Orzeczenie · 2025-03-11

II SA/BD 874/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2025-03-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
kanalizacja sanitarnaprzyłączenie nieruchomościustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminachobowiązek właścicielamożliwość technicznakoszty przyłączeniaprawo administracyjnepostępowanie administracyjneWSA Bydgoszcz

Sprawa dotyczyła skargi K.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. nakazującą przyłączenie nieruchomości skarżącego do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Skarżący podnosił liczne argumenty przeciwko wykonaniu obowiązku, w tym dotyczące braku końcówki sieci od granicy nieruchomości, dużej odległości od studni, konieczności zastosowania systemu wymuszonego (pompy), zajęcia pasa drogowego i wysokich kosztów inwestycji. Organy administracji uznały, że nieruchomość posiada techniczne możliwości przyłączenia, a obowiązek wynikający z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ma charakter bezwzględny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że w sprawie nie została w sposób dostateczny i niebudzący wątpliwości wyjaśniona kwestia istotnej przesłanki uzasadniającej nałożenie obowiązku, jaką jest istnienie realnej możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Wskazano, że kluczowe jest ustalenie, czy na nieruchomości znajduje się studzienka kanalizacyjna oraz jaka jest odległość istniejącej sieci od granicy nieruchomości, co determinuje zakres obowiązku właściciela i gminy. Sąd podkreślił, że względy ekonomiczne i koszty wykonania przyłącza nie mogą podważać obowiązku, ale muszą istnieć realne warunki techniczne do jego wykonania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'realnej możliwości przyłączenia' do sieci kanalizacyjnej w kontekście ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, a także rozgraniczenie obowiązków gminy i właściciela nieruchomości w zakresie budowy przyłączy i sieci.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z odległością sieci od nieruchomości i brakiem studzienki. Może wymagać dostosowania do innych stanów faktycznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji prawidłowo ustalił istnienie realnej możliwości technicznej przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, gdy sieć nie dochodzi do granicy nieruchomości, a na nieruchomości nie ma studzienki kanalizacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie wyjaśnił tej kwestii w sposób dostateczny i niebudzący wątpliwości, co skutkuje uchyleniem decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że kluczowe dla nałożenia obowiązku przyłączenia jest istnienie realnej możliwości technicznej. W przypadku braku studzienki na nieruchomości i niedochodzenia sieci do granicy działki, konieczne jest wybudowanie części sieci, co należy do zadań gminy. Brak jednoznacznych ustaleń w tym zakresie uniemożliwia prawidłowe rozstrzygnięcie.

Czy obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest bezwzględny i nie podlega ocenie pod kątem możliwości technicznych i ekonomicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Obowiązek ten nie jest bezwzględny w tym sensie, że musi istnieć realna możliwość jego wykonania. Względy ekonomiczne nie podważają obowiązku, ale brak możliwości technicznych już tak.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że obowiązek przyłączenia powstaje, gdy istnieją techniczne możliwości przyłączenia nieruchomości, która nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię. Jednakże, aby obowiązek mógł być skutecznie nałożony, musi istnieć faktyczna, realna możliwość jego wykonania, co wymaga od organów dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Czy odcinek sieci kanalizacyjnej od granicy nieruchomości do miejsca włączenia, w sytuacji braku studzienki na nieruchomości, stanowi część sieci należącej do gminy, czy też przyłącze należące do właściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku braku studzienki na nieruchomości, przyłączem jest odcinek przewodu pomiędzy wewnętrzną instalacją a granicą nieruchomości, a dalsza część przewodu prowadząca do sieci stanowi element tejże sieci.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo, w tym uchwałę Sądu Najwyższego, zgodnie z którą odcinek sieci od granicy nieruchomości do miejsca wykonania włączenia nie jest już przyłączem, lecz fragmentem sieci, jeśli na nieruchomości brak jest studzienki. W takiej sytuacji właściciel nie może być przymuszony do inwestowania w cudzą nieruchomość.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. nakazującą przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej.

Przepisy (18)

Główne

u.u.c.p.g. art. 5 § 1 pkt 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, gdy budowa sieci jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy lub przydomową oczyszczalnię. Przyłączenie nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię.

u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 7

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

W przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków z ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stosuje środki przewidziane w ustawie dla przypadku, gdy zaskarżona czynność została uzależniona od wydania aktu lub czynność została wydana z naruszeniem przepisów.

Pomocnicze

u.z.z.w.i.z.o.ś. art. 2 § pkt 5

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Przyłącze kanalizacyjne to odcinek przewodu łączący wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości.

u.z.z.w.i.z.o.ś. art. 2 § pkt 14

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Przez urządzenia kanalizacyjne rozumie się sieci kanalizacyjne, wyloty, urządzenia podczyszczające i oczyszczające ścieki oraz przepompownie ścieków.

u.z.z.w.i.z.o.ś. art. 15 § ust. 1

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek budowy urządzeń kanalizacyjnych.

u.z.z.w.i.z.o.ś. art. 15 § ust. 2

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci zapewnia na własny koszt budowę przyłączy do sieci oraz studni wodomierzowej.

u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o samorządzie gminnym

Wykonanie urządzeń kanalizacyjnych należy do zadań gminy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają nałożenie obowiązku.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstaw prawnych i faktycznych rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do wyjaśnienia stronom przesłanek rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, jeżeli nie ma podstaw do jej uchylenia lub zmiany.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania następuje m.in. w przypadku uwzględnienia skargi.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uwzględnienia skargi, sąd zasądza od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczającego wyjaśnienia realnej możliwości technicznej przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. • Niejasność co do istnienia studzienki kanalizacyjnej na nieruchomości i odległości sieci od granicy działki. • Potencjalna konieczność budowy części sieci kanalizacyjnej na działce drogowej, co stanowi zadanie gminy.

Odrzucone argumenty

Organy administracji uznały obowiązek przyłączenia za bezwzględny, nie uwzględniając w wystarczającym stopniu argumentów skarżącego dotyczących technicznych i ekonomicznych przeszkód.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej powstaje w sytuacji, gdy faktycznie istnieje wybudowana sieć kanalizacyjna i istnieje możliwość przyłączenia do niej nieruchomości • w sprawie nie została w sposób dostateczny i niebudzący wątpliwości wyjaśniona kwestia istotnej przesłanki uzasadniającej nałożenie na skarżącego obowiązku przyłączania nieruchomości do sieci kanalizacyjnej jaką jest istnienie realnej możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej • każda decyzja nakładająca obowiązek musi być wykonalna w świetle przepisów prawa i istniejących obiektywnie okoliczności faktycznych • w przypadku braku studzienki na nieruchomości właściciela i jednocześnie braku sieci kanalizacyjnej czy jej odgałęzienia na granicy tej nieruchomości, zachodzi sytuacja, w której nie ma realnych warunków do przyłączania nieruchomości do sieci.

Skład orzekający

Grzegorz Saniewski

przewodniczący

Katarzyna Korycka

sprawozdawca

Mariusz Pawełczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'realnej możliwości przyłączenia' do sieci kanalizacyjnej w kontekście ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, a także rozgraniczenie obowiązków gminy i właściciela nieruchomości w zakresie budowy przyłączy i sieci."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z odległością sieci od nieruchomości i brakiem studzienki. Może wymagać dostosowania do innych stanów faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy administracji, nawet w przypadku pozornie prostych obowiązków prawnych. Pokazuje praktyczne problemy związane z infrastrukturą komunalną.

Czy obowiązek przyłączenia do kanalizacji zawsze jest wykonalny? WSA wyjaśnia, kiedy gmina musi stworzyć warunki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst