II SA/BD 348/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-02-16
NSAAdministracyjneŚredniansa
pomoc społecznaprawo pomocykoszty sądoweustanowienie adwokatapostępowanie administracyjneNSAWSA

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, wskazując na błędną interpretację ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych.

Skarżąca Maria B. wniosła o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej zasiłku stałego. WSA odmówił przyznania prawa pomocy, uznając wniosek za dotyczący całkowitej pomocy i stosując niewłaściwy przepis. NSA uchylił to postanowienie, podkreślając, że ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych nie jest tym samym co przyznanie prawa pomocy i powinno być rozpatrywane na innej podstawie prawnej.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Marii B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. w przedmiocie zasiłku stałego. Sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował sytuację skarżącej, która była zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy ustawy (art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). WSA uznał ten wniosek za żądanie przyznania pomocy w zakresie całkowitym i rozpoznał go na podstawie art. 246 par. 1 pkt 1 tej ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał tę interpretację za wadliwą, wskazując, że ustawowe zwolnienie od kosztów nie jest równoznaczne z przyznaniem prawa pomocy. Sąd podkreślił, że wynika to zarówno z wykładni systemowej przepisów, jak i z treści art. 262 ustawy. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA, aby wniosek o ustanowienie adwokata mógł być rozpatrzony na właściwej podstawie prawnej, tj. art. 246 par. 1 pkt 2 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych nie jest tym samym co przyznanie prawa pomocy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że wykładnia systemowa przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz treść art. 262 tej ustawy wykluczają utożsamianie ustawowego zwolnienia od kosztów z instytucją prawa pomocy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

PPSA art. 239 § pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

PPSA art. 246 § par. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Właściwa podstawa prawna do rozpoznania wniosku o ustanowienie adwokata.

Pomocnicze

PPSA art. 246 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niewłaściwie zastosowany przepis dotyczący przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

PPSA art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 262

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych nie jest tym samym co przyznanie prawa pomocy. Wniosek o ustanowienie adwokata powinien być rozpoznawany na podstawie właściwego przepisu PPSA.

Godne uwagi sformułowania

Ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych nie można uznać jako udzielonego stronie prawa pomocy. Przyjęta przez Sąd I instancji ocena prawna jest błędna.

Skład orzekający

Jan Paweł Tarno

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustawowego zwolnienia od kosztów w sprawach o pomoc społeczną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która może być istotna dla wielu uczestników postępowań sądowych.

Czy zwolnienie z kosztów to to samo co prawo pomocy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OZ 1477/04 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
art. 239 pkt 1 lit. a, art. 246 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Skarżący, w sprawach w przedmiocie pomocy społecznej, zwolniony jest z obowiązku uiszczania kosztów sądowych /art. 239 pkt 1lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270/.
Z tego względu uznanie przez sąd administracyjny I instancji, wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jako wniosku o przyznanie pomocy w zakresie całkowitym, na podstawie art. 246 par. 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest wadliwe. Ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych nie można uznać jako udzielonego stronie prawa pomocy.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Marii B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 października 2004 r. II SA/Bd 348/04 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Marii B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 5 lutego 2004 r. (...) w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Bydgoszczy.
Uzasadnienie
Skarżąca jest zwolniona na mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sądowych /art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270/. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i rozpoznał go na podstawie art. 246 par. 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przyjęta przez Sąd I instancji ocena prawna jest błędna, ponieważ ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych nie można uznać jako udzielonego stronie prawa pomocy. Wynika to zarówno z reguł wykładni systemowej /por. tytuły Oddziałów w 1 i 2 Rozdziału 3 Działu V Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/, jak i z treści art. 262 tej ustawy.
Z tego względu zażalenie skarżącej należało uznać za zasadne i orzec na zasadzie art. 185 w zw. z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ażeby wniosek strony o ustanowienie adwokata mógł być rozpoznawany na podstawie właściwej podstawy prawnej, tj. art. 246 par. 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI