II SA/Bd 991/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2006-08-22
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowęplan zagospodarowania przestrzennegoprzepisy technicznebezpieczeństwo budowlanenadzór budowlanydecyzja administracyjnaochrona przeciwpożarowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę garażu wybudowanego samowolnie, niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami technicznymi, stanowiącego zagrożenie dla bezpieczeństwa.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę garażu wybudowanego w 1992 roku bez pozwolenia na budowę, z naruszeniem planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisów technicznych i przeciwpożarowych. Sąd administracyjny uznał, że garaż stanowił samowolę budowlaną, zagrażał bezpieczeństwu ludzi i mienia oraz pogarszał warunki użytkowe otoczenia, co uzasadniało nakaz rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 roku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Spółdzielni "C." i Izabeli C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki garażu. Garaż został wybudowany w 1992 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę, z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego z 1974 roku, planu zagospodarowania przestrzennego (teren przeznaczony pod stację energetyczną) oraz przepisów technicznych dotyczących odległości od granicy działki i przepisów przeciwpożarowych. Sąd uznał, że garaż stanowił samowolę budowlaną, która nie mogła zostać zalegalizowana, ponieważ zaszły przesłanki do nakazania rozbiórki określone w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 roku, w szczególności dotyczące zagrożenia dla ludzi i mienia oraz pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia. Sąd podkreślił, że brak planu zagospodarowania przestrzennego nie oznacza możliwości dowolnej zabudowy, a jedynie wymaga spełnienia warunków określonych w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W związku z tym, sąd oddalił skargę, uznając decyzję o rozbiórce za zgodną z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, garaż podlega nakazowi rozbiórki, ponieważ zaszły przesłanki określone w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r., w tym wybudowanie obiektu niezgodnie z przepisami i na terenie nieprzeznaczonym pod tego rodzaju zabudowę, a także stanowiący zagrożenie dla ludzi i mienia oraz pogarszający warunki użytkowe otoczenia.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że garaż został wybudowany z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. (bez pozwolenia, na terenie przeznaczonym pod inną zabudowę) oraz przepisów technicznych. Ponieważ zaszły przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r., nie było możliwości legalizacji obiektu, a nakaz rozbiórki był uzasadniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229 art. 37 § ust. 1

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Dz. U. Nr 38 poz.229 art. 37 § ust.1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229 art. 28

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229 art. 3

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Dz.U. 1975 nr 8 poz. 48 § 44 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego

Dz.U. 1980 nr 17 poz. 62 § 13

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki

Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz.2016 art. 103 § ust.2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz.2016 art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

Dz. U. Nr 38 poz.229 art. 40

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Dz. U. Nr 80 poz. 717 art. 61

Ustawa z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dz. U. Nr 164 poz.1588

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r.

Dz. U. Nr 75 poz. 690

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dz.U. Nr 153 poz.1270 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Garaż wybudowany bez pozwolenia na budowę. Garaż wybudowany na terenie przeznaczonym pod inną zabudowę (stacja energetyczna). Garaż wybudowany z naruszeniem przepisów technicznych dotyczących odległości od granicy działki i przepisów przeciwpożarowych. Garaż stanowi zagrożenie dla ludzi i mienia. Garaż pogarsza warunki użytkowe dla otoczenia.

Odrzucone argumenty

Istnieje możliwość doprowadzenia garażu do stanu zgodnego z przepisami. Pismo Straży Pożarnej nie miało charakteru opinii i zostało sporządzone bez wizji w terenie. Strona została pozbawiona prawa do zapoznania się z dowodami. Sąsiednia działka nie miała wydanej decyzji o warunkach zabudowy, co uniemożliwia ocenę wpływu garażu na otoczenie.

Godne uwagi sformułowania

Likwidacja samowoli budowlanej, dokonanej w czasie obowiązywania Prawa budowlanego z 1974r., polegała bądź na orzeczeniu przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego – w przypadku wystąpienia przesłanek wymienionych w art.37 Prawa budowlanego z 1974r., bądź w przypadku, gdy obiekt budowlany odpowiadał wymogom techniczno-budowlanym i nie kolidował z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, na udzieleniu pozwolenia na jego użytkowanie (art.40 Prawa budowlanego z 1974r.). Ustawodawca jak wynika z treści cytowanego powyżej przepisu art.37 ust.1 pkt 1 i 2 na zasadach alternatywy rozłącznej wymienia okoliczności, które muszą być ocenione w kontekście legalizacji obiektu. Wystąpienie zatem tylko jednego warunku z określonych w pkt 1 i 2 jest wystarczające do nakazania rozbiórki. Brak planu nie oznacza jednak, że teren jest przeznaczony pod każdego rodzaju zabudowę (a zatem i pod budowę garaży). Nie można się akceptować sytuacji, w której obiekt, w tym wypadku garaż blaszany wybudowany: bez pozwolenia na budowę, niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, na trenie przeznaczonym w planie miejscowym pod inną zabudowę, wybudowany z naruszeniem przepisów wykonawczych, w tym przepisów przeciwpożarowych, przez co stanowiący zagrożenie dla ludzi i mienia w dalszym ciągu korzysta z ochrony, w sytuacji gdy właściciele działek sąsiednich pozbawieni są prawa do korzystania ze swojej nieruchomości, zgodnie z ich przeznaczeniem, w tym także prawa do zabudowy.

Skład orzekający

Renata Owczarzak

przewodniczący

Wiesław Czerwiński

sprawozdawca

Krzysztof Gruszecki

członek

Ewa Kruppik - Świetlicka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie nakazu rozbiórki samowoli budowlanej wybudowanej z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego z 1974 r., planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisów technicznych, a także w kontekście braku możliwości legalizacji obiektu w takich okolicznościach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w momencie budowy garażu (Prawo budowlane z 1974 r.) oraz specyficznych okoliczności faktycznych sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak surowe mogą być konsekwencje samowoli budowlanej, nawet po wielu latach od jej popełnienia, i jak ważne jest przestrzeganie przepisów planistycznych i technicznych. Jest to przykład ilustrujący znaczenie prawa budowlanego.

Samowola budowlana sprzed lat doprowadzona do rozbiórki – Sąd potwierdza konsekwencje naruszenia prawa.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 991/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2006-08-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Krzysztof Gruszecki
Renata Owczarzak /przewodniczący/
Wiesław Czerwiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
art. 37 ust. 1, art. 28, art. 3,
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Dz.U. 1975 nr 8 poz 48
par. 44 ust. 2
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego.
Dz.U. 1980 nr 17 poz 62
par. 13
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Asesor WSA Ewa Kruppik - Świetlicka (spr.) Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2006r. sprawy ze skargi Spółdzielni "C." w T. i Izabeli C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2005r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki garażu oddala skargi.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. z dnia [...] 2005r., mocą której nakazano Izabeli C., właścicielce garażu Nr [...], jego rozbiórkę. Garaż jest usytuowany przy ul. [...] w T., na działce Nr .[...] należącej do Spółdzielni Mieszkaniowej im. C.
Organ przywołał stan faktyczny i wskazał, iż garaż został wybudowany w roku 1992:
1. bez pozwolenia na budowę, czym naruszono art.28 i art.29 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229), obowiązującej w okresie jego budowy;
2. z odstępstwem od obowiązujących w okresie budowy przepisów w sprawie warunków technicznych dotyczących odległości przewidzianych w § 12 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17, poz.62 ze zm.);
3. na terenie, który w planie zagospodarowania przestrzennego był przeznaczony był pod innego rodzaju zabudowę a mianowicie pod budowę stacji wewnętrznej 110kV/15kV "T.", co potwierdza wyrys z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta T. zatwierdzony Uchwałą Miejskiej Rady Narodowej nr [...] z [...] 86 (Dz. Urz. Woj. [...] nr 2 poz.70 z dnia 05.05.86r. z późń. zm. );
4. z naruszeniem przepisów przeciwpożarowych, co powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia.
Należy zaznaczyć, że organ odwoławczy ponownie rozpatrywał sprawę, gdyż była ona przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego Wydział Zamiejscowy w Gdańsku, który nie zakwestionował merytorycznych przesłanek decyzji nakazującej rozbiórkę, a ograniczył się jedynie do kwestii proceduralnych, które zostały uwzględnione przez organy administracji publicznej.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., rozpatrując sprawę, wystąpił do Państwowej Straży Pożarnej o opinię dotyczącą wymagań przeciwpożarowych dla przedmiotowego garażu. Ponieważ nie uzyskał opinii, wskazującej, że garaż ten spełnia wymagania w tym zakresie (pismo Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w T. z dnia [...] 2005r.) uznał, iż przedmiotowy garaż wymaganej cechy nie posiada, co w opinii organu oznaczało, że garaż ten stwarza niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia. Na poparcie swego stanowiska organ odwoławczy przywołał obecnie obowiązujące w tym zakresie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 75 z 2002r., poz. 690 ze zm.), a w szczególności § 12 i § 271 ust.10 i § 272 ust.2 na podstawie, których budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki winien mieć ścianę oddzielenia przeciwpożarowego od sąsiadujących obiektów. W ocenie organu, w oparciu o dokonane ustalenia można było stwierdzić, iż przedmiotowy garaż został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jak również z obecnie obowiązującymi przepisami przeciwpożarowymi, co skutkuje sprowadzeniem niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia oraz pogorszeniem warunków użytkowych znajdujących się w pobliżu nieruchomości. Organ wskazał, iż w jego opinii brak jest możliwości doprowadzenia przedmiotowych garaży do stanu zgodnego z wyżej wskazanymi przepisami cytowanego rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r.
W podsumowaniu organ stwierdził, iż wystąpiły przesłanki do nakazania rozbiórki zgodnie z art.37 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r.
Powyższa decyzja została przez Izabelę C. oraz przez Spółdzielnię Mieszkaniową im. C. w T. zaskarżona do tutejszego Sądu. Strony skarżące wydanej decyzji zarzuciły:
- naruszenie art.37 ust.1 pkt 2 ustawy z 24 października 1974r. Prawo Budowlane przez błędne przyjęcie, że przedmiotowy garaż powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia oraz pogorszenie warunków użytkowych działki sąsiadującej.
Dodatkowo strony skarżące podniosły, iż w ich opinii wbrew twierdzeniom organu, istnieje możliwość doprowadzenia garaży do stanu zgodnego z przepisami § 12 i § 271 ust.10 i § 272 ust.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002r. poz.690 z późn. zm.), które organ wskazał, pomimo, że przepisy te weszły w życie po wybudowaniu garaży. Tu skarżące oświadczyły, że garaże posiadają ściany oddzielenia przeciwpożarowego, które znajdują się wewnątrz garaży i istnieje możliwość doprowadzenia obiektów do stanu zgodnego z obecnymi przepisami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej.
W podsumowaniu skargi wskazano, że organ błędnie uznał, że zachodzą przesłanki do zastosowania art.37 ust.1 pkt 2 Prawa Budowlanego z 1974r., a w konsekwencji do orzeczenia rozbiórki garaży, opierając swe stanowisko wyłącznie na treści pisma Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z 25 lipca 2005r roku, które w opinii skarżących nie ma charakteru opinii, sporządzonej przez organ do tego upoważniony. Zdaniem skarżących pismo to budzi wątpliwości również co do swej rzetelności ponieważ zostało sporządzone bez wcześniejszej wizji przedmiotowego garażu. Wizja w terenie – według stron winna się odbyć z ich udziałem, co pozwoli na obronę ich praw. Dlatego zdaniem skarżących celowym wydaje się ponowne rozpoznanie sprawy w celu wszechstronnego zbadania wskazanych kwestii i doprowadzenia garaży do stanu zgodnego z prawem.
Dodatkowo strony podniosły, iż pismo Straży Pożarnej, na którym organ oparł swoją decyzję winno być im przesłane do wiadomości. Ograniczenie się organu do udzielenia informacji, że w aktach jest takie pismo, z którym strona może się zapoznać nie wyczerpuje zdaniem skarżących obowiązku organu administracyjnego do umożliwienia stronie zapoznania się z treścią nowego dowodu. Tym samym organ zdaniem skarżących naruszył przepisy cyt. powyżej kodeksu postępowania administracyjnego, gwarantujące stronie, prawo do obrony.
Strony skarżące zarzuciły także organom, iż w trakcie postępowania nie została uwzględniona okoliczność, iż właściciele sąsiedniej działki 548/4 – uczestnicy postępowania Danuta i Andrzej S. - na dzień orzekania nie wystąpili o wydanie decyzji o warunkach zabudowy swej działki, co nie pozwala stwierdzić, że wybudowane na granicy działki garaże spowodują niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych otoczenia.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Okolicznością bezsporną jest, że garaże, w tym garaż nr 6, powstał przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz.2016). W takim przypadku do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy tj. 1 stycznia 1995r. nie stosuje się przepisu art.48 obecnie obowiązującego prawa budowlanego z 1994r. lecz na podstawie art.103 ust.2 cyt. wyżej ustawy, przepisy dotychczasowe.
Likwidacja samowoli budowlanej, dokonanej w czasie obowiązywania Prawa budowlanego z 1974r., to jest do dnia 31 grudnia 1994r., polegała bądź na orzeczeniu przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego – w przypadku wystąpienia przesłanek wymienionych w art.37 Prawa budowlanego z 1974r., bądź w przypadku, gdy obiekt budowlany odpowiadał wymogom techniczno-budowlanym i nie kolidował z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, na udzieleniu pozwolenia na jego użytkowanie (art.40 Prawa budowlanego z 1974r.).
Zgodnie z art.37 ust.1 Prawa budowlanego z 1974r. (Dz. U. Nr 38 poz.229 ze zm.) obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że: pkt. 1
a/ obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, albo
b/ przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub
pkt. 2
a/ powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo
b/ niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Dla wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego na wskazanej podstawie oprócz ustalenia, że obiekt wybudowano niezgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie jego budowy trzeba ustalić wystąpienie chociażby tylko jednej z okoliczności wyżej wymienionej.
Rozpatrując niniejszą sprawę należało w pierwszej kolejności dokonać oceny stanu prawnego, istniejącego w okresie realizacji obiektu budowlanego, którego nakaz rozbiórki orzeczono zaskarżona decyzją.
Przepis obowiązującego wówczas at.28 Prawa budowlanego z 1974r. stanowił, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Wyjątki od tej zasady zostały określone w § 44 ust.2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz.48), wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art.28 ust.4 Prawa budowlanego z 1974r. Rozporządzenie to nie przewidywało zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę realizacji garażu, bez względu na to, jakiej były konstrukcji.
Zatem inwestor przed rozpoczęciem robót budowlanych, związanych z budową garażu zobowiązany był do uzyskania pozwolenia na budowę. Jak wynika z akt sprawy przedmiotowe garaże zbudowano bez pozwolenia na budowę.
Przepis art.3 Prawa budowlanego z 1974r. jednoznacznie stanowił, że obiekty budowlane mogą być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym.
Wracając do sprawy należy wskazać, iż stosownie do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T. zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z [...] 1986r. Nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr 2 poz. 70 z 1986) działka, na której wybudowano garaże stanowiła teren przeznaczony pod budowę stacji wnętrzowej 110kV/15kV – "[...]".
A zatem bezsporne jest, że garaże pobudowano na terenie przeznaczonym pod inną zabudowę.
Skoro więc obiekt postawiono z naruszeniem przepisów, tj. bez pozwolenia na budowę i na terenie nie przewidzianym pod tego rodzaju zabudowę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, to organ prawidłowo ustalił niezgodność obiektu z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
Niezależnie od tego należy stwierdzić dodatkowo, że ten właśnie garaż Nr 6 postawiono w sprzeczności z postanowieniami rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.) z uwagi na fakt, że wybudowano go na granicy z działką sąsiednią, w bezpośrednim sąsiedztwie budynku posiadającego okna, usytuowanego na tej działce, w dodatku na terenie, na którym w planie przewidziano wytyczenie drogi. Ponadto należy stwierdzić, iż w dacie budowy teren ten nie był w całości w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej im. [...]. Co prawda przepis § 13 cytowanego rozporządzenia dopuszczał usytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, pod warunkiem żer nie utrudni to prawidłowej zabudowy, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (ust.1). W ust.2 zaś tego paragrafu ustalono, że ściany budynku graniczące z działką sąsiednią nie powinny mieć okien i drzwi, a wody opadowe z dachu od strony granicy działki nie mogły być odprowadzane na teren działki sąsiedniej. Zatem z uwagi na fakt, że zabudowa ta nie była zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego należy uznać, że przepis § 13 nie mógł być w zastosowany w niniejszej sprawie.
Dodatkowo przyjmując oświadczenia pełnomocnika właściciela działki sąsiedniej z odpowiedzi na skargę (k. 103) fakt, że budynek sąsiadujący ma okna a woda spadowa z dachu obiektu jest odprowadzana na jego działkę należy stwierdzić, że te okoliczności w powiązaniu z wyżej wymienionymi zupełnie wykluczają zastosowanie cytowanego przepisu. W konkluzji należy stwierdzić, że obiekt narusza również wyżej cytowane rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.
Zatem w podsumowaniu należy stwierdzić, że garaż Nr [...] postawiono bez pozwolenia na budowę, na terenie przeznaczonym pod innego rodzaju budowę, z naruszeniem przepisów prawa budowlanego i przepisów wykonawczych.
Po analizie stanu prawnego przy rozpatrywaniu tego rodzaju spraw należało rozważyć możliwość ewentualnej legalizacji obiektu pod warunkiem, że w sprawie nie zaszły okoliczności wykluczające legalizację a wymienione w przepisie art.37 ust.1 pkt 1 i 2 ustawy z 1974r.
W tych okolicznościach zbyt daleko idącym wnioskiem organu było stwierdzenie, że zaistniały warunki do legalizacji, mającej na celu doprowadzenie wybudowanego obiektu niezgodnie z przepisami do stanu zgodności z prawem. Organ w swych rozważaniach pominął fakt, że skoro zaszły przesłanki określone w art.37 ust.1 pkt 1 i 2 to art.40 w myśl którego "w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art.37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami" – nie mógł być w ogóle zastosowany. Oba te przepisy wzajemnie się wykluczają, gdyż odnoszą się do zupełnie odmiennych stanów faktycznych.
Ustawodawca jak wynika z treści cytowanego powyżej przepisu art.37 ust.1 pkt 1 i 2 na zasadach alternatywy rozłącznej wymienia okoliczności, które muszą być ocenione w kontekście legalizacji obiektu. Wystąpienie zatem tylko jednego warunku z określonych w pkt 1 i 2 jest wystarczające do nakazania rozbiórki.
Nie można zatem w sprawie pominąć wymienionej w art.37 ust.1 pkt 2 kwestii oceny obiektu pod kątem bezpieczeństwa, jaki obiekt stwarza dla ludzi i mienia oraz czy obiekt ten w sposób niedopuszczalny nie pogarsza warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Jak wiadomo w chwili obecnej nie ma planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu. Plan ten zgodnie z prawem wygasł 31 grudnia 2003r. Na uwagę zasługuje stwierdzenie organu, iż brak planu nie powoduje zakazu zabudowy, pod warunkiem jednak, że zabudowa nastąpi w zgodności z przepisami zawartymi w ustawie z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717 dalej zwaną p.i z. p.) przy zachowaniu wymagań takich jakie przewidziano dla nowej zabudowy. Taki wniosek jest wynikiem koniecznej analizy stanu prawnego. O przeznaczeniu terenu pod zabudowę powinien decydować plan miejscowy. W przypadku braku planu ustawodawca przewidział konieczność wydania decyzji o warunkach zabudowy przy spełnieniu przesłanek z art.61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozwiązań zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003r. (Dz. U. Nr 164 poz.1588), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art.61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w sprawie wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Brak planu nie oznacza jednak, że teren jest przeznaczony pod każdego rodzaju zabudowę (a zatem i pod budowę garaży). Uzasadnione jest natomiast twierdzenie, że nie wyklucza się zabudowy terenu. Zabudowa będzie bowiem możliwa tylko w przypadku spełnienia wymagań określonych w art.61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Jednym z warunków w tym przepisie wymienionych jest zgodność zabudowy z przepisami odrębnymi, a więc między innymi z obecnie obowiązującymi przepisami prawa budowlanego. Te zaś pozwalają na budowę obiektu przy granicy działki jedynie w sytuacjach wyjątkowych, gdy bezpośrednio przy granicy działki istnieje już budynek albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego obiektu, co wynika z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690).
Organ bez głębszej analizy wykluczył jako podstawę rozbiórki przesłankę z art.37 ust.1 pkt 1, ale ostatecznie należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Organ skoncentrował się głównie na ustaleniu czy obiekt w takiej formie, w jakiej jest stwarza niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo czy powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia. W tym celu wystąpiono o opinię do Państwowej Straży Pożarnej co do spełnienia przez obiekty wymagań przeciwpożarowych. Informacja Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z dnia 25 lipca 2005r. w której stwierdzono niespełnienie wymagań przeciwpożarowych stała się podstawą do stwierdzenia, że obiekt stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Powyższe pismo znajdowało się w aktach sprawy, a strona skarżąca została poinformowana o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją. Z uwago na fakt, że strona nie skorzystała z tego prawa nie można za trafiony uznać jej zarzut, że pozbawiona została prawa do obrony swych interesów.
Niezależnie od tego skarżąca nie przedstawiła wiarygodnego dowodu pozwalającego na odmienną ocenę ustalonego stanu faktycznego. Złożona do akt opinia wskazuje wyłącznie na dopuszczalne możliwości odpowiedniego zabezpieczenia garaży w przyszłości co pozwala na stwierdzenie, iż garaż skarżącej nie jest odpowiednio zabezpieczony a więc z tej przyczyny tak wybudowany obiekt zagraża bezpieczeństwu, co jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że zaistniała przeszkoda do legalizacji obiektu.
Niezależnie od tego wskazać należy, że przeszkodą do legalizacji jest też okoliczność, że obiekt w sposób niedopuszczalny pogarsza warunki użytkowe dla otoczenia. Takie stwierdzenie znalazło się już w wyroku Sądu z dnia 14 października 2004r. sygn. akt II SA/Gd 1239/01.
Należy uznać, że usytuowanie obiektu przy granicy w sposób sprzeczny z przepisami stanowi o pogorszeniu warunków użytkowych dla właścicieli działki sąsiedniej.
Nie można się akceptować sytuacji, w której obiekt, w tym wypadku garaż blaszany wybudowany:
- bez pozwolenia na budowę,
- niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, na trenie przeznaczonym w planie miejscowym pod inną zabudowę,
- wybudowany z naruszeniem przepisów wykonawczych, w tym przepisów przeciwpożarowych, przez co stanowiący zagrożenie dla ludzi i mienia w dalszym ciągu korzysta z ochrony, w sytuacji gdy właściciele działek sąsiednich pozbawieni są prawa do korzystania ze swojej nieruchomości, zgodnie z ich przeznaczeniem, w tym także prawa do zabudowy. Utrzymywanie wyżej wskazanego stanu niezgodnego z prawem powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia.
Reasumując należy stwierdzić, iż organ prawidłowo ustalił, że wystąpiły okoliczności stanowiące przeszkodę do legalizacji obiektu i nakazał jego rozbiórkę.
Z tego względu Sąd nie uwzględnił skargi i na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI