II SA/Bk 1/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J.B. na postanowienie WINB utrzymujące w mocy odmowę uwzględnienia zarzutów na tytuł wykonawczy dotyczący rozbiórki samowolnej rozbudowy budynku, uznając, że kwestia niewykonalności obowiązku była już badana i rozbiórka jest wykonalna pod nadzorem.
Skarżący J.B. wniósł skargę na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy odmowę uwzględnienia zarzutów na tytuł wykonawczy dotyczący rozbiórki samowolnej rozbudowy budynku. Głównym zarzutem skarżącego była niewykonalność obowiązku rozbiórki, poparta opiniami technicznymi. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że kwestia niewykonalności była już badana w poprzednich postępowaniach, w tym przez NSA, który uznał rozbiórkę za wykonalną pod nadzorem. Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne nie służy badaniu zasadności decyzji ostatecznej.
Sprawa dotyczyła skargi J.B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające uwzględnienia zarzutów na tytuł wykonawczy. Tytuł ten został wystawiony w celu wykonania obowiązku rozbiórki samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego, nakazanego decyzją z 2012 r., która stała się ostateczna i prawomocna po oddaleniu skarg kasacyjnych przez NSA. Skarżący podniósł zarzut niewykonalności obowiązku rozbiórki (art. 33 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), argumentując, że rozbiórka części budynku jest technicznie niemożliwa bez ingerencji w pozostałą, legalnie wybudowaną część, co potwierdzały przedłożone opinie techniczne. Zarzucił również naruszenia formalne dotyczące tytułu wykonawczego, w tym brak wskazania podstawy prawnej dla niektórych obowiązków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że zarzut braku samowoli budowlanej nie może być badany w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż decyzja rozbiórkowa jest ostateczna i jej legalność była już wielokrotnie badana przez sądy administracyjne. Odnosząc się do zarzutu niewykonalności, sąd stwierdził, że kwestia ta była już przedmiotem analizy NSA, który uznał, że rozbiórka jest wykonalna pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane i nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Sąd odrzucił również zarzuty formalne dotyczące tytułu wykonawczego, wskazując, że wystawienie odrębnych tytułów dla współmałżonków nie narusza przepisów, a podstawa prawna obowiązku została wskazana prawidłowo. Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne ma charakter wykonawczy i nie służy ponownemu badaniu zasadności nałożonego obowiązku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut niewykonalności nie może być skutecznie podniesiony, jeśli kwestia wykonalności była już badana przez sądy administracyjne, a rozbiórka została uznana za wykonalną pod nadzorem.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny uznał, że kwestia niewykonalności obowiązku rozbiórki była już rozstrzygnięta w poprzednich postępowaniach, w tym przez NSA, który stwierdził, że rozbiórka jest wykonalna i nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Postępowanie egzekucyjne nie służy ponownemu badaniu zasadności decyzji ostatecznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym jako podstawa zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym. Niewykonalność oznacza rzeczywisty brak możliwości realizacji obowiązku, a nie jedynie trudności techniczne lub ekonomiczne.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 29 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, ale nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
u.p.e.a. art. 1a § pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja zobowiązanego jako osoby, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze niepieniężnym.
u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymogi tytułu wykonawczego, w tym wskazanie podstawy prawnej obowiązku.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 161 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Niewykonalność obowiązku rozbiórki z uwagi na techniczną niemożność jej przeprowadzenia bez ingerencji w pozostałą część budynku. Brak samowoli budowlanej. Niespełnienie wymogów formalnych tytułu wykonawczego (brak podstawy prawnej dla niektórych obowiązków). Konieczność wystawienia jednego tytułu wykonawczego dla obojga małżonków. Organ egzekucyjny powinien z urzędu zbadać dopuszczalność egzekucji.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie egzekucyjne ma charakter stricte wykonawczy i nie może stanowić kolejnego stadium badania prawidłowości i zgodności z prawem nałożenia na zobowiązanego obowiązku rozbiórki. Niewykonalność obowiązku definiowana jest jako rzeczywisty brak możliwości jego zrealizowania, zarówno dobrowolnego jak i w drodze egzekucji administracyjnej, z powodu wystąpienia określonych okoliczności. Nie mają znaczenia ewentualne utrudnienia w jego realizacji, koszty, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia.
Skład orzekający
Grażyna Gryglaszewska
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Lemańska
członek
Marek Leszczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia niewykonalności obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym, zakres kontroli organu egzekucyjnego i sądu administracyjnego w sprawach egzekucyjnych dotyczących decyzji ostatecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozbiórki części budynku i zarzutu niewykonalności, ale zasady dotyczące postępowania egzekucyjnego są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak trudno jest uniknąć wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej, nawet gdy pojawiają się argumenty o niewykonalności technicznej. Podkreśla znaczenie prawomocności decyzji i ograniczenia postępowania egzekucyjnego.
“Czy techniczna niemożliwość rozbiórki zwalnia z obowiązku? Sąd administracyjny wyjaśnia granice postępowania egzekucyjnego.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 1/18 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2020-01-14 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2018-01-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Elżbieta Lemańska Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący sprawozdawca/ Marek Leszczyński Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 1091/20 - Wyrok NSA z 2023-04-05 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 1201 art. 33 pat. 1 pkt 5 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska,, sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów na wystawiony tytuł wykonawczy oddala skargę Uzasadnienie Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta S. decyzją z [...] lipca 2012 r., nr [...], nakazał J. i C. B. wykonanie rozbiórki samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr geod. [...], położonej w S. przy ul. [...]. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] sierpnia 2012 r., nr [...]. Prawomocnym wyrokiem z 14 kwietnia 2015 r., II OSK 2081/13, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną inwestorów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 18 kwietnia 2013 r., II SA/Bk 805/12, oddalającego skargę C. i J. B. na ww. decyzje organów nadzoru budowlanego. Wobec braku informacji od inwestorów o wykonanej rozbiórce, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta S. w dniu [...] czerwca 2017 r. wysłał upomnienie - wzywając do wykonania rozbiórki. Następnie wobec dalszego niewykonania rozbiórki organ pierwszej instancji wystawił na J. B. tytuł wykonawczy z [...] września 2017 r., nr [...], na który zobowiązany wniósł zarzuty. Organ pierwszej postanowieniem z [...] października 2017 r., nr [...], uznał zarzuty za nieuzasadnione. W uzasadnieniu podano, że zarzut oparto na treści art. 33 § 1 pkt 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa), tj. na niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Na jego poparcie przedłożono dwie opinie techniczne opracowane przez osoby posiadające uprawnienia budowlane. Organ pierwszej instancji ocenił, że techniczne wykonanie rozbiórki, zgodnie ze schematem rozbiórki stanowiącym załącznik do decyzji rozbiórkowej, z zachowaniem wymogów bezpieczeństwa pod nadzorem właściwej osoby jest wykonalne i nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi. Na powyższe postanowienie J. B. złożył zażalenie, w którym podtrzymał swoje stawisko o niewykonalności decyzji rozbiórkowej. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] listopada 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu podał, że to na stronie zobowiązanej ciąży obowiązek wykazania zarzutów. W sprawie niniejszej, zdaniem organu odwoławczego, zobowiązany J. B. nie wykazał, aby zachodziła którakolwiek z przesłanek określonych w art. 33 § 1 pkt 1-10 ustawy, a jest to niezbędne do uznania zarzutów za uzasadnione. Zobowiązany zarzuca przede wszystkim, że egzekucja jest niedopuszczalna z uwagi na fakt, iż rozbiórka jest niewykonalna a nadto w sprawie nie miała miejsca samowola budowlana. Zdaniem organu odwoławczego argumentacja ta w istocie kwestionuje prawidłowość wydanej decyzji nakazującej rozbiórkę. Odnosząc się do tego organ podał, że decyzja była poddana ocenie sądów administracyjnych, które oceniły że nie była dotknięta wadami nieważności, w tym wadą niewykonalności. Tym samym, zdaniem organu odwoławczego, wszelkie argumenty zobowiązanego o niewykonalności decyzji są całkowicie chybione. Również sama dolegliwość rozbiórki i związane z jej wykonaniem koszty nie mogą przemawiać za uwzględnieniem zarzutów. Skargę od tego postanowienia do sądu administracyjnego wniósł J. B.. Zdaniem skarżącego wniesiony przez niego zarzut na podstawie art. 33 § 1 pkt 5 ustawy jest zasadny, albowiem niewykonalność obowiązku rozbiórki została potwierdzona przedłożonymi opiniami niezależnych ekspertów. Zdaniem skarżącego, organ także naruszył pkt 10 poprzez niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy, tj. niewskazanie podstawy prawnej dla wskazanych obowiązków. Skarżący podniósł, że organ egzekucyjny przystępując do egzekucji powinien z urzędu zbadać dopuszczalność egzekucji administracyjnej, zgodnie z treścią art. 29 § 1 ustawy. Nie każda samowola budowlana, nawet ta stwierdzona przez nadzór budowlany może być rozebrana. Wynika to z tego, że każda decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części powinna być wykonalna nie tylko prawnie, ale również technicznie. Dlatego nakaz rozbiórki części obiektu powinien być dopuszczalny jedynie wtedy, gdy jest to część obiektu na tyle samodzielna, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Organy w sprawie niniejszej powinny ocenić w pierwszej kolejności czy istnieje możliwość rozebrania części budynku bez zagrożenia dla pozostałej części obiektu, która została wybudowana zgodnie z prawem, czego nie uczyniły. Niewykonalność obowiązku w sprawie niniejszej jest oczywista. Świadczy o tym stan faktyczny i przedłożone opinie techniczne. Podniesiono, że ewentualna rozbiórka wyznaczonej części monolitycznego budynku pozbawi pozostałą część budynku wejścia głównego, oraz wejścia do podpiwniczenia pozostałej części, w której znajduje się kocioł centralnego ogrzewania wraz z instalacją co i c.w. oraz wod.-kan. a także instalacją elektryczną, której zasilanie wraz z licznikiem i tablicą rozdzielczą znajdują się od około 1980 r. po stronie przeznaczonej do rozbiórki. Media te, w tym instalacja c.o. podłogowego, powiązane są najzwyczajniej jako całość w jednym budynku, czego w żaden sposób nie da się rozdzielić. Zdaniem skarżącego takie dokumenty jak dziennik budowy, decyzja o pozwoleniu na budowę a także decyzja o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku świadczą o braku samowoli budowlanej. Skarżący podniósł, że w sprawie niniejszej mamy do czynienia z przebudową budynku gospodarczego na mieszkalny w latach około 1980, a nie z rozbudową. Dlatego czas najwyższy aby ktoś zmienił wadliwie wydaną decyzję. Zarzucono, że organ odwoławczy nie odniósł się do meritum zażalenia. Wskazał przesłanki art. 33 § 1 pkt 1-10 ustawy, które mogą być podstawą zarzutu, jednak uznał, że skarżący nie podał żadnego zarzutu. Jest to nieprawda, gdyż taki zarzut w postaci niewykonalności obowiązku został wskazany. Wskazano podstawę prawną uzasadniającą niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, szczegółowo uzasadniając jak również przedkładając w załączeniu materiały dowodowe. Takie postępowanie organu odwoławczego, zdaniem skarżącego, stanowi naruszeni art. 8 § 2 K.p.a. Nadto skarżący zarzucił, że powinien być wydany jeden tytuł wykonawczy na obojga małżonków, albowiem są we wspólnym gospodarstwie i dotychczas otrzymywali dokumenty w jednym egzemplarzu. Zdaniem skarżącego tytuł wykonawczy w ogóle nie powinien być wydany, ponieważ wykazano w sprawie, że podjęto próbę wykonania decyzji rozbiórkowej. Okazała się ona nieskuteczna, gdyż nie da się rozebrać bezpiecznie wyznaczonej części budynku bez istotnej ingerencji w pozostałą cześć, jak również w budynki sąsiednie. Wiele firm budowlanych odmówiło wykonania rozbiórki. Tym bardziej zapowiedź nałożenia grzywny celem przymuszenia pozbawione jest racjonalnych podstaw. Zarzucono także, że podlegające egzekucji obowiązki nie zawierają podstaw prawnych, w szczególności bezprawnie dopisano obowiązki pod literą b i c tytułu wykonawczego oraz postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie zarzutów. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów obydwu instancji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego. Nadto skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji rozbiórkowej. W piśmie procesowym z 27 lutego 2018 r. skarżący generalnie podtrzymał zarzuty skargi. Dodatkowo zarzucił, że organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów zażalenia czym naruszył zasadę dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 K.p.a. Nadto organ odwoławczy naruszył art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80, art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. Naruszenie tych przepisów polega na tym, że organ odwoławczy nie poczynił żadnych własnych ustaleń i rozważań i bezrefleksyjnie powielił fragment uzasadnienia organu pierwszej instancji. Postanowienie organu odwoławczego w żadnej mierze nie odnosi się do treści zarzutów zażalenia i ogranicza się do bezzasadnego stwierdzenia, że skarżący nie wskazał podstawy prawnej zarzutu. Podtrzymano zarzut wadliwości decyzji rozbiórkowej polegającej na tym, że jej załącznik graficzny (projekt rozbiórki) nie spełnia wymagań określonych w art. 33 ustawy – Prawo budowlane, ponieważ nie uwzględnia stanu faktycznego, tj. że budynek stanowi całość monolityczną, w której znajdują się urządzenia techniczno – użytkowe których w żaden sposób nie da się rozdzielić. Postępowanie sądowe było zawieszone od 5 kwietnia 2018 r. do 4 grudnia 2019 r. Powodem zawieszenia, było toczące się na podstawie art. 161 § 1 K.p.a. postępowanie dotyczące decyzji rozbiórkowej. Na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. skarżący złożył załącznik do protokołu w którym generalnie podtrzymał zarzuty skargi. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądu w sprawie niniejszej jest postanawianie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta S. z [...] października 2017 r., nr [...], o uznaniu zgłoszonych zarzutów za nieuzasadnione, w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z [...] września 2017 r., w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku polegającego na rozbiórce rozbudowy budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr geod. [...], położonej w S. przy ul. [...]. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu skargi dotyczącego braku samowoli budowlanej. Zarzut ten na etapie postępowania egzekucyjny nie może odnieść skutku prawnego. W trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ nie może bowiem kwestionować zasadności nałożonego na zobowiązanego obowiązku, gdyż ten wynika z decyzji ostatecznej – podjętej w ramach innego postępowania administracyjnego. Inaczej mówiąc organ w postępowaniu egzekucyjnym nie bada, czy decyzja, którą nałożony został egzekwowany obowiązek jest zgodna z prawem i czy zachodziły przesłanki do jej wydania. Badanie to może się odbyć przede wszystkim w toku instancji, na skutek złożenia przez stronę odwołania od decyzji. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ inwestorzy – J. i C. B. złożyli odwołanie od decyzji rozbiórkowej, na skutek czego zasadność nałożenia obowiązku rozbiórki została zbadana przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, a następnie, po złożeniu skargi na decyzję tego organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, również przez ten sąd, który nie dostrzegając naruszenia prawa przez organy skargę oddalił. Ostatecznie kwestię legalności decyzji rozbiórkowej ocenił Naczelny Sąd Administracyjny, który prawomocnym wyrokiem oddalił skargę kasacyjną inwestorów od wyroku sądu pierwszej instancji. W sprawie niniejszej inwestorzy podjęli również próbę podważenia decyzji rozbiórkowej w trybach nadzwyczajnych. Niemniej jednak na datę orzekania przez sąd w sprawie niniejszej decyzja rozbiórkowa nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Postępowanie sądowe zostało nawet zawieszone z uwagi na prowadzone w trybie art. 161 § 1 K.p.a. postępowanie dotyczące decyzji rozbiórkowej. Jako dowód w sprawie dołączono wyrok NSA z 13 listopada 2019 r. wydany w sprawie II OSK 3197/17 którym oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, którym to wyrokiem oddalono skargę J. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji rozbiórkowej w trybie art. 161 § 1 K.p.a. Jak wynika z treści art. 29 § 1 ustawy organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Reguła określona w tym przepisie jest jedną z fundamentalnych zasad postępowania egzekucyjnego, zgodnie z którą organ egzekucyjny nie może badać sprawy od strony merytorycznej, bo ten zakres obejmowało już wcześniej prowadzone postępowanie administracyjne, które zostało ostatecznie zakończone. Strona w tamtym postępowaniu mogła i była uprawniona do podważania zasadności nałożonego na nią obowiązku. Zasada ta wynika z samej istoty postępowania egzekucyjnego, które ma na celu doprowadzenie do realizacji nałożonego obowiązku ostateczną decyzją administracyjną, który nie jest wykonywany dobrowolnie przez zobowiązanego. W trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ nie może zatem kwestionować zasadności nałożonego na zobowiązanego obowiązku, gdyż ten wynika z decyzji ostatecznej – podjętej w ramach innego postępowania. Postępowanie egzekucyjne ma charakter stricte wykonawczy i nie może stanowić kolejnego stadium badania prawidłowości i zgodności z prawem nałożenia na zobowiązanego obowiązku rozbiórki. W konsekwencji również i sąd nie jest uprawniony do badania zgodności z prawem decyzji rozbiórkowej, stąd też wniosek skarżącego dotyczący stwierdzenia nieważności decyzji rozbiórkowej nie mógł być uwzględniony. W dalszej części należy odnieść się do zarzutów formalnych dotyczących tytułu wykonawczego. Skarżący zarzucił, że powinien być wystawiony jeden tytuł wykonawczy na niego i jego żonę C. B., a nie dwa odrębne tytuły wykonawcze. Istotnie w sprawie niniejszej organ pierwszej instancji wystawił dwa odrębne tytuły wykonawcze dotyczące tego samego obowiązku, w każdym tytule wskazując innego zobowiązanego. Działanie takie, zdaniem sądu, nie narusza jednak przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 1a pkt 2 ustawy, zobowiązanym jest każda osoba, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze niepieniężnym. Tak więc każdy z adresatów decyzji zawierającej nakaz wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym (rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części), jest w pełnym zakresie odpowiedzialny za wykonanie tego nakazu. Pojęcie zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter formalny i nie można w tym wypadku utożsamiać zobowiązanego z podmiotem ogólnie określonych w normach prawa materialnego praw i obowiązków. Solidarność zobowiązanych (małżonków) jest instytucją materialnego prawa cywilnego. Skoro konstrukcja ta ma charakter cywilnoprawny to nie powinna być odnoszona do postępowania egzekucyjnego. W doktrynie prezentowany jest pogląd według którego, możliwe jest wskazanie w jednym tytule wykonawczym kilku podmiotów, gdy zakres ich odpowiedzialności jest tożsamy (W. Piątek, A. Skoczylas, w: red. R. Hauser, A. Skoczylas, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 179). Taka tożsamość nie oznacza "solidarnego nałożenia obowiązku" (vide: wyrok NSA z 8 stycznia 2013 r., II OSK 1655/11, pub. CBOSA). Nie oznacza to także możliwości traktowania zobowiązanych do wykonania obowiązku jako jednego zobowiązanego (vide: wyrok NSA z 23 marca 2010 r., II OSK 573/09, pub. CBOSA). Zatem każdy z adresatów decyzji zawierającej nakaz wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym jest w pełnym zakresie odpowiedzialny za wykonanie nakazu. Wystawienie przez organ pierwszej instancji dwóch odrębnych tytułów w stosunku do innych adresatów dotyczących tego samego obowiązku nie naruszyło zatem przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nadto skarżący zarzucił naruszenie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy, poprzez niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy, poprzez niewskazanie podstawy prawnej dla obowiązków określonych pod literą b i c tytułu wykonawczego. Także i ten zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 27 § 1 pkt 3 ustawy, tytuł wykonawczy zawiera treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. W tym zakresie należy podkreślić, że treść obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym została określona zgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji rozbiórkowej. W orzecznictwie wypracowany został już pogląd, że podanie podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku zależy od tego, co jest źródłem tego obowiązku; jeśli obowiązek podlegający egzekucji wynika z decyzji administracyjnej, to ona winna zostać wskazana w tytule wykonawczym; jeśli zaś jego źródłem jest bezpośrednio przepis prawa, należy wskazać akt prawny, miejsce jego publikacji oraz podać konkretną regulację, z której obowiązek wynika (vide: m.in. wyroki NSA z 28 marca 2018 r., II FSK853/16 i II FSK 1061/16, pub. CBOSA). W niniejszej sprawie jako podstawę obowiązku wskazano decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta S. z [...] lipca 2012 nr [...] (decyzję rozbiórkową), co spełniło wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy. W świetle powyższego nie ulega zatem wątpliwości że w sytuacji, gdy decyzja nakładająca obowiązek stała się ostateczna, a nie została wykonana, wszczęcie postępowania egzekucyjnego było zasadne. Zobowiązany może natomiast kwestionować prowadzenie postępowania egzekucyjnego poprzez instytucję zarzutów uregulowaną w art. 33 ustawy. Stosownie do treści art. 33 § 1 pkt 1 – 10 ustawy, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie. Są to: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku (pkt 1); odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej (pkt 2); określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 (pkt 3); błąd co do osoby zobowiązanego (pkt 4); niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym (pkt 5); niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego (pkt 6); brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 (pkt 7); zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (pkt 8); prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny (pkt 9); niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy (pkt 10). Skarżący w przedmiotowej sprawie podniósł zarzut z art. 33 § 1 pkt 5 ustawy (zarzut niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym). Jak wskazał NSA w sprawie II OSK 2423/16 (orzeczenie dostępne w CBOSA), niewykonalność obowiązku definiowana jest jako rzeczywisty brak możliwości jego zrealizowania, zarówno dobrowolnego jak i w drodze egzekucji administracyjnej, z powodu wystąpienia określonych okoliczności. Obowiązek taki musi być niemożliwy do wykonania nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki. Nie mają znaczenia ewentualne utrudnienia w jego realizacji, koszty, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia. NSA zwrócił uwagę na utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, zgodnie z którym trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. W sprawie niniejszej jako uzasadnienie zarzutu o niewykonalności obowiązku rozbiórki skarżący podniósł, że dotyczy ona części obiektu, która nie jest na tyle samodzielna, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Przedłożone opinie techniczne (ocena techniczna inż. I. K., opinia Przedsiębiorstwa Projektowo – Budowlanego "A." w S. oraz opinia techniczna inż. T. B.) potwierdzają, że budynek stanowi całość monolityczną, w której znajdują się urządzenia techniczno – użytkowe których w żaden sposób nie da się rozdzielić. W ocenie sądu kwestia ewentualnej niewykonalności przedmiotowego obowiązku w istocie była już rozważana w postępowaniu zakończonym wyrokiem NSA wydanym w sprawie II OSK 3197/17 którym oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, którym to wyrokiem oddalono skargę J. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną w przedmiocie odmowy uchylenia, w trybie art. 161 § 1 K.p.a., decyzji rozbiórkowej. Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku wniosek w tej sprawie został uzasadniony tym, że wykonanie decyzji rozbiórkowej zagraża wprost życiu lub zdrowiu mieszkańców budynku, ponieważ przebywanie po rozbiórce na pobyt stały w tym budynku zagraża ich bezpieczeństwu i praktycznie powoduje, że budynek traci funkcję mieszkalną. Na poparcie powyższej argumentacji skarżący przedstawił te same oceny techniczne. NSA w tej sprawie stwierdził, że "ani treść obowiązku, ani jego wykonanie nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego. Nie istnieje bezpośredni związek między wykonaniem decyzji, a niebezpieczeństwem dla życia i zdrowia ludzi. Nakaz orzeczonej rozbiórki dokonanej samowolnie rozbudowy ma na celu doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, w jakim on istniał bez zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego. Roboty rozbiórkowe mają zostać przeprowadzone pod nadzorem osoby mającej uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, co stanowi dodatkową okoliczność przemawiającą za profesjonalnym sposobem wykonania prac rozbiórkowych, a tym samym uniknięciem zagrożenia wystąpienia cennych dóbr o których stanowi art. 161 § 1 K.p.a". Sąd orzekający w sprawie niniejszej podziela to stanowisko i stwierdza, że rozbiórka jest wykonalna w szczególności, że ma być przyprowadzona przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Usprawiedliwionych podstaw nie znajdują również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80, art. 8, art. 11, art. 15 i art. 107 § 3 K.p.a. Zostały one sformułowane ogólnikowo i nie zawierają argumentów, które mogłyby przekonać o ich zasadności. Okoliczność, że organy dokonały odmiennej oceny zarzutów stawianych przez skarżącego w trybie art. 33 § 1 ustawy, nie świadczy o naruszeniu zasady przekonywania i pogłębiania zaufania obywateli do władzy publiczne. Jako, że zarzuty skargi nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI