II SA/Bd 250/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2006-04-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek pielęgnacyjnyświadczenia rodzinneniepełnosprawnośćośrodek szkolno-wychowawczycałodobowe utrzymanieinterpretacja przepisówprawo administracyjne

WSA uchylił decyzję odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego dla dziecka przebywającego w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, uznając, że nie jest to instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie w rozumieniu ustawy.

Skarżąca E.M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy odmowę przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na jej niepełnosprawnego syna K. M. Syn przebywał w Specjalnym Ośrodku Szkoleniowo-Wychowawczym, który zapewniał całodobową opiekę. Organy administracji odmówiły zasiłku, powołując się na przepis wyłączający jego przyznanie osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, finansowanej z budżetu państwa. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając, że ośrodek ten nie jest instytucją zapewniającą całodobowe, nieodpłatne pełne utrzymanie (w tym wyżywienie), a zatem przesłanka negatywna nie zachodzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy D. o odmowie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na niepełnosprawnego syna skarżącej, K. M. Syn przebywał w Specjalnym Ośrodku Szkoleniowo-Wychowawczym, który zapewniał mu całodobową opiekę. Organy administracji uznały, że zgodnie z art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeśli pobyt jest finansowany z budżetu państwa. Skarżąca argumentowała, że otrzymywała zasiłek na syna w przeszłości, mimo jego pobytu w tym samym ośrodku, a jej rodzina ponosi znaczne koszty utrzymania syna, w tym wyżywienia. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że definicja instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie zawarta w art. 3 pkt 7 ustawy nie obejmuje tego typu ośrodka szkolno-wychowawczego, który nie zapewnia nieodpłatnego pełnego utrzymania, w tym wyżywienia. Sąd podkreślił, że skarżąca ponosi koszty wyżywienia syna. W związku z tym, zdaniem Sądu, odpadła przeszkoda w przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego, a organy administracji dokonały błędnej interpretacji przepisów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdził, że nie podlegają one wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zasiłek pielęgnacyjny może przysługiwać, ponieważ specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy nie zawsze jest instytucją zapewniającą całodobowe, nieodpłatne pełne utrzymanie w rozumieniu przepisów ustawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że definicja instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie nie obejmuje ośrodka, który zapewnia jedynie opiekę, a skarżąca ponosi koszty wyżywienia dziecka. Tym samym odpadła przesłanka negatywna do przyznania zasiłku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.ś.r. art. 16 § ust. 5

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt i świadczenia są częściowo lub w całości finansowane z budżetu państwa lub NFZ. Sąd zinterpretował, że instytucja ta musi zapewniać pełne, nieodpłatne utrzymanie, w tym wyżywienie.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 3 § pkt 7

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Definicja instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, która obejmuje m.in. dom pomocy społecznej, placówkę opiekuńczo-wychowawczą, ale niekoniecznie specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy w każdym przypadku.

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych - wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy nie jest instytucją zapewniającą całodobowe, nieodpłatne pełne utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zwłaszcza gdy rodzic ponosi koszty wyżywienia dziecka. Organy administracji dokonały błędnej interpretacji przepisów prawa, naruszając art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji oparta na art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którą zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, finansowanej z budżetu państwa.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał, że definicja instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie nie obejmuje ośrodka, który zapewnia jedynie opiekę, a skarżąca ponosi koszty wyżywienia dziecka. Organy administracji dokonały błędnej interpretacji przepisów prawa.

Skład orzekający

Ewa Kruppik-Świetlicka

sprawozdawca

Grażyna Malinowska-Wasik

członek

Wojciech Jarzembski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie' w kontekście zasiłku pielęgnacyjnego dla dzieci przebywających w specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dziecka w ośrodku szkolno-wychowawczym i może wymagać analizy w kontekście innych typów placówek lub indywidualnych okoliczności finansowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu pomocy społecznej i świadczeń dla osób niepełnosprawnych, a jej rozstrzygnięcie opiera się na precyzyjnej interpretacji definicji ustawowych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy dziecko w specjalnym ośrodku ma prawo do zasiłku pielęgnacyjnego? Sąd wyjaśnia kluczową definicję.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 250/06 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2006-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-03-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Ewa Kruppik-Świetlicka /sprawozdawca/
Grażyna Malinowska-Wasik
Wojciech Jarzembski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255
art. 16 ust. 5
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255
art. 3 pkt 7
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA: Wojciech Jarzembski Sędzia WSA: Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA: Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant: Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2006r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] 2005 roku nr [..], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej kwotę 10zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję, działającego w imieniu Wójta Gminy - Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z dnia [...] 2005r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na niepełnosprawnego syna E. M. - K.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ II instancji przywołał stan faktyczny sprawy i wskazał, że syn skarżącej K. M. przebywa (i jest tam czasowo zameldowany) w Specjalnym Ośrodku Szkoleniowo - Wychowawczym dla Dzieci i Młodzieży Upośledzonej Umysłowo w S. koło M. Ośrodek ten zapewnia dziecku całodobowe utrzymanie i opiekę.
Organ za podstawę prawną odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego wskazał art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm. ), który stanowi, iż " zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia".
Natomiast w uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z zaświadczeniem Kierownika Internatu syn K. ma zapewnioną całodobowa opiekę.
Skarżąca nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem i złożyła skargę to tut. Sądu
zarzucając, że decyzja odmowna jest dla jej pięcioosobowej rodziny, bardzo krzywdząca, gdyż do sierpnia 2005r. otrzymywała na syna zasiłek pielęgnacyjny i rodzinny z zakładu pracy, pomimo, że syn i w tym czasie przebywał w tym samym Ośrodku. Dodatkowo skarżąca podniosła, iż sytuacja materialna jej rodziny jest bardzo trudna z uwagi na fakt, że utrzymują się z renty męża, który otrzymuje niecałe 500,00 zł oraz jej pensji w wysokości 700,00 zł.
Skarżąca oświadczyła, że ponosi znaczne koszty utrzymania syna, gdyż płaci co miesiąc około 150,00 zł. na jego wyżywienie. Ponadto syn skarżącej bardzo często choruje i wówczas przebywa w domu a zatem koszty jego utrzymania w tym czasie ponosi sama.
Organ w odpowiedzi n skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie
i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z treścią § 2 cyt. artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zatem do Sądu należy ocena czy dane w sprawie rozstrzygnięcie jest zgodne z obowiązującymi w tym zakresie, przepisami prawa.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Zgodnie z art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.)" zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia".
Jak wynika z akt sprawy syn skarżącej, K. M. jest dzieckiem niepełnosprawnym i przebywa w Ośrodku Szkoleniowo - Wychowawczym dla Dzieci i Młodzieży Upośledzonej Umysłowo w S. koło M., który jak wynika z zaświadczenia tegoż Ośrodka zapewnia jedynie całodobową opiekę( K - 50).
Należy zauważyć, że skarżąca ponosi w dużej części koszty wyżywienia syna, gdyż płaci co miesiąc na ten cel 150,00 zł.
Z treści cyt. wyżej art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych przeszkodą w przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego jest przebywanie osoby w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie.
Należy zauważyć, że w art. 3 pkt 7 ustawodawca sam definiuje to pojęcie instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie i wskazuje, że oznacza to dom pomocy społecznej, placówkę opiekuńczo-wychowawczą, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, zakład opiekuńczo-leczniczy, zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, a także szkołę wojskową lub inną szkołę zapewniającą nieodpłatnie pełne utrzymanie, w tym wyżywienie, zakwaterowanie i umundurowanie.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że syn skarżący nie przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe nieodpłatne pełne utrzymanie, obejmujące w tym także wyżywienie i ubranie. Ośrodek, w którym przebywa nie jest więc instytucją,, o której mowa w art. 16 ust. 5.
Zdaniem Sądu instytucja, w której przebywa jest szkołą w rozumieniu definicji zawartej z art. 3 pkt 18, który wskazuje, że pod tym pojęciem należy rozumieć "szkołę podstawową gimnazjum, szkołę ponadpodstawową i ponadgimnazjalną oraz szkołę artystyczną, w której realizowany jest obowiązek szkolny i obowiązek nauki, a także specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy, specjalny ośrodek wychowawczy dla dzieci i młodzieży wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki, metod pracy i wychowania oraz ośrodek umożliwiający dzieciom i młodzieży upośledzonym umysłowo w stopniu głębokim realizację obowiązku szkolnego i obowiązku nauki".
Zatem odpadła przeszkoda w przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego.
Z tego względu należy stwierdzić, ze organy administracji dokonały błędnej interpretacji przepisów prawa, przez co naruszyły art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,poz. 1270ze zm.) Organ w toku dalszego postępowania powinien rozstrzygnąć sprawę, biorąc pod uwagę definicje ustawowe użytych pojęć.
O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 cyt. wyżej ustawy. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji oparto o art. 152 ww. ustawy