Orzeczenie · 2020-10-27

II SA/Bd 575/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2020-10-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
drogi publicznedrogi powiatowedekategoryzacjauchwałaRada PowiatuGminaustawa o drogach publicznychuzasadnienie uchwałykontrola legalnościsąd administracyjny

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Miasto Inowrocław na uchwałę Rady Powiatu Inowrocławskiego z dnia 30 kwietnia 2020 r. nr XVIII/174/2020, która pozbawiła kilka odcinków dróg kategorii drogi powiatowej. Gmina zarzuciła uchwale rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o drogach publicznych, wskazując na nieuprawnioną dekategoryzację dróg, unikanie kosztów utrzymania oraz niezachowanie proporcji odcinków dróg. Skarżąca podniosła również zarzuty dotyczące naruszenia Konstytucji RP poprzez arbitralne pozbawienie dróg kategorii. Rada Powiatu wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że po wybudowaniu obwodnicy I. sporne ulice straciły charakter tranzytowy, a stały się drogami rozprowadzającymi, co uzasadniało ich dekategoryzację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uwzględnił skargę, stwierdzając nieważność uchwały w całości. Sąd uznał, że uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa, ponieważ jej uzasadnienie było niewystarczające. W szczególności nie wykazano przesłanki proporcjonalności odcinków dróg, co jest kluczowe przy dekategoryzacji w trybie kaskadowym. Sąd podkreślił, że organy samorządowe muszą wykazać, że droga faktycznie przestała spełniać definicję drogi danej kategorii, a nie tylko oceniać jej funkcję w układzie komunikacyjnym. Dodatkowo, załącznik graficzny do uchwały nie zawierał wystarczających informacji do oceny legalności. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność uchwały na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. i zasądził koszty postępowania od Powiatu Inowrocławskiego na rzecz Gminy Miasta Inowrocław.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dekategoryzacji dróg publicznych, wymogów formalnych uchwał samorządowych, w szczególności obowiązku uzasadnienia i wykazania przesłanki proporcjonalności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dekategoryzacji dróg w związku z budową obwodnicy i przekazaniem dróg w trybie kaskadowym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała Rady Powiatu pozbawiająca odcinki dróg kategorii drogi powiatowej, podjęta w związku z budową obwodnicy i przekazaniem dróg, została podjęta z naruszeniem prawa materialnego i proceduralnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa, co skutkuje jej nieważnością.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że uchwała nie spełnia wymogów dotyczących uzasadnienia i wykazania przesłanki proporcjonalności, co jest kluczowe przy dekategoryzacji dróg w trybie kaskadowym. Brak wystarczającego uzasadnienia uniemożliwia kontrolę legalności uchwały.

Czy brak wystarczającego uzasadnienia uchwały Rady Powiatu stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w sytuacji gdy brak uzasadnienia uniemożliwia ocenę legalności uchwały, stanowi to podstawę do stwierdzenia jej nieważności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w demokratycznym państwie prawa organy władzy publicznej muszą działać na podstawie i w granicach prawa, co wiąże się z obowiązkiem uzasadniania rozstrzygnięć, zwłaszcza gdy brak uzasadnienia uniemożliwia kontrolę sądową.

Czy uchwała Rady Powiatu dotycząca dekategoryzacji dróg wykazała spełnienie przesłanki proporcjonalności odcinków dróg?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała nie wykazała spełnienia przesłanki proporcjonalności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że uzasadnienie uchwały nie zawierało informacji pozwalających na ocenę, czy pozbawienie spornych odcinków dróg kategorii powiatowej nastąpiło z zachowaniem proporcjonalności, co jest wymogiem ustawowym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność uchwały Rady Powiatu Inowrocławskiego z dnia 30 kwietnia 2020 r. nr XVIII/174/2020 w całości.

Przepisy (12)

Główne

u.d.p. art. 10 § ust. 5c

Ustawa o drogach publicznych

Tryb kaskadowej dekategoryzacji dróg wymaga wykazania, że droga nie spełnia już definicji danej kategorii oraz zachowania proporcjonalności odcinków. Uzasadnienie uchwały musi szczegółowo wyjaśniać te przesłanki.

u.s.p. art. 87 § ust. 1

Ustawa o samorządzie powiatowym

Uprawnienie do zaskarżenia uchwały organu powiatu do sądu administracyjnego.

p.u.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd stwierdza nieważność uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Pomocnicze

u.d.p. art. 10 § ust. 5

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 6a § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Definicja drogi powiatowej, której nie może spełniać droga dekategoryzowana.

u.d.p. art. 7 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Definicja drogi gminnej, do której droga może zostać zaliczona po dekategoryzacji.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawa.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.

rozporządzenie MI art. 9 § ust. 1 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 16 lutego 2015 r. w sprawie sposobu numeracji i ewidencji dróg publicznych, obiektów mostowych, tuneli, przepustów i promów oraz rejestru numerów nadanych drogom, obiektom mostowym i tunelom

Wymóg dotyczący sposobu określania przebiegu dróg.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczającego uzasadnienia uchwały Rady Powiatu. • Niewykazanie przesłanki proporcjonalności odcinków dróg przy dekategoryzacji. • Naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych dotyczących trybu kaskadowego. • Niewłaściwe sporządzenie załącznika graficznego do uchwały.

Godne uwagi sformułowania

organy stosujące art. 10 ust. 5a, 5c i 5e zdanie drugie nie mają swobody w pozbawianiu danych odcinków dróg dotychczasowych kategorii, lecz w zakresie swojego władztwa ograniczone są zarówno wymogiem, by odcinek pozbawiany kategorii był proporcjonalny do odcinka drogi nowo wybudowanej względnie uprzednio kaskadowo przekazanej, jak również zawartymi w art. 6 ust. 1, art. 6a ust. 1 i art. 7 ust. 1 u.d.p. definicjami legalnymi wskazującymi na przesłanki zaliczania dróg publicznych do określonej kategorii. • w ramach tzw. kaskadowego przekazywania właściwe rady mają obowiązek - co do zasady-stosować definicje dróg publicznych w sposób negatywny, tj. muszą wykazać, że dana droga nie spełnia już definicji danej kategorii drogi. • rozstrzygnięcia podejmowane w tym zakresie przez właściwe jednostki samorządu terytorialnego nie miały charakteru arbitralnego i nie sprowadzały się do prób przekazywania dróg za wszelką cenę "w dół", celem unikania wydatków związanych z utrzymaniem dróg i przerzucania tych wydatków na gminy. • brak sporządzenia uzasadnienia uchwały może w konkretnej sytuacji prowadzić do stwierdzenia nieważności uchwały, jeżeli nie jest możliwe ustalenie w inny sposób motywów jej podjęcia.

Skład orzekający

Grzegorz Saniewski

przewodniczący

Joanna Janiszewska-Ziołek

sprawozdawca

Elżbieta Piechowiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dekategoryzacji dróg publicznych, wymogów formalnych uchwał samorządowych, w szczególności obowiązku uzasadnienia i wykazania przesłanki proporcjonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dekategoryzacji dróg w związku z budową obwodnicy i przekazaniem dróg w trybie kaskadowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z zarządzaniem infrastrukturą drogową przez samorządy i kontrolą sądową uchwał. Pokazuje, jak istotne są formalne wymogi przy podejmowaniu decyzji przez organy władzy.

Sąd uchylił uchwałę Rady Powiatu: Kluczowe błędy w dekategoryzacji dróg.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst