II SA/BD 893/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący S.B. i S.B. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miasta w Kcyni z dnia 26 września 2019 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów położonych w północnej części wsi Żurawia. Kwestionowali uchwałę w części dotyczącej ich nieruchomości, zarzucając naruszenie prawa własności, prawa do równej ochrony własności, prawa do proporcjonalnie wyważonej ochrony własności, równości wobec prawa oraz wolności prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący twierdzili, że uchwała istotnie ogranicza możliwości zagospodarowania ich nieruchomości, w tym budowy chlewni, oraz wprowadza ograniczenia niezgodne ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, rozpoznając sprawę ponownie po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał skargę za niezasadną. Sąd podkreślił, że jest związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA. Analizując zarzuty skargi, sąd stwierdził, że choć uchwała wprowadza ograniczenia w prawie własności skarżących, to są one proporcjonalne i uzasadnione potrzebą ochrony środowiska, zdrowia publicznego oraz zachowania ładu przestrzennego. Ograniczenia te są zgodne z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które dopuszczają rozwój agroturystyki i mieszkalnictwa, a nie intensywną produkcję hodowlaną. Sąd uznał, że zakaz realizacji inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko na terenach objętych planem nie narusza nadmiernie konstytucyjnie gwarantowanego prawa własności i wolności gospodarczej. Sąd podkreślił, że władztwo planistyczne gminy pozwala na ważenie interesu publicznego i prywatnego, a w tym przypadku ochrona środowiska i zdrowia publicznego przeważa nad interesem prywatnym skarżących. Procedura planistyczna została przeprowadzona zgodnie z prawem, a zarzuty dotyczące naruszenia zasad sporządzania planu lub trybu jego sporządzania nie znalazły potwierdzenia. W konsekwencji, skarga została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady proporcjonalności w planowaniu przestrzennym, relacja między planem miejscowym a studium, ważenie interesu publicznego i prywatnego w kontekście prawa własności i ochrony środowiska.
Dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego w gminie wiejskiej z uwzględnieniem specyfiki terenów rolnych i potencjalnych inwestycji hodowlanych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ograniczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczące zabudowy zagrodowej i zakazu inwestycji znacząco oddziałujących na środowisko naruszają prawo własności i wolność gospodarczą właścicieli nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ograniczenia te są proporcjonalne i uzasadnione potrzebą ochrony środowiska, zdrowia publicznego oraz zachowania ładu przestrzennego, zgodnie z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że władztwo planistyczne gminy pozwala na ważenie interesu publicznego (ochrona środowiska, ład przestrzenny) i prywatnego (prawo własności, wolność gospodarcza). Ograniczenia wprowadzone w planie są zgodne ze studium i nie naruszają istoty prawa własności, a także są proporcjonalne do chronionych wartości.
Czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest zgodny ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, plan jest zgodny z ogólnymi ustaleniami studium, a wprowadzane uszczegółowienia mieszczą się w granicach władztwa planistycznego gminy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że plan nie narusza studium, ponieważ uszczegółowienie funkcji terenów rolnych (R) poprzez wyznaczenie terenów zabudowy zagrodowej (RM/RU) mieści się w kompetencjach gminy. Zmiany parametrów szczegółowych w planie w stosunku do studium nie stanowią naruszenia, jeśli nie podważają ogólnego kierunku zagospodarowania.
Czy naruszenie indywidualnego interesu prawnego skarżącego może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli naruszenie to wiąże się jednocześnie z naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu).
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że naruszenie interesu prawnego skarżącego jest warunkiem legitymacji skargowej, ale samo przez się nie implikuje uwzględnienia skargi. Stwierdzenie nieważności uchwały wymaga wykazania istotnych naruszeń prawa, które jednocześnie naruszają interes prawny skarżącego.
Przepisy (10)
Główne
u.p.z.p. art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu miejscowego powoduje jego nieważność.
u.p.z.p. art. 3 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej gminy, w tym uchwalanie studium i planów miejscowych, należy do zadań własnych gminy.
u.s.g. art. 101
Ustawa o samorządzie gminnym
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem organu gminy, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 1 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia przeznaczenia terenu powinny uwzględniać ład przestrzenny, zrównoważony rozwój, ochronę środowiska, zdrowia i bezpieczeństwa ludzi, a także prawo własności.
u.p.z.p. art. 9 § 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
u.p.z.p. art. 15 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Uzasadnienie uchwały planistycznej powinno wykazać zgodność z ustaleniami studium i zasadami planowania.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Prawo własności obejmuje uprawnienie do posiadania, używania i rozporządzania rzeczą oraz pobierania z niej pożytków, z ograniczeniami wynikającymi z ustawy i zasad współżycia społecznego.
Konstytucja RP art. 64 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.
p.p.s.a. art. 190
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczenia w planie miejscowym są uzasadnione ochroną środowiska i ładu przestrzennego. • Plan jest zgodny z ogólnymi ustaleniami studium uwarunkowań. • Władztwo planistyczne gminy pozwala na ważenie interesu publicznego i prywatnego. • Procedura planistyczna została przeprowadzona prawidłowo.
Odrzucone argumenty
Uchwała narusza prawo własności i wolność gospodarczą skarżących. • Plan jest niezgodny ze studium uwarunkowań. • Ograniczenia w planie są nieproporcjonalne i nieuzasadnione. • Naruszenie indywidualnego interesu prawnego skarżących.
Godne uwagi sformułowania
Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. • W ramach przysługującego jej władztwa planistycznego Rada Miejska w Kcyni określiła wspólnie tożsame szczegółowe zasady zagospodarowania dla wszystkich terenów przeznaczonych na cel zabudowy zagrodowej... • Zgodnie z zasadą proporcjonalności ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie... • Ochrona własności czy prawa użytkowania wieczystego nie może być rozumiana krańcowo, że każda ingerencja w sferę tych praw stanowi naruszenie Konstytucji. • Istotą tej sprawy jest próba wyważenia przez organ planistyczny gminy przestrzegania wartości, które zgodnie z art. 1 ust. 2 u.p.z.p., należy uwzględnić w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Skład orzekający
Joanna Brzezińska
przewodniczący sprawozdawca
Anna Klotz
sędzia
Grzegorz Saniewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady proporcjonalności w planowaniu przestrzennym, relacja między planem miejscowym a studium, ważenie interesu publicznego i prywatnego w kontekście prawa własności i ochrony środowiska."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego w gminie wiejskiej z uwzględnieniem specyfiki terenów rolnych i potencjalnych inwestycji hodowlanych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, co jest częstym problemem dla właścicieli nieruchomości i deweloperów. Pokazuje, jak sąd równoważy różne wartości konstytucyjne.
“Własność kontra środowisko: Sąd rozstrzyga spór o plan zagospodarowania przestrzennego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.