II SA/Bd 398/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Poczty Polskiej S.A. na postanowienie Prezydenta Miasta Bydgoszczy o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie udostępnienia danych z rejestru mieszkańców i PESEL. Poczta Polska, jako użytkownik wieczysty nieruchomości, wnioskowała o dane osób zameldowanych pod konkretnymi adresami, powołując się na potrzebę realizacji działalności gospodarczej, w tym wynajmu lokali. Prezydent Miasta odmówił wszczęcia postępowania, opierając się na art. 47 ust. 3a ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym podmiot zobowiązany do korzystania z teletransmisji danych nie może uzyskać danych w trybie wnioskowym. Organ uznał, że Poczta Polska, posiadając decyzję o teletransmisji, nie może wnioskować o dane jednostkowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że Prezydent Miasta przedwcześnie zastosował art. 47 ust. 3a ustawy, nie badając właściwie celu wniosku Poczty Polskiej. Sąd podkreślił, że Poczta Polska, będąc spółką akcyjną, realizuje zarówno zadania ustawowe (np. związane z abonamentem RTV), jak i działalność gospodarczą (np. wynajem nieruchomości). Decyzja o teletransmisji danych dotyczy wyłącznie zadań ustawowych, a nie ogólnej działalności spółki. Organ nie wykazał, że wniosek dotyczył zadań ustawowych, ani nie zbadał interesu prawnego skarżącej w uzyskaniu danych, co jest obowiązkiem wnioskodawcy. Sąd wskazał również na naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wadliwe uzasadnienie postanowienia. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących udostępniania danych z rejestru PESEL i rejestru mieszkańców, rozróżnienie między zadaniami ustawowymi a działalnością gospodarczą podmiotów publicznych, a także kwestie proceduralne związane z odmową wszczęcia postępowania i prawem do informacji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji Poczty Polskiej S.A. i jej uprawnień wynikających z posiadanej decyzji o teletransmisji danych. Interpretacja interesu prawnego może być stosowana w innych sprawach dotyczących dostępu do danych osobowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podmiot posiadający decyzję o teletransmisji danych z rejestru PESEL i rejestru mieszkańców może jednocześnie wnioskować o udostępnienie danych jednostkowych w trybie tradycyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wniosek dotyczy danych niezbędnych do realizacji zadań ustawowych, do których ma dostęp przez teletransmisję. Jednakże, jeśli wniosek dotyczy działalności gospodarczej, a nie zadań ustawowych, odmowa wszczęcia postępowania może być niezasadna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nieprawidłowo zastosował przepis o odmowie wszczęcia postępowania, ponieważ nie rozróżnił zadań ustawowych Poczty Polskiej od jej działalności gospodarczej. Decyzja o teletransmisji dotyczy tylko zadań ustawowych, a organ nie zbadał, czy wniosek dotyczył właśnie tych zadań, ani nie ocenił interesu prawnego skarżącej w kontekście działalności gospodarczej.
Czy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie udostępnienia danych z rejestru mieszkańców i PESEL, wydane na podstawie art. 47 ust. 3a ustawy o ewidencji ludności, jest zaskarżalne do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie to jest zaskarżalne do sądu administracyjnego, ponieważ kończy postępowanie w sprawie wniosku.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że postanowienie wydane na podstawie art. 47 ust. 3a ustawy o ewidencji ludności nie jest postanowieniem incydentalnym, lecz ostatecznie kończącym postępowanie w sprawie wniosku, a zatem podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny i zebrał materiał dowodowy przed wydaniem postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez nierozważenie istotnych okoliczności sprawy i niepełne zebranie materiału dowodowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ przedwcześnie zastosował przepis o odmowie wszczęcia postępowania, nie analizując właściwie celu wniosku Poczty Polskiej i nie badając jej interesu prawnego. Organ nie wykazał, że wniosek dotyczył zadań ustawowych, a jedynie powołał się na ogólną decyzję o teletransmisji danych, której zakres nie został należycie wyjaśniony.
Przepisy (16)
Główne
u.e.l. art. 47 § 3a
Ustawa o ewidencji ludności
Organ odmawia wszczęcia postępowania, jeśli wniosek o udostępnienie danych pochodzi od podmiotu zobowiązanego do korzystania z urządzeń teletransmisji danych.
Pomocnicze
u.e.l. art. 48 § 1
Ustawa o ewidencji ludności
Dane z rejestru PESEL i rejestru mieszkańców udostępnia się za pomocą urządzeń teletransmisji danych podmiotom wymienionym w art. 46 ust. 1.
u.e.l. art. 46 § 1
Ustawa o ewidencji ludności
Określa podmioty, którym udostępnia się dane z rejestru PESEL i rejestrów mieszkańców w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań.
u.e.l. art. 46 § 2
Ustawa o ewidencji ludności
Określa inne podmioty, którym mogą być udostępnione dane, w tym osoby i jednostki organizacyjne wykazujące interes prawny lub faktyczny.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena materiału dowodowego i udowodnienie okoliczności.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymóg dokładnego uzasadnienia rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 124 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi formalne postanowienia, w tym pouczenie o środkach zaskarżenia.
P.u.s.a. art. 3 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych, w tym skarga na postanowienia kończące postępowanie.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 106 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia przez sąd dowodu uzupełniającego.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 145a § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia określonej treści.
Prawo pocztowe
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Określa zadania ustawowe Poczty Polskiej S.A.
u.o.a.
Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych
Określa zadania Poczty Polskiej S.A. związane z opłatami abonamentowymi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nieprawidłowo ocenił cel wniosku Poczty Polskiej, nie rozróżniając zadań ustawowych od działalności gospodarczej. • Decyzja o teletransmisji danych dotyczy wyłącznie zadań ustawowych, a nie ogólnej działalności spółki. • Organ nie zbadał interesu prawnego skarżącej w uzyskaniu danych. • Organ naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i prawidłowego uzasadnienia rozstrzygnięcia.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 8 § 1 k.p.a. (zasada bezstronności, proporcjonalności, równego traktowania) - uznany za niezasadny. • Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. (czynny udział strony) - uznany za niezasadny z uwagi na formalny charakter postanowienia i brak wykazania istotnego wpływu na wynik sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Organ przedwcześnie przyjął, że żądanie zawarte we wniosku skarżącej spółki związane jest z realizacją jej ustawowych zadań. • Poczta Polska S.A. jest bez wątpienia "innym podmiotem" realizującym zadania publiczne określone w odrębnych przepisach. • Samo deklarowanie zainicjowania w przyszłości postępowania sądowego, zwłaszcza w sytuacji gdy na gruncie materialnoprawnym nie zostanie wykazana relacja łącząca skarżącą z osobami, których żądanie ujawnienia danych z rejestrów ewidencji ludności dotyczy, przesądza o braku uzasadnionych podstaw prawnych i faktycznych wykazania interesu prawnego.
Skład orzekający
Joanna Janiszewska - Ziołek
przewodniczący
Joanna Brzezińska
sprawozdawca
Jarosław Wichrowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udostępniania danych z rejestru PESEL i rejestru mieszkańców, rozróżnienie między zadaniami ustawowymi a działalnością gospodarczą podmiotów publicznych, a także kwestie proceduralne związane z odmową wszczęcia postępowania i prawem do informacji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji Poczty Polskiej S.A. i jej uprawnień wynikających z posiadanej decyzji o teletransmisji danych. Interpretacja interesu prawnego może być stosowana w innych sprawach dotyczących dostępu do danych osobowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy dostępu do danych osobowych przez dużą spółkę Skarbu Państwa i pokazuje, jak ważne jest precyzyjne rozróżnienie między zadaniami ustawowymi a działalnością gospodarczą w kontekście przepisów prawa. Pokazuje również, jak organy administracji mogą popełniać błędy proceduralne.
“Czy Poczta Polska może uzyskać dane PESEL na potrzeby wynajmu nieruchomości? WSA wyjaśnia granice dostępu do informacji.”
Sektor
usługi pocztowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.