanie jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu.
Skargi na ww. decyzję wnieśli do WSA w Białymstoku B. i E. K.. Zarządzeniem Przewodniczego Wydziału II sądu z dnia 9 lutego 2021 r. obie sprawy połączono do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt II SA/Bk 113/21. Skarżący zarzucili naruszenie:
1. Art. 7 w zw. z art. 10, art. 75, art. 76 i art. 80 k.p.a. przez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego wyjaśniającego w zakresie dotyczącym faktu wystąpienia przerwy w budowie i bezczynność w ustaleniu prawdy obiektywnej
2. Art. 138 § 2 i art. 136 k.p.a. przez ich niezastosowanie pomimo, że postępowanie wymagało ponownego rozpatrzenia sprawy i przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, w szczególności
z uwzględnieniem uzupełniającego materiału dowodowego, który miał istotny wpływ na wynik sprawy;
3. Art. 77 i art. 78 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy polegające na nierozpatrzeniu materiału dowodowego znanego organowi, tj. zdjęć dziennika budowy oraz zdjęć postępów budowy, mimo, że ich przedmiotem były okoliczności mające znaczenie dla wyniku sprawy,
a organy administracyjne obu instancji nie wykazały aktywności procesowej
w wyjaśnieniu przedmiotu sprawy;
4. Art. 7 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności czasu przerwy w budowie oraz zgodności zapisów w dzienniku budowy ze stanem rzeczywistym, a w konsekwencji błędne ustalenie, że wpisy te są dowodem niekwestionowanym w sprawie i stanowią wyczerpującą podstawę do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia;
5. Art. 7 k.p.a. i ar. 10 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. polegające na mylnym uznaniu, że w sprawie zgromadzono wystarczający materiał dowodowy do stwierdzenia, że proces inwestycyjny jest legalny i prowadzony prawidłowo.
W uzasadnieniu skargi podnieśli, że w obecnie prowadzonym postępowaniu organ uwzględnił wyłącznie zdjęcia dziennika budowy, nie brał natomiast pod uwagę przedstawionych przez niech zdjęć dokumentujących inny stan zaawansowania budowy, niż ten który wynika z wpisów. Ponadto po zapoznaniu się z kserokopią całego dziennika budowy ich wątpliwości budzi anulowany wpis z dnia
[...] października 2011 r., ujawniony podczas ostatnich oględzin. Przy anulowanym wpisie istnieje wyjaśnienie, że jest to dodatkowe odbicie z poprzedniej strony.
W ocenie skarżących nie jest to wiarygodne tłumaczenie, gdyż porównując wpis ze strony poprzedniej nie jest on taki sam, a więc nie może to być odbicie. Powyższe dowodzi o fałszowaniu wpisu z dnia [...] października 2011 r. W związku z tym już
w 2014 r. przekroczono termin 3 letni. Jednocześnie z przesłanych zdjęć dziennika budowy wynika, że przedostatni wpis dokonany w dzienniku budowy datuje się na
[...] października 2017 r., natomiast ostatni na [...] października 2020 r. Zestawienie tych dat wskazuje na przekroczenie terminu 3 lat, ponieważ rok 2020 był rokiem przestępnym, a zatem trzyletni termin upłynął w dniu [...] października 2020 r. Na tej podstawie skarżący wnieśli o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji
i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazano, że są one całkowicie chybione. Organ podkreślił, że rolą organów nadzoru budowlanego nie jest ustalenie, czy są podstawy do wygaszenia pozwolenia na budowę. Jest to to bowiem kwestia właściwa dla organów administracji architektoniczno - budowlanej. Przywoływany zaś przez stronę skarżących dowód w postaci zdjęć mających dowodzić, że przerwa w budowie trwała dłużej niż 3 lata został już oceniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1644/17 oddalił skargę kasacyjną B. i E. K. od wyroku WSA w Białymstoku z dnia 14 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 796/16 oddalającego skargę ww. stron od decyzję PWINB z dnia
[...] listopada 2016 r. wydanej w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nielegalnej budowy prowadzonej na opisanej na wstępie działce (w tym postępowaniu skarżący również zarzucali przekroczenie okresu ważności pozwolenia na budowę. Końcowo organ podkreślił, że tożsama sprawa była już przedmiotem kontroli WSA w Białymstoku, który wyrokiem z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Bk 205/18 oddalił skargę B. i E. K. od decyzji wydanej w przedmiocie umorzenie postępowania w sprawie budowy ww. silosu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności zaskarżonej decyzji.
Na wstępie wyjaśnić należy, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek interwencji skarżącej z dnia 12 października 2020 r., która wskazywała na kontynuowanie przez inwestora robót budowlanych przy silosie, pomimo "wygaśnięcia pozwolenia na budowę tego obiektu". Tak sformułowane żądanie zakreśliło przedmiot sprawy i granice jej rozpoznania w postępowaniu administracyjnym do kwestii zbadania zgodności realizacji robót budowlanych związanych z silosem na zboże z przepisami P.b. Dopiero bowiem stwierdzenie w sposób nie budzący wątpliwości naruszeń powyższych przepisów umożliwia organom nadzoru budowlanego wydanie decyzji nakazujących doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Prowadzone w powyższym kierunku postępowanie wyjaśniające, nie pozwoliło jednakże na przyjęcie, że realizacja robót budowlanych przy spornym silosie nastąpiła z naruszeniem ww. przepisów prawa. W szczególności organy nie stwierdziły, aby realizacja budowy silosu była prowadzona niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę, w tym aby przerwa w pracach trwała ponad trzy lata. Powyższe zdaniem Sądu prawidłowo skutkowało uznaniem, że niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe i zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. podlega umorzeniu.
W tym miejscu zauważyć należy, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty. Ten cel nie zawsze może być jednak osiągnięty z przyczyn różnego charakteru. Powodem takiej sytuacji może być bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego,
z którą w rozumieniu ww. przepisu mamy do czynienia wówczas, gdy organ
w sposób oczywisty stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza zatem sytuację, w której nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem (tak: wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2015 r. II OSK 929/14). Opisana wyżej przyczyna niewątpliwie stanowiła o podjętym przez organy obu instancji rozstrzygnięciu w przedmiotowej sprawie i zdaniem Sądu odpowiada prawu.
Jak trafnie wskazały organy, postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej) będącego przedmiotem postępowania.
W przypadku postępowania o legalność (zgodność z prawem) obiektu budowlanego, w tym o legalność prowadzenia budowy tego obiektu, brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej, gdy w toku postępowania dojdzie do ustalenia, że prace budowlane prowadzone są bez naruszenia przepisów prawa, a w konsekwencji brak jest podstaw prawnych do ingerencji organów nadzoru budowlanego. Innymi słowy, organy nadzoru budowlanego podejmują interwencję wyłącznie wówczas, gdy roboty budowlane prowadzone są z naruszeniem prawa, a więc są robotami samowolnymi (prowadzonymi bez pozwolenia na budowę czy bez zgłoszenia – art. 48, art. 49b P.b.), gdy wprawdzie inwestor uzyskał pozwolenie na budowę lub dokonał zgłoszenia, jednakże nie dostosował się do wymagań, w tym terminu, zakresu lub charakteru robót określonego w pozwoleniu lub zgłoszeniu (art. 50 – 51 P.b.).
Z samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 P.b. mamy do czynienia również
w przypadku kontynuowania robót budowlanych mimo wygaśnięcia pozwolenia na budowę (vide A. Ostrowska, komentarz do art. 37 P.b., System Informacji Prawnej LexOmega, teza 9). Zgodnie zaś z art. 37 ust. 1 P.b., decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem trzech lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż trzy lata.
Tymczasem z żadną z opisanych wyżej sytuacji nie mamy do czynienia
w sprawie niniejszej.
Jak wynika z ustaleń organów, budowa spornego silosu prowadzona jest na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], które obejmowało budowę płyty gnojowej, zbiornika na gnojówkę i silosu na zboże na działce nr [...] w M.. Na podstawie wpisów w dzienniku budowy oraz w oparciu o ustalenia oględzin w dniu [...] listopada 2020 r., stwierdzono że budowa realizowana jest zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę i nie została przerwana na okres dłuższy niż trzy lata (ostatni wpis miał miejsce w dniu [...] października 2020 r., zaś przedostatni w dniu [...] października 2017 r.). Ustalenia te nie budzą wątpliwości Sądu. Wskazane okoliczności wynikają bowiem jednoznacznie ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i co do zasady nie są kwestionowane przez samych skarżących. W aktach sprawy znajdują się zdjęcia ostatnich wpisów dokonanych w dzienniku budowy (potwierdzonych przez PINB za zgodność z oryginałem), zaś przerwy między poszczególnymi wpisami nie przekraczają trzech lat (k. 29-33 akt administracyjnych organu I instancji). Wprawdzie w uzasadnieniu swoich decyzji organy nie zestawiły dat owych wpisów, to jednak fakt ten wprost wynika z dziennika budowy, a także został potwierdzony przez samych skarżących w piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r. (stanowiącym uzupełnienie odwołania z dnia [...] grudnia 2020 r. – k. 14 akt organu II instancji), w którym wskazali, że z przesłanych im zdjęć dziennika budowy wynika, że przedostatni wpis datuje się na [...] października 2017 r., natomiast ostatni na [...] października 2020 r. i jest on zgodny z oświadczeniem inwestora, że prace wykonał w tym dniu. Trzyletni okres, po upływie którego można mieć wątpliwość co do ważności pozwolenia na budowę, nie został zatem przekroczony, co ustalono w sposób niebudzący wątpliwości.
W tym stanie rzeczy organy obu instancji zasadnie przyjęły, że przedmiotowa inwestycja realizowana jest na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która pozostaje w obrocie prawnym, gdyż nie zaistniały przesłanki świadczące o jej wygaśnięciu z mocy prawa, które organ ten musiał wziąć pod uwagę z urzędu.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazać należy, że nie zasługują one na uwzględnienie.
Przede wszystkim błędne jest twierdzenie skarżących, że zestawienie dat ostatnich wpisów w dzienniku budowlanym wskazuje na przekroczenie trzyletniego terminu przerwy w budowie. Okoliczność, że rok 2020 był rokiem przestępnym nie ma znaczenia dla liczenia terminów określonych w latach. Sposób obliczania terminów został wskazany w art. 57 § 1 -4 k.p.a. i w przypadku terminu określonego w latach, a więc tak jak w niniejszej sprawie, ustawodawca w § 3, wprost wskazał, że: "Terminy określone w latach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim roku, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim roku nie było – w dniu poprzedzającym bezpośrednio ten dzień". A zatem wbrew temu, co wywodzą skarżący, zestawienie dat ostatniego i przedostatniego wpisu
w dzienniku budowy, odpowiednio "[...] października 2020 r." i "[...] października
2017 r." wskazuje, że budowa nie została przerwana na okres dłuższy niż trzy lata.
Skarżący wywodzą ponadto niezgodność wpisów w dzienniku budowy ze stanem rzeczywistym i powołują się na zdjęcia ilustrujące postępy w budowie, wskazujące w ich ocenie, że przerwa w budowie była dłuższa niż trzy lata. Na tej podstawie twierdzą między innymi, że już w 2014 r. przekroczono termin trzech lat.
W tym miejscu wskazać należy, na co również zwrócił uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, że w tej kwestii wypowiedział się już NSA
w wyroku z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie II OSK 1644/17, oddalającym skargę B. i E. K. od wyroku tutejszego sądu z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie II SA/Bk 796/16 oddalającego skargę Państwa K. od decyzji PWINB umarzającej postępowanie w sprawie nielegalnej budowy prowadzonej na działce nr [...] w M.. W tym postępowaniu skarżący również zarzucali ponad trzyletnią przerwę w prowadzeniu budowy. Zauważyć jednak trzeba, że w decyzjach obydwu instancji administracyjnych postępowania skontrolowanego w sprawie II SA/Bk 796/16 (decyzje z 30 września 2016 r. oraz 8 listopada 2016 r.) umorzono postępowanie z uwagi na brak podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego. Oznacza to, że zarówno organy jak i sąd (I i II instancji) oceniły już okres prowadzenia budowy najpóźniej do listopada 2016 r. i stwierdziły brak niedozwolonej przerwy w prowadzeniu robót budowlanych.
Wystąpienie przerwy w budowie spornego silosu było również oceniane
w okresie późniejszym niż listopad 2016 r. w sprawie zakończonej wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Bk 205/18 oddalającym skargę skarżących od decyzji PWINB z dnia [...] lutego 2018 r. w sprawie umorzenia postepowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych związanych z silosem. Sąd ten stwierdził, że po dacie [...] listopada 2016 r. nie wystąpiły (i nie mogły wystąpić z uwagi na krótki upływ czasu) okoliczności ponad trzyletniej przerwy, albowiem w dzienniku budowy znajduje się wpis z października 2017 r., także interwencja skarżących pochodzi z października 2017 r.
Zamierzonego skutku nie mogły również odnieść zarzuty dotyczące nieuwzględnienia zdjęć dokumentujących okres przerwy w budowie. Jak wskazał bowiem NSA w uzasadnieniu ww. wyroku z dnia 8 lutego 2018 r. (II OSK 1644/17), prawdziwości wpisów w dzienniku budowy "nie mogły w szczególności podważyć zdjęcia "ilustrujące brak postępów budowy". Fotografia bowiem ilustruje jedynie moment, w którym ją wykonano, a nie proces rozłożony w czasie. Ponadto trudno na zdjęciu objąć całość inwestycji i wykazać w sposób nie budzący wątpliwości czas jego wykonania. Nie można więc skutecznie samymi zdjęciami podważać prawdziwości wpisów w dzienniku budowy".
Ze wskazanych wyżej względów, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postepowania.
Stan faktyczny sprawy ustalono prawidłowo, zgromadzono materiał dowodowy wystarczający do powzięcia ustaleń, zaś wobec nieuzupełniania postępowania wyjaśniającego na etapie odwoławczym nie powiadamiano stron w trybie art. 10 k.p.a., co również nie stanowi uchybienia mającego wpływ na wynik sprawy. Jedynie uzasadnienie decyzji odwoławczej koncentruje się na wykazaniu braku właściwości organów nadzoru budowlanego do oceny przesłanek wygaszenia decyzji
o pozwoleniu na budowę (na podstawie obecnego brzmienia art. 37 P.b.), a w nieco lakonicznym zakresie odnosi się do kwestii spornych w sprawie (kwestii dowodów
i braku podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie robót budowlanych związanych z silosem), co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. trafnie zarzucone przez skarżących. Zdaniem Sądu, PWINB błędnie rozłożył ciężar argumentacji, której to pomyłki również nie uniknął w odpowiedzi na skargę wskazując, że "przyczyną umorzenia postępowania było ustalenie, iż organem właściwym do prowadzenia postępowania w sprawie wygaszenia pozwolenia na budowę jest organ, który tą decyzję wydał". Podkreślić trzeba, że przedmiotem sprawy niniejszej były roboty budowlane związane z realizacja silosu na zboże, na co wprost w swoich sentencjach orzeczeń wskazały organy obu instancji. Przedmiotem sprawy nie było więc wygaszenie pozwolenia na budowę, ale legalność procesu jego realizacji i nie było wątpliwości co do właściwości organu nadzoru budowlanego. Co nie znaczy, że w tym postępowaniu organ nadzoru budowlanego do wystąpienia bądź niewystąpienia trzyletniej przerwy z art. 37 ust. 1 P.b. nie był zobowiązany się odnieść. To jednak uczyniono, także w uzasadnieniu decyzji odwoławczej, choć nie wprost. PWINB wskazał bowiem, że "inwestycja prowadzona jest na podstawie pozwolenia na budowę [...] brak jest podstaw do ingerencji". Jednocześnie też wskazał, że w razie powzięcia wątpliwości co do istnienia ponad trzyletniej przerwy powinien poinformować organ administracji architektoniczno – budowlanej. Tego jednak nie uczynił, a zaakceptował ustalenia organu pierwszej instancji. Ten zaś wskazał o niewystąpieniu ww. przerwy. Naruszenie zatem art. 107 § 3 k.p.a. nie ma wpływu na wynik sprawy wobec trafności konkluzji i prawidłowości zastosowania art. 105 § 1 k.p.a.
Reasumując, zarzuty skargi okazały się nieskuteczne, zaskarżone decyzje nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, stąd skarga podlega oddaleniu o czym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę