II SA/Bd 36/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na objęcie małoletniej obowiązkową kwarantanną, uznając, że obowiązek ten wynika bezpośrednio z ustawy i nie wymaga formy decyzji administracyjnej.
Skarga dotyczyła objęcia małoletniej L. S. obowiązkową kwarantanną z powodu kontaktu z babcią zakażoną SARS-CoV-2. Skarżący kwestionował legalność kwarantanny, wskazując na brak wiarygodności testów i niezgodność z Konstytucją rozwiązań prawnych oraz brak wydania decyzji administracyjnej. Sąd oddalił skargę, uznając, że obowiązek kwarantanny wynika bezpośrednio z art. 34 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi i nie wymaga formy decyzji administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Ł. S. działającego w imieniu małoletniej Lailii Szarskiej na czynność Inspektor Sanitarny z dnia [...] listopada 2021r. w przedmiocie poddania obowiązkowej kwarantannie. Skarżący zarzucał nielegalność kwarantanny, brak wiarygodności testów na SARS-CoV-2, niezgodność z Konstytucją oraz brak wydania decyzji administracyjnej. Sąd oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazano, że obowiązek kwarantanny dla osób narażonych na chorobę zakaźną lub pozostających w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, które nie wykazują objawów, wynika bezpośrednio z art. 34 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Sąd podkreślił, że przepis ten ma charakter materialnoprawny i nie wymaga indywidualizowania go w formie decyzji administracyjnej, co jest zgodne z celem ustawy, jakim jest zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych. Sąd odniósł się również do kwestii procedury, wskazując na możliwość rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym oraz na to, że objęcie kwarantanną jest czynnością materialno-techniczną podlegającą zaskarżeniu. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania wiarygodności wyników testów, wskazując na kompetencje certyfikowanych jednostek medycznych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek kwarantanny wynika bezpośrednio z ustawy (art. 34 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi) i nie wymaga indywidualizowania go w formie decyzji administracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 34 ust. 2 ustawy ma charakter materialnoprawny i nakłada obowiązek kwarantanny wprost, ograniczając uznanie organu jedynie do wyboru między kwarantanną a nadzorem epidemiologicznym. Wydawanie decyzji administracyjnej w tym przypadku byłoby zbędne i mogłoby sparaliżować pracę służb sanitarnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.z.z.c.z.u.l. art. 34 § ust. 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Obowiązek kwarantanny dla osób narażonych na chorobę zakaźną lub pozostających w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, które nie wykazują objawów, wynika bezpośrednio z tego przepisu i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej.
Pomocnicze
u.z.z.c.z.u.l. art. 33 § ust. 1
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Przepis ogólny dotyczący obowiązków nakładanych przez inspektora sanitarnego w drodze decyzji, uznany za lex generalis wobec art. 34 ust. 2.
u.z.z.c.z.u.l. art. 33 § ust. 3a
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Szczególny tryb wydawania decyzji administracyjnych w przypadku podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej, uznany za nie mający zastosowania w niniejszej sprawie.
ustawa covidowa art. 15 zzs4 § ust. 3
Ustawa o zapobieganiu, przeciwdziałaniu i zwalczaniu COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 134 § ust. 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § ust. 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do kontroli działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Definicja czynności materialno-technicznej podlegającej zaskarżeniu.
rozporządzenie RM art. 4 § ust. 6
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Podstawa do objęcia kwarantanną na podstawie wywiadu epidemiologicznego.
rozporządzenie RM art. 5 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Informacja o objęciu kwarantanną umieszczana w systemie teleinformatycznym, bez wydawania decyzji.
rozporządzenie MZ art. 7 § ust. 1 pkt 4
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego
Określenie obowiązku kwarantanny w przypadku narażenia na COVID-19.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przesłanki ograniczenia praw i wolności konstytucyjnych.
Konstytucja RP art. 52
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do swobodnego poruszania się, które może być ograniczane.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek kwarantanny wynika bezpośrednio z ustawy i nie wymaga formy decyzji administracyjnej. Objęcie kwarantanną poprzez informację w systemie teleinformatycznym jest czynnością materialno-techniczną podlegającą zaskarżeniu. Sąd nie ma kompetencji do oceny wiarygodności wyników testów wykonanych przez uprawnione jednostki.
Odrzucone argumenty
Kwarantanna powinna zostać nałożona w drodze decyzji administracyjnej. Niewiarygodność testów na SARS-CoV-2. Niezgodność rozwiązań prawnych z Konstytucją.
Godne uwagi sformułowania
podpórką takiego stanowiska jest dodatkowo niebudzący wątpliwości Sądu wniosek, sformułowany już wcześniej, że obowiązek kwarantanny, o jakiej mowa w art. 34 ust. 2 ustawy, wynika wprost z tego przepisu. Przyjęcie koncepcji, że przy znaczącej ilości zakażeń dziennych, sięgających kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu tysięcy przypadków, organy inspekcji sanitarnej zobowiązane byłyby do wydawania decyzji administracyjnych o kwarantannie osób ze styczności ze wszystkimi zakażonymi, jest nie do zaakceptowania, gdyż praktycznie sparaliżowałoby prace służb sanitarnych i nie realizowałoby celu ustawy, którym jest zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych
Skład orzekający
Joanna Janiszewska - Ziołek
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Brzezińska
sędzia
Katarzyna Korycka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku kwarantanny bez decyzji administracyjnej w stanie epidemii oraz charakteru czynności materialno-technicznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z pandemią COVID-19.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu pandemii - kwarantanny i procedury jej nakładania, co było istotne dla wielu obywateli. Wyjaśnia wątpliwości prawne dotyczące formy prawnej obowiązku.
“Kwarantanna bez decyzji? Sąd wyjaśnia, kiedy obowiązek wynika wprost z ustawy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 36/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2022-09-06 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-01-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Joanna Brzezińska Joanna Janiszewska - Ziołek /przewodniczący sprawozdawca/ Katarzyna Korycka Symbol z opisem 6205 Nadzór sanitarny Hasła tematyczne Inspekcja sanitarna Sygn. powiązane II GSK 1983/23 - Postanowienie NSA z 2026-01-14 Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1845 art. 34 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 września 2022 r. sprawy ze skargi Ł. S. działającego w imieniu małoletniej Lailii Szarskiej na czynność Inspektor Sanitarny z dnia [...] listopada 2021r. w przedmiocie poddania obowiązkowej kwarantannie oddala skargę. Uzasadnienie Małoletnia L. S., działająca przez ustawowego przedstawiciela – ojca Ł. S. (dalej powoływanego jako "przedstawiciel skarżącej"), pismem [...] listopada 2021r., zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy czynność Inspektor Sanitarny z dnia [...] listopada 2021 r. polegającą na objęciu jej kwarantanną, wnosząc o "jej uchylenie" oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W motywach skargi wyraziła przekonanie o nielegalności kwarantanny, którą została objęta od [...] listopada 2021r., wskazując na brak wiarygodności testów w kierunku SARS-CoV-2 i niezgodność z Konstytucją rozwiązań prawnych przyjętych w okresie ogłoszonego stanu epidemii. Zakwestionowała również nałożenie na nią obowiązku kwarantanny bez uprzedniego wydania stosownej decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę Inspektor Sanitarny (dalej: PPIS) wskazał, że małoletnia zobowiązana została do poddania się kwarantannie od [...] listopada do [...] listopada 2021r. z uwagi na zamieszkiwanie wspólnie z babcią B. P., u której [...] listopada 2021r. potwierdzono zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Organ wyjaśnił, że informacja o pozytywnym wyniku badania testowego B. P., umieszczona w systemie teleinformatycznym centrum e-Zdrowia (system EWP), została automatycznie (tego samego dnia) przesłana do Systemu Ewidencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej (SEPIS). Na tej podstawie przeprowadzony został z B. P. wywiad epidemiologiczny, w trakcie którego wskazała ona na współzamieszkiwanie z małoletnią L. S.. Ta informacja zaś stała się podstawą objęcia małoletniej kwarantanną w oparciu o przepis § 4 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. poz. 861 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zarządzeniem z [...] lipca 2022 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 - ustawa covidowa). W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 wskazanej ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Jednocześnie należy wskazać, że na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z 30 listopada 2020 r., II OPS 6/19). W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu z [...] maja 2022r. i informacji o możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Rozprawy takiej nie można było jednak przeprowadzić z uwagi na fakt, że strony postępowania nie potwierdziły posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie - co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego standard ochrony praw stron i uczestników w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji. Przechodząc zatem do kontroli legalności zaskarżonej decyzji należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzona przez Sąd, w wyżej określonych granicach kognicji, kontrola legalności zaskarżonej czynności wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest czynność Inspektor Sanitarny z [...] listopada 2021r., polegająca na objęciu kwarantanną małoletniej L. .. Podstawą działania organu są przepisy art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U z 2020r., poz. 1845 ze zm. – dalej powoływanej jako "ustawy") w zw. z § 4 ust. 6 i § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (stan prawny obowiązujący na datę wydania zaskarżonej czynności opublikowany w Dz. U. poz. 861 z późn. zm.). Jak wynika z akt administracyjnych, powodem nałożenia kwarantanny był fakt potwierdzenia zakażenia wirusem SARS-CoV-2 babki małoletniej, z którą małoletnia wspólnie zamieszkuje i z która miała ostatni kontakt w dniu [...] listopada 2021r. Organ uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki, o jakich mowa w art. 34 ust. 2 ustawy, co uzasadniało przyjęcie, że L. S. podlega obowiązkowej kwarantannie. Okoliczność wspólnego zamieszkiwania małoletniej z osobą zakażoną i kontakt z tą osobą nie jest pomiędzy stronami sporna. Wynika również ze zgromadzonych w aktach administracyjnych dowodów (m.in. wywiad epidemiologiczny). Istota sporu w sprawie sprowadza się natomiast do odpowiedzi na pytanie, czy nałożenie obowiązku odbycia przez małoletnią córkę Ł. S. kwarantanny winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, do wydania której zobowiązany był organ inspekcji sanitarnej (jak wywodzi autor skargi), czy też obowiązek ten wynika z przepisu ustawy, a co za tym idzie nie ma konieczności indywidualizowania go w formie decyzyjnej (jak twierdzi organ). Analiza przepisów ustawy oraz rozporządzeń, wydanych na podstawie zawartych w tej ustawie delegacji, przy zastosowaniu wykładni celowościowej (o czym będzie mowa niżej) skłoniła Sąd do przyjęcia stanowiska, zgodnie z którym poddanie się kwarantannie przez osobę, co do której stwierdzono, że była narażona na chorobę zakaźną lub pozostawała w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazuje objawów chorobowych, ma charakter obowiązku ustawowego, a organ inspekcji sanitarnej nie jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej nakładającej na taką osobę obowiązek odbycia kwarantanny. W celu wykazania słuszności tego poglądu niezbędnym jest przedstawienie regulacji prawnych obowiązujących w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy w dacie podjęcia przez organ zaskarżonego aktu. Przepisy te zmieniały się wielokrotnie w zależności od rozwoju sytuacji epidemicznej związanej z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, jednak dokonując kontroli legalności zaskarżonych aktów, sąd administracyjny ocenia je mając na uwadze stan prawny obowiązujący w dacie ich wydania. Z tych przyczyn wszystkie przywołane przez Sąd przepisy zostały przytoczone w brzmieniu na dzień 6 listopada 2021 r. Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy, jej przepisy stosuje się do zakażeń i chorób zakaźnych, których wykaz jest określony w załączniku do ustawy, oraz biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących te zakażenia i choroby. W załączniku, o jakim mowa w art. 3 ust. 1, nie ma wprawdzie wymienionej choroby powodowanej przez wirusa SARS-CoV-2, jednak realizując delegację ustawową zawartą w art. 3 ust. 2, Minister Zdrowia ogłosił, że zakażenie tym wirusem zostaje objęte przepisami ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (§ 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 – Dz.U. poz. 325). Nie ma więc wątpliwości co do tego, że wszystkie regulacje ww. ustawy stosuje się również w przypadku zakażenia wirusem SARS-CoV-2. Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy, państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć na osobę zakażoną lub chorą na chorobę zakaźną albo osobę podejrzaną o zakażenie lub chorobę zakaźną, lub osobę, która miała styczność ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, obowiązki określone w art. 5 ust. 1. Z dniem 1 kwietnia 2020 r. (Dz.U.2020.poz.567) wprowadzono do art. 33 - ust. 3a, wedle którego decyzje, o których mowa w ust. 1, wydawane w przypadku podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób: 1) mogą być przekazywane w każdy możliwy sposób zapewniający dotarcie decyzji do adresata, w tym ustnie; 2) nie wymagają uzasadnienia; 3) przekazane w sposób inny niż na piśmie, są następnie doręczane na piśmie po ustaniu przyczyn uniemożliwiających doręczenie w ten sposób. Stosownie natomiast do art. 34 ust. 2 ustawy, osoby, które były narażone na chorobę zakaźną lub pozostawały w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazują objawów chorobowych, podlegają obowiązkowej kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu, jeżeli tak postanowią organy inspekcji sanitarnej przez okres nie dłuższy niż 21 dni, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (Dz. U. poz. 351 z późn. zm.), wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 34 ust. 5 ustawy, określono, że obowiązek kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego u osób, o których mowa w art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, powstaje w przypadku narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2 (COVID-19) lub pozostawania w styczności ze źródłem biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących tę chorobę (§ 7 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia). Ustawa zawiera również legalne definicje: - kwarantanny, przez co należy rozumieć odosobnienie osoby zdrowej, która była narażona na zakażenie, w celu zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych (art. 2 pkt 12), - choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, którą jest choroba zakaźna łatwo rozprzestrzeniająca się, o wysokiej śmiertelności, powodująca szczególne zagrożenie dla zdrowia publicznego i wymagająca specjalnych metod zwalczania, w tym cholera, dżuma, ospa prawdziwa, wirusowe gorączki krwotoczne (art. 2 pkt 4), oraz - styczności, która oznacza bezpośredni lub pośredni kontakt osoby ze źródłem zakażenia, jeżeli charakter tego kontaktu zagrażał lub zagraża przeniesieniem na tę osobę biologicznych czynników chorobotwórczych (art. 2 pkt 25). W ocenie Sądu, porównanie zakresów norm ujętych w art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 2 ustawy wskazuje na to, że drugi z wymienionych przepisów ma charakter regulacji szczególnej w stosunku do przepisu pierwszego, czyli, że art. 34 ust. 2 stanowi lex specialis wobec normy generalnej zawartej w art. 33 ust. 1. Wniosek taki wynika z tego, że art. 33 ust. 1 odnosi się ogólnie do wszystkich obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1, zaś art. 34 ust. 2 dotyczy jedynie kwarantanny. Obowiązki, które może nałożyć właściwy organ w trybie art. 33 ust. 1, polegają na poddaniu się na zasadach określonych w ustawie: zabiegom sanitarnym, szczepieniom ochronnym, poekspozycyjnemu profilaktycznemu stosowaniu leków, badaniom sanitarno-epidemiologicznym, w tym również postępowaniu mającemu na celu pobranie lub dostarczenie materiału do tych badań, nadzorowi epidemiologicznemu, kwarantannie, leczeniu, hospitalizacji, izolacji, izolacji w warunkach domowych. Ponadto, w przeciwieństwie do treści art. 34 ust. 2, wydając decyzję w trybie art. 33 ust. 1 ustawy, właściwy organ może, ale nie musi, nałożyć jeden z obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1. Wydanie decyzji ma w tym przypadku charakter konstytutywny, a więc kreuje określone obowiązki wobec podmiotu, do którego decyzja jest skierowana. O tym, czy i który obowiązek, o jakim mowa w art. 5 ust. 1, zostaje nałożony decyduje w formie władczego rozstrzygnięcia państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny. Natomiast art. 34 ust. 2 ustawy, zawierający normę o charakterze materialnoprawnym, nakłada na określone podmioty, w sytuacjach opisanych w tym przepisie, obowiązek poddania się kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu. Uznanie organu ogranicza się tylko do wyboru jednego z tych dwóch środków, natomiast sam obowiązek ukonstytuowany został wprost w ustawie, co oznacza, że nie ma podstaw prawnych, aby go konkretyzować w formie decyzji administracyjnej. Z podanych wyżej przyczyn, w sprawie nie ma również zastosowania art. 33 ust. 3a ustawy, będący jedynie rozwinięciem procesowym normy generalnej zawartej w art. 33 ust. 1 w stosunku do podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób. Regulacja z ust. 3a zawarta została w jednej z jednostek redakcyjnych art. 33 i w swojej treści odnosi się do ust. 1, co oznacza, że przewidziany w tym przepisie szczególny tryb wydania decyzji administracyjnej, ma zastosowanie w przypadkach, w których organ w sposób władczy decyduje o wyborze jednego z obowiązków przewidzianych w art. 5 ust. 1. Sąd dostrzega jednocześnie niespójność treściową przytoczonych wyżej przepisów, tj. art. 33 ust. 1, art. 33 ust. 3a i art. 34 ust. 2 ustawy, mogącą wywoływać wątpliwości w zakresie jednoznacznego określenia wzajemnych relacji zawartych w nich norm, w aspekcie istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Konstrukcja tych regulacji, czytanych literalnie, istotnie nie pozwala na jednoznaczną i logiczną odpowiedź co do tego, czy obowiązek kwarantanny winien wynikać z decyzji administracyjnej, czy też nie, skoro kwarantanna jest jednym ze środków wymienionych w art. 5 ust. 1, do którego odwołuje się art. 33 ust. 1 ustawy. Skoro niewątpliwie zawodzi w tym przypadku wykładnia literalna i nie można posłużyć się testem racjonalnego ustawodawcy, przy wykładni przepisów, o jakich mowa wyżej, Sąd uwzględnił przede wszystkim ich cel, polegający na zapewnieniu takich rozwiązań prawnych, które w sposób sprawny i skuteczny będą realizować zadania wynikające z ustawy oraz realnie zagwarantują szybką reakcję służb sanitarnych w sytuacjach określonych w art. 34 ust. 2 ustawy. Przyjęcie koncepcji, że przy znaczącej ilości zakażeń dziennych, sięgających kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu tysięcy przypadków, organy inspekcji sanitarnej zobowiązane byłyby do wydawania decyzji administracyjnych o kwarantannie osób ze styczności ze wszystkimi zakażonymi, jest nie do zaakceptowania, gdyż praktycznie sparaliżowałoby prace służb sanitarnych i nie realizowałoby celu ustawy, którym jest zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych, w tym przypadku choroby wywołanej wirusem SARS-CoV-2. Wsparciem takiego stanowiska jest dodatkowo niebudzący wątpliwości Sądu wniosek, sformułowany już wcześniej, że obowiązek kwarantanny, o jakiej mowa w art. 34 ust. 2 ustawy, wynika wprost z tego przepisu. Tym samym nie zostają ograniczone w sposób sprzeczny z Konstytucją prawa i wolności obywatelskie, gdyż źródło tych ograniczeń znajduje się w ustawie, a nie w aktach niższego rzędu, czyli w rozporządzeniach. Taka praktyka legislacyjna w przypadku epidemii COVID-19 była zresztą przedmiotem słusznej krytyki sądów, w tym także administracyjnych np. co do obowiązku kwarantanny nakładanej w rozporządzeniu na osoby przekraczające granicę Rzeczypospolitej Polskiej (vide: wyrok NSA z 19 października 2021 r., sygn. akt II GSK 663/21, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.ns.gov.pl). Sąd nie znajduje także podstaw do odmowy zastosowania § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku objęcia przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną z powodu narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2, izolacją albo izolacją w warunkach domowych, informację o tym umieszcza się w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w § 2 ust. 4 pkt 1. Decyzji organu inspekcji sanitarnej nie wydaje się (ust. 1). Informacja o objęciu osoby kwarantanną, izolacją albo izolacją w warunkach domowych może być przekazana tej osobie ustnie, za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, w tym przez telefon (ust. 2). Rozporządzenie to wydane zostało na podstawie delegacji zawartej w art. 46a oraz art. 46b pkt 1-6 i 8-13 ustawy. Dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy istotne jest brzmienie art. 46a pkt 2 i art. 46b pkt 5. Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku wystąpienia stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego o charakterze i w rozmiarach przekraczających możliwości działania właściwych organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego, Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, na podstawie danych przekazanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, ministra właściwego do spraw administracji publicznej, Głównego Inspektora Sanitarnego oraz wojewodów rodzaj stosowanych rozwiązań - w zakresie określonym w art. 46b, mając na względzie zakres stosowanych rozwiązań oraz uwzględniając bieżące możliwości budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Z kolei w art. 46b pkt 5 postanowiono, że w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 46a, można ustanowić obowiązek poddania się kwarantannie. Sąd podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd, że nałożenie obowiązku kwarantanny stanowi jedną z form ograniczenia chronionej konstytucyjnie wolności przemieszczania się obywateli, o jakiej mowa w art. 52 Konstytucji RP, w związku z tym może być wprowadzony do porządku prawnego wyłącznie w drodze ustawy, przy uwzględnieniu przesłanek, o jakich mowa w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (vide: w tym zakresie powołany już wyżej wyrok NSA w sprawie II GSK 663/21). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, wbrew zarzutom skargi, nie mamy jednak do czynienia z sytuacją naruszającą standardy konstytucyjne. Obowiązek kwarantanny dla osób ze stycznością z osobą zakażoną SARS-CoV-2 wynika bowiem wprost z art. 34 ust. 2 ustawy, a nie z rozporządzenia. Natomiast zastrzeżenie braku formy decyzyjnej w przypadku kwarantanny w takim przypadku, zdaniem Sądu, nie stanowi przekroczenia delegacji ustawowej, o jakiej mowa w art. 46a pkt 2, gdyż mieści się w ramach rodzajów stosowanych rozwiązań w zakresie ustawowo ustanowionego obowiązku kwarantanny - co do formy procesowej rozstrzygnięcia organu, czyli objęcia obowiązkiem kwarantanny, a nie obowiązkiem nadzoru epidemiologicznego. Ponadto skoro w przypadkach określonych w art. 34 ust. 2 ustawy obowiązek kwarantanny wynika z mocy samego prawa, to nie ma potrzeby jego konkretyzacji w formie decyzji administracyjnej, co już wyżej podkreślono. Należy też w pełni podzielić stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 września 2021r. sygn. akt II GSK 793/21, według którego analiza wskazanych przepisów prowadzi do jednoznacznego wniosku, że w przypadku epidemii dobrem szczególnie chronionym jest zdrowie publiczne, nawet w kolizji z wolnością osobistą, a więc prawem osoby do swobodnego poruszania się i koniecznością poddawania się zabiegom leczniczym oraz sanitarnym, gdyż podejmowane wówczas działania mającym charakter prewencji sanitarnej. Należy nadto wskazać, że w judykaturze ukształtowała się linia orzecznicza sądów administracyjnych, która nie kwestionuje formy objęcia kwarantanną osoby poprzez podjęcie przez właściwy organ czynności materialno-technicznej polegającej na umieszczeniu stosownej informacji w systemie teleinformatycznym (vide: wyroki WSA w Kielcach z 26 stycznia 2022 r., II SA/Ke 934/21; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 3 marca 2022 r., II SA/Go 1112/21; WSA w Bydgoszczy z 5 maja 2022 r., II SA/Bd 152/22 oraz wyroku WSA w Lublinie z 5 maja 2022 r., III SAB/Lu 3/22 – dostępne na stronie jw.). Te linię orzeczniczą Sąd podziela. Zdaniem Sądu objęcie obowiązkową kwarantanną stanowi czynność materialno-techniczną, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Czynność ta podjęta zostaje bowiem w sprawie indywidualnej i dotyczy obowiązku wynikającego z przepisu prawa, w tym konkretnym przypadku z art. 34 ust. 2 ustawy. Tego rodzaju czynności podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, z czego zresztą skorzystał przedstawiciel ustawowy małoletniej wnosząc skargę. Odnosząc się do zarzutu "niewiarygodności testów" - wyników badań w kierunku SARS-CoV-2 to Sąd chciałby wyjaśnić, że w orzecznictwie dotyczącym np. chorób zawodowych podkreśla się, że jeżeli przepisy przewidują wydawanie orzeczeń przez certyfikowane jednostki medyczne to ani organ nadzoru sanitarnego, ani sąd administracyjny nie ma kompetencji, aby dokonywać odmiennych ustaleń. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku [...] marca 2021 r., II OSK 1102/18 (dotyczącym co do zasady orzekania w przedmiocie chorób zawodowych – dostępny na stronie jw.) organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Orzeczenia jednostek organizacyjnych służby zdrowia są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, jeżeli zostały one wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny powołał szereg analogicznych orzeczeń podkreślając jednolitość orzecznictwa w tym zakresie. Biorąc zatem pod uwagę powyższe Sąd uznał, że i w przypadku ujawnionego w systemie EWP pozytywnego testu na obecność Sars-CoV2 wykonanego przez uprawnione do tego laboratorium, organ nadzoru sanitarnego dokonał prawidłowej weryfikacji danych i tym samym stanowisko zaprezentowane w skardze nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując merytorycznej kontroli zaskarżonej czynności PPIS w T. z [...] listopada 2021 r. Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa powodujących konieczność stwierdzenia jej bezskuteczności na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. Wobec powyższych okoliczności zaskarżoną czynność należało uznać za odpowiadającą prawu, wobec czego na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI