II SA/Bd 700/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił decyzję o odmowie wydania prawa jazdy z powodu naruszenia procedury administracyjnej przez organy.
Skarżący T.S. domagał się wydania prawa jazdy kategorii C i C+E, które zostało mu odmówione po wznowieniu postępowania z powodu podejrzenia posłużenia się sfałszowanym zaświadczeniem o ukończeniu kursu. Organy administracji uchyliły pierwotną decyzję i odmówiły wydania prawa jazdy, opierając się na wyroku umarzającym postępowanie karne. WSA uchylił decyzje administracyjne, stwierdzając istotne naruszenia procedury, w tym brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
Sprawa dotyczyła skargi T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Starosty N. o odmowie wydania prawa jazdy kategorii C i C+E. Postępowanie zostało wznowione z powodu ujawnienia, że T.S. mógł posłużyć się sfałszowanym zaświadczeniem o ukończeniu kursu na prawo jazdy, co zostało wykazane w postępowaniu karnym zakończonym umorzeniem. Organy administracji uznały, że brak wymaganego szkolenia stanowi podstawę do odmowy wydania prawa jazdy. Skarżący argumentował, że zdał egzamin i nie wiedział o sfałszowaniu dokumentu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę czynnego udziału strony (art. 10 kpa) oraz obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa). Sąd wskazał, że umorzenie postępowania karnego nie wiąże organów administracji co do popełnienia przestępstwa, a organy powinny przeprowadzić własne postępowanie dowodowe, umożliwiając stronie wypowiedzenie się co do dowodów. Brak takiego działania stanowił istotne naruszenie prawa, które miało wpływ na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji nie może opierać się wyłącznie na umorzeniu postępowania karnego i musi przeprowadzić własne postępowanie dowodowe, zapewniając stronie czynny udział.
Uzasadnienie
Umorzenie postępowania karnego nie wiąże organów administracji co do popełnienia przestępstwa. Organy mają obowiązek samodzielnego zebrania materiału dowodowego i umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do dowodów (art. 10, 77, 81 kpa), co nie zostało dochowane w tej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.r.d. art. 90 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ma obowiązek podejmowania kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ma obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymagania dotyczące uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 1 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 272
Kodeks karny
k.k. art. 273
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę czynnego udziału strony i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Umorzenie postępowania karnego nie stanowi samoistnej podstawy do odmowy wydania prawa jazdy bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jednak, zgodnie z art. 134§1 ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym. Umorzenie postępowania w trybie art.17§1 kpk w związku z art. 1§2 kk oznacza, że w postępowaniu administracyjnym ustalenia sądu karnego nie są wiążące, jednakże ustalenia dokonane w tym orzeczeniu mają znaczenie dowodowe w postępowaniu administracyjnym. Organ administracyjny winien zatem, w trybie postępowania dowodowego z k.p.a. w takim wypadku uzasadnić zakwestionowanie dokumentu dysponując choćby odpisami dowodów znajdujących się w aktach sądowych i załączyć je w poczet dowodów postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Wiesław Czerwiński
przewodniczący
Elżbieta Piechowiak
sprawozdawca
Grażyna Malinowska-Wasik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność zasady czynnego udziału strony i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym, nawet w przypadku umorzenia postępowania karnego."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji opiera się na ustaleniach z postępowania karnego zakończonego umorzeniem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur administracyjnych, nawet gdy pojawiają się wątpliwości co do uczciwości strony. Podkreśla niezależność postępowania administracyjnego od karnego.
“Prawo jazdy wyłudzone? Sąd przypomina organom o procedurach!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 700/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2005-12-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Elżbieta Piechowiak /sprawozdawca/ Grażyna Malinowska-Wasik Wiesław Czerwiński /przewodniczący/ Symbol z opisem 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603 Hasła tematyczne Ruch drogowy Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku uchylono decyzję I i II instancji oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 10, art. 7, art. 77 par. 1, art. 79, art. 80, art. 81, art. 107 par. 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty N. z [...] 2005r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego T. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] Starosta N., po wznowieniu postępowania, uchylił ostateczną decyzję Urzędu Miasta i Gminy w K. z dnia [...]1995r. Nr [...] w części dotyczącej wydania T. S. prawa jazdy kat.C,C+E i jednocześnie orzekł o odmowie wydania prawa jazdy tej kategorii. W podstawie prawnej decyzji organ powołał 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa, art.90 ust.1 pkt3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r.- Prawo o ruchu drogowym (t.j.Dz.U.z 2003r.Nr 58,poz.515 ze zm.) W uzasadnieniu decyzji podano, że jak wynika z wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia [...]1999r. sygn.akt [...] T. S. w sposób nieprawidłowy odbył kurs na prawo jazdy kat.C,C+E. Ujawniona okoliczność, wykazana w toku postępowania karnego przed Sądem Rejonowym w S. pozbawiła mocy dowodowej zaświadczenie z dnia [...]1995r. (nr [...]) o ukończeniu kursu na prawo jazdy. Sfałszowanie tego dokumentu jest, w ocenie organu I instancji, istotną okolicznością faktyczną mającą wpływ na rozstrzygnięcie administracyjne w przedmiocie wydania prawa jazdy kat.C,C+E, nieznaną organowi w dniu podejmowania decyzji o wydaniu prawa jazdy. Dodatkowo organ I instancji podniósł, że T. S. zapoznał się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w dniu 07.02.2005r. Odwołanie od tej decyzji wniósł T. S. podnosząc, że organ pierwszej instancji błędnie ustalił stan faktyczny sprawy, gdyż zdał on egzamin na prawo jazdy kat. C,C+E, nie wiedział o sfałszowaniu zaświadczenia o ukończeniu wymaganego kursu. Odmowa wydania prawa jazdy pozbawia skarżącego możliwości wykonywania zawodu kierowcy. Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z treścią art.90 ust.1 pkt3 ustawy Prawo o ruchu drogowym prawo jazdy otrzymuje osoba, jeżeli odbyła wymagane dla danej kategorii szkolenie. W ocenie organu odwoławczego sprawie bezspornym w pozostaje, że T. S. w dniu [...] 1995r. za pomocą sfałszowanych dokumentów dotyczących odbycia kursu nauki jazdy w Ośrodku Szkoleniowym w L., podstępnie wprowadził w błąd pracownika Wydziału Komunikacji Urzędu Gminy i Miasta w K. i wyłudził w ten sposób dokument poświadczający nieprawdę w postaci prawa jazdy kat.C i E. Okoliczność ta została bowiem wykazana w toku postępowania przed Sądem Rejonowym w S., który wydał w tej sprawie prawomocny wyrok umarzający postępowanie na podstawie art. 17§1 pkt 3 kpk. W tej sytuacji zachodziły podstawy do uchylenia decyzji z dnia [...]1995r. i odmowy wydania prawa jazdy kat.C, C= i E na podstawie art. 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. S. W skardze skarżący podniósł zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a nadto wskazał, że odbył wymagany dla danej kategorii kurs, po którym został dopuszczony do egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje osoby ubiegającej się o uprawnienie do kierowania pojazdem. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty zawarte w skardze nie określają naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Sąd jednak, zgodnie z art. 134§1 ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 3§1 u.p.s.a. sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem legalności decyzji (innych aktów) i może decyzję uchylić lub stwierdzić jej nieważność, jeżeli w istotny sposób narusza ona przepisy obowiązujące w dacie jej wydania na tle stanu faktycznego ustalonego w toku postępowania administracyjnego. Sąd ocenia w związku z powyższym, czy orzeczenie wydane zostało zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 kpa obligującego organ administracji do podejmowania kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, art. 10 kpa wyrażającego zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu, art. 77 § l kpa obligującego organ administracji do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, art. 80 kpa wyrażającego zasadę swobodnej oceny dowodów i art. 107 § 3 kpa wskazującego, jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie decyzji. Ocena zebranego materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinno znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Wyrażona w art.80 kpa zasada swobodnej oceny dowodów winna być oparta na przekonywujących podstawach, które muszą znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia. Tymczasem uzasadnienie decyzji organu odwoławczego sprowadza się w istocie do przytoczenia treści wyroku Sądu Rejonowego w S., z którego wynika, że postępowanie w sprawie przeciwko T. S. o czyn z art. 272kk i art.273 kk w zw. z art. 11§2 kk zostało umorzone na podstawie art. 17§1 pkt3 kpk. Zaniechanie przez organy administracji publicznej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, powodującym wadliwość decyzji. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z tego rodzaju sytuacją, gdyż zaskarżona decyzja, podobnie jak poprzedzająca ją decyzja nie spełniają powyższych wymogów. W toku całego postępowania toczącego się w wyniku postanowienia o wznowieniu nie umożliwiono skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Powyższe uchybienia naruszają dyspozycję art. 10§1 kpa, który formułuje zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania administracyjnego. Realizacja tej zasady znajduje swój wyraz również w dyspozycji art.81 kpa, który stanowi, że uznanie określonych okoliczności przez organ za udowodnione może nastąpić dopiero wówczas, gdy strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż zachowanie wymagań z art. 79 i 81 kpa niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu, jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej. Naruszenie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym mającym wpływ na wynik sprawy. (wyrok NSA z dnia 04.11.1998r.,III SA 1035/97). Brak przeprowadzenia dowodu na okoliczność posłużenia się przez skarżącego sfałszowanym dokumentem potwierdzającym odbycie kursu nauki jazdy, a zatem na okoliczności zdarzenia będącego podstawą faktyczną zastosowania dyspozycji z art. 151§1 pkt2 kpa niewątpliwie należy również ocenić jako naruszenie przez organy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art.77§1 kpa). Z analizy akt sprawy niniejszej wynika, że postępowanie dowodowe ograniczone zostało przez organy obu instancji do powołania się na prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w S. o umorzeniu postępowania. Takie orzeczenie sądu nie ma charakteru wyroku skazującego, a zatem jego ustalenia nie wiążą organów administracji publicznej co do popełnienia przestępstwa. Umorzenie postępowania w trybie art.17§1 kpk w związku z art. 1§2 kk oznacza, że w postępowaniu administracyjnym ustalenia sądu karnego nie są wiążące, jednakże ustalenia dokonane w tym orzeczeniu mają znaczenie dowodowe w postępowaniu administracyjnym. Organ administracyjny winien zatem, w trybie postępowania dowodowego z k.p.a. w takim wypadku uzasadnić zakwestionowanie dokumentu dysponując choćby odpisami dowodów znajdujących się w aktach sądowych i załączyć je w poczet dowodów postępowania administracyjnego. W takim przypadku skarżącemu należałoby zapewnić skorzystanie z uprawnień z art.81 k.p.a. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w niczym nie ograniczają bowiem organów administracji w możliwości wykorzystania w tym postępowaniu dowodów zgromadzonych w toku postępowania karnego. Powyższe okoliczności nie mogą zatem zostać uznane za udowodnione i nie ma przy tym znaczenia, że skarżący w postępowaniu administracyjnym ich nie kwestionował skoro-jak wskazano wyżej- nie zagwarantowano mu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że materiał dowodowy nie został w przedmiotowej sprawie zebrany w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób nie budzący wątpliwości, a tym samym zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzonym z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego wyrażonych w przepisach art. 7, 77§1, 79,80, 81 i 107§3 kpa organ ustali w oparciu o całokształt materiału dowodowego, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do wydania decyzji w trybie art. 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pktl lit.c ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 wyżej wymienionej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI