II SA/Bd 680/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2005-10-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
żołnierze zawodowidodatkowe wynagrodzenieobowiązki służboweochrona przeciwpożarowaprawo administracyjneinterpretacja przepisówsłużba wojskowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające żołnierzowi dodatkowego wynagrodzenia za powierzone obowiązki inspektora ochrony przeciwpożarowej, uznając błędną interpretację przepisów przez organy wojskowe.

Skarżący, żołnierz zawodowy R. C., domagał się dodatkowego wynagrodzenia za powierzenie mu obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej. Organy wojskowe odmówiły, uznając, że obowiązki te nie wynikają bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy, a ustawa przyznaje prawo do dodatkowego wynagrodzenia za takie czynności, które mogą wynikać również z innych aktów prawnych niż ustawa czy rozporządzenie.

Sprawa dotyczyła skargi R. C. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej odmawiającą przyznania dodatkowego wynagrodzenia za powierzenie mu obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej. Żołnierz argumentował, że obowiązki te, choć nie wynikają bezpośrednio z ustawy, są uregulowane w wewnętrznych przepisach wojskowych (Regulaminie Ogólnym Sił Zbrojnych RP i Instrukcji o ochronie przeciwpożarowej), co powinno uprawniać go do dodatkowego wynagrodzenia zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Organy wojskowe konsekwentnie odmawiały, twierdząc, że podstawą do przyznania wynagrodzenia mogą być jedynie przepisy prawa powszechnie obowiązującego, a rozporządzenie wykonawcze nie może rozszerzać uprawnień przyznanych ustawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przyznaje prawo do dodatkowego wynagrodzenia za czynności wykraczające poza obowiązki stanowiskowe, a rozporządzenie wykonawcze nie może ograniczać tego uprawnienia, wprowadzając wymóg, by obowiązki wynikały wyłącznie z przepisów powszechnie obowiązujących. Sąd stwierdził, że organy wojskowe dokonały błędnej interpretacji prawa materialnego, przekraczając zakres delegacji ustawowej zawartej w art. 88 ust. 3 ustawy. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przysługuje.

Uzasadnienie

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przyznaje prawo do dodatkowego wynagrodzenia za czynności wykraczające poza obowiązki stanowiskowe. Rozporządzenie wykonawcze nie może ograniczać tego uprawnienia, wprowadzając wymóg, by obowiązki wynikały wyłącznie z przepisów powszechnie obowiązujących, gdyż przekracza to zakres delegacji ustawowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

u.s.w.ż.z. art. 73 § ust. 1 pkt 7

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

Przepis ten przyznaje żołnierzowi zawodowemu prawo do dodatkowego wynagrodzenia za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywanie czynności powierzonych, wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. Otrzymywanie tych należności nie jest uzależnione od uznania organu administracyjnego, lecz ma charakter obligatoryjny.

Pomocnicze

u.s.w.ż.z. art. 88 § ust. 3

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

Przepis ten upoważnia Ministra Obrony Narodowej do wydania rozporządzenia określającego wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania dodatkowego wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, z uwzględnieniem czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanych przez żołnierzy stanowisk służbowych. Sąd uznał, że rozporządzenie wykonawcze przekroczyło zakres tej delegacji.

rozp. MON art. 3 § pkt 9

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia

Przepis ten wymieniał jako czynności uprawniające do dodatkowego wynagrodzenia m.in. wykonywanie innych niż wymienione w pkt 1-8 czynności o charakterze stałym związanych z zabezpieczeniem funkcjonowania jednostki wojskowej, jeżeli wykonywanie tych czynności wynika z realizacji postanowień innych przepisów, w których nie określono prawa do wynagrodzenia. Sąd uznał, że interpretacja tego przepisu przez organy wojskowe była błędna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązki inspektora ochrony przeciwpożarowej, wynikające z wewnętrznych przepisów wojskowych, powinny być podstawą do przyznania dodatkowego wynagrodzenia. Rozporządzenie wykonawcze nie może ograniczać uprawnień przyznanych ustawą i nie może wymagać, aby podstawą były wyłącznie przepisy prawa powszechnie obowiązującego.

Odrzucone argumenty

Obowiązki inspektora ochrony przeciwpożarowej nie wynikają z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a jedynie z wewnętrznych regulacji wojskowych, co wyklucza przyznanie dodatkowego wynagrodzenia.

Godne uwagi sformułowania

Sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności administracji publicznej dokonuje oceny [...] pod kątem zgodności z prawem. Nie zastępuje więc organu administracji publicznej i nie przejmuje jego kompetencji do końcowego załatwienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia. Otrzymywanie przewidzianych przepisem należności pieniężnych nie jest uzależnione od uznania organu administracyjnego. Ustawodawca kładzie tutaj szczególny nacisk na obligatoryjność przyznania świadczenia uprawnionemu żołnierzowi. Dokonane w ten sposób rozwinięcie przepisów ustawowych, powoduje przekroczenie zakresu kompetencji przyznanych w art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez dokonane aktem wykonawczym ograniczenie kręgu osób uprawnionych z mocy ustawy do otrzymania dodatkowego wynagrodzenia.

Skład orzekający

Małgorzata Włodarska

przewodniczący

Renata Owczarzak

sprawozdawca

Wojciech Jarzembski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dodatkowego wynagrodzenia dla żołnierzy zawodowych, zasada hierarchii aktów prawnych, zakres delegacji ustawowej dla rozporządzeń wykonawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy zawodowych i dodatkowego wynagrodzenia za powierzone obowiązki, ale zasady interpretacji przepisów mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak organy mogą błędnie interpretować przepisy, ograniczając prawa obywateli, oraz jak sąd administracyjny pełni rolę strażnika praworządności w takich sytuacjach. Jest to ciekawy przykład z zakresu prawa wojskowego i administracyjnego.

Czy żołnierz dostanie dodatkową kasę za dodatkową robotę? Sąd wyjaśnia, jak interpretować przepisy.

Dane finansowe

WPS: 14,5 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 680/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2005-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Małgorzata Włodarska /przewodniczący/
Renata Owczarzak /sprawozdawca/
Wojciech Jarzembski
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 179 poz 1750
art. 73 ust. 1, art. 88 ust. 3
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2005r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie dodatkowego wynagrodzenia za wykonanie czynności powierzonych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z [...] 2005r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] na rzecz skarżącego 14,50 zł ( czternaście złotych 50/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z 11 kwietnia 2005 r. R. C. wystąpił do Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w C. o przyznanie i wypłatę dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego za okres od dnia 3 stycznia 2005 r., w związku z powierzeniem pełnienia obowiązków Inspektora Ochrony Przeciwpożarowej [...] na mocy rozkazu dziennego Dowódcy Nr [...] z dnia [...] 2004 r. Jako podstawę prawną wniosku strona przywołała art. 88 ust. 2 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 3 pkt 9, § 13 pkt 1 i 3, § 14 pkt 1 oraz § 15 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz.U. z 2004 r., Nr 108, poz. 1141).
Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] rozstrzygając w drodze decyzji z [...]2005 r. nr [...]r. odmówił przyznania wnioskodawcy dodatkowego wynagrodzenia za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. W uzasadnieniu orzeczenia organ przyznał, że R. C. powierzono pełnienie dodatkowych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej w Jednostce Wojskowej nr [...], jednak jego zdaniem obowiązki te zgodnie z § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia nie wynikają z ustawy lub rozporządzenia, a wynikają z Regulaminu i instrukcji przeciwpożarowej.
W odwołaniu od powyższej decyzji R. C. wniósł ponownie o przyznanie dodatkowego wynagrodzenia w związku z powierzeniem obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej, wskazując na powołaną we wniosku z 11 kwietnia 2005 r. podstawę prawną. Jego zdaniem prawidłowa interpretacja § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia nie wymaga, by powierzone obowiązki wynikały jedynie z ustawy lub rozporządzenia, lecz obejmuje także swym zakresem postanowienia wynikające z innych przepisów - w szczególności "Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP" oraz "Instrukcji o ochronie przeciwpożarowej w wojsku".
Dowódca Jednostki Wojskowej [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...]z [...] 2005 r. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniesiono, iż § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia statuuje określone, łącznie występujące przesłanki przyznania tego wynagrodzenia tj. czynności muszą wynikać z przepisów prawa, muszą być wykonywane stale, muszą być związane z zabezpieczeniem funkcjonowania jednostki oraz nie może przysługiwać za nie wynagrodzenie z innego tytułu. Zdaniem organu, odwołujący się nie spełnił tych przesłanek, gdyż wykonywanie czynności inspektora ochrony przeciwpożarowej nie wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a tylko w takim przypadku możliwe byłoby przyznanie wnioskowanego dodatkowego wynagrodzenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w B. z dnia [...]2005 r. nr [...] R. C. konsekwentnie zarzuca organowi nieprawidłową interpretację § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia, poprzez błędne przyjęcie, iż tylko przepisy powszechnie obowiązujące jako podstawa nałożenia dodatkowego obowiązku, mogą stanowić o przyznaniu lub nie dodatkowego wynagrodzenia. Jego zdaniem przepisy zawarte w "Regulaminie Ogólnym Sił Zbrojnych RP" oraz w "Instrukcji o ochronie przeciwpożarowej w wojsku" wypełniają dyspozycję normy prawnej wynikającej z § 3 pkt 9 cyt. rozporządzenia, a jako takie stanowić winny podstawę przyznania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu powierzonych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. Przywołana została argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, uzupełniona wnioskami wynikającymi z wykładni celowościowej art. 88 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 9 pkt 3 w/w rozporządzenia, wskazującymi na wyjątkowy charakter czynności uprawniających do przyznania dodatkowego wynagrodzenia, do których nie sposób zaliczyć obowiązków wykonywanych przez inspektora ochrony przeciwpożarowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone orzeczenie podjęto z naruszeniem prawa.
Przede wszystkim zaznaczyć należy, że sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności administracji publicznej dokonuje oceny, na skutek zaskarżenia działalności (działania bądź zaniechania) organu administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem, w tym przypadku - oceny powodów odmowy przyznania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. Nie zastępuje więc organu administracji publicznej i nie przejmuje jego kompetencji do końcowego załatwienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia. Sprawa, której przedmiot związany jest z działalnością określonego organu administracji publicznej, nie przestaje być sprawą, której załatwienie należy do tego organu.
Zwrócić też należy uwagę na zastosowany w sprawie element oficjalności działania sądu administracyjnego, zgodnie bowiem z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji publicznej było ustalenie uprawnień R. C. do otrzymywania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu powierzonych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej w jednostce wojskowej [...] w C.. Kluczowe znaczenie dla orzekania w tym przedmiocie ma art. 73 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, który wylicza rodzaje "innych należności pieniężnych" otrzymywanych przez żołnierzy zawodowych poza przysługującym im uposażeniem zasadniczym wraz z dodatkami. Zgodnie z pkt 7 cyt. wyżej przepisu, żołnierz zawodowy otrzymuje dodatkowe wynagrodzenie za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywanie czynności powierzonych, wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego.
Interpretacja tego przepisu prowadzi do jednoznacznej, rozstrzygającej dla sprawy konkluzji ,że otrzymywanie przewidzianych przepisem należności pieniężnych nie jest uzależnione od uznania organu administracyjnego. Ustawodawca kładzie tutaj szczególny nacisk na obligatoryjność przyznania świadczenia uprawnionemu żołnierzowi. Określony w ten sposób przepis ustawowy musi być bezwzględnie respektowany w ewentualnym jego rozwinięciu w formie przepisów wykonawczych, zgodnie z zasadą hierarchicznego podporządkowania systemu źródeł prawa w Polsce.
Charakterystyczny dla regulacji ustawowych poziom ogólności omawianej regulacji prawnej doznaje jednak uszczegółowienia w postaci aktu wykonawczego Ministra Obrony Narodowej, dla którego delegacja ustawowa zawarta jest w art. 88 ust. 3 cyt. ustawy upoważniającym do wydania rozporządzenia określającego wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia o którym mowa w ust. 1 i 2, z uwzględnieniem czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanych przez żołnierzy stanowisk służbowych, które uprawniają do dodatkowego wynagrodzenia, a także stawek oraz terminów jego wypłacania. Określona w ten sposób delegacja ustawowa charakteryzuje się wysokim stopniem szczegółowości co do zakresu ewentualnej przyszłej regulacji wykonawczej wydanej przez uprawniony podmiot. Oznacza to w konsekwencji, iż przedmiotem regulacji aktu wykonawczego może być jedynie zakres spraw szczegółowo wskazanych w konkretnej delegacji ustawowej.
Unormowanie zawarte w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 7 kwietnia 2004 r., stanowiącego wykonanie delegacji ustawowej z art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, prowadzi w swej treści do przekroczenia uprawnienia przyznanego organowi tą delegacją. Zgodnie bowiem z tym przepisem, do czynności powierzonych, wykraczających poza zwykłe obowiązki służbowe żołnierzy, za które przysługuje dodatkowe wynagrodzenie zalicza się m.in. wykonywanie innych niż wymienione w pkt 1-8 czynności o charakterze stałym związanych z zabezpieczeniem funkcjonowania jednostki wojskowej, jeżeli wykonywanie tych czynności wynika z realizacji postanowień innych przepisów, w których nie określono prawa do wynagrodzenia.
Zdaniem Sądu, dokonane w ten sposób rozwinięcie przepisów ustawowych, powoduje przekroczenie zakresu kompetencji przyznanych w art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez dokonane aktem wykonawczym ograniczenie kręgu osób uprawnionych z mocy ustawy do otrzymania dodatkowego wynagrodzenia. Jak już wyżej wskazano, przepis ten upoważniał jedynie do kreślenia" wysokości" oraz "szczegółowych warunków i trybu wypłacania" dodatkowego wynagrodzenia przyznanego na mocy poprzedniego ustępu art. 88 cyt. ustawy. Materialnoprawne podstawy przyznania uprawnienia do dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego wynikają jedynie z art. 73 ust.1 pkt 7 ustawy z 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. Nr 179, poz.1750 ze zm.) i nie mogą być w żaden sposób modyfikowane rozporządzeniem wykonawczym przedmiotowo dotyczącym kwestii technicznej procedury wypłaty przysługującego z mocy ustawy dodatkowego wynagrodzenia.
W konsekwencji uznać należy, że organy administracji dokonały nieprawidłowej interpretacji przepisów prawnych mających w sprawie zastosowanie, czego skutkiem w tej konkretnej sprawie stało się wydanie wadliwych decyzji, zarówno w I jak i w II instancji.
Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznając, że zaskarżona decyzja narusza prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI