II SA/Bd 623/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji o odmowie przyznania zasiłku stałego z powodu wadliwego upoważnienia organu I instancji do wydania decyzji.
Skarżący Ryszard S. domagał się przyznania zasiłku stałego, jednak organ I instancji odmówił, powołując się na przekroczenie kryterium dochodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Sąd administracyjny stwierdził jednak nieważność obu decyzji, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących właściwości rzeczowej i upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych przez kierownika ośrodka pomocy społecznej.
Sprawa dotyczyła skargi Ryszarda S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o odmowie przyznania zasiłku stałego. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dochód na osobę w rodzinie skarżącego przekracza ustawowe kryterium. Skarżący podnosił, że wadliwie ustalono stan faktyczny, gdyż nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką i nie posiada środków do życia. SKO podtrzymało decyzję, wskazując na prawidłowe ustalenie kryterium dochodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, mimo że nie był związany zarzutami skargi, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Sąd uznał, że decyzja organu I instancji była dotknięta wadą nieważności z powodu naruszenia art. 110 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej, który wymagał upoważnienia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do wydawania decyzji przez kierownika ośrodka pomocy społecznej. Brak takiego upoważnienia stanowił rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Ponieważ decyzja organu odwoławczego utrzymywała w mocy decyzję dotkniętą wadą nieważności, ona również podlegała stwierdzeniu nieważności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, taka decyzja jest nieważna z powodu naruszenia przepisów o właściwości rzeczowej.
Uzasadnienie
Ustawa o pomocy społecznej wymaga, aby wójt (burmistrz, prezydent miasta) udzielił kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych. Brak takiego upoważnienia skutkuje nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (8)
Główne
u.p.s. art. 110 § ust. 7
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Wójt (burmistrz, prezydent miasta) udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej, należących do właściwości gminy.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w tym wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
u.p.s. art. 37 § ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Określa kryterium dochodowe dla przyznania zasiłku stałego.
u.p.s. art. 8 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Określa kryterium dochodowe na osobę w rodzinie.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa.
u.s.t. art. 39 § ust. 4
Ustawa o samorządzie terytorialnym
Dotyczy uprawnień rady gminy do udzielania upoważnień.
u.p.s. art. 46 § ust. 5
Ustawa o pomocy społecznej
Poprzednio obowiązująca ustawa, dotycząca upoważnienia do wydawania decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe upoważnienie organu I instancji do wydania decyzji administracyjnej.
Odrzucone argumenty
Kryterium dochodowe zostało prawidłowo ustalone. Skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania zasiłku stałego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jednak, zgodnie z art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...), nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym. Naruszenie tego przepisu prowadzi do uznania, że wydana przez organ I instancji decyzja jest nieważna, na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Podkreślić należy, że organy są obowiązane do przestrzegania przepisów dotyczących właściwości rzeczowej i w tych kategoriach trzeba też rozpatrywać wadliwe upoważnienie do działania. Wprawdzie nieważność dotyczy decyzji I instancji, to także decyzja organu odwoławczego podlega stwierdzeniu nieważności tylko dlatego, że utrzymuje w mocy decyzję dotkniętą wadą nieważności, co skutkuje oceną rażącego naruszenia prawa.
Skład orzekający
Elżbieta Piechowiak
przewodniczący
Renata Owczarzak
sprawozdawca
Mirella Łent
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność decyzji administracyjnych z powodu naruszenia przepisów o właściwości rzeczowej i braku upoważnienia do ich wydania, a także skutki utrzymania w mocy wadliwej decyzji przez organ odwoławczy."
Ograniczenia: Dotyczy spraw z zakresu pomocy społecznej, ale zasady dotyczące właściwości i upoważnień mają szersze zastosowanie w postępowaniu administracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak fundamentalne błędy proceduralne, takie jak brak właściwego upoważnienia do wydania decyzji, mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności nawet prawomocnych decyzji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Decyzja bez upoważnienia jest nieważna – kluczowa lekcja z prawa administracyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 623/04 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2004-10-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-07-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Elżbieta Piechowiak /przewodniczący/ Mirella Łent Renata Owczarzak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6321 Zasiłki stałe Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2004 nr 64 poz 593 art. 110 Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Asesor WSA Mirella Łent Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 6 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ryszarda S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Rejonowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Na oryginale właściwe podpisy Uzasadnienie Decyzją Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z [...] 2004 r. nr [...] odmówiono Ryszardowi S. pomocy w formie zasiłku stałego. W uzasadnieniu decyzji powołano się na niespełnienie kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Według ustaleń organu dochód wynosi 392,22zł, natomiast zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) dla przyznania uprawnień wymagane jest, by dochód na osobę w rodzinie nie przekraczał 316 zł. W odwołaniu skarżący podkreślił, że wadliwie ustalono stan faktyczny, gdyż nie prowadzi on wspólnego gospodarstwa domowego z matką, sam zaś nie posiada żadnych środków do życia. Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. orzeczeniem z [...] 2004 r. nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że kryterium dochodowe na osobę w rodzinie określono w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy i na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy decyzja MOPS jest prawidłowa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący podkreślił, że przy ustalaniu prawa do zasiłku, organ I instancji oparł się na nieaktualnym oświadczeniu, z którego wynikało, że prowadzi on gospodarstwo domowe razem z matką. W odpowiedzi na skargę SKO stwierdziło, że organ wydając decyzję oparł się na oświadczeniu skarżącego, z którego wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Potwierdzeniem tego faktu było oświadczenie matki skarżącego, która ubiegając się o przyznanie dodatku mieszkaniowego poinformowała, że w gospodarstwie domowym przyjętym do ustalenia obliczeń są dwie osoby. Wynika to z decyzji o przyznaniu dodatku. W tych okolicznościach ustalone przez organ I instancji ustalenia są prawidłowe i prowadzą do wniosku, że zostało przekroczone kryterium dochodowe do ubiegania się o przyznanie zasiłku stałego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarzuty zawarte w skardze nie określają naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Sąd jednak, zgodnie z art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 110 ust. 7 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) wójt (burmistrz, prezydent miasta) udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej, należących do właściwości gminy. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wydaną z upoważnienia Rady Miasta w B. Takie upoważnienie przewidywała w art. 46 ust. 5 poprzednio obowiązująca ustawa o pomocy społecznej z 29 listopada 1990 r. (Dz. U. Nr 64, poz. 414 ze zm. z 1998 r. tekst jednolity). Na gruncie tamtych przepisów rada gminy była umocowana na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.) do udzielania kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie wykonywania zadań zleconych oraz wydawania decyzji administracyjnych w celu wykonania zadań własnych gminy oraz własnych o charakterze obowiązkowym. Ustawa o samorządzie gminnym z 8 marca 1990 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591) w art. 39 ust. 4 przekazuje radzie gminy określone uprawnienia. Zaznaczyć jednak trzeba, że ogólne określenie zadań organów administracji samorządowej nie stanowi podstawy prawnej decyzji administracyjnej. Konkretyzacja ich występuje w przepisach prawa materialnego, a te w przypadku sprawy rozstrzyganej na podstawie ustawy o pomocy społecznej wskazują na wójta (burmistrza czy prezydenta) jako podmioty uprawnione i jednocześnie upoważnione do udzielania kierownikowi ośrodka pomocy społecznej umocowania do wydania decyzji administracyjnych. Naruszenie tego przepisu prowadzi do uznania, że wydana przez organ I instancji decyzja jest nieważna, na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Podkreślić należy, że organy są obowiązane do przestrzegania przepisów dotyczących właściwości rzeczowej i w tych kategoriach trzeba też rozpatrywać wadliwe upoważnienie do działania. Wprawdzie nieważność dotyczy decyzji I instancji, to także decyzja organu odwoławczego podlega stwierdzeniu nieważności tylko dlatego, że utrzymuje w mocy decyzję dotkniętą wadą nieważności, co skutkuje oceną rażącego naruszenia prawa. Mając na uwadze charakter i skutki naruszenia prawa, ocena zarzutów zawartych w skardze stała się zbędna. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI