II SA/Bd 365/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie SKO o niedopuszczalności odwołania, uznając, że organ powinien był wezwać kuratora do wyjaśnienia charakteru jego umocowania, zamiast od razu odrzucać odwołanie.
Sprawa dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) o niedopuszczalności odwołania w sprawie dodatku węglowego. SKO uznało, że odwołanie wniesione przez M. B., kuratora skarżącej P. S., było niedopuszczalne, ponieważ kurator ustanowiony na podstawie art. 183 § 1 k.r.o. nie jest przedstawicielem ustawowym. WSA uchylił to postanowienie, stwierdzając, że SKO przedwcześnie uznało M. B. za kuratora, a nie pełnomocnika, i powinno było wezwać go do wyjaśnienia charakteru umocowania oraz do przedłożenia pełnomocnictwa, zgodnie z zasadami k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę P. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia [...] lutego 2023 r., które stwierdziło niedopuszczalność odwołania. Wójt Gminy R. odmówił skarżącej przyznania dodatku węglowego, argumentując, że nie zamieszkuje ona pod wskazanym adresem. Odwołanie od tej decyzji złożył M. B., ustanowiony kuratorem dla skarżącej. SKO uznało odwołanie za niedopuszczalne, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym kurator ustanowiony na podstawie art. 183 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie jest przedstawicielem ustawowym i jego zakres czynności ogranicza się do czynności faktycznych. WSA uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że SKO przedwcześnie i niekorzystnie dla strony przyjęło, że syn skarżącej działał jako kurator, a nie potencjalny pełnomocnik. Sąd podkreślił, że organ administracji, zgodnie z art. 9 k.p.a., powinien był wezwać M. B. do wyjaśnienia charakteru jego umocowania oraz pouczyć o konsekwencjach. Dodatkowo, organ powinien był wezwać do nadesłania pełnomocnictwa procesowego. Uchybienia te naruszyły zasady postępowania administracyjnego (art. 8, 9, 15 k.p.a.) oraz przepisy dotyczące odwołań (art. 134, art. 64 § 2 w zw. z art. 140 k.p.a.), a także konstytucyjne prawo strony do zaskarżenia orzeczenia. Sąd uchylił postanowienie SKO i nakazał ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazanych uchybień.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, kurator ustanowiony na podstawie art. 183 § 1 k.r.o. nie jest przedstawicielem ustawowym i jego zakres czynności ogranicza się do czynności faktycznych, a nie prawnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ II instancji przedwcześnie przyjął, że M. B. działał jako kurator, a nie pełnomocnik. Organ powinien był wezwać go do wyjaśnienia charakteru umocowania i ewentualnie do przedłożenia pełnomocnictwa, zgodnie z zasadami k.p.a., zamiast od razu stwierdzać niedopuszczalność odwołania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 134
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 64 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
w zw. z art. 140
P.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 1 lit. c
Pomocnicze
k.r.o. art. 183 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ II instancji przedwcześnie uznał syna skarżącej za kuratora, a nie pełnomocnika. Organ powinien był wezwać do wyjaśnienia charakteru umocowania i do przedłożenia pełnomocnictwa. Naruszenie zasad postępowania administracyjnego i prawa do zaskarżenia orzeczenia.
Odrzucone argumenty
Odwołanie wniesione przez kuratora ustanowionego na podstawie art. 183 § 1 k.r.o. jest niedopuszczalne, gdyż kurator nie jest przedstawicielem ustawowym.
Godne uwagi sformułowania
kurator ustanowiony na podstawie art. 183 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie jest przedstawicielem ustawowym osoby niepełnosprawnej Zakres czynności kuratora ogranicza się do czynności faktycznych, a nie prawnych organ przedwcześnie i w sposób niekorzystny dla strony skarżącej, przyjął, że syn skarżącej składa odwołanie jako kurator, a nie pełnomocnik skarżącej organ mając na uwadze spoczywający na nim obowiązek informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych [...] powinien był wezwać M. B. do wyjaśnienia w jakim charakterze występuje nie jest sprawą "mniejszej wagi" w rozumieniu art. 33 § 4 k.p.a. narusza nie tylko art. 134 k.p.a. oraz art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., ale również zasady postępowania administracyjnego wyrażone w art. 8, art. 9 oraz art. 15 k.p.a.
Skład orzekający
Katarzyna Korycka
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Janiszewska-Ziołek
sędzia
Mariusz Pawełczak
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja roli kuratora w postępowaniu administracyjnym oraz obowiązków organu w zakresie wzywania do wyjaśnienia umocowania i uzupełnienia braków formalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustanowienia kuratora na podstawie art. 183 § 1 k.r.o. i odróżnienia jego roli od pełnomocnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje istotne różnice między rolą kuratora a pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym oraz podkreśla obowiązki organów w zakresie prawidłowego pouczania stron i wzywania do uzupełnienia braków formalnych, co jest częstym problemem proceduralnym.
“Czy kurator może wnieść odwołanie? Sąd wyjaśnia obowiązki organów administracji.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 365/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2023-09-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Joanna Janiszewska - Ziołek Katarzyna Korycka /przewodniczący sprawozdawca/ Mariusz Pawełczak Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Administracyjne postępowanie Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 34 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 64 par. 2 w zw. z art. 140 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 września 2023 r. sprawy ze skargi P. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] Wójt Gminy R. odmówił przyznania P. S. (dalej jako "skarżąca") świadczenia w formie dodatku węglowego, wskazując, że z uzyskanych informacji wynika, że skarżąca nie zamieszkuje pod adresem, na który ubiega się o dodatek węglowy lecz przebywa u syna M. B.. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. B., będący kuratorem skarżącej. Wyjaśnił on, że skarżąca, po opuszczeniu szpitalu, chwilowo przebywa u niego do momentu poprawy stanu zdrowia. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2023 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że z załączonego do odwołania postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] listopada 2022 r. wynika, że M. B. został ustanowiony kuratorem dla skarżącej jako osoby ułomnej do prowadzenia wszelkich jej spraw. Z postanowienia tego nie wynika żeby skarżąca została całkowicie lub częściowo ubezwłasnowolniona. SKO, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, podniosło w związku z tym, że kurator ustanowiony na podstawie art. 183 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie jest przedstawicielem ustawowym osoby niepełnosprawnej. Zakres czynności kuratora ogranicza się do czynności faktycznych, a nie prawnych. W świetle powyższego, zdaniem Kolegium, M. B., nie był podmiotem uprawnionym do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższe postanowienia P. S., wskazała, że z uwagi na stan zdrowia, obecnie przebywa u syna, a jej mieszkanie jest doglądane i opalane. Do skargi załączono również oświadczenie M. B., w którym wskazał, że skarżąca ze względu na swą ułomność wymaga całodobowej opieki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej pod względem legalności w niniejszej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydane na podstawie art. 134 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022, poz. 2000 ze zm.) – dalej jako: "k.p.a.", stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Jak wynika z uzasadnienia kwestionowanego postanowienia, w ocenie organu II instancji odwołanie było niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, zostało bowiem wniesione przez podmiot, który nie posiada legitymacji procesowej do jego wniesienia. Organ administracji uznał bowiem w oparciu o treść odwołania, że M. B., będący synem skarżącej, złożył je jako kurator osoby ułumnej ustanowiony w oparciu o art. 183 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W świetle przy tym orzecznictwa (por. postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 1995 r., sygn. akt III CRN 22/95 - opubl. OSNC 1995/9/134), kurator ustanowiony w trybie art. 183 § 1 k.r.o. nie jest przedstawicielem ustawowym osoby ułomnej. Zdaniem Sądu organ przedwcześnie i w sposób niekorzystny dla strony skarżącej, przyjął, że syn skarżącej składa odwołanie jako kurator, a nie pełnomocnik skarżącej. Organ administracji mając na uwadze spoczywający na nim obowiązek informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (wynikający z art. 9 k.p.a.), powinien był wezwać M. B. do wyjaśnienia w jakim charakterze występuje w imieniu strony skarżącej, pouczyć o konsekwencjach uznania, że składający odwołanie występuje w sprawie jedynie jako kurator osoby niepełnosprawnej. Mając również na uwadze, że wniesienie odwołania od decyzji, w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych nie jest sprawą "mniejszej wagi" w rozumieniu art. 33 § 4 k.p.a., (por. wyrok NSA z [...] kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 858/10 LEX nr 990297), organ winien był wezwać M. B. do nadesłania pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej. Należyte dochowanie przez organ obowiązku wyjaśnienia wątpliwości co do skuteczności umocowania M. B. do reprezentowania strony skarżącej, ma tym istotniejsze znaczenie, że wszelkie jego uchybienia przez organ odwoławczy prowadzić mogą do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do zaskarżenia orzeczenia organu władzy publicznej, zapadłego w pierwszej instancji. Nie ulega wątpliwości, że wydanie zaskarżonego postanowienia bez zwrócenia się do osoby wnoszącej odwołanie o uzupełnienie braków formalnych usuwalnych z odpowiednią informacją o skutkach ich nieuzupełnienia, narusza nie tylko art. 134 k.p.a. oraz art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., ale również zasady postępowania administracyjnego wyrażone w art. 8, art. 9 oraz art. 15 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), uchylił zaskarżone postanowienie. Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania i przeprowadzi postępowanie w zakresie braków formalnych odwołania zgodnie ze wskazanymi wyżej przepisami k.p.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI