II SA/Bd 649/24

II SA/Bd 649/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-10-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Janiszewska - Ziołek /przewodniczący sprawozdawca/
Mariusz Pawełczak
Renata Owczarzak
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
II GSK 416/25 - Wyrok NSA z 2025-06-26
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 622
art. 72 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2024 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu praktycznego na prawo jazdy oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2024r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2023r., poz. 622 ze zm. – dalej powoływanej jako: "u.k.p.") oraz art. 138 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania B. J., utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] grudnia 2022r. w przedmiocie odmowy unieważnienia egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B
Powyższa decyzja wydana została w następujących okolicznościach sprawy.
B. J. (dalej; "Skarżący") [...] października 2022r. przystąpił do praktycznej części państwowego egzaminu na prawo jazdy kat. B w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B.. Egzamin zakończył się wynikiem negatywnym, od którego Skarżący wniósł odwołanie bezpośrednio do Marszałka Województwa [...] – jako organu nadzoru. Zawiadomieniem z [...] listopada 2022r. Marszałek Województwa zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie unieważnienia ww. egzaminu państwowego, a następnie decyzją z [...] grudnia 2022 r. nr [...], wydaną na podstawie na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 a contrario u.k.p., odmówił unieważnienia egzaminu praktycznego. W uzasadnieniu tej decyzji Marszałek wskazał, że na podstawie dowodów w postaci: odwołania od egzaminu, zapisu przebiegu egzaminu, notatki służbowej egzaminatora, wyjaśnień egzaminatora nadzorującego, arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu, historii egzaminowania kandydata oraz wyjaśnień pisemnych Skarżącego z [...] listopada 2022 r. organ ustalił, iż podczas egzaminu praktycznego na prawo jazdy Skarżący dwukrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego poprzez brak upewnienia się przy wjeździe na skrzyżowanie równorzędne, czy na drodze z prawej strony skrzyżowania nie znajduje się lub nie zbliża się inny pojazd. W ocenie organu wynika egzaminu został ustalony prawidłowo przez egzaminatora, co potwierdza nagranie z przebiegu egzaminu. Organ wskazał, że Skarżący naruszył podczas kierowania samochodem art. 25 ust. 1 ustawy z dnia [...] czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 988 – dalej "u.p.r.d."), a wynik egzaminu odpowiada § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2019 r., poz. 1206 – dalej "rozporządzenie" lub "rozporządzenie w sprawie egzaminowania"). Marszałek nie stwierdził błędów egzaminatora, które miałyby mieć wpływ na wynik egzaminu.
W odwołaniu od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego B. J. zarzucił, że organ błędnie ocenił zebrany materiał dowodowy, albowiem przyjął za fakt subiektywne odczucie egzaminatora co do braku upewnienia się Skarżącego o możliwości bezpiecznego wjazdu na skrzyżowanie, pomimo że nie istnieją wytyczne co do sposobu tego upewnienia się (przechylenia lub obrócenia głowy). W ocenie Skarżącego zachował on reguły bezpieczeństwa wykonując sporne zadanie, a wykorzystane przez organ nagranie wideorejestratora oraz notatka egzaminatora nie są w stanie temu zaprzeczyć. Postępowanie egzaminatora jest zaś nieobiektywne i wynika z personalnych uprzedzeń względem Skarżącego.
Decyzją z [...] lutego 2023 r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji, podzielając pogląd organu I instancji, że wynik egzaminu został ustalony przez egzaminatora prawidłowo.
Na powyższe rozstrzygnięcie B. J. wniósł skargę, która to skarga została uwzględniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Wyrokiem z 24 października 2023r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 416/23 tut. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił bowiem ww. decyzję SKO w T. z [...] lutego 2023r. z uwagi na stwierdzenie naruszenia przez organ odwoławczy uprawnień strony, określonych w art. 10 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie Skarżącemu uzyskania z akt sprawy kopii zasadniczego dowodu w sprawie – tj. zapisu wideorejestratora z przebiegu egzaminu (Kolegium odmówiło wydania kopii płyty DVD z tym zapisem postanowieniem z [...] lutego 2023r.). W ww. wyroku tut. Sąd wskazał na konieczność wydania Skarżącemu żądanego dowodu i umożliwienie jemu (w zakreślonym terminie) wypowiedzenia się i zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych.
Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium udostępniło Skarżącemu płytę DVD z zapisem z wideorejestratora oraz pismem z [...] marca 2024r. wezwało do zajęcia stanowiska, ewentualnie przedstawienie prywatnej ekspertyzy, wyznaczając termin 14 dniowy ( z możliwością jego przedłużenia).
Skarżący [...] kwietnia 2024r. przedstawił Kolegium opinię dr inż. P. K. – eksperta z zakresu technicznej i kryminalistycznej rekonstrukcji wypadków drogowych oraz bezpieczeństwa ruchu drogowego, sporządzoną [...] kwietnia 2024r. We wnioskach opinii wskazano, że weryfikacja prawidłowości wykonania pierwszego z kwestionowanych przez egzaminatora zadań nie jest możliwa bez dalszej analizy i pozyskania dodatkowych danych dotyczących kamery zainstalowanej w samochodzie wraz z pomiarem jej rzeczywistego kąta widzenia, w powiązaniu z analizą widoczności geometrycznej w miejscu przejazdu. W opinii wskazano też na brak podstaw do przyjęcia aby drugie z kwestionowanych zadań zostało wykonane nieprawidłowo – a to z uwagi na obszerność skrzyżowania, małą prędkość pojazdu – tym samy, bezproblemową możliwość percepcji otoczenia bez obracania głowy i zmiany pozycji ciała.
W zaskarżonej decyzji, opisanej na wstępie, Kolegium ustosunkowało się do powyższego dowodu. Kolegium za bezzasadne uznało wnioski opinii odnoszące się do konieczności pogłębienia analiz z uwagi na jakość nagrania z przebiegu egzaminu, w tym brak rejestracji ruchu gałek ocznych osoby egzaminowanej. Kolegium podkreśliło, że sprzęt rejestrujący przebieg egzaminu, jak i sam zapis odpowiadają wymaganiom określonym w art. 54 ust. 1 u.k.p. i przepisom wykonawczym wydanym w oparciu o art. 66 ust. 1 u.k.p. Organ uznał zatem, że znajdujące się w aktach nagranie jest wystarczającym dowodem co do zapisu przeprowadzonego egzaminu. Kolegium odniosło się również do podnoszonych przez stronę zarzutów co do braku obiektywizmu egzaminatora i wyjaśniło, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala na ustalenie, że Skarżący dwukrotnie popełnił błąd przy wykonywaniu tego samego zadania i ten fakt był decydujący dla wydania rozstrzygnięcia. Kolegium nie znalazło podstaw do stwierdzenia, że egzamin w części praktycznej został przeprowadzony z naruszeniem prawa, przy czym organ formułując ten wniosek przedstawił analizę przepisów art. 25 ust. 1 u.p.r.d., § 27 – 28 rozporządzenia oraz zapisów z nagrań z przebiegu egzaminu.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy B. J., reprezentowany przez adwokata, wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił naruszenie:
- art. 7 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. wobec przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów poprzez: brak przyjęcia dowolności oceny egzaminatora K. S., zmarginalizowanie okoliczności powołanych w opinii dr inż. [...] (w szczególności odnoszących się sposobu wykonania drugiego z zakwestionowanych zadań egzaminacyjnych oraz do jakości nagrania z przebiegu egzaminu), czynienie ustaleń sprzecznych z nagraniem przebiegu egzaminu (brak potwierdzenia w nagraniu, że Skarżący nie obserwował drogi);
- art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostateczne odniesienie się do przywołanej w odwołaniu okoliczności braku bezstronności osób egzaminujących skarżącego oraz zarzutu z art. 225 § 1 k.p.a.
- art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie oceny przez organ odwoławczy braku rozpatrzenia przez organ wniosku o przeanalizowanie dziesięciu losowo wybranych egzaminów zakończonych wynikiem pozytywnym (przeprowadzonych przez K. S.), podczas których egzaminowani wykonują prawidłowy przejazd przez skrzyżowanie równorzędne,
- art. 7 i 8 k.p.a. poprzez wydanie w tym samym dniu zaskarżonej decyzji i postanowienia o odmowie wydania kopii płyty DVD z zapisem przebiegu egzaminu, co pozbawiło skarżącego możliwości uzyskania tego dowodu i zgłoszenia własnych dowodów w sprawie.
- art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. w zw. z § 27 pkt 6 i § 28 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia poprzez uznanie, że egzamin przeprowadzony został w sposób zgodny z przepisami ustawy, w sytuacji, gdy skarżący prawidłowo wykonał oba zadania polegające na przejeździe przez skrzyżowanie równorzędne.
W uzasadnieniu przedstawiono argumentację na rzecz postawionych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Uczestnik postępowania K. S. nie zajęła stanowiska wobec wniesionej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.)
Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] orzekającą o odmowie unieważnienia Skarżącemu egzaminu państwowego w części praktycznej w zakresie kategorii B prawa jazdy przeprowadzonego [...] października 2022 roku, pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż Sąd przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie dodatkowo był zobligowany działać w zakresie związania, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a. Stosownie do przywołanej regulacji ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Powyższa uwaga ma znaczenie z uwagi na to, iż sprawa stanowiąca przedmiot zaskarżonej decyzji była już rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Głównym zatem kryterium kontroli poprawności wydanej decyzji pozostaje kwestia czy po ponownym rozpatrzeniu sprawy organy orzekające w sprawie podporządkowały się wskazaniom Sądu.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie miał wątpliwości, że wskazania tut. Sądu zawarte w wyroku z 24 października 2023r. sygn. akt II SA/Bd 416/23 zostały w całości zrealizowane. Przypomnieć należy, że ww. sprawie tut. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził naruszenie prawa procesowego przy wydawaniu decyzji z [...] lutego 2023r. – a mianowicie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie uprawnień procesowych Skarżącego, polegające na odmowie udostępnienia stronie zapisu z wideorejestratora (nagrania z przebiegu egzaminu praktycznego). Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium zrealizowało wskazania Sądu i wydało Skarżącemu kopię płyty DVD z nagraniem przebiegu egzaminu, wyznaczając termin do zgłoszenia wniosków dowodowych i wypowiedzenia się co do głównego dowodu w sprawie. Skarżący skorzystał ze swoich uprawnień, przedstawiając opinię eksperta z [...] kwietnia 2024r. Ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy odbyło się zatem z poszanowaniem art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 81 k.p.a i art. 153 p.p.s.a.
Przechodząc do dalszej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia wspomnieć należy, że ramy prawne tej kontroli wyznaczają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1210), zwanej dalej u.k.p.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 u.k.p. egzamin państwowy jest przeprowadzany w celu sprawdzenia kwalifikacji osoby egzaminowanej, w zakresie jej wiedzy i umiejętności. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy określa cel i zakres egzaminu praktycznego na prawo jazdy jako sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym.
Stosownie zaś do art. 67 ust. 1 u.k.p., marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51 ustawy, w ramach którego m.in. rozpatruje skargi dotyczące egzaminu (pkt 1) oraz unieważnia egzamin (pkt 4).
Stosownie do art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p., marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy z urzędu lub na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 72 ust. 2 pkt 1 i 2 u.k.p.).
Z treści przepisu art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. jednoznacznie wynika zatem, że wydanie decyzji o unieważnieniu egzaminu uzależnione jest od spełnienia łącznie następujących przesłanek: po pierwsze stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy prowadzony był niezgodnie z przepisami; po drugie wykazania, że ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu. Przy tym, użyty przez ustawodawcę zwrot "niezgodnie z przepisami ustawy", nie oznacza tylko niezgodności z przepisami samej ustawy, lecz także niezgodność z przepisami wykonawczymi do ustawy, tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, które obowiązywało w dniu przedmiotowego egzaminu. W świetle powyższego przepisu unieważnienie egzaminu może mieć miejsce tylko w przypadkach, gdy okoliczności przeprowadzenia egzaminu nie pozostawiają wątpliwości co do wadliwości decyzji egzaminatora.
W niniejszej sprawie egzaminowany (Skarżący) podczas jazdy w ruchu drogowym otrzymał od egzaminatora polecenie (dwukrotnie) wykonania przejazdu przez skrzyżowanie równorzędne. Po dwukrotnym wykonaniu tego manewru przez egzaminowanego, egzaminator jako jedyną przyczynę wyniku negatywnego egzaminu wskazał ten sam błąd w pierwszej i drugiej próbie, tj. wjazd na skrzyżowanie bez upewnienia się, czy z prawej strony nie nadjeżdża inny pojazd (brak odwrócenia głowy). Egzaminator informował Skarżącego o nieprawidłowym wykonaniu zadania oraz o negatywnym wyniku części praktycznej egzaminu (po wykonaniu po raz drugi tego samego zadania). Powyższe okoliczności nie są sporne w sprawie.
W ocenie organów administracji obu instancji, zgromadzone dowody pozwoliły na stwierdzenie, że egzamin został przeprowadzony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a egzaminator nie popełnił błędów, które miały wpływ na wynik egzaminu i mogłyby decydować o jego unieważnieniu. Zgodzić trzeba się z organem odwoławczym, że stanowiska tego Skarżący skutecznie nie podważył.
Po pierwsze – katalog zadań dla części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B dla zadań w ruchu drogowym, określa § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie egzaminowania jako: obejmujące, z zastrzeżeniem § 24 i 25, co najmniej zadania określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia - zgodnie z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem. W niniejszej sprawie zadanie egzaminacyjne, którego wykonanie dwukrotnie zostało ocenione jako nieprawidłowe, zostało wymienione w treści rozporządzenia (tabela nr 7 pkt 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia). Nie doszło zatem do naruszenia przepisów ustawy i rozporządzenia w tym zakresie.
Po drugie – nie zostały naruszone przepisy § 27 ust. 6 i 7 ww. rozporządzenia albowiem, co zaznaczono wyżej, Skarżący został poinformowany przez egzaminatora o nieprawidłowym wykonaniu zadania egzaminacyjnego oraz o negatywnym wyniku egzaminu państwowego; egzaminator wypełnił też arkusz przebiegu części praktycznej egzaminu.
Po trzecie – egzaminator negatywne ocenił sposób wykonania przez Skarżącego manewru na drodze (przejazdu przez skrzyżowanie) – co mieści się w zakresie dopuszczalnej oceny dokonywanej w trakcie egzaminu zgodnie z § 27 ust. 9 lit. a rozporządzenia w sprawie egzaminowania.
Po czwarte – należy zgodzić się z organami, że w sprawie nie został naruszony przepis § 28 ust. 2 lit. a ww. rozporządzenia, zgodnie z którym, osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego, jeżeli m.in. dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne. Analiza przez organ odwoławczy dokonanej przez egzaminatora oceny prawidłowości wykonania zadania polegającego na wykonaniu przejazdu przez skrzyżowanie była dopuszczalna z punktu widzenia przesłanek warunkujących unieważnienie państwowego egzaminu na prawo jazdy.
Skarżący kwestionuje prawidłowość oceny dokonanej przez egzaminatora i konsekwentnie zarzuca, że wadliwość wydanych w sprawie decyzji polega na tym, że w poprzedzającym ich wydanie postępowaniu organy nie wzięły pod uwagę tego, że brak odwrócenia przez niego głowy w prawo przed wjazdem na skrzyżowanie nie oznacza nieprawidłowego wykonania zadania egzaminacyjnego albowiem przy niewielkiej prędkości pojazdu podczas dwukrotnego wjazdu na skrzyżowanie miał on możliwość bezpiecznego zatrzymania pojazdu (w przypadku gdyby na drodze pojawił się inny pojazd), a tym samym należało przyjąć, że zachował on szczególną ostrożność.
W świetle zgromadzonego materiału dowodowego zarzuty Skarżącego nie zasługują na uwzględnienie.
O nieprawidłowym wykonaniu zadania egzaminacyjnego w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. w zw. z § 28 ust. 2 lit. a rozporządzenia w sprawie egzaminowania można mówić jedynie wtedy, gdy zarówno zadanie wykonane przez osobę egzaminowaną, jak i ocena wykonania przez osobę egzaminowaną tego zadania, nie znajdują uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa, w szczególności w przepisach prawa o ruchu drogowym.
Przepis art. 25 ust. 1 u.r.d. nakazuje, aby kierujący pojazdem, zbliżając się do skrzyżowania zachował szczególną ostrożność i ustąpił pierwszeństwa pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony, a jeżeli skręca w lewo – także jadącemu z kierunku przeciwnego na wprost lub skręcającemu w lewo. Zachowanie szczególnej ostrożności, zgodnie z ww. przepisem, nakłada na kierującego pojazdem nie tylko obowiązek zmniejszenie prędkości, ale przede wszystkim obowiązek zwiększonej obserwacji drogi. Oczywiście przepis ten nie nakłada obowiązku wykonania ruchu głową, także przepisy rozporządzenia w sprawie egzaminowania nie określają kryteriów prawidłowego wykonania manewru przejazdu przez skrzyżowanie, nie mniej jednak należy zauważyć, że celem egzaminu praktycznego na prawo jazdy uprawniające do kierowania pojazdami jest sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się. Chodzi więc o weryfikację umiejętności i zachowań egzaminowanego w warunkach ruchu drogowego, który z natury rzeczy jest dynamiczny i odbywa się z udziałem innych uczestników. Egzaminowany przed wjazdem na skrzyżowanie równorzędne powinien zatem ocenić warunki panujące na drodze i wyraźnie zamanifestować, że obserwuje prawą stronę drogi. W przekonaniu Sądu oczekiwanie, by zamanifestowanie bezpiecznego wykonania zadania (zwiększonej obserwacji drogi) przejawiało się w odwróceniu głowy przez osobę egzaminową (przed wjazdem na skrzyżowanie) jest w pełni uzasadnione. Egzaminator nie powinien mieć bowiem żadnych wątpliwości co do zachowania przez osobę egzaminową szczególnej ostrożności. Należy zatem przyznać rację organom obu instancji, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy egzaminator dokonał prawidłowej oceny zachowania Skarżącego. Z materiału dowodowego (z zapisu przebiegu egzaminu) nie wynika, aby Skarżący wyraźnie zasygnalizował, że obserwuje prawą stronę drogi przy wykonywaniu obu zakwestionowanych zadań egzaminacyjnych, a takie zachowanie Skarżącego z pewnością uprawniało egzaminatora do dokonania negatywnej oceny i wymagało uwzględnienia przy ustalaniu wyniku egzaminu.
Prawidłowości tej oceny nie podważa opinia eksperta z [...] kwietnia 2024r., dowód z której został przeprowadzony w toku postępowania administracyjnego na wniosek Skarżącego.
W powyższej opinii wskazano, że zapis z rejestratora uniemożliwia "zinterpretowanie" zachowania osoby egzaminowanej. Potwierdzenie prawidłowości wykonania pierwszego z zakwestionowanych zadań egzaminacyjnych wymaga bowiem dokładniejszych analiz i pozyskania danych technicznych kamery zainstalowanej w pojeździ, aby ustalić czy Skarżący dysponował wystarczającą widocznością bez wychylania głowy na prawo (str. 9 opinii). Przy wykonywaniu zaś drugiego zadania z uwagi na obszerność skrzyżowania, w ocenie autora ekspertyzy, Skarżący miał możliwość percepcji otoczenia bez obracania głowy (str. 16 -17). W opinii podkreślono też, że kamera zainstalowana w pojeździe nie rejestrowała ruchu gałek ocznych Skarżącego, tym samym nie można przyjąć, że nie obserwował on prawej strony drogi. Nadto wskazano, że zapis z wideorejestratora nie wyklucza, "że egzaminowany jednak nieco zwrócił się w prawo (choćby wzrokiem), a niewątpliwie delikatnie zmienił pozycję ciała".
Dowód ten nie podważył prawidłowości oceny wykonania zadania egzaminacyjnego przez Skarżącego, a z pewnością wnioski sformułowane przez autora ekspertyzy z [...]. nie mogą stanowić podstawy do unieważnienia egzaminu państwowego. Przyczyną unieważnienia egzaminu na prawo jazdy na podstawie weryfikacji zapisu jego przebiegu, co do kwalifikacji osoby egzaminowanej, mogą być bowiem takie zachowania, których interpretacja nie wymaga zasięgania dodatkowych opinii biegłego, czy też czynienia pogłębionych analiz dotyczących np. możliwości technicznych kamery rejestrującej przebieg egzaminu. W sytuacjach, w których ocena materiału dowodowego wymagałaby wiedzy specjalnej to zgodzić się trzeba z organem odwoławczym, że decydujące znaczenie należało przypisać ocenie dokonanej przez egzaminatora, który w ramach przepisów prawa wyposażony jest przez władzę publiczną w kompetencje do tego, by stwierdzić, czy błędy popełnione przez kandydata na kierowcę w czasie egzaminu dyskwalifikują go z punktu widzenia możliwości uzyskania uprawnień do kierowania pojazdami" (podobnie WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 13 czerwca 2017 r., II SA/Sz 308/17 – dostępny w bazie LEX 2323129).
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na zakresu uprawnień egzaminatorów i zakresu kompetencji organu nadzoru. Jak wynika z treści wyżej powoływanych przepisów § 27 i 28 rozporządzenia w sprawie egzaminowania ocena poprawności wykonania zadań egzaminacyjnych pozostawiona została przez ustawodawcę egzaminatorowi - za wyjątkiem zaistnienia sytuacji określonych w art. 52 ust. 2 u.k.p. O tym, kto przeprowadza egzamin państwowy sprawdzający kwalifikacje osoby ubiegającej się o prawo jazdy ustawodawca przesądził w cytowanym wyżej art. 56 ust. 2 u.k.p. Egzamin przeprowadza egzaminator zatrudniony przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego na podstawie umowy o pracę. Oznacza to, że tylko i wyłącznie egzaminator jest uprawniony do przeprowadzenia egzaminu i dokonywania oceny jego wyników. W rozdziale 10 ("Egzaminatorzy i inne osoby dokonujące sprawdzenia kwalifikacji") ustawy określone zostały wymagania, jakie musi spełnić osoba, aby uzyskać wpis do ewidencji egzaminatorów, prowadzony przez marszałka województwa (art. 58 ust. 1 u.k.p.). Wysokie wymagania, jakie muszą być spełnione, aby uzyskać wpis na listę egzaminatorów, mają stanowić gwarancję należytego wykonywania przez egzaminatora jego obowiązków.
Zdaniem Sądu ocena, czy podczas manewru przejazdu przez skrzyżowanie została zachowana szczególna ostrożność pozostaje w zakresie zastrzeżonej dla egzaminatora, a nie dla organu nadzoru. Uwzględniając powyższe, nie można uznać, że przy braku odwrócenia głowy w prawo przez Skarżącego przed wjazdem na skrzyżowanie egzaminator nie miał prawa uznać, iż Skarżący nie wykazał zwiększonej obserwacji sytuacji drogowej. Nie można zarzucić egzaminatorowi popełnienia ewidentnego błędu przy interpretacji art. 25 u.p.r.d.
Ponadto podkreślić jednocześnie należy, że opinię biegłego należy wiązać ze sferą ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, nie można zaś postrzegać jej jako uprawnienie biegłego do oceny zaistnienia w sprawie przesłanek wydania decyzji określonej treści, przypisanego organowi prowadzącemu postępowanie (vide: wyrok NSA z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 896/16 – dostępne w bazie CBOSA). Zdaniem Sądu - to organ, a nie biegły jest uprawniony, co więcej - obowiązany do dokonania samodzielnej oceny i tym samym ustalenia, czy wystąpiły przesłanki unieważnienia egzaminu państwowego. Sąd stoi na stanowisku, że organ odwoławczy trafnie przyjął, że opinia z [...] kwietnia 2024r. nie ma istotnej wartość dowodową i nie może służyć dokonywaniu wiążących ustaleń w sprawie. Autor opinii sformułował wnioski co do oceny zachowania Skarżącego przy wykonywaniu dwóch zadań egzaminacyjnych (ocenionych negatywnie przez egzaminatora) pod kątem zachowania szczególnej ostrożności, a zatem ocena ekspercka dotyczyła nie tyle sfery ustaleń faktycznych – tj. sposobu wykonania manewru przejazdu przez skrzyżowanie, a oceny czy zachowanie Skarżącego (sposób wykonania manewru) stanowił naruszenie przepisów ruchu drogowego. W rozpoznawanej sprawie istota problemu sprowadza się do dokonania prawidłowej oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego, który de facto nie był sporny (Skarżący i autor opinii nie kwestionują, że przed wjazdem na skrzyżowanie Skarżący nie odwrócił głowy celem zaobserwowania prawej strony drogi), a jego ustalenie nie wymagało sięgnięcia do wiedzy osoby posiadającej wiadomości specjalne. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy oceny prawnej prawidłowości przebiegu egzaminu i jego wpływu na wynik egzaminu. Zdaniem Sądu w realiach rozpoznawanej sprawy nie można przyjąć, że sposób wykonania zadania egzaminacyjnego przez Skarżącego nie uprawniał egzaminatora do wyrażenia negatywnej oceny i stwierdzenia braku zachowania szczególnej ostrożności, o której jest mowa w art. 25 u.p.r.d. Tym samym nie można przyjąć, że egzaminator popełnił ewidentny błąd w interpretacji art. 25 u.p.r.d., który wykluczałby zastosowanie § 28 ust. 2 lit a u.k.p.
Reasumując - kompleksowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego pozwala wnioskować, że negatywna ocena co do sposobu wykonania przez Skarżącego zadania egzaminacyjnego (przejazdu przez skrzyżowanie równorzędne), nie stanowiła naruszenia przepisów ustawy, które - w świetle art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p., które mogłoby prowadzić do unieważnienia egzaminu.
Zdaniem Sądu organy administracji dokładnie wyjaśniły stan faktyczny co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości i nie stanowi przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Organ odwoławczy w sposób szczegółowy odniósł się dowodu z opinii eksperckiej oraz do wniosku o przeprowadzenie dowodów na poparcie przekonania Skarżącego co do stronniczości egzaminatora. Organ przedstawił powody pominięcia tych dowodów przy formułowaniu oceny braku istnienia podstaw zastosowania art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Organ odwoławczy dokonując oceny materiału dowodowego (opinii, notatek służbowych, wyjaśnień egzaminatora, arkuszu przebiegu części praktycznej egzaminu, zapisów z nagrania przebiegu egzaminu) nie naruszył zasad logiki, jak również ocena ta nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym. Możliwość przedstawienia odmiennej oceny dowodów od tej, którą prezentuje organ administracji, nie oznacza, że ocena dokonana przez organ administracji jest oceną błędną. Organ odwoławczy należycie uzasadnił także wydane rozstrzygnięcie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji pozwala na odtworzenie toku rozumowania organu administracji i ocenę jego prawidłowości (zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.). Sąd zatem nie dopatrzył się naruszenia przepisów procesowych wskazanych w skardze. Należy tu dodatkowo wskazać, że uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a., ma miejsce wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania, ponieważ jej wydanie zostało poprzedzone ustaleniem całokształtu okoliczności faktycznych, które powinny być ustalone zgodnie z 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p.
W świetle powyższego, w ocenie Sądu, organ miał podstawy prawne i faktyczne do tego, aby odstąpić od dalszego postępowania wyjaśniającego w zakresie zawnioskowanym przez stronę – tj. przeprowadzenia dowodu z nagrań z przebiegu innych egzaminów w części praktycznej przeprowadzanych przez egzaminatora K. S.. Celem przeprowadzenia tych dowodów miało być wykazanie stronniczości egzaminatora w stosunku do Skarżącego. Subiektywne odczucie Skarżącego co do uprzedzenia do jego osoby nie mają żadnego znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym nieuwzględnienie żądań dowodowych Skarżącego w tym zakresie nie stanowi naruszenia art. 75 § 1 i art. 78 § 2 k.p.a.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny B. oddalił skargę.