II SA/Bd 988/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2025-04-09
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
odpadyzezwolenie na zbieranie odpadówuciążliwośćodoryochrona środowiskapostępowanie administracyjneopiniodawczy charakterSKOWSA

WSA w Bydgoszczy oddalił skargę na postanowienie SKO utrzymujące w mocy negatywną opinię Wójta Gminy w sprawie zezwolenia na zbieranie odpadów, uznając dotychczasową działalność skarżącego za nadmiernie uciążliwą dla mieszkańców.

Skarżący S. K. domagał się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy negatywną opinię Wójta Gminy dotyczącą zezwolenia na zbieranie odpadów. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów KPA i niewłaściwe rozpatrzenie materiału dowodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że dotychczasowa działalność skarżącego była nadmiernie uciążliwa dla mieszkańców (odory, zapylenie, hałas), co uzasadniało negatywną opinię, mimo że opinia ta nie jest wiążąca dla organu wydającego zezwolenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę S. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy negatywną opinię Wójta Gminy w sprawie udzielenia zezwolenia na zbieranie odpadów. Skarżący podnosił liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej, dwuinstancyjności postępowania oraz niewłaściwego rozpatrzenia materiału dowodowego. Wskazywał na posiadane dowody, w tym wyniki badań laboratoryjnych i działania antyodorowe, które miały potwierdzać brak negatywnego wpływu jego działalności na środowisko i zdrowie mieszkańców. Sąd jednak oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazano, że opinia Wójta, choć nie jest wiążąca dla organu wydającego zezwolenie, powinna nawiązywać do okoliczności faktycznych istotnych dla jego kompetencji. Sąd uznał, że negatywna opinia była uzasadniona, biorąc pod uwagę liczne skargi mieszkańców dotyczące uciążliwości dotychczasowej działalności skarżącego (zapylenie, hałas, odory), które uniemożliwiały normalną egzystencję. Podkreślono, że planowana intensyfikacja działalności w zakresie zbierania odpadów, w tym odpadów palnych, w kontekście dotychczasowych problemów, uzasadniała obawy organów. Sąd stwierdził brak naruszenia przepisów prawa materialnego ani postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tym samym zaskarżone postanowienie odpowiadało wymogom prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, negatywna opinia jest zgodna z prawem, a sąd administracyjny oddalił skargę na postanowienie utrzymujące ją w mocy, uznając, że dotychczasowa działalność skarżącego była nadmiernie uciążliwa dla mieszkańców.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że opinia Wójta, mimo braku charakteru wiążącego, powinna nawiązywać do istotnych okoliczności faktycznych. Uciążliwość dotychczasowej działalności skarżącego (odory, zapylenie, hałas) uzasadniała negatywną opinię, a sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani proceduralnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.o. art. 41 § ust. 6a

Ustawa o odpadach

Organ właściwy wydaje zezwolenie na zbieranie odpadów po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Opinia powinna nawiązywać do okoliczności faktycznych relewantnych ze względu na kompetencje i zadania publiczne organu.

Pomocnicze

k.p.a. art. 106 § § 1, § 2, § 3, § 4, § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje procedurę zasięgania opinii przez organy administracji, w tym termin, sposób przedstawienia opinii i możliwość jej zaskarżenia.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy materialnej - organy administracji obowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

p.o.ś. art. 237

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Dotyczy obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dotychczasowa działalność skarżącego była nadmiernie uciążliwa dla mieszkańców (odory, zapylenie, hałas), co uzasadniało negatywną opinię Wójta Gminy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów KPA (zasada prawdy obiektywnej, dwuinstancyjność, rozpatrzenie dowodów). Niewłaściwe zastosowanie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach. Brak wyczerpania środków zaskarżenia (nie dotyczy tej sprawy, ale było podniesione w skardze). Uciążliwość zapachowa nie przekracza granic działki. Zastosowanie aktywnych działań antyodorowych. Decyzja oparta na 'klauzuli generalnie odmownej'.

Godne uwagi sformułowania

dotychczasowa działalność S. K. jr. wiąże się z nadmierną uciążliwością dla mieszkańców sąsiadujących z terenem odory, które uniemożliwiają normalną egzystencję brak przepisów normujących uciążliwości odorowe nie zwalnia przedsiębiorcy [...] od zagwarantowania właściwego sposobu prowadzenia działalności gospodarczej bez szkody i nadmiernej uciążliwości nie ulega wątpliwości, że gospodarowanie odpadami związane jest z ochroną środowiska opinia wydana na podstawie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach [...] stanowi tylko jeden z elementów materiału zgromadzonego w sprawie, a jej treść może zaważyć na rozstrzygnięciu, lecz nie ma charakteru bezwzględnie wiążącego nie można uznać, że naruszył nasadę dwuinstancyjności postępowania

Skład orzekający

Renata Owczarzak

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Bortkiewicz

sędzia

Mariusz Pawełczak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opiniowania przez wójta/burmistrza w sprawach zezwoleń na zbieranie odpadów, znaczenie uciążliwości dotychczasowej działalności dla wydania negatywnej opinii, oraz zakres kontroli sądu administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury opiniowania w kontekście ustawy o odpadach i KPA. Ocena uciążliwości jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między potrzebą prowadzenia działalności gospodarczej a ochroną środowiska i prawem mieszkańców do spokojnego życia. Pokazuje, jak sądy oceniają uciążliwość działalności i rolę opinii organów pomocniczych.

Uciążliwe odpady kontra prawo do spokoju: Sąd rozstrzyga spór o zezwolenie na zbieranie śmieci.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 988/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jerzy Bortkiewicz
Mariusz Pawełczak
Renata Owczarzak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1587
art. 41 ust. 6a
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi S. K. prowadzącego działalność pod nazwą [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania wniosku w sprawie udzielenia zezwolenia na zbieranie odpadów oddala skargę.
Uzasadnienie
P. z dnia [...] lipca 2024 roku, znak: [...] S. G. zwrócił się do Wójta Gminy G. o wydanie opinii w trybie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach, bowiem jak poinformował, na wniosek S. K. jr. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Produkcyjno Handlowo Usługowy M. P., toczy się postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na zbieranie odpadów na części działki nr [...]/ 10 w [...].
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2024 r. znak: [...] Wójt Gminy G., działając na podstawie art. 41 ust. 6a ustawy z dnia [...] grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2023r., poz. 1587 z późn. zm.) oraz art. 106 § 5 i art. 123 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572), negatywnie zaopiniował wniosek z dnia [...] marca 2024 r. S. K. jr. w sprawie udzielenia przez S. G. zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki nr [...] w Ś. .
W uzasadnieniu orzeczenia organ I instancji podniósł, iż dotychczasowa działalność S. K. jr. wiąże się z nadmierną uciążliwością dla mieszkańców sąsiadujących z terenem, gdzie gospodarowanie odpadami odbywa się już od wielu lat, a wedle złożonego wniosku ma być kontynuowane. S. G. prowadzi postępowanie dotyczące nałożenia na S. K. jr. obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego, o którym mowa w art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r., poz. 54), co było następstwem ogromnej ilości skarg, uwag i zastrzeżeń zgłaszanych organom ochrony środowiska w związku z działalnością tego zakładu. Uciążliwości zakładu sygnalizowane są od wielu lat również Wójtowi Gminy G., zarówno przez mieszkańców miejscowości Ś. oraz sąsiedniej gminy - miasto G., która graniczy z terenem działalności tej firmy, a dotyczą przede wszystkim nadmiernego pylenia, hałasu i przede wszystkim odorów, które uniemożliwiają normalną egzystencję, przy czym brak przepisów normujących uciążliwości odorowe nie zwalnia przedsiębiorcy, który gospodaruje odpadami, od zagwarantowania właściwego sposobu prowadzenia działalności gospodarczej bez szkody i nadmiernej uciążliwości dla wszystkich elementów środowiska, w tym ludzi.
Wskazano, że dotychczasowa działalność przedsiębiorcy jest bardzo uciążliwa, wręcz zagrażająca zdrowiu mieszkańców, nie pozwalająca na ich normalną egzystencję; z dużym prawdopodobieństwem wypełnia znamiona immisji. Przedsiębiorca planuje prowadzić dalszą działalność w zakresie zbierania odpadów, których maksymalna ilość w danym czasie wynosić może 190 ton. Zdaniem organu I instancji, w kontekście dotychczasowej działalności, którą jednoznacznie ocenić należy jako nadmiernie uciążliwą, zbieranie w dalszym ciągu odpadów w tak znacznych ilościach powodować będzie z pewnością uzasadnione pretensje i skargi mieszkańców.
Organ I instancji dodał również, iż S. K. jr. załączył do przesłanego przez S. G. wniosku operat przeciwpożarowy, który dotyczy przetwarzania odpadów, natomiast w żaden sposób nie odpowiada zakresowi zbierania odpadów, które przedsiębiorca zamierza magazynować. Na wskazanym we wniosku terenie, zbierane mają być również odpady palne, a brak właściwej oceny ich zabezpieczenia pod kątem przeciwpożarowym, może stanowić realne niebezpieczeństwo w tym zakresie.
W zażaleniu na powyższe postanowienie S. K. wniósł o uchylenie postanowienia organu I instancji i wydanie opinii pozytywnej, zarzucając w szczególności rażące naruszenie przepisów prawa o postępowaniu administracyjnym w sposób mający mieć istotny wpływ na ostateczną treść orzeczenia poprzez niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie podstawowych zasad krajowego prawa administracyjnego, w szczególności przepisów:
1. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 75, art. 76, art. 77, art. 80 i art. 81 KPA., co doprowadziło do wydania naruszającego prawo postanowienia negatywnie opiniującego;
2. art. 107 KPA w związku z przedstawieniem uzasadnienia postanowienia w sposób niezrozumiały, niezgodny z obowiązującymi przepisami, któremu nie można przyznać przymiotu uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego, bowiem poza przytoczeniem przepisów, organ nie przedstawił rzeczywistych okoliczności dokonanej opinii negatywnej, z której jednoznacznie wynikałoby, dlaczego organ opiniuje negatywnie złożony wniosek o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów;
3. art. 41 ust. 6a w związku z art. 46 ust. 1 u.o. - w związku z przypisaniem sobie w ramach kompetencji opiniującej, prawa do wskazywania sposobu załatwienia sprawy przez organ wydający zezwolenie na zbieranie odpadów, powoływanie się na kwestię postępowania w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego, a ponadto wykorzystania formuły postanowienia opiniującego, do negatywnej oceny przedsięwzięcia na zasadach analogicznych jak przy wydaniu decyzji środowiskowej, jak również błędnym uznaniem, że wniosek dotyczy zamiaru przekroczenia dopuszczalnych form wykonywania prawa własności;
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] października 2024 roku, znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia Kolegium podniosło, iż nieruchomość na której ma być prowadzona zbiórka odpadów, nie jest objęta ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ wyraził swoje stanowisko, uwzględniając głównie dotychczasową działalność prowadzoną w ramach PPHU M. P.; w szczególności jej oddziaływanie na lokalną społeczność poprzez uciążliwości zapachowe (odory), zapylenie oraz hałas. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 2023 roku sygn. akt III OSK 7630/21 "nie ulega wątpliwości, że gospodarowanie odpadami związane jest z ochroną środowiska i ochroną przyrody oraz może dotyczyć także gospodarki wodnej. Wskazanie więc przez organ opiniujący, że negatywna opinia w sprawie zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów z uwzględnieniem ich przetwarzania i zbierania uzasadniona jest stanowiskiem mieszkańców pobliskich bloków i ich obawą na jakość i warunki życia, nie przekracza uprawnień jakie zostały przyznane gminie przez ustawodawcę w ramach zadań własnych, ani też nie odbiega od przedmioty postępowania prowadzonego przez organ główny".
Kolegium podkreśliło, że opinia wydana na podstawie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach i art. 106 § 1 Kpa stanowi tylko jeden z elementów materiału zgromadzonego w sprawie, a jej treść może zaważyć na rozstrzygnięciu, lecz nie ma charakteru bezwzględnie wiążącego. W piśmiennictwie przyjmuje się, że najluźniejszą formą współdziałania organów administracji publicznej jest współdziałanie polegające na zasięganiu opinii. Współdziałanie takie polega na tym, że jeden z organów jest zobowiązany, przed podjęciem decyzji, do zasięgnięcia opinii w sprawie od innego organu. Organ zobowiązany do zasięgnięcia opinii nie jest prawnie związany stanowiskiem organu opiniującego. Współdziałanie, którego istotą jest wyrażenie opinii, zbliżone jest do konsultacji czy też doradztwa (por. A. Wróbel, Komentarz do art. 106 k.p.a., (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2023).
Kolegium z urzędu wiadomym jest, że wnioskodawca posiada tytuł prawny do przedmiotowego gruntu (działka nr [...]/ 10 ).
Mając na uwadze powyższe Kolegium uznało, że brak jest podstaw do zakwestionowania opinii organu pierwszej instancji wyrażonej w zaskarżonym postanowieniu.
W skardze do Sądu S. K. wniósł o uchylenie postanowienia organu odwoławczego w całości, zarzucając naruszenie:
1. art. 6, art, 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 75, art. 76, art. 77, art. 80 i art. 81 KPA., co doprowadziło do wydania naruszającego prawo postanowienia negatywnie opiniującego;
2. art. 107 KPA w związku z przedstawieniem uzasadnienia postanowienia w sposób niezrozumiały, niezgodny z obowiązującymi przepisami, któremu nie można przyznać przymiotu uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego, bowiem poza przytoczeniem przepisów organ nie przedstawił rzeczywistych okoliczności dokonanej opinii negatywnej, z której by jednoznacznie wynikało, dlaczego organ opiniuje negatywnie złożony wniosek o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów;
3. art. 41 ust. 6a w związku z art. 46 ust. 1 u.o. - w związku z przypisaniem sobie w ramach kompetencji opiniującej, prawa do wskazywania sposobu załatwienia sprawy przez organ wydający zezwolenie na zbieranie odpadów, powoływanie się na kwestię postępowania w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego, a ponadto wykorzystania formuły postanowienia opiniującego, do negatywnej oceny przedsięwzięcia na zasadach analogicznych jak przy wydaniu decyzji środowiskowej, jak również błędnym uznaniem, że wniosek dotyczy zamiaru przekroczenia dopuszczalnych form wykonywania prawa własności;
4. art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w związku z nierozpoznaniem przez SKO sprawy, a tym samym naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, a w konsekwencji wydanie zaskarżonego postanowienia z rażącym naruszeniem prawa;
5. art. 6 kpa w związku z brakiem działań Kolegium w celu wyjaśnienia okoliczności dokumentowanych nowymi dowodami i odstąpienia od linii orzeczniczej prezentowanej przez Kolegium - vide: postanowienie SKO w T. [...], postanowienie SKO w T. znak [...];
6. art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w związku z nierozpatrzeniem materiału dowodowego oraz nie odniesieniem się do istotnych dla sprawy dowodów i wywodów przedstawionych przez skarżącego.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów skarżący podkreślił, że w świetle załączonych protokołów kontroli w tym z WIOŚ, dotychczasowa działalność nie stwarza zagrożenia odorowego, a wyniki badań jednostki naukowej potwierdzają, że oddziaływania nie przekraczają granic działki. Immisja zapachu ma charakter punktowy i występuje tylko w momencie rozładunku odpadów i nie przekracza granic nieruchomości, co wykazały liczne kontrole WIOŚ. Skargi stron postępowania, ani cytaty z literatury naukowej dotyczące zagrożeń komfortu życia, ani też przypuszczenia co do technologicznych przyczyn wzrostu natężenia zapachu, zdaniem strony skarżącej nie mogą stanowić dowodu na: pogorszenie stanu środowiska w znacznych rozmiarach, narażenie życia lub zdrowia ludzi czy wadliwości technologiczne (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 11 marca 2015 r. (II SA/G11637/14).
Skarżący podniósł także, że na terenie wyrobiska [...] stosowane są aktywne działania antyodorowe jak bariery antyodorowe, które praktycznie eliminują uciążliwość zapachową, co potwierdzają wyniki kontroli PPIS w G.. Rozwiązania takie jak aktywne bariery antyodorowe, nie zostały opisane przez organy I i II instancji.
Skarżący podkreślił, że jego zdaniem decyzja wydana przez organ administracji publicznej musi opierać się na konkretnych przepisach prawa, a nie na "klauzuli generalnie odmownej" - vide: wyrok WSA w Szczecinie z 12.06.2014 r., sygn. akt II SA/Sz 118/14.
Zdaniem strony skarżącej, organ II instancji nie tylko zastosował niewłaściwe przepisy, ale też pominął materiał dowodowy wnioskowany przez stronę, czy też dostępny z innych postępowań prowadzonych przez SKO w T., a ponadto SKO w T. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji, uznając argumentację organu I instancji za własną. Organ odwoławczy pominął, że skarżący przedstawił dowody wskazujące na rozwiązania chroniące zdrowie i życie ludzi oraz ochronę środowiska, gwarantujące taką ochronę; w tym opinie akredytowanego laboratorium, o którym mowa w art. 147 POŚ oraz ekspertów branżowych będących pracownikami wyższej uczelni.
W przekonaniu skarżącego organy kierowały się przy wydawaniu rozstrzygnięć dla wnioskodawcy okolicznościami wzajemnie ze sobą sprzecznymi, ustalonymi dla wnioskowanego zamierzenia, czyniąc końcowe ustalenia wbrew istniejącemu materiałowi dowodowemu. Organy niezasadnie uznały, że planowany sposób zbierania odpadów może powodować zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi lub środowiska (opierają się na hipotezach i przypuszczeniach wbrew dowodom). Obszerny materiał dowodowy sprawy został niestety rozpoznany w sposób niedostateczny i nienależyty. Na skutek "szczątkowego" odniesienia się przez organ II instancji do końcowych stanowisk zaprezentowanych w sprawie, skarżący uznał, że nie został w sposób należyty przekonany co do prawidłowości rozstrzygnięcia, co oznacza, że nie jest pewny motywów jakimi kierował się organ, albowiem w żaden sposób nie wyjaśniono, ani nie podano motywów: dlaczego taka interpretacja przepisów prawa materialnego przemawia za odmową zmiany zezwolenia na przetwarzanie odpadów.
Ponadto w ocenie skarżącego, organ odwoławczy nie zrealizował obowiązku kontrolnego względem postanowienia wydanego w I instancji. Kolegium w istocie nie zweryfikowało zasadności tego rozstrzygnięcia mimo, że stanowisko organu I instancji, oparte na błędnej ocenie stanu faktycznego i prawnego, determinowało kierunek załatwienia sprawy, w sposób niekorzystny nie tylko dla interesów skarżącego, ale i przyrody (wał zapewnia wyższą bonitację gleby niż pozostała część działki, na której trwają nadal prace rekultywacyjne wyrobiska. Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ma swoje umocowanie w art. 78 Konstytucji RP, lecz zdaniem skarżącego w przedmiotowej sprawie de facto samorządowe kolegium odwoławcze "nie przeprowadziło" sprawy przez drugą instancję, co pozbawiło stronę możliwości weryfikacji błędnych decyzji na etapie odwoławczym.
W ocenie strony skarżącej, uzasadniając utrzymanie skarżonego postanowienia na etapie odwoławczym, poprzez jedynie ogólnikowe motywy decyzji, Kolegium uchybiło treści art. 6, art. 7, art. 9, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zobowiązującego organy administracji publicznej m.in. do tego, aby dążyć do ustalenia prawdy obiektywnej, w trakcie załatwiania sprawy uwzględniać zarówno interes społeczny (tu ochronę środowiska, w tym oddziaływania na zdrowie i życie ludzi), jak i słuszny interes strony. Organ nie odniósł się do zgromadzonego materiału dowodowego, zasłaniając się związaniem wydanymi w sprawie rozstrzygnięciami sądowoadministracyjnymi.
Przemilczanie zarzutów skarżącego, pominięcie dowodów specjalistycznych, błędy we własnych w ustaleniach faktycznych, świadczą zdaniem strony skarżącej o rażącym naruszeniu art. 6,7 i 8 k.p.a. oraz braku indywidualnego rozpatrzenia sprawy. W tym stanie rzeczy, gdy po stronie organu II instancji doszło do uchybień procesowych jak i naruszenia prawa materialnego - rzutujących w sposób znaczny na wyniki sprawy, wniesienie niniejszej skargi skarżący uznał za konieczne i w pełni uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Kontrolując zaskarżone postanowienie zgodnie z powyższymi zasadami należało uznać, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem prawa materialnego. Nie stwierdzono także naruszenia procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Materialnoprawną podstawę do rozpoznania przedmiotowej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023 r., poz. 1587 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 41 ust. 6a ustawy o opadach, organ właściwy wydaje zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwych ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów. Wymóg zasięgania opinii prezydenta miasta nie dotyczy prezydenta miasta na prawach powiatu, jeżeli jest on organem właściwym do wydania zezwolenia. W przypadku niewydania opinii w terminie określonym w art. 106 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ("k.p.a.") przyjmuje się, że wydano opinię pozytywną (ust. 6b).
Opinia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) podejmowana na podstawie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach, powinna konsekwentnie nawiązywać do okoliczności faktycznych relewantnych ze względu na kompetencje i zadania publiczne organu zbieżne z istotą sprawy. Organ opiniujący powinien ustalić stan faktyczny w zakresie okoliczności istotnych dla dokonania przez niego oglądu sprawy, co do której zajmuje stanowisko, mając na względzie art. 106 § 4 k.p.a. W ocenie Sądu, użyte w tym przepisie sformułowanie "może" oczywiście nie oznacza, że wyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do zajęcia stanowiska pozostawiono uznaniu organu współdziałającego. Wykładnia tego przepisu powinna być spójna z zasadą wyrażoną w art. 7b k.p.a., która nakłada na organy administracji publicznej obowiązek współdziałania ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy. Zasada ta nawiązuje więc treściowo do zasady prawdy materialnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., wobec której nie może pozostać obojętny także organ podejmujący współdziałanie w "słabszej" formie, jaką jest opiniowanie.
Również takie stanowisko ma dla organu właściwego do wydania decyzji znaczenie, gdyż stanowi element materiału dowodowego uwzględnianego przy wyborze właściwego rozstrzygnięcia w sprawie (tak: M. Romańska, w: H. Knysiak - Sudyka, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Warszawa 2019, s. 757).
W orzecznictwie wskazuje się, iż wyrażona w art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach norma upoważniająca wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwego ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów, do zajęcia stanowiska w formie opinii, nie daje wytycznych co do kryteriów, jakimi powinien kierować się organ opiniujący, ale opinia taka powinna konsekwentnie nawiązywać do okoliczności faktycznych relewantnych ze względu na kompetencje i zadania publiczne organu zbieżne z istotą sprawy (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 13/21, LEX nr 3179195).
Podstawę proceduralną w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 106 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ (§ 1). Organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamia o tym stronę (§ 2). Organ, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska, obowiązany jest przedstawić je niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia mu żądania, chyba że przepis prawa przewiduje inny termin (§ 3). Organ obowiązany do zajęcia stanowiska może w razie potrzeby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające (§ 4). Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie (§ 5). § 6. W przypadku niezajęcia stanowiska w terminie określonym w § 3 stosuje się przepisy art. 36-38 k.p.a., przy czym organ obowiązany do zajęcia stanowiska niezwłocznie informuje organ załatwiający sprawę o wniesieniu ponaglenia.
W judykaturze podnosi się także, że wydawanie opinii w trybie art. 106 k.p.a., kiedy tak wymaga odpowiednia norma kompetencyjna, stanowi formalną przesłankę wydania decyzji administracyjnej w tym znaczeniu, iż organ prowadzący postępowanie jest obowiązany uzyskać takie stanowisko przed wydaniem decyzji, zaś organ współdziałający jest obowiązany przed tym dniem odpowiednio przedstawić swoje stanowisko w sprawie. Sformułowanie "jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ w postaci wyrażenia opinii" nie może być natomiast odczytywany jako ustanawiający jakąkolwiek zależność treściową merytoryczną (materialną) decyzji administracyjnej od stanowiska opiniującego organu współdziałającego, czy też związanie organu wydającego decyzję treścią tego stanowiska. Niezależnie jednak od powyższej konstatacji, zgodnie z wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności, opinie powinny być wydawane na podstawie prawa i zgodnie z prawem, a wydawana opinia powinna być oparta o porządek prawny i powinna zasadniczo nawiązywać do kompetencji i zadań publicznych organu, zbieżnych z istotą sprawy, w której ma być wydana decyzja. Pomimo niewiążącego dla organu rozstrzygającego sprawę (organu decyzyjnego) charakteru opinii, jej treść nie może być dowolna lub/i obojętna wobec prawa, gdyż inaczej nie miałoby miejsca ratio legis jej zażalenia do organu wyższego stopnia, a także możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego (m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 listopada 2019 r., II SA/Kr 1117/19, LEX nr 2752918).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotowe postanowienie wydane zostało w związku z wystąpieniem przez S. G. do Wójta Gminy G. o wydanie opinii w trybie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach, bowiem jak poinformował organ, na wniosek S. K. jr. toczy się postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na zbieranie odpadów na części działki nr [...]/ 10 w [...]. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2024 r. znak: [...], Wójt Gminy G. negatywnie zaopiniował wniosek z dnia [...] marca 2024 r. S. K. w sprawie udzielenia przez S. G. zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki nr [...] w [...].
Z przywołanych w treści postanowienia okoliczności wynika, iż dotychczasowa działalność skarżącego w zakresie zbierania odpadów uzasadnia wydanie negatywnej opinii, dotyczącej zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki nr [...] w [...]. Intensyfikacja prowadzonej już działalności w zakresie zbierania odpadów jest niezmiernie uciążliwa i doprowadziła jak wskazał organ do wdrożenia postępowania w sprawie wykonania przeglądu ekologicznego. S. G. prowadzi postępowanie dotyczące nałożenia na S. K. jr. obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego o którym mowa w art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r., poz. 54), co było następstwem ogromnej ilości skarg, uwag i zastrzeżeń zgłaszanych organom ochrony środowiska w związku z działalnością tego zakładu. Mieszkańcy gminy poprzez składane skargi wielokrotnie sygnalizowali znaczną uciążliwość przedsiębiorstwa dla lokalnej społeczności, polegającą na generowaniu przykrych zapachów przeszkadzających mieszkańcom.
Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika więc, że dotychczasowa działalność S. K. jr. wiązała się z nadmierną uciążliwością dla mieszkańców sąsiadujących z terenem, gdzie gospodarowanie odpadami odbywa się już od wielu lat, a wedle złożonego wniosku ma być kontynuowane. Uciążliwości zakładu sygnalizowane były od wielu lat również Wójtowi Gminy G., zarówno przez mieszkańców miejscowości Ś. oraz sąsiedniej gminy - miasto G., która graniczy z terenem działalności tej firmy, a dotyczą przede wszystkim nadmiernego pylenia, hałasu i przede wszystkim odorów, które uniemożliwiają normalną egzystencję,
We wniosku z dnia [...] marca 2024 r. przedsiębiorca zadeklarował prowadzenie dalszej działalności w zakresie zbierania odpadów, których maksymalna ilość w danym czasie wynosić może 190 ton. W kontekście dotychczasowej działalności, która jednoznacznie oceniona została jako nadmiernie uciążliwa, słuszne jest stanowisko orzekających w sprawie organów, iż zbieranie w dalszym ciągu odpadów w tak znacznych ilościach powodować będzie uzasadnione zastrzeżenia, obawy i skargi mieszkańców. Negatywne zaś oddziaływanie inwestycji jest oddziaływaniem rzeczywistym a stopień jego uciążliwości, sprawdzonym i dolegliwym.
Skarżący załączył do przesłanego przez S. G. wniosku operat przeciwpożarowy, który dotyczy przetwarzania odpadów, jednak w żaden sposób nie odnosi się on do zakresu zbieranych odpadów, które przedsiębiorca zamierza magazynować. Na wskazanym we wniosku terenie, zbierane mają być również odpady palne, a brak właściwej oceny ich zabezpieczenia pod kątem przeciwpożarowym - jak słusznie wskazały organy - może stanowić realne niebezpieczeństwo w tym zakresie.
Orzekające w sprawie organy prawidłowo przyjęły, że powołane okoliczności dotyczące skutków dotychczasowej działalności skarżącego w zakresie zbierania odpadów uzasadniały wydanie negatywnej opinii w podanym aspekcie argumentacji. Dotychczasowe doświadczenia związane z prowadzonym tożsamym rodzajem działalności przez skarżącego, uwiarygadniają negatywne oddziaływanie na warunki egzystencji mieszkańców, zatem uzasadniały podane stanowisko organu uzgadniającego. Należy też podkreślić, że opinia wydana w trybie art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach nie ma charakteru bezwzględnie wiążącego. Ma ona charakter stanowiska interpretacyjnego, zatem zarzuty skargi dotyczące oceny wszelkich dowodów zgromadzonych w sprawie, właściwych dla wydania ostatecznej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając na względzie powyższe rozważania, zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie nie naruszyły przepisów procesowych, w szczególności art. 7, ani art. 77 § 1 k.p.a. Organy w rezultacie prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego, w sprawie właściwie zastosowane zostały przepis prawa materialnego, zwłaszcza wskazany w skardze art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach, zaś zaskarżone postanowienie odpowiada wymogom określonym art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organ odwoławczy utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie zaakceptował i przyjął za własne ustalenia i wnioski organu I instancji, zatem nie można uznać, że naruszył nasadę dwuinstancyjności postępowania.
Konkludując, analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżącego zarzutów skutkowała brakiem podstaw do podważenia legalności zaskarżonego postanowienia i stanowiła o niezasadności skargi. Podnieść też należy, że Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonym postanowieniu, ani w poprzedzającym je postępowaniu jakichkolwiek naruszeń prawa, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.
Działając zatem na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak we wstępie.
Złożona skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI