II SA/Bd 628/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2025-11-04
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo farmaceutyczneaptekidyżury aptecznekara pieniężnaoświadczeniezarząd powiatukontrola administracyjnapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki farmaceutycznej na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za niezłożenie oświadczenia o gotowości do pełnienia dyżurów aptecznych, uznając obowiązek złożenia oświadczenia niezależnie od faktycznej możliwości jego spełnienia.

Spółka prowadząca aptekę została ukarana karą pieniężną za niezłożenie oświadczenia o spełnieniu wymogów do pełnienia dyżurów aptecznych w porze nocnej i dni wolne od pracy. Spółka argumentowała, że nie może złożyć takiego oświadczenia, ponieważ nie spełnia wymogów kadrowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że obowiązek złożenia oświadczenia istnieje niezależnie od faktycznej możliwości jego spełnienia, a kara została nałożona za samo zaniechanie złożenia oświadczenia.

Sprawa dotyczyła skargi S. sp. z o. o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję Starosty o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej. Kara została nałożona za niedopełnienie obowiązku złożenia oświadczenia wynikającego z art. 94 ust. 10 Prawa farmaceutycznego, dotyczącego gotowości do pełnienia dyżurów aptecznych w porze nocnej i w dni wolne od pracy. Spółka twierdziła, że nie może złożyć takiego oświadczenia, ponieważ nie spełnia wymogów kadrowych określonych w art. 94 ust. 7 pkt 3 Prawa farmaceutycznego, a złożenie oświadczenia o braku spełnienia tych wymogów nie jest przewidziane przez prawo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę, uznając, że obowiązek złożenia oświadczenia jest niezależny od faktycznej możliwości jego spełnienia. Sąd podkreślił, że oświadczenie ma na celu umożliwienie organowi wyznaczenia apteki do dyżurów i podlega weryfikacji. Kara została nałożona za samo zaniechanie złożenia wymaganego oświadczenia, a nie za niespełnienie warunków dyżuru. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych są niezasadne, a postępowanie organów było zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek złożenia oświadczenia istnieje niezależnie od faktycznej możliwości jego spełnienia. Kara pieniężna jest nałożona za samo zaniechanie złożenia oświadczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oświadczenie ma na celu umożliwienie organowi wyznaczenia apteki do dyżurów i podlega weryfikacji, a jego złożenie jest wymogiem proceduralnym, za którego niedopełnienie grozi kara, niezależnie od faktycznych przeszkód w pełnieniu dyżuru.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

Pr.farm. art. 94 § ust. 10

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Przed podjęciem uchwały o wyznaczeniu apteki do dyżurów, osoba uprawniona składa oświadczenie o niezachodzeniu okoliczności z ust. 8 oraz o spełnieniu wymagań z ust. 7 pkt 3. Oświadczenie to ma na celu umożliwienie organowi wyznaczenia apteki i podlega weryfikacji.

Pr.farm. art. 129bb § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną, w imieniu którego nie zostało złożone oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze, podlega karze pieniężnej.

Pomocnicze

Pr.farm. art. 94 § ust. 7 pkt 3

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Wymagania dotyczące możliwości zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę asortymentu i liczby personelu dostosowanej do potrzeb.

Pr.farm. art. 94 § ust. 8

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Okoliczności, które uniemożliwiają wyznaczenie apteki do pełnienia dyżurów (np. postępowanie o cofnięcie zezwolenia, wcześniejsze decyzje o usunięciu uchybień).

k.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 7

Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.k. art. 233 § § 6

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 94 ust. 10 w zw. z art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. przez błędną wykładnię i uznanie, że oświadczenie może dotyczyć niespełnienia wymagań. Naruszenie art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a. przez pozajęzykową wykładnię przepisu. Naruszenie art. 94 ust. 11 Pr.farm. przez błędną wykładnię. Naruszenie art. 99b ust. 1 w zw. z art. 87 ust. 2 Pr.farm. przez błędną wykładnię. Naruszenie art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm. przez niewłaściwe zastosowanie kary. Naruszenie art. 75 § 1, art. 78 § 1 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. przez niedopuszczenie dowodu z ewidencji zatrudnionych. Naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. przez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

Skarżąca nie złożyła jednak przedmiotowego oświadczenia, pomimo dwukrotnego wezwania jej do wykonania tego obowiązku przez organ. W ocenie Sądu bez znaczenia dla oceny legalności nałożenia na Spółkę kary pieniężnej pozostawały argumenty Skarżącej o niedostatecznych zasobach kadrowych do zapewnienia obecności personelu fachowego w czasie dyżurów.

Skład orzekający

Leszek Kleczkowski

przewodniczący

Urszula Wiśniewska

członek

Joanna Ziołek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku złożenia oświadczenia dotyczącego dyżurów aptecznych, nawet w przypadku obiektywnych przeszkód w ich pełnieniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wyznaczania dyżurów aptecznych przez zarząd powiatu i obowiązku złożenia oświadczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie formalnych obowiązków proceduralnych, nawet jeśli strona uważa je za niemożliwe do spełnienia w praktyce. Podkreśla rozbieżność między literalnym brzmieniem przepisu a jego celem.

Apteka ukarana za niezłożenie oświadczenia, mimo braku kadry. Czy formalność ważniejsza od praktyki?

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 628/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-11-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Ziołek /sprawozdawca/
Leszek Kleczkowski /przewodniczący/
Urszula Wiśniewska
Symbol z opisem
6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 750
art. 94 ust. 10, art. 129bb ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie sędzia WSA Urszula Wiśniewska asesor WSA Joanna Ziołek (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 listopada 2025 r. sprawy ze skargi S. sp. z o. o. w I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 23 czerwca 2025 r. nr SKO.431.16.2025 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Starosta M. nałożył na [...] Sp. z o.o. w I. (dalej także jako: "Skarżąca", "Spółka") prowadzącą aptekę ogólnodostępną pod nazwą [...]" w M. karę pieniężną w wysokości [...] zł za niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2025 r. poz. 750; dalej także jako: "Pr.farm.").
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r. Inne (dalej także jako: "SKO", "Kolegium") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu SKO podało, że Zarząd Powiatu Mogileńskiego uznał, że istnieje potrzeba zapewnienia mieszkańcom możliwości zaopatrzenia w środki medyczne dostępne w aptekach w porze nocnej w godzinach 19:00-21:00 we wszystkie niedziele i święta oraz w porze dziennej w godzinach 14:00-18:00 w święta. W związku z brakiem gotowości aptek do pełnienia dyżurów, w odpowiedzi na pismo organu z dnia [...] r. skierowane do podmiotów prowadzących apteki ogólnodostępne na terenie powiatu, Zarząd Powiatu Mogileńskiego skorzystał z przysługującego mu prawa wyznaczenia tychże aptek. Zdecydowano, że dyżurami zostaną objęte 4 apteki w S. i 6 w M., które będą pełniły dyżury naprzemiennie. W związku z tym, pismem z dnia [...] r. podmioty prowadzące te apteki otrzymały wezwanie do złożenia oświadczenia wynikającego z art. 94 ust. 10 Pr.farm., zgodnie z którym przed podjęciem uchwały, o której mowa w ust. 3, osoba uprawniona do reprezentowania podmiotu prowadzącego aptekę ogólnodostępną, o której mowa w ust. 9 pkt 2, w terminie 7 dni od dnia wezwania przez zarząd powiatu, składa oświadczenie o niezachodzeniu okoliczności, o których mowa w ust. 8, oraz że w wyznaczanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3. Oświadczenie składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń przewidzianej w art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks kamy. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
W dniu [...] r. zarejestrowano złożone za pośrednictwem poczty elektronicznej stanowisko Skarżącej prowadzącej aptekę ZIKO, w którym poinformowano, że Spółka nie widzi możliwości pełnienia dyżurów przez aptekę w porze nocnej i dni wolne od pracy w 2025 r. Wyjaśniono, że w aptece jest zatrudnionych dwóch magistrów farmacji, co nie pozwala na zapewnienie obecności personelu fachowego w czasie dyżurów. W konsekwencji, Spółka nie ma możliwości złożenia stosownego oświadczenia. Stanowisko to Spółka podtrzymała również w piśmie z dnia [...] r. Podkreślono przy tym, że apteka nie może zostać wyznaczona do pełnienia dyżurów z uwagi na niespełnienie wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. Zdaniem Skarżącej przepisy prawa nie zezwalają jednak na złożenie przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną oświadczenia, że w aptece nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. Składane oświadczenie obejmuje bowiem wyłącznie "niezachodzenie okoliczności, o których mowa w ust. 8" oraz że "w aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3".
Kolegium podało, że podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną, w imieniu którego nie zostało złożone oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze, podlega karze pieniężnej w wysokości do [...] zł. Na gruncie przedmiotowej sprawy Skarżąca takiego oświadczenia nie złożyła. Kwestią sporną jednak jest to, czy w ogóle była do tego zobowiązana, skoro – w jej ocenie – nie spełnia przesłanek, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm., a w konsekwencji, czy za to zaniechanie można nałożyć na nią administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm.
Kolegium uznało jednak, że brak złożenia stosownego oświadczenia w trybie art. 94 ust. 10 Pr.farm. może skutkować odpowiedzialnością administracyjną. Wbrew stanowisku Skarżącej, dokonując wykładni analizowanego przepisu SKO przyjęło, że oświadczenie złożone w trybie art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. ma dotyczyć okoliczności, o których mowa w ust. 8 (zachodzenia bądź nie) oraz spełniania wymagań, o których mowa w ust. 7 pkt 3 (wymagania są spełnione, bądź nie). Złożenie takiego oświadczenia pozwoli bowiem zarządowi powiatu na podjęcie dalszych działań zmierzających do wyznaczenia do pełnienia dyżurów apteki ogólnodostępnej. W przypadku uzasadnionych wątpliwości w zakresie prawdziwości okoliczności wskazanych w oświadczeniach, zarząd powiatu może wystąpić do wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego z wnioskiem o potwierdzenie tych okoliczności. Niezależnie od powyższego, odnosząc się do argumentów Skarżącej w zakresie niedostatecznych zasobów kadrowych, Kolegium uznało, iż podmiot prowadzący aptekę jest obowiązany zapewnić wykonywanie czynności w aptece przez farmaceutów i techników farmaceutycznych w liczbie odpowiadającej zakresowi działalności oraz dniom i godzinom pracy apteki. Tym samym, brak było celowości przeprowadzania dowodu z ewidencji zatrudnionych w aptece farmaceutów i techników farmaceutycznych, jako niemającego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Przechodząc do kwestii wysokości nałożonej administracyjnej kary pieniężnej organ wskazał, że w tym zakresie dysponuje uznaniem administracyjnym. Na gruncie przedmiotowej sprawy organ I instancji wymierzył Skarżącej karę pieniężną w maksymalnej przewidzianej przepisami prawa wysokości, tj. [...] zł, motywując to brakiem złożenia przez Skarżącą wymaganego oświadczenia, pomimo dwukrotnego jej wezwania do tego. Ponadto w ocenie Kolegium w sprawie nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary w oparciu o przesłanki z art. 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej także jako: "k.p.a."). Wymierzona kara pieniężna, mimo że ustalona w maksymalnej wysokości, nie jest obiektywnie karą nadmiernie dolegliwą dla podmiotu gospodarczego prowadzącego aptekę. Nadto, odpowiada przesłankom, jakie należało brać pod uwagę przy jej wymierzaniu. Przedmiotowe oświadczenie, stanowiące element procedury wyznaczenia apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy wiąże się zdaniem organu z ochroną życia i zdrowia. Opóźnienie w złożeniu oświadczenia trwa już ponad 6 miesięcy, zatem czas trwania naruszenia nie jest znikomy. Co więcej, Skarżąca nie zaprzestała naruszania prawa do dnia wydania przedmiotowej decyzji.
W skardze do tut. Sądu Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obu instancji, zarzucając naruszenie:
- art. 94 ust. 10 w zw. z art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. przez błędną wykładnię i uznanie, że oświadczenie złożone w tym trybie ma dotyczyć okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm., a więc, że może ono dotyczyć spełnienia lub nie wymagań określonych tym przepisem, podczas gdy art. 94 ust. 10 Pr.farm. stanowi, że oświadczenie złożone w tym trybie dotyczyć może jedynie spełnienia wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. i nie przewiduje możliwości złożenia oświadczenia o przeciwnej treści;
- art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., art. 6 k.p.a. przez dokonanie pozajęzykowej, rozszerzającej wykładni art. 94 ust. 10 w zw. z art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm., podczas gdy językowe znaczenie przepisu nie budzi żadnych wątpliwości i w sytuacji, gdy jest to przepis o charakterze sankcyjnym;
3) art. 94 ust. 11 Pr.farm. przez błędną wykładnię i uznanie, że przepis ten daje podstawę do wystąpienia przez zarząd powiatu do wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego z wnioskiem o potwierdzenie okoliczności niespełnienia wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm., podczas gdy przepis ten daje podstawę do zbadania prawdziwości oświadczenia, że wobec podmiotu prowadzącego aptekę nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 Pr.farm., oraz że w aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm.;
4) art. 99b ust. 1 w zw. z art. 87 ust. 2 Pr.farm. przez błędną wykładnię i uznanie, że z obowiązku zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę wykonywania czynności w aptece przez farmaceutów i techników farmaceutycznych w liczbie odpowiadającej zakresowi działalności oraz dniom i godzinom pracy apteki wynika obiektywna możliwość złożenia przez podmiot prowadzący aptekę oświadczenia o treści wskazanej
wart. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm.;
5) art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm. przez niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na Skarżącą kary pieniężnej w związku z niezłożeniem oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. w sytuacji, gdy Skarżąca nie miała obiektywnej możliwości złożenia zgodnego z prawdą oświadczenia o treści określonej ww. przepisem;
- art. 75 § 1, art. 78 § 1 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. przez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z ewidencji zatrudnionych w aptece farmaceutów i techników farmaceutycznych, który to dowód został powołany na wykazanie faktu braku obiektywnej możliwości złożenia przez Skarżącą oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm., a więc okoliczności kluczowej dla rozstrzygnięcia sprawy;
- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. przez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia sprawy oraz brak wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej także jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami prawa procesowego normującymi podstawowe standardy postępowania przed organami administracji publicznej. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdzić należy, iż skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia czy organ zasadnie wymierzył Spółce karę pieniężną na podstawie art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm. Przepis ten stanowi, że karze pieniężnej w wysokości do [...] zł podlega podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną, w imieniu którego nie zostało złożone oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm.
Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm, przed podjęciem uchwały, o której mowa w ust. 3, osoba uprawniona do reprezentowania podmiotu prowadzącego aptekę ogólnodostępną, o której mowa w ust. 9 pkt 2, w terminie 7 dni od dnia wezwania przez zarząd powiatu, składa oświadczenie o niezachodzeniu okoliczności, o których mowa w ust. 8, oraz że w wyznaczanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3.
Stosownie do art. 94 ust. 8 Pr.farm. do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy nie wyznacza się apteki ogólnodostępnej, jeżeli wobec podmiotu, który ją prowadzi:
1) toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki;
2) w okresie 3 lat poprzedzających rok, w którym ma być pełniony dyżur, wydano:
a) ostateczną decyzję w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej,
b) ostateczną decyzję w przedmiocie nakazania usunięcia w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień w prowadzeniu działalności objętej zezwoleniem na prowadzenie apteki ogólnodostępnej,
c) prawomocne orzeczenie zakazujące wykonywania działalności gospodarczej objętej zezwoleniem na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.
Stosownie zaś do art. 94 ust. 7 Pr.farm., zarząd powiatu dokonuje wyboru apteki ogólnodostępnej, która zostanie wyznaczona do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy, biorąc pod uwagę:
1) potrzeby mieszkańców powiatu w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, w tym leki recepturowe, wyroby medyczne oraz pozostałe produkty aptek ogólnodostępnych oraz w zakresie świadczenia usług farmaceutycznych i sprawowania opieki farmaceutycznej;
2) lokalne uwarunkowania geograficzne i demograficzne oraz położenie lokalu apteki ogólnodostępnej;
3) możliwość zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w pkt 1 oraz liczby personelu dostosowanej do zapewniania potrzeb określonych w pkt 1.
Przedmiotowe oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. stanowi element procedury, o której mowa m.in. w art. 94 Pr.farm, a która dotyczy wyboru przez zarząd powiatu apteki ogólnodostępnej, która zostanie wyznaczona do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy. Stosownie bowiem do art. 94 ust. 1 Pr.farm. rozkład godzin pracy aptek ogólnodostępnych znajdujących się na terenie powiatu jest dostosowany do potrzeb ludności tego powiatu i pozwala na realizację przez te apteki zadań określonych w art. 87 ust. 2, w szczególności przez pełnienie dyżurów w dzień wolny od pracy oraz dyżurów w porze nocnej, z wyłączeniem powiatu mającego swoją siedzibę w sąsiadującym mieście na prawach powiatu. Zgodnie z art. 94 ust. 3 Pr.farm. w przypadku, gdy praca aptek ogólnodostępnych na terenie powiatu, którego siedzibą jest miasto liczące nie więcej niż 40 tys. mieszkańców, zgodna z przekazanymi na podstawie ust. 2 rozkładami godzin ich pracy, nie gwarantuje zaspokojenia potrzeb ludności, o których mowa w ust. 1, w porze nocnej oraz w dni wolne od pracy w zakresie zadań określonych w art. 87 ust. 2, zarząd powiatu wyznacza, w drodze uchwały, aptekę ogólnodostępną do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy. Uchwała jest wydawana na okres jednego roku kalendarzowego i określa dni oraz godziny pełnienia dyżurów przez aptekę ogólnodostępną prowadzoną przez określonego przedsiębiorcę. Stosownie do art. 94 ust. 5 zdanie pierwsze Pr.farm. podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną może zgłosić gotowość do pełnienia dyżurów przez prowadzoną przez siebie aptekę, we wskazanych przez siebie dniach i godzinach zgodnych z dniami i godzinami określonymi na podstawie ust. 4, w terminie 7 dni od dnia doręczenia informacji, o której mowa w ust. 4. Zgodnie z art. 94 ust. 9 pkt 2 Pr.farm, zarząd powiatu w przypadku braku zgłoszenia apteki ogólnodostępnej w sposób, o którym mowa w ust. 5, lub w przypadku zgłoszenia apteki ogólnodostępnej niespełniającej kryteriów, o których mowa w ust. 7, wyznacza do pełnienia dyżurów inną aptekę ogólnodostępną, biorąc pod uwagę kryteria określone w ust. 7 i 8.
Mając na uwadze przytoczone przepisy prawa wskazać należy, że dla rozstrzygnięcia o zasadności nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej na podstawie art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm. istotne było zatem jedynie to czy Skarżąca była zobowiązana do złożenia oświadczenia na podstawie art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. oraz czy takie oświadczenie złożyła.
Z akt sprawy wynika, że Zarząd Powiatu Mogileńskiego pismem z dnia [...] r. zwrócił się do Skarżącej, jako podmiotu prowadzącego [...] [...]" w M., z informacją o możliwości zgłoszenia gotowości do pełnienia dyżurów. Następnie [...] r. wezwał Skarżącą, jako podmiot prowadzący Aptekę [...]" w M., do złożenia - pod rygorem odpowiedzialności karnej – oświadczenia, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 Pr.farm., oraz że w wyznaczanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. Do ww. pisma został załączony wzór oświadczenia (k. 5 akt adm.). Pismem z [...] r. Skarżącą ponownie wezwano do złożenia ww. oświadczenia. W piśmie tym wskazano na treść art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm., tj. zagrożenie karą pieniężną w wysokości do [...] zł za niezłożenie oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. (k. 7 akt adm.).
W odpowiedzi na powyższe Spółka przesłała w dniu [...] r. maila wraz z załącznikiem – pismem z dnia [...] r. (k. 9 akt adm.). W piśmie tym Spółka przedstawiła stanowisko, zgodnie z którym złożenie przez Skarżącą oświadczenia o spełnieniu wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. byłoby fałszywym oświadczeniem. Zdaniem Spółki nie posiada ona bowiem odpowiedniej kadry (odpowiedniej ilości pracowników) umożliwiającej spełnienie ww. wymagań. W piśmie tym Skarżąca nie zawarła oświadczenia, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 Pr.farm.
W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy wskazuje na to, że Skarżąca była zobowiązana do złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 Pr.farm. [...]" w M. prowadzona przez Skarżącą znajdowała się bowiem na terenie, na którym Zarząd Powiatu Mogileńskiego był uprawniony do wyznaczenia, w drodze uchwały, apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy (stosownie do art. 94 ust. 3 Pr.farm.). Spółka pomimo dwukrotnego wezwania do złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 Pr.farm., zaniechała wykonania tego obowiązku. Słusznie zatem została Skarżącej wymierzona kara pieniężna na podstawie art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm.
Nie zasługują przy tym na uwzględnienie zarzuty i argumentacja Skarżącej prezentowana zarówno w toku postępowania przed organami, jak i w postępowaniu przed tut. Sądem, że art. 94 ust. 10 Pr.farm. stanowi, że podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną składa oświadczenie o "niezachodzeniu okoliczności, o których mowa w ust. 8" oraz że "w aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3", a tym samym przepisy ustawy Prawo farmaceutyczne nie przewidują możliwości złożenia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną oświadczenia, że w aptece nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm.
Zdaniem Sądu, stanowisko Skarżącej opiera się na nieprawidłowej wykładni art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. Rację należy przyznać organowi, że dokonując wykładni analizowanego przepisu należy przyjąć, że oświadczenie złożone w trybie art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. ma dotyczyć okoliczności, o których mowa w ust. 8 (zachodzenia bądź nie) oraz spełniania wymagań, o których mowa w ust. 7 pkt 3 (wymagania są spełnione bądź nie). Zdaniem Sądu, taka interpretacja art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. wynika z wykładni systemowej i celowościowej. Dalsza część art. 94 ust. 10 Pr.farm. stanowi bowiem, że "Oświadczenie składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń przewidzianej w art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń." Powyższe wskazuje zatem na to, że oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm. przede wszystkim ma być zgodne z prawdą. Ponadto dokonując wykładni ww. przepisu prawa nie można pomijać celu złożenia przedmiotowego oświadczenia, jakim jest umożliwienie zarządowi powiatu wyznaczenia do pełnienia dyżurów apteki ogólnodostępnej po dokonaniu analizy złożonych oświadczeń, ewentualnie sprawdzenia ich prawdziwości stosownie do art. 94 ust. 11 zdanie pierwsze Pr.farm. Przepis ten stanowi, że w przypadku uzasadnionych wątpliwości w zakresie prawdziwości okoliczności wskazanych w oświadczeniach, o których mowa w ust. 5 lub 10, zarząd powiatu może wystąpić do wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego z wnioskiem o potwierdzenie tych okoliczności.
Reasumując, złożenie oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm., przez podmiot prowadzący aptekę jest niezbędne do przeprowadzenia procedury wyboru przez zarząd powiatu apteki ogólnodostępnej, która zostanie wyznaczona do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy. Dane podane w oświadczeniu podlegają bowiem analizie, a w przypadku wątpliwości – również sprawdzeniu ich prawdziwości. Skarżąca nie złożyła jednak przedmiotowego oświadczenia, pomimo dwukrotnego wezwania jej do wykonania tego obowiązku przez organ.
W związku z powyższym w ocenie Sądu bez znaczenia dla oceny legalności nałożenia na Spółkę kary pieniężnej pozostawały argumenty Skarżącej o niedostatecznych zasobach kadrowych do zapewnienia obecności personelu fachowego w czasie dyżurów. Kara pieniężna została bowiem nałożona na Spółkę za niezłożenie oświadczenia, do czego Skarżąca była zobowiązana. Tym samym, zdaniem Sądu zasadnie organ zaniechał przeprowadzania dowodu z ewidencji zatrudnionych w aptece farmaceutów i techników farmaceutycznych bowiem istota postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 129bb ust. 1 pkt 2 Pr.farm. dotyczyła tego czy przedmiotowe oświadczenie zostało złożone a nie tego, czy warunki wskazane w art. 94 ust. 7 pkt 3 Pr.farm. były przez Skarżącą spełnione.
Tym samym jako niezasadne należało ocenić zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 75 § 1, art. 78 § 1 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. przez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z ewidencji zatrudnionych w aptece farmaceutów i techników farmaceutycznych. Dla porządku wyjaśnić należy, że stosownie do art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Stosownie do art. 136 § 1 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Zdaniem Sądu, słusznie Kolegium uznało, że brak było celowości przeprowadzania dowodu z ewidencji zatrudnionych w aptece farmaceutów i techników farmaceutycznych, jako niemającego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. W sprawie nie było bowiem istotne jaką obsadą kadrową Skarżąca dysponuje tylko czy złożyła oświadczenie, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm.
Sąd uznał także jako niezasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 99b ust. 1 w zw. z art. 87 ust. 2 Pr.farm. w sytuacji, gdy przepisy te regulują kwestie niezwiązane z obowiązkiem złożenia przez podmiot prowadzący aptekę oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm., a tego dotyczyło kontrolowane postępowanie. Art. 99b ust. 1 Pr.farm. stanowi bowiem, że podmiot prowadzący aptekę jest obowiązany zapewnić wykonywanie czynności w aptece przez farmaceutów i techników farmaceutycznych w liczbie odpowiadającej zakresowi działalności oraz dniom i godzinom pracy apteki oraz udokumentować realizację tego obowiązku. Art. 87 ust. 2 Pr.farm. stanowi natomiast, że apteka ogólnodostępna jest przeznaczona do: 1) zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8; 2) zapewnienia świadczenia ludności usług farmaceutycznych, o których mowa w art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zawodzie farmaceuty, oraz sprawowania opieki farmaceutycznej, o której mowa w art. 4 ust. 2 tej ustawy. Z podanej powyżej przyczyny zdaniem Sądu organ nie naruszył tych przepisów prawa.
W ocenie Sądu wszystkie zarzuty skargi okazały się niezasadne. Organ dokonał bowiem prawidłowej wykładni przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne i w sposób prawidłowy zastosował je do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Powyższe nastąpiło z poszanowaniem zasady działania przez organy administracji publicznej na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu, stan faktyczny w sprawie został ustalony przez organy prawidłowo i zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy chodzi o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Organ rzetelnie zgromadził materiał dowodowy, który pozwolił na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a następnie dokonał jego całościowej oceny zgodnie z logiką i doświadczeniem życiowym. Wyprowadzone przez organ wnioski w zakresie oceny materiału dowodowego należało uznać za trafne i nieprzekraczające granic swobodnej oceny dowodów. Ocena materiału dowodowego znalazła odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Zaskarżona decyzja zawiera również uzasadnienie prawne z przytoczeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania.
Nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Sąd dokonał również oceny zaskarżonej decyzji pod kątem zastosowania przez organ art. 189d k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.
W przekonaniu Sądu w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 189d k.p.a. Przepis ten wskazuje dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej zastosowanej w sprawie. W przekonaniu Sądu żadna z dyrektyw nie została w sposób istotny naruszona ani błędnie zastosowana. Jak wskazano wyżej stan faktyczny sprawy jest względnie prosty, a jednocześnie w sprawie nie występują okoliczności takie jak wcześniejsze naruszenia prawa, wyjątkowo ważny interes strony lub uprzednie ukaranie strony za podobne czyny. Ani organy, ani Sąd nie stwierdziły działań Skarżącej podejmowanych dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa. Nie było również podstaw, aby w rozpatrywanej sprawie wziąć pod uwagę szczególne warunki osobiste strony, na którą została nałożona administracyjna kara pieniężna.
Z tych samych przyczyn zdaniem Sądu w kontrolowanej sprawie nie doszło również do naruszenia przez organ art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Skarżąca nie złożyła bowiem na wezwanie organu oświadczenia, o którym mowa w art. 94 ust. 10 zdanie pierwsze Pr.farm., pomimo ciążącego na niej obowiązku jego złożenia. Naruszenie prawa nie miało charakteru znikomego a Spółka nie zaprzestała naruszania prawa bowiem na dzień wydania zaskarżonej decyzji trwało ono ok. 6 miesięcy. W związku z powyższym Kolegium słusznie stwierdziło brak podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.
Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko SKO, które wydało zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa a skarga niezasadna.
Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargę oddalił działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Sprawę rozpoznano na posiedzenie niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a, gdyż w skardze Spółka złożyła wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a organ nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
J. Ziołek L. Kleczkowski U. Wiśniewska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI