II SA/Bd 835/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2022-11-03
NSAAdministracyjneWysokawsa
kara pieniężnaCRBRbeneficjent rzeczywistyustawa COVIDterminypostępowanie administracyjneuchylenie decyzjiKPA

WSA w Bydgoszczy uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za niezgłoszenie beneficjenta rzeczywistego do CRBR, uznając, że organ nie zastosował przepisów dotyczących zawieszenia terminów w okresie epidemii.

Spółka z o.o. została ukarana karą pieniężną za niezgłoszenie beneficjenta rzeczywistego do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych (CRBR) w ustawowym terminie. Organ odwoławczy uchylił pierwszą decyzję i nałożył niższą karę, uznając jednak, że brak rejestracji przez ponad 21 miesięcy nie jest naruszeniem o znikomej wadze. Spółka wniosła skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów KPA oraz błędną analizę wpływu epidemii na terminowość zgłoszenia. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organ nie zastosował przepisów ustawy COVID-19 dotyczących zawieszenia terminów w okresie epidemii, co czyniło nałożenie kary przedwczesnym.

Spółka S. sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia informacji o beneficjentach rzeczywistych do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych (CRBR) w ustawowym terminie. Pierwotnie kara została nałożona decyzją Dyrektora Izby Skarbowej, a następnie, po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ uchylił pierwszą decyzję i nałożył niższą karę, uznając jednak, że brak rejestracji przez ponad 21 miesięcy nie jest naruszeniem o znikomej wadze. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, zarzucając organowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) oraz błędną analizę wpływu epidemii COVID-19 na terminowość zgłoszenia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że organ nie zastosował przepisów ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (ustawa o COVID), które przewidują zawieszenie terminów w okresie stanu epidemii. Sąd podkreślił, że przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID dotyczy również terminów prawa materialnego, a jego zastosowanie nie jest uzależnione od zgody stron. Brak zastosowania tej regulacji przez organ administracji sprawił, że nałożenie kary pieniężnej było przedwczesne. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przepisów dotyczących zawieszenia terminów w okresie epidemii.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma obowiązek zastosować przepisy ustawy o COVID-19 dotyczące zawieszenia terminów, nawet jeśli termin uchybiono przed wejściem w życie tych przepisów, o ile stan epidemii obowiązywał.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 ma zastosowanie do terminów prawa materialnego i procesowego, w tym do terminów, z których niezachowaniem ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, jak nałożenie kary pieniężnej. Brak zastosowania tej regulacji przez organ stanowi naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

ustawa o COVID art. 15zzzzzn(2) § ust. 1 pkt 5 i ust. 2

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Przepis ten ma zastosowanie do terminów prawa materialnego i procesowego, z których niezachowaniem ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, w tym do terminów, których naruszenie skutkuje nałożeniem kary pieniężnej. Organ ma obowiązek zawiadomić stronę o uchybieniu terminu i wyznaczyć jej 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

ustawa art. 58

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Określa podmioty zobowiązane do zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych.

ustawa art. 59

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Określa rodzaj informacji podlegających zgłoszeniu do CRBR.

ustawa art. 60 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Określa termin zgłoszenia informacji do CRBR (7 dni od wpisu do KRS lub od aktualizacji).

ustawa art. 195

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Określa termin zgłoszenia do CRBR dla spółek wpisanych do KRS przed wejściem w życie przepisów (upłynął 31 lipca 2020 r.).

ustawa art. 153 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Przewiduje karę pieniężną do wysokości 1.000.000 zł za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia informacji do CRBR.

Pomocnicze

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 189f § § 2 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

ustawa

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Dz.U. 2021 poz 2095

ustawa o COVID

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Dz.U. 2022 poz 2000

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. 2022 poz 2000

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie zastosował przepisów ustawy o COVID-19 dotyczących zawieszenia terminów w okresie stanu epidemii, co stanowi naruszenie prawa. Nałożenie kary pieniężnej było przedwczesne z powodu niezastosowania przepisów o zawieszeniu terminów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stwierdził, że narusza ona prawo. Sąd w składzie orzekającym ten pogląd podziela. Od regulacji zawartej w art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie przewidziano żadnych wyjątków. W niniejszej sprawie brak jest dowodów na to, że organ wykonał powyższy obowiązek. Ponieważ, z powyższych względów, nałożenie na Spółkę kary pieniężnej było przedwczesne, przedwczesne byłoby również odniesienie się do zarzutów zawartych w skardze.

Skład orzekający

Jarosław Szulc

przewodniczący sprawozdawca

Urszula Wiśniewska

sędzia

Joanna Ziołek

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wszelkie sprawy dotyczące kar administracyjnych nakładanych w okresie pandemii COVID-19, w których organy nie zastosowały przepisów o zawieszeniu terminów."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których obowiązek zgłoszenia do CRBR lub inne terminy administracyjne przypadały w okresie stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego przepisu ustawy COVID-19, który miał wpływ na bieg terminów w postępowaniach administracyjnych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Kara administracyjna uchylona przez WSA z powodu niezastosowania przepisów o zawieszeniu terminów w pandemii.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 835/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2022-11-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-08-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jarosław Szulc /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Ziołek
Urszula Wiśniewska
Symbol z opisem
6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
II GSK 327/23 - Wyrok NSA z 2023-12-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2095
art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 5 i ust. 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Szulc (spr.) Sędziowie sędzia WSA Urszula Wiśniewska asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2022 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 15 czerwca 2022 r. nr 0401-CKB.4040.57.2022 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr 0401-CKB.4040.57.2022, 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy na rzecz S. sp. z o.o. w B. kwotę 4.500 (cztery tysiące pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
II SA/Bd 835/22
UZASADNIENIE
Decyzją z [...] kwietnia 2022r. Dyrektor Izby Skarbowej nałożył na S. S. (Skarżąca) karę pieniężną w wysokości [...] zł w związku z niedopełnieniem obowiązku zgłoszenia informacji, o których mowa w art. 59 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2022 r., poz. 593, dalej: ustawa), w terminie wskazanym w ustawie. Decyzja została doręczona Skarżącej [...] kwietnia 2022r. W wyniku weryfikacji w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych ustalono, iż Skarżąca dokonała zgłoszenia informacji do Rejestru w dniu [...] maja 2022r., tj. po doręczeniu decyzji w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz przeanalizowaniu stanowiska Skarżącej, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] czerwca 2022 r. uchylił decyzję z [...] kwietnia 2022 r. w całości i nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu organ podał, że w wyniku dokonanej w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych weryfikacji, ustalono, że Spółka nie dopełniła ciążącego na niej, na podstawie art. 58 ustawy, obowiązku zgłoszenia do Rejestru informacji, o których mowa w art. 59 ustawy, w terminie ustawowym. Zgodnie z treścią art. 58 ustawy, podmioty wskazane w tym przepisie zobowiązane są do zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych oraz ich aktualizacji. Informacje te, w myśl art. 60 ustawy, są zgłaszane do Rejestru w terminie 7 dni od dnia wpisu podmiotów wymienionych w art. 58 ustawy do Krajowego Rejestru Sądowego lub od ich aktualizacji. Przy czym, do biegu terminów nie wlicza się sobót i dni ustawowo wolnych od pracy. Natomiast w przypadku spółek, które zostały wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego przed dniem wejścia w życie przepisów dotyczących Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych tj. przed [...] października 2019 r. – obowiązek zgłaszania informacji do CRBR zgodnie z art. 195 ustawy upłynął [...] lipca 2020 r. Z uwagi na występujące zakłócenia systemu, ostateczny termin zgłoszenia danych do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych dla spółek zarejestrowanych w KRS przed [...] października 2019 r. upłynął [...] lipca 2020 r. Organ podał, że z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że Spółka została wpisana do Rejestru Przedsiębiorców [...] września 2011 r., a zatem ustawowy termin do dokonania zgłoszenia do CRBR dla Spółki upłynął [...] lipca 2020 r.
Organ wskazał, że Spółka do dnia wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej z dnia [...] kwietnia 2022 r. nie dokonała zgłoszenia do CRBR i nie ujawniła osób będących jej beneficjentami rzeczywistymi. Jak natomiast ustalono w wyniku weryfikacji w CRBR, co również podkreślił pełnomocnik we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Spółka dokonała zgłoszenia danych do Rejestru w dniu [...] maja 2022 r., tj. po doręczeniu decyzji w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. W związku z faktem, iż organ odwoławczy zobowiązany jest do uwzględnienia aktualnego stanu faktycznego i prawnego oraz uwzględnienia zmiany stanu prawnego i faktycznego zaistniałego po wydaniu zaskarżonej decyzji, za zasadne uznano uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] kwietnia 2022 r. w całości i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy.
Organ odwoławczy podkreślił, że Spółka dokonała zgłoszenia informacji, o których mowa w art. 59 ustawy w dniu 5 maja 2022 r. Wymaganego wpisu Spółka dokonała dopiero po zakończeniu postępowania w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i doręczeniu jej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] kwietnia 2022 r. Fakt braku rejestracji w CRBR do dnia wydania decyzji nakładającej karę został przez organ uwzględniony przy wymiarze administracyjnej kary pieniężnej. W związku z tym organ uznał, iż w zaistniałych okolicznościach zasadne będzie wymierzenie kary w niższej wysokości.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej rozważył, czy nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary określone w art. 189f Kpa, wykluczając wystąpienie negatywnych przesłanek wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. W ocenie Dyrektora nie można przyjąć, że waga naruszenia jest znikoma. Długotrwałe pozostawanie w stanie zaniechania może wpływać na uznanie, iż w danym przypadku nie może być mowy o znikomej wadze naruszenia w kontekście istoty uchybionego obowiązku odczytanego przez pryzmat wykładni celowościowej, która go nałożyła. Ponadto znikomość wagi naruszenia należy postrzegać także przez pryzmat skutków jakie owo naruszenie wywołało lub wywołuje w przestrzeni publicznej, społecznej lub prywatnej. Rejestr jest instrumentem w walce z praniem pieniędzy oraz finansowaniem terroryzmu, ma służyć również stworzeniu warunków do sprawnej wymiany informacji w celu zwiększenia skuteczności przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. Dlatego rzetelność i wiarygodność Rejestru wpisuje się w cele ustawodawstwa krajowego i unijnego mającego za zadanie skuteczne eliminowanie przywołanych zjawisk, za pomocą ustanowionych środków prawnych. W rozpatrywanej sprawie organ wskazał, że Spółka dokonała zgłoszenia po ponad 21 miesiącach od ustawowego terminu do dokonania zgłoszenia do CRBR i po doręczeniu decyzji w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Ustawowy termin do dokonania zgłoszenia do CRBR dla Spółki upłynął [...] lipca 2020r. Zatem biorąc pod uwagę czas trwania naruszenia nie można twierdzić, iż waga naruszenia jest znikoma.
W przedmiotowej sprawie w ocenie organu nie znalazła również zastosowania przesłanka wymieniona w art. 189f § 1 pkt 2 Kpa dotycząca uprzedniego prawomocnego ukarania Spółki. Zdaniem organu nie było podstaw do wdrożenia procedury określonej w art. 189f § 2 i 3 Kpa, ponieważ odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej nie pozwoliłoby na spełnienie celów, dla których kara ta miałaby być nałożona. W przedmiotowej sprawie nie zaszły przesłanki odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, gdyż dokonanie wpisu do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych dopiero po upływie ponad 21 miesięcy od terminu ustawowego nie może być potraktowany jako naruszenie, którego waga ma charakter znikomy. Dokonanie rejestracji przez Spółkę wywołuje efekt dopiero od daty wpisu i nie niweluje faktu, że przez ponad 21 miesięcy nie było możliwe powyższe wyszukiwanie. Tym samym, w niniejszej sprawie, w ocenie Dyrektora nie zaszły przesłanki umożliwiające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, zarówno w trybie obligatoryjnym, jak i fakultatywnym. W kontekście natomiast powołanego argumentu dotyczącego epidemii organ wskazał, że Spółka miała możliwość oraz odpowiednio dużo czasu, aby dokonać terminowego zgłoszenia, tym bardziej w sytuacji, gdy zgłoszenie do CRBR składane jest w formie dokumentu elektronicznego i nie wymaga osobistego stawiennictwa czy konieczności przemieszczania się osób reprezentujących Spółkę. Niemniej jednak organ zaznaczył, iż okoliczność ta została uwzględniona przy określaniu wysokości kary administracyjnej.
W odniesieniu natomiast do wysokości administracyjnej kary pieniężnej wskazano na art. 189d Kpa zawierający zamknięty katalog przesłanek, które organ administracji publicznej bierze pod uwagę ustalając wysokość kary. Dyrektor dokonał analizy dyrektyw zawartych w art. 189d Kpa. W przedmiotowej sprawie organ po ponownej analizie istniejącego stanu faktycznego, rozpatrzeniu argumentów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a także biorąc pod uwagę dyrektywy wymiaru kary pieniężnej zawarte w art. 189d Kpa uznał, iż należy zmniejszyć wymiar orzeczonej kary pieniężnej.
Analizując ponownie stan faktyczny w sprawie organ stwierdził, iż nałożona na Spółkę kara powinna zostać zmniejszona z uwagi na fakt dokonania rejestracji przez Spółkę. Organ wymierzając decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. karę pieniężną w kwocie [...]zł przeanalizował i wskazał czynniki uzasadniające wysokość wymierzonej kary, a przy jej nakładaniu wziął pod uwagę wszystkie przesłanki wymienione w art. 189d Kpa. Jednakże fakt dokonania rejestracji przez Spółkę w dniu [...] maja 2022 r., tj. po doręczeniu przedmiotowej decyzji został uwzględniony przy ocenie dyrektyw wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Dyrektor z uwagi zatem na treść art. 153 ust. 1 ustawy, który przewiduje zagrożenie karą do wysokości [...] zł za niedopełnienie przedmiotowego obowiązku, biorąc jednocześnie pod uwagę dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej przewidziane w art. 189d Kpa, uznał za zasadne nałożyć na Spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Dyrektor określając karę w tej wysokości miał na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy, w szczególności czas trwania naruszenia, rejestrację w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych po upływie ponad 21 miesięcy od ustawowego terminu. Wymiar kary wynosi tym samym jedynie 3% jej maksymalnej wysokości. Na obniżenie kary decydujący wpływ miał fakt dokonania rejestracji przez Spółkę w dniu [...] maja 2022 r.
W odniesieniu do zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] maja 2022 r. żądania odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestaniu na pouczeniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podkreślił, iż nie znalazł podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary.
W kontekście natomiast powołanej zasady informowania sprecyzowanej w art. 9 Kpa zauważyć należy, iż przedmiotem obowiązku określonego w art. 9 Kpa są prawa i obowiązki stron stanowiące przedmiot postępowania administracyjnego. Chodzi zatem o wszystkie informacje związane z załatwieniem sprawy administracyjnej, zarówno wynikające ze stanu faktycznego, jak i prawnego. Obowiązek organu dotyczy praw i obowiązków wynikających z prawa materialnego lub prawa procesowego. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w prowadzonym postępowaniu nie doszło do naruszenia wskazanej zasady.
Natomiast organ po rozpatrzeniu zgłoszonego wniosku dowodowego w postaci przeprowadzenia dowodu z wydruku z Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych podkreślił, iż CRBR jest systemem ogólnodostępnym. Organ w wyniku weryfikacji w CRBR, ustalił, iż Spółka dokonała zgłoszenia danych do Rejestru w dniu [...] maja 2022 r. Dołączony przez pełnomocnika wydruk z CRBR jest wydrukiem z systemu ogólnodostępnego, który potwierdza okoliczność dokonania rejestracji przez Spółkę. Organ uwzględnił fakt dokonania rejestracji przez Spółkę przy określaniu wysokości nakładanej kary i miało to wpływ na obniżenie jej wymiaru.
Organ dodał, że wbrew twierdzeniom pełnomocnika Spółka nie dokonała rejestracji niezwłocznie po powzięciu informacji o ciążącym na niej obowiązku. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej zostało doręczone [...] marca 2022 r. Postanowienie dotyczące możliwości wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego zostało przez Spółkę odebrane [...] marca 2022 r. Pomimo tego do dnia zakończenia postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej Spółka nie dokonała zgłoszenia do CRBR. Zgłoszenie zostało przez Spółkę dokonane dopiero [...] maja 2022 r., tj. po doręczeniu w [...] kwietnia 2022 r. decyzji w przedmiocie nałożenia kary.
Reasumując organ stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Natomiast po dokonaniu powtórnej analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nałożenie na Spółkę kary w wysokości [...] zł.
W skardze do Sądu skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie:
- art. 6 i 8 k.p.a. w zw. z art. 189f § 2 i 3 k.p.a. przez ich niezasadne niezastosowanie i w konsekwencji nieodstąpienie od nałożenia na skarżącą kary administracyjnej, w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie cele, na poczet których kara została wymierzona zostały osiągnięte,
- art. 77 i art. 80 k.p.a. przez błędną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie i wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o stwierdzenie, że epidemia wirusa SARS-COV-2 nie miała wpływu na tempo działania spółki, podczas gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego w sprawie prowadzi do wniosków odmiennych.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację wspierającą podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji i postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja lub postanowienie podlegają uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." – lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm., dalej: "ustawa o COVID"). Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt II OSK 1652/21 przewidziane w przytoczonym powyżej przepisie ograniczenie prawa do jawnego rozpoznania sprawy jest dopuszczalne ze względu na treść art. 45 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji, odnosi się bowiem do sytuacji wyjątkowej - stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, a więc służy tym samym ochronie zdrowia publicznego, porządku publicznego, wolności i praw jednostek, a także realizacji zadań władzy publicznej, wynikających z art. 68 ust. 4 Konstytucji, zgodnie z którym władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych, równoważąc wartości indywidualne i publiczne w stanach wyjątkowych. Z kolei w postanowieniach z 22 października 2020r. sygn. akt II FSK 1389/18 i II FSK 1600/18 NSA podkreślił, że w takiej sytuacji, skierowanie sprawy celem rozpoznania na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od zgody lub sprzeciwu strony.
Należy również odnotować, że wprawdzie w piśmie z dnia [...] października 2022r. Skarżąca wyraziła zgodę na skierowanie sprawy do rozpoznania w formie zdalnej, jednak nie podała, czy posiada możliwości techniczne uczestniczenia w rozprawie zdalnej przy użyciu informatycznej aplikacji, nie wskazała również adresu elektronicznego na platformie ePUAP.
W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie zarządzeniem z dnia [...] października 2022r. skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Skarżąca została poinformowana o dostępie do informacji o sprawie w wykazie spraw sądowych e-Wokanda pod wskazanym adresem internetowym oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma.
Niesporne między stronami pozostają ustalenia stanu faktycznego sprawy. Skarżąca nie kwestionuje poczynionych przez organ ustaleń, że nie dopełniła ciążącego na niej, na podstawie art. 58 ustawy, obowiązku zgłoszenia do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych informacji, o których mowa w art. 59 ustawy, w terminie wskazanym w art. 60 ustawy. W myśl art. 58 pkt 4 ustawy, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zobowiązane są do zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych i ich aktualizacji. W art. 59 ustawy podano rodzaj informacji podlegających zgłoszeniu. Z kolei jak stanowi art. 60 ust. 1 pkt 1 ustawy, informacje powinny być zgłoszone do Rejestru w terminie 7 dni od dnia wpisu tych podmiotów do Krajowego Rejestru Sądowego, przy czym, do biegu terminów nie wlicza się sobót i dni ustawowo wolnych od pracy (ust. 2).
W przypadku spółek, które zostały wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego przed dniem wejścia w życie przepisów dotyczących Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych, tj. przed [...] października 2019 r. - obowiązek zgłaszania informacji do CRBR zgodnie z art. 195 ustawy upłynął [...] lipca 2020 r. Z uwagi na występujące zakłócenia systemu, ostateczny termin na zgłoszenie danych upływał [...] lipca 2020r. Z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że Spółka została wpisana do Rejestru Przedsiębiorców [...] września 2011 r., a dopełniła obowiązku zgłoszeniowego do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych dopiero w dniu [...] maja 2022 r. W rezultacie, organ na podstawie art. 153 ust. 1 ustawy nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Przepis ten stanowi bowiem, że podmioty wymienione w art. 58 pkt 1-5 i 7-13, które nie dopełniły obowiązku zgłoszenia informacji, o których mowa w art. 59, w terminie wskazanym w ustawie, podlegają karze pieniężnej do wysokości [...] zł. Następnie, w wyniku rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 2022 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej organ uchylił w całości decyzję własną i nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W złożonej skardze podniesiono zarzut naruszenia art. 6 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 189f § 2 i 3 k.p.a. przez ich niezasadne niezastosowanie i w konsekwencji nieodstąpienie od nałożenia na skarżącą kary administracyjnej, w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie cele, na poczet których kara została wymierzona zostały osiągnięte, a ponadto zarzut naruszenia art. 77 i art. 80 k.p.a. przez błędną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie i wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o stwierdzenie, że epidemia wirusa SARS-COV-2 nie miała wpływu na tempo działania spółki, podczas gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego w sprawie prowadzi do wniosków odmiennych.
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko sąd, niezależnie od zarzutów i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonej decyzji. Oceniając zatem zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem Sąd stwierdził, że narusza ona prawo.
Należy bowiem mieć na uwadze, że jak wynika z art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy o COVID, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2). W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (ust. 3). Z kolei, w myśl art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
W rozpatrywanej sprawie w grę wchodzi regulacja zawarta w art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 ustawy o COVID, który odnosi się do terminów zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony. W rozpatrywanej sprawie czynnością, którą należało wykonać, było przekazanie przez spółkę w odpowiednim terminie do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych informacji wynikających z art. 59 ustawy.
Podkreślenia wymaga, że w związku ze stanem epidemii ustawodawca wprowadził szereg przepisów szczególnych, mających na celu zminimalizowanie negatywnych skutków prawnych związanych z nadzwyczajną sytuacją, w tym dotyczących biegu terminów prawa materialnego i procesowego.
Ugruntowany w orzecznictwie sądowym jest pogląd, że art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID dotyczy także przepisów prawa materialnego (np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 czerwca 2022r., III SA/Kr 256/22; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 lipca 2022r., III SA/Gl 177/22; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 kwietnia 2022r.,
II SA/Go 1022/21). Sąd w składzie orzekającym ten pogląd podziela. Od regulacji zawartej w art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie przewidziano żadnych wyjątków. Tym samym, w każdym przypadku niezachowania przez stronę terminu przewidzianego przepisami prawa administracyjnego, z niezachowaniem którego ustawa wiąże ujemne skutki dla strony ( w tym wypadku nałożenie kary pieniężnej ), organ powinien zastosować się do treści powyższego przepisu.
Przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID został dodany 16 grudnia 2020 r. na mocy art. 1 pkt 24 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 2255). Wprowadzona nowelizacja nie zawiera przepisów przejściowych. Wspomniany art. 15 zzzzzn2 ustawy o Covid ma zatem zastosowanie także do terminów, którym strona uchybiła przed jej wejściem w życie. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 października 2021r., sygn. akt I GSK 498/21 stwierdził, że istotne jest to, że ustawodawca nie zadbał o przepis przejściowy w przypadku tej regulacji, więc należy dopuścić założenie, że terminy którym uchybiono przed wejściem w życie omawianego przepisu, ale w okresie obowiązywania stanu epidemii, mogą zostać przywrócone.
Stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania (§ 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r., poz. 491). Stan ten obowiązywał do dnia 16 maja 2022 r., kiedy weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027). Przepis art. 15zzzzzn2 obowiązywał zatem w czasie, w którym skarżąca powinna dokonać zgłoszenia stosownych informacji do Rejestru.
Jak wcześniej wspomniano, od obowiązku zawiadomienia strony o uchybieniu terminów określonych w art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 ustawy o COVID ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków. Oznacza to, że w każdym przypadku niezachowania przez stronę terminu, o którym mowa w tym przepisie, organ powinien zastosować się do wynikającego z jego treści obowiązku zawiadomienia i wyznaczenia stronie terminu na złożenie wniosku . W niniejszej sprawie brak jest dowodów na to, że organ wykonał powyższy obowiązek. W rezultacie, organ naruszył art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 oraz ust. 2 ustawy o COVID, a także art. 6 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.
Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni wskazaną regulację, zawartą w art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID. Organ poinformuje skarżącą o przekroczeniu terminu do zgłoszenia do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych informacji, o których mowa w art. 59 ustawy i wyznaczy jej 30-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie tego terminu.
Ponieważ, z powyższych względów, nałożenie na Spółkę kary pieniężnej było przedwczesne, przedwczesne byłoby również odniesienie się do zarzutów zawartych w skardze.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2022r. nr [...]. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit a i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015r., poz. 1800 ), na które złożyły się uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł i wynagrodzenie adwokata [...] zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI