II SA/Bd 538/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi H. i M. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazała opróżnienie i wyłączenie z użytkowania budynku mieszkalno-usługowego frontowego, odłączenie mediów oraz wykonanie doraźnych zabezpieczeń. Organy nadzoru budowlanego stwierdziły zły stan techniczny budynku, bezpośrednio grożący zawaleniem, co uzasadniało zastosowanie art. 68 Prawa budowlanego. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów KPA, błędne ustalenie stanu faktycznego, nieprawidłowe uzasadnienie decyzji oraz skierowanie jej do nich, mimo posiadania jedynie 1/3 udziału w nieruchomości i nieuregulowanego stanu prawnego dotyczącego pozostałych współwłaścicieli. Kwestionowali również zasadność objęcia decyzją jedynie budynku frontowego, argumentując, że stanowi on jedną substancję budowlaną z oficynami, a wykonanie nakazów spowoduje negatywne skutki dla mieszkańców oficyn (odłączenie mediów, brak dostępu). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę. Sąd uznał, że stan techniczny budynku, bezpośrednio zagrażający zawaleniem, został bezspornie stwierdzony i uzasadniał zastosowanie art. 68 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że żyjący współwłaściciele, niezależnie od wielkości udziałów i nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości, są legitymowani do samodzielnego występowania w postępowaniu i ponoszą odpowiedzialność za zapewnienie bezpiecznego użytkowania obiektu. Obowiązek natychmiastowego zapobieżenia zagrożeniu katastrofy budowlanej ma pierwszeństwo przed względami podnoszonymi przez skarżących, takimi jak trudności w wykonaniu nakazów czy potencjalne uciążliwości dla mieszkańców oficyn. Sąd wskazał również, że kwestia odrębności budynku frontowego od oficyn nie miała wpływu na zasadność decyzji, gdyż przepis art. 68 Prawa budowlanego pozwala na objęcie nakazem całości lub części budynku. Uciążliwości związane z dostępem do mediów i przejazdem przez bramę zostały uznane za kwestie cywilnoprawne lub możliwe do rozwiązania technicznie, nie podważające zasadności decyzji nadzoru budowlanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odpowiedzialności żyjących współwłaścicieli za stan techniczny nieruchomości, nawet przy nieuregulowanym stanie prawnym i ograniczonych prawach do dysponowania, w kontekście nakazów nadzoru budowlanego dotyczących zagrożenia katastrofą budowlaną.
Dotyczy specyficznej sytuacji zagrożenia zawaleniem i nieuregulowanych stosunków własnościowych. Interpretacja pojęcia 'obiektu budowlanego' i jego części (budynek frontowy vs. oficyny) może być różna w zależności od stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy żyjący współwłaściciele nieruchomości, posiadający udziały o nieuregulowanym stanie prawnym, są legitymowani do samodzielnego występowania w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nakazu opróżnienia i zabezpieczenia budynku zagrażającego zawaleniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, żyjący współwłaściciele są legitymowani do samodzielnego występowania w postępowaniu, a obowiązek zapobieżenia katastrofie budowlanej ma pierwszeństwo przed nieuregulowanymi stosunkami własnościowymi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nieuregulowane stosunki własnościowe nie mogą stanowić przeszkody dla niezwłocznej reakcji organu nadzoru budowlanego na stwierdzone zagrożenie katastrofy budowlanej. Obowiązki wynikające z art. 68 Prawa budowlanego obciążają żyjących współwłaścicieli, którzy są zobowiązani do zapewnienia bezpiecznego użytkowania obiektu.
Czy decyzja nakazująca opróżnienie i zabezpieczenie może dotyczyć tylko części budynku (budynku frontowego), jeśli istnieją oficyny stanowiące z nim konstrukcyjnie powiązaną całość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja może dotyczyć części budynku, jeśli to właśnie ta część stwarza bezpośrednie zagrożenie zawaleniem, a stan techniczny oficyn jest przedmiotem odrębnego postępowania.
Uzasadnienie
Przepis art. 68 Prawa budowlanego pozwala na objęcie nakazem całości lub części budynku bezpośrednio zagrożonego zawaleniem. Zasięg decyzji determinują ustalenia kontroli stanu technicznego. W tej sprawie kontrolą objęto budynek frontowy, którego stan techniczny uzasadniał wydanie decyzji.
Czy uciążliwości związane z wykonaniem nakazów (odłączenie mediów, brak dostępu) mogą stanowić podstawę do uchylenia decyzji nakazującej opróżnienie i zabezpieczenie budynku zagrażającego zawaleniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uciążliwości te nie wpływają na konieczność bezzwłocznego wykonania obowiązków, które mają na celu ochronę życia, zdrowia i mienia.
Uzasadnienie
Ochrona dóbr o szczególnym znaczeniu, jakimi są zdrowie i życie, ma pierwszeństwo przed względami podnoszonymi przez skarżących, w tym trudnościami z wykonaniem nakazów czy dolegliwościami dla mieszkańców. Decyzja nie jest niewykonalna i nie spowoduje odpowiedzialności karnej.
Przepisy (16)
Główne
p.b. art. 68
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
W razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, organ nadzoru budowlanego jest obowiązany nakazać opróżnienie bądź wyłączenie z użytkowania w określonym terminie całości lub części budynku oraz zarządzić umieszczenie zawiadomienia o zagrożeniu i wykonanie doraźnych zabezpieczeń.
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.b. art. 3 § pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego.
p.b. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym.
p.b. art. 61 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego zapewnienia bezpiecznego użytkowania obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych.
u.g.n. art. 185 § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Zakres zarządzania nieruchomością określony umową.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 76 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 2 i 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji i orzec co do istoty sprawy.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
Oddalenie skargi.
k.k. art. 191
Kodeks karny
Zmuszanie do określonego zachowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żyjący współwłaściciele są legitymowani do samodzielnego występowania w postępowaniu, nawet przy nieuregulowanym stanie prawnym nieruchomości. • Obowiązek natychmiastowego zapobieżenia zagrożeniu katastrofy budowlanej ma pierwszeństwo przed względami podnoszonymi przez skarżących. • Decyzja może dotyczyć części budynku, jeśli ta część stwarza bezpośrednie zagrożenie. • Uciążliwości związane z wykonaniem nakazów nie wpływają na zasadność decyzji.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów KPA poprzez niewyjaśnienie możliwości wykonania obowiązków i negatywnych konsekwencji. • Niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolna jego ocena. • Nieprawidłowe sporządzenie uzasadnienia decyzji. • Wydanie decyzji wyłącznej uchylającej decyzję I instancji. • Naruszenie art. 68 Prawa budowlanego poprzez rozstrzygnięcie o wyłączeniu tylko budynku frontowego bez uwzględnienia oficyn. • Wykonanie nakazów spowoduje naruszenie praw mieszkańców oficyn (odłączenie mediów, brak dostępu). • Nakazane czynności przekraczają zwykły zarząd nieruchomością.
Godne uwagi sformułowania
Nieuregulowane stosunki własnościowe danego obiektu nie mogą stać na przeszkodzie niezwłocznej reakcji organu nadzoru budowlanego na stwierdzone zagrożenie katastrofy budowlanej. • Ryzyko zawalenia budynku musi być zaś eliminowane możliwie szybko, a obowiązki w tym zakresie winny być kierowane do każdego z identyfikowalnych oraz żyjących, a więc zdolnych do ich wykonania współwłaścicieli. • Ochrona dóbr o szczególnym znaczeniu, jakim są zdrowie i życie osób korzystających z budynku objętego decyzją oraz osób postronnych, ma pierwszeństwo przed względami podnoszonymi przez skarżących.
Skład orzekający
Joanna Brzezińska
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Bortkiewicz
sędzia
Renata Owczarzak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności żyjących współwłaścicieli za stan techniczny nieruchomości, nawet przy nieuregulowanym stanie prawnym i ograniczonych prawach do dysponowania, w kontekście nakazów nadzoru budowlanego dotyczących zagrożenia katastrofą budowlaną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zagrożenia zawaleniem i nieuregulowanych stosunków własnościowych. Interpretacja pojęcia 'obiektu budowlanego' i jego części (budynek frontowy vs. oficyny) może być różna w zależności od stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa publicznego a skomplikowanymi stosunkami własnościowymi i potencjalnymi trudnościami wykonawczymi. Pokazuje, jak prawo budowlane priorytetyzuje bezpieczeństwo.
“Współwłaściciele z 1/3 udziału muszą ratować zrujnowaną kamienicę – sąd nie pozostawia wątpliwości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.