II SA/Bd 247/25

II SA/Bd 247/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-12-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jerzy Bortkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Janiszewska - Ziołek
Tomasz Wójcik
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Tomasz Wójcik sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Protokolant sekretarz sądowy Dominika Matuszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowego uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz I. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
U z a s a d n i e n i e:
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
Spółka "W" w T., zwana dalej: "inwestorem", pismem z [...].2023 r., złożyła do Wójta Gminy C. wniosek o wydanie decyzji o Środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji pn. "Zespól [...] budynków handlowo-usługowych o powierzchni sprzedaży do 2000 m˛ każdy, wraz z zagospodarowaniem terenu i infrastrukturą techniczną, na działkach o nr ewide[...] i [...] obręb K., Gmina C.".
Wójt Gminy C., decyzją z dnia [...] 2023 r., na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 84 ust. 1 i ust. 1a i c, ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2023 r. poz. 1094), zwanej dalej: "u.i.ś", stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia oraz na podstawie art. 84 ust. 1a, u.i.ś., określił inwestorowi istotne warunki korzystania ze środowiska podczas realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia.
Odwołanie w sposób skuteczny od ww. decyzji złożyło przedsiębiorstwo Isoter sp. z o.o. w R. , zwana dalej: "skarżącą", skutkiem czego Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z [...].2023 r. uchyliło zaskarżoną decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji było zaniechanie organu I instancji doręczenia organom opiniującym Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wodom Polskim, zwanemu dalej: "P.G.W. Wody Polskie" oraz Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w T., zwanemu dalej: "P.P.I.S. w T.", pisma inwestora z [...].2023 r., uzupełniającego kartę informacyjną przedsięwzięcia, skutkiem czego ww. organy nie sporządziły na podst. art. 64 u.i.ś., nowych opinii z uwzględnieniem ww. uzupełnienia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją pierwszoinstancyjną w przedmiotowej sprawie z dnia [...] 2024 r., Wójt Gminy C., na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 84 ust. 1 i ust. 1a i c, u.i.ś., w pkt 1 stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia, a w pkt 2 stwierdził, że na podstawie art. 84 ust. 1a u.i.ś., określa inwestorowi istotne warunki korzystania ze środowiska podczas realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit b, ww. ustawy, które szczegółowo wymienił w sentencji decyzji.
W uzasadnieniu ww. decyzji zasadniczo wskazano, co następuje:
Inwestor wystąpił z wnioskiem z dnia [...] 2023 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte w dniu [...] 2023 r. Do wniosku dołączone zostały dokumenty określone w art. 74 ust. 1 u.i.ś. Liczba stron postępowania przekracza 10, więc na podstawie art. 74 ust. 3 ww. ustawy, stosuje się art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 t.j.), zwanej dalej: "kpa", zgodnie z którym zawiadomienia stron o decyzjach i czynnościach organu w postępowaniu następuje przez obwieszczenia. Przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wymagają przedsięwzięcia wymienione w art. 59 ust. 1 pkt 2 u.i.ś., tj. mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Wnioskowane przedsięwzięcie należy do wymienionych w § 3 ust 1 pkt 56 lit b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839), zwane dalej: "rozporządzeniem": "centra handlowe wraz z towarzyszącą im infrastrukturą o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 2 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a " oraz pkt 58 lit b "garaże, parkingi samochodowe lub zespoły parkingów, w tym na potrzeby planowanych, realizowanych lub zrealizowanych przedsięwzięć, o których mowa w pkt 52, 54-57 i 59, wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a ", kwalifikowanych jako przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane.
Organy opiniodawcze w oparciu o art. 64 ust. 1 u.i.ś., po otrzymaniu uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia uznały, że brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania wnioskowanego przedsięwzięcia na środowisko, co uczyniły: – Regionalny Dyrektora Ochrony Środowiska w B. postanowieniem z [...].2023, - P.P.I.S. w T. opinią z [...].2024 r. i P.G.W. Wody Polskie pismem z [...].2024 r.
Ponieważ nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko na podstawie art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.ś., przedstawia się informacje o uwarunkowaniach o których mowa w art. 63 ust. 1 ww. ustawy.
1. Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia:
a) skala przedsięwzięcia i wielkość zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotne rozwiązania charakteryzujące przedsięwzięcie:
Na podstawie zgromadzonych dowodów, ustalono iż przedsięwzięcie polegać będzie na budowie pięciu budynków handlowo-usługowych wraz z towarzyszącą im infrastrukturą. Powierzchnia użytkowa planowanego przedsięwzięcia (uwzględniając powierzchnię zabudowy oraz powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia, w tym tymczasowego, w celu realizacji przedsięwzięcia) wynosi [...] m˛.
Przedsięwzięcie polegać będzie na wybudowaniu pięciu niezależnych funkcjonalnie i technicznie obiektów handlowo-usługowych, połączonych ze sobą układem komunikacyjnym i siecią dróg wewnętrznych.
Przewiduje się budowę pięciu budynków parterowych, jednokondygnacyjnych, niepodpiwniczonych z płaskim dachem. Obiekty podzielono na lokale handlowo -usługowe przeznaczone do wynajmu. W bryle budynków zostaną wydzielone pomieszczenia techniczne, toalety dla klientów oraz pomieszczenia dla matki z dzieckiem.
Przedsięwzięcie zlokalizowane będzie na działkach o nr ewid.: [...] obręb K., Gmina C., powiat [...], województwo [...].
W planowanych obiektach przewiduje się handel produktami spożywczymi, ogólno-przemysłowymi, w tym sprzedaż odzieży, obuwia, kosmetyków, chemii i produktów gospodarstwa domowego, sprzedaż materiałów budowlanych i ogrodniczych, produktów rtv i agd itp.
Czas otwarcia obiektu handlowego zakłada się od 6.00 do 22.00 - system pracy dwuzmianowej. Zatrudnienie przewiduje się na poziomie [...] osób dla sklepów oraz około [...] pracowników dla sklepów samoobsługowych, spożywczego w budynku [...] i budowlanego w budynku [...].
Dopuszcza się możliwość realizacji przedsięwzięcia etapami.
b) powiązania z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem:
Charakter obszaru przedsięwzięcia, a także rodzaj i zakres nie spowoduje negatywnego kumulowania oddziaływań.
c) różnorodność biologiczna, wykorzystanie zasobów naturalnych w tym gleby, wody i powierzchni ziemi:
Nie stwierdza się negatywnego wpływu w zakresie zachowania różnorodności biologicznej. Etap realizacji przedsięwzięcia będzie się wiązał z wykonaniem wykopów, lecz nie zakłada się możliwości naruszenia istniejących warstw wodonośnych. Zakres prowadzonych robót nie spowoduje zakłócenia lub zmiany przepływu wód powierzchniowych i podziemnych.
d) emisja i występowanie innych uciążliwości:
W związku z realizacją przedsięwzięcia wystąpi normatywne zapotrzebowanie na materiały budowlane. Materiały te będą dowożone na plac budowy środkami transportu samochodowego. Zakłada się wykorzystanie typowych ilości paliw i energii elektrycznej.
Na etapie realizacji, prace budowlane, w szczególności praca ciężkiego sprzętu, wykonywanie prac ziemnych oraz transport materiałów budowlanych, spowodują okresowe uciążliwości takie jak: podwyższony poziom hałasu oraz emisję zanieczyszczeń do powietrza. Celem minimalizacji tych uciążliwości prace prowadzone będą w porze dziennej (6:00-22:00). Wszelkie uciążliwości związane z etapem realizacji mają charakter okresowy i ustąpią z chwilą zakończenia budowy.
Zanieczyszczenie powietrza atmosferycznego związane może być z prowadzeniem prac ziemno-budowlanych oraz pracą ciężkiego sprzętu drogowego i będą ograniczone swoim oddziaływaniem do terenu budowy.
Materiały pylące transportowane będą samochodami, których skrzynia ładunkowa wyposażona zostanie w opończę ograniczającą pylenie transportowanego materiału. Do ogrzania budynków wykorzystana będzie energia elektryczna zasilająca pompę ciepła, która dostarczać będzie czynnik grzewczy do nagrzewnicy w centrali wentylacyjnej.
Każdy z lokali posiadać będzie oddzielną centralę wentylacyjno-grzewczą typu rooftop z nagrzewnica elektryczną, z której kanałami wentylacyjnymi poprzez anemostaty w granicy lokalu nawiewane będzie świeże ciepłe powietrze i oddzielną siecią kanałów odbierane zużyte powietrze, tak aby zapewnić około dwie wymiany na godzinę.
Oddziaływanie wynikające z funkcjonowania zamierzenia wystąpi głównie w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza wynikających z ruchu pojazdów. Na terenie inwestycji brak będzie emisji technologicznej zanieczyszczeń.
Czas otwarcia obiektów handlowych zakłada się w godzinach dziennych, tj. od 6.00 do 22.00.
W ramach zamierzenia zaplanowano maksymalnie następujące punktowe źródła hałasu:
- do [...] sztuk central wentylacyjno-grzewczych o maksymalnym poziomie mocy akustycznej wynoszącej do [...] dB każdy,
- do [...] sztuk zewnętrznych jednostek klimatyzacji o maksymalnym poziomie mocy akustycznej wynoszącej do [...] dB każdy,
- agregaty chłodnicze dla sklepów spożywczych o maksymalnym poziomie mocy akustycznej wynoszącej do [...] dB każdy.
Klimat akustyczny analizowanego obszaru kształtuje ruch samochodowy na drodze wojewódzkiej nr [...].
Teren inwestycji nie sąsiaduje bezpośrednio z terenami chronionymi przed hałasem. W najbliższym sąsiedztwie projektowanego parku handlowego zlokalizowany jest teren mieszkaniowo-usługowy. Jednakże pomiędzy parkiem handlowym, a najbliższym terenem chronionym zlokalizowana jest droga wojewódzka nr [...], która determinuje klimat akustyczny w tym rejonie.
Biorąc pod uwagę lokalizację inwestycji oraz charakter i ilość źródeł hałasu, nie przewiduje się uciążliwości hałasowych związanych z planowanym przedsięwzięciem.
e) ocena w oparciu p wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu:
Przedsięwzięcie nie należy do kategorii zakładu o zwiększonym bądź dużym ryzyku pojawienia są awarii przemysłowej, do którego stosuje się rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie rodzajów i ilości znajdujących się w zakładzie substancji niebezpiecznych, decydujących o zaliczeniu zakładu do zakładu o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz.U. z 2016 r. poz. 138). W ramach realizacji nie będą prowadzone prace rozbiórkowe.
Analizując wpływ zamierzenia w kontekście oddziaływania na klimat należy wskazać, iż zamierzenie z uwagi na swój rodzaj i charakter nie wpłynie na jego zmiany.
f) przewidywana ilość i rodzaj wytwarzanych odpadów oraz ich wpływ na środowisko w przypadkach gdy planuje się ich powstawanie:
Realizacja obiektów wiąże się z wytwarzaniem m.in. odpadów budowlanych z grupy 17 według katalogu odpadów, zawartego w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. z 2020 r. poz. 10). Powstawać mogą także masy ziemne, odpady opakowaniowe i komunalne, natomiast w fazie eksploatacji generowane będą głównie odpady opakowaniowe, sorbenty, materiały filtracyjne, tkaniny ubrań ochronnych, zużyte urządzenia, a także odpady komunalne z grupy 20 wg katalogu odpadów.
g) zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikające z emisji:
Planowane przedsięwzięcie sąsiaduje: od strony północnej, zachodniej oraz wschodniej z terenem rolniczym, od strony południowej z drogą wojewódzką nr [...], za którą znajdują się tereny zabudowy mieszkaniowo-usługowej.
Na etapie realizacji, prace budowlane, w szczególności praca ciężkiego sprzętu, wykonywanie prac ziemnych oraz transport materiałów budowlanych, spowodują okresowe uciążliwości takie jak: podwyższony poziom hałasu oraz emisję zanieczyszczeń do powietrza. Wszelkie uciążliwości związane z etapem realizacji mają charakter okresowy i ustąpią z chwilą zakończenia budowy.
Oddziaływanie wynikające z funkcjonowania zamierzenia wystąpi głównie w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza wynikających z ruchu pojazdów. Na terenie przedsięwzięcia brak będzie emisji technologicznej zanieczyszczeń.-.
Biorąc pod uwagę lokalizację inwestycji oraz charakter i ilość źródeł hałasu, nie przewiduje się uciążliwości hałasowych związanych z planowanym przedsięwzięciem.
2. Usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego - uwzględniające:
- obszary wodno-błotne oraz inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedliska łęgowe oraz ujścia rzek,
- obszary wybrzeży i środowisko morskie,
- obszary górskie i leśne.
Na terenie planowanego przedsięwzięcia nie występują obszary wodno-błotne, inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedliska łęgowe oraz ujścia rzek, obszary wybrzeży i środowisko morskie, górskie lub leśne, obszary objęte ochroną, w tym strefy ochronne ujęć wód i zbiorników wód śródlądowych, obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000, oraz pozostałe formy ochrony przyrody, obszary, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone lub istnieje prawdopodobieństwo ich przekroczenia, a także obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne o znacznej gęstości zaludnienia, przylegające do jezior, uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej.
Planowane przedsięwzięcie będzie zlokalizowane poza obszarami chronionymi w myśl ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2023 r. poz. 1336 z późn.zm.), w trenie rolniczym, stanowiącym potencjalne siedlisko gatunków chronionych, w tym ptaków.
3. Rodzaj, cechy i skala możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do uwarunkowań wynikających z:
a) zasięgu oddziaływania - obszaru geograficznego i liczby ludności, na którą przedsięwzięcie może oddziaływać:
Pod względem administracyjnym przedsięwzięcie zlokalizowane jest w miejscowości K., charakteryzującej się zabudową jednorodzinną, wielorodzinną, rozproszoną zabudową zagrodową oraz gruntami rolnymi. Przedsięwzięcie będzie realizowane na terenie o małej gęstości zaludnienia.
Oddziaływanie w fazie realizacji ograniczy się do emisji niezorganizowanej, związanej z pracą sprzętu budowlanego i transportu materiałów.
b) transgraniczny charakter oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze:
Ze względu na charakter lokalny, zakres oraz znaczną odległość od granic Rzeczpospolitej Polskiej, nie przewiduje się transgranicznego oddziaływania przedsięwzięcia.
c) charakter, wielkość, intensywność i złożoności oddziaływania, z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej oraz przewidywanego momentu rozpoczęcia oddziaływania:
Informacje zawarte w przedłożonej dokumentacji pozwalają stwierdzić na brak możliwości wystąpienia oddziaływań o znacznej wielkości, intensywności i złożoności. Przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko.
d) i f) prawdopodobieństwo oddziaływania, czas trwania, częstotliwości i odwracalność oddziaływania:
Na etapie realizacji, prace budowlane, w szczególności praca ciężkiego sprzętu, wykonywanie prac ziemnych oraz transport materiałów budowlanych, spowodują okresowe uciążliwości takie jak: podwyższony poziom hałasu oraz emisję zanieczyszczeń do powietrza.
g) powiązania z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia -w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem:
Na etapie analizowania przedsięwzięcia, przy określaniu negatywnych oddziaływań, uwzględniono wzajemne powiązania poszczególnych elementów środowiska oraz interakcje pośrednie wynikające z tych powiązań. Analiza oddziaływania na środowisko objęła więc efekty skumulowane, związane z potencjalną degradacją kilku elementów środowiska.
Biorąc pod uwagę powyższe, przeanalizowano ryzyko wystąpienia efektu skumulowanego oddziaływania dla przedsięwzięcia. Charakter obszaru inwestycji, a także rodzaj i zakres, pozwala na stwierdzenie, że przyszła działalność nie spowoduje negatywnego kumulowania oddziaływań.
h) możliwości ograniczenia oddziaływania:
W sentencji decyzji określono warunki eksploatacji i użytkowania przedsięwzięcia wynikające z potrzeby ograniczenia uciążliwości Związanych z emisją hałasu, zanieczyszczeń do powietrza oraz ochroną przyrody.
Zastosowanie zaproponowanych w przedłożonej karcie informacyjnej przedsięwzięcia rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych, zapewni ochronę środowiska przed negatywnym oddziaływaniem przedsięwzięcia, zarówno na etapie jego realizacji jak i eksploatacji.
W dniu [...] 2024 r. do Wójta Gminy C. wpłynęło obwieszczenie Burmistrza Miasta C. o wszczęciu w dniu [...] 2024 r. postępowania. w sprawie wydania decyzji dla przedsięwzięcia polegającego na budowie [...] budynków handlowo-usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C., na działkach ewidencyjnych numer [...] z obrębu [...]. Zasięg oddziaływania obu przedsięwzięć w części się pokrywa.
Zgodnie z art. 62a ust. 1 pkt 11 u.i.ś., karta informacyjna przedsięwzięcia powinna zawierać w szczególności dane o: przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem.
Wymóg przeprowadzania analizy oddziaływań skumulowanych w przypadku raportu o oddziaływaniu na środowisko dotyczy nie tylko przedsięwzięć zrealizowanych czy realizowanych, ale i planowanych, dla których jednak wydano już decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach.
Źródłem oddziaływań skumulowanych, analizowanych w toku wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mogą być wyłącznie inne przedsięwzięcia zrealizowane, realizowane, względnie planowane, dla których taką decyzję już wydano. Jeżeli jedna z decyzji zostanie wydana wcześniej dopiero wówczas, powołując się na kryteria (art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy) właściwy organ administracji będzie mógł wezwać do uzupełnienia dokumentacji (karty informacyjnej przedsięwzięcia) przygotowanej dla drugiego przedsięwzięcia, względnie zalecić przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.
Reasumując, na obecnym etapie, kiedy prowadzone są równolegle dwa postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, dla dwóch odrębnych przedsięwzięć (budynków handlowo-usługowych), nie ma podstaw, aby wezwać wnioskodawcę o analizę oddziaływań skumulowanych. Będzie to możliwe dopiero po wydaniu decyzji dla pierwszego z przedsięwzięć.
Z przyczyn opisanych powyżej organ nie wezwał inwestora do złożenia analizy skumulowanego oddziaływania w prowadzonym postępowaniu.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
która zarzuciła zaskarżonej decyzji:
1/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.
art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności:
- brak dokonania zinwentaryzowania istniejących i planowanych przedsięwzięć, a mianowicie sąsiedztwa drogi wojewódzkiej [...], drogi gminnej, ul. [...], ustalenia jakie jest lub będzie oddziaływanie przedsięwzięć sąsiadujących, jak wyglądać będzie kumulacja tych oddziaływań z oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko, w stosunku chociażby do emisji hałasu tych inwestycji na nieruchomości mieszkalne i cenne przyrodniczo, związanych ze zwiększeniem ruchu pojazdów, zwiększenia intensywności ruchu drogowego w połączeniu zwłaszcza z sąsiednimi ulicami, co będzie miało wpływ na płynność i bezpieczeństwo ruchu;
- pominięcie dokonania specjalistycznej analizy akustycznej oraz analizy dotyczącej zanieczyszczeń w zakresie skumulowanych przedsięwzięć m.in. związanego z natężeniem ruchu na drodze wojewódzkiej [...] i jego wpływu na sąsiednie nieruchomości mieszkalne, a także z przedsięwzięciem polegającym na budowie [...] budynków handlowo - usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C. na działkach [...] z obrębu [...], w stosunku do którego toczy się tożsame postępowanie administracyjne przed tutejszym Organem I stopnia;
- bezpodstawne przyjęcie, że inwestor spełnił wymagania, co do przedstawienia ewentualnego wariantu przedsięwzięcia, podczas gdy nie sposób uznać, że przedstawiony, tożsamy z inwestorskim wariant stanowi racjonalne rozwiązanie w zakresie ochrony środowiska;
- pominięcie kierowania się zasadą prewencji i przezorności określoną w art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska i pominięcie wskazania zaawansowania postępowania administracyjnego, które toczy się równocześnie z przedmiotowym postępowaniem polegającym na budowie 6 budynków handlowo - usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C. na działkach [...] z obrębu [...] w celu określenia kumulacji oddziaływania i zasięgu oddziaływania;
- pominięcie wezwania inwestora do określenia odległości najbliższych zabudowań i określenia zasięgu oddziaływania skumulowanych inwestycji tj. przedmiotowego przedsięwzięcia i drogi wojewódzkiej [...] i ich wpływ na nieruchomości mieszkalne, a w konsekwencji bezpodstawne odstąpienie przez Organ z przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, pomimo istnienia wielu zagrożeń dla środowiska i ludzi, a także walorów środowiskowych, które Organ zobowiązał się szczególnie chronić, a tym samym naruszenie art. 63 § 1 ustawy z dnia [...] października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (zwana dalej ustawą środowiskową), poprzez jego niezastosowanie;
2/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1, 80 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu analizy akustycznej skumulowanych przedsięwzięć i dowolnej oceny dowodów (Karty Informacyjnej);
3/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 oraz art. 11 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie w uzasadnieniu decyzji wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz braku oceny, czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie zebranego materiału dowodowego, przede wszystkim:
- brakiem wykazania jakie rozwiązania techniczne, technologiczne, organizacyjne i w jakim zakresie, zapewniają zdaniem Organu ochronę środowiska, brak samodzielnego określenia, przeanalizowania oraz oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, a także na dobra materiale, a wyłącznie poprzestanie na informacjach zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia;
- oparcie się bezkrytycznie na informacjach wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego i wobec powyższego niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i zebrania w całości materiału dowodowego;
- a także w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.ś., brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji informacji o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ww. ustawy uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;
4/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej poprzez odstąpienie o oceny oddziaływania na środowisko, a co za tym idzie jednostronne i nieobiektywne prowadzenie postępowania na rzecz inwestora przedsięwzięcia, z pominięciem słusznego interesu obywateli;
5/ naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 63 ust. 1 ww. ustawy, poprzez ich niezastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu, przy dokonywaniu oceny istnienia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie, powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem, a także kumulacji oddziaływań na środowisko, która spowoduje zwiększenie natężenia ruchu, a także związanego z tym zwiększeniem zanieczyszczenia powietrza, jak i hałasu, oraz drugiego tożsamego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Organ w zakresie budowy 6 budynków usługowo — handlowych;
6/ naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 62a ust. 1 ww. ustawy poprzez uznanie, że karta informacyjna przedsięwzięcia jest kompletna i może stanowić podstawę do wydania decyzji w sytuacji, gdy karta Informacyjna nie zawiera wymaganych danych w zakresie: faktycznego braku wariantu alternatywnego, który w przeważającej części jest identyczny jak wariant inwestorki, brak określenia przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów, porównania oddziaływań, przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, mogących prowadzić do kumulacji oddziaływań z planowaną inwestycją, odległości od sąsiednich nieruchomości zabudowanych, mieszkalnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2024 r., na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84 ust. la, art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.i.ś., oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy – po przytoczeniu dotychczasowego stanu faktycznego – zasadniczo oparł o następujące ustaleni i rozważania:
Organy współdziałające po zapoznaniu się kartą informacyjną przedsięwzięcia wraz z jej uzupełnieniami, wyraziły opinię, że dla planowanego przedsięwzięcia brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wprawdzie opinia, o której mowa w art. 64 ust. 1 u.i.ś., nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to jednak stanowisko organów współdziałających nie może zostać pominięte. Organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia bowiem te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności - przyjmując wyrażone w opinii stanowisko bądź je negując" (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gd 698/ 19).
Skoro organ I instancji zaaprobował stanowisko wyrażone w opiniach organów współdziałających, to nie było potrzeby dogłębnego uzasadnienia przyjętego poglądu, chyba, że organ ten przyjąłby pogląd odmienny.
Organ odwoławczy podziela stanowisko organu I instancji i wyspecjalizowanych organów współdziałających. Zdaniem organu odwoławczego karta informacyjna przedsięwzięcia wraz z jej uzupełnieniem jest kompletna i wbrew obawom podnoszonym w odwołaniu może stanowić dowód i podstawę do dalszych ustaleń na gruncie niniejszej sprawy. W szczególności należy podkreślić, że zapoznające się z tym dokumentem organy wyspecjalizowane, zwłaszcza RDOŚ w B. (który zażądał uzupełnienia), uznały go ostatecznie za wystarczający do wyrażenia swojej opinii.
W skarżonej decyzji, zgodnie z dyspozycją art. 84 ust. 1 a, u.i.ś., określono istotne warunki korzystania ze środowiska podczas realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia. Co więcej, ponieważ nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 85 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy w uzasadnieniu skarżonej decyzji zawarto informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 tej ustawy, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co szczegółowo wyjaśniono.
Nadto, charakterystyka planowanego przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji. W aktach sprawy znajduje się także obwieszczenie o wydaniu decyzji. W BIP UG C. zamieszczono również treść samej decyzji.
Mając powyższe na uwadze SKO w T. uznało, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo, a wydana decyzja odpowiada ustalonemu stanowi prawnemu i faktycznemu przedmiotowej sprawy.
Odnosząc się do argumentów podnoszonych w odwołaniu zauważono, że w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz stanowisk wyrażonych przez wyspecjalizowane organy współdziałające, stawiane tam tezy są zbyt daleko idące. Ze zgromadzonej dokumentacji nie wynika by sygnalizowane zagrożenia dla środowiska w związku z planowaną inwestycją, a w szczególności postulowane kumulowanie się na tym terenie istniejących i planowanych przedsięwzięć, mogło stanowić element niewyjaśnionego stanu faktycznego sprawy.
W skardze złożonej do Sądu, skarżąca zaskarżyła w całości powyższą decyzję wnosząc o:
1/ wznowienie postępowania z uwagi na nowe fakty i dowody, które wyszły na jaw w trakcie tego postępowania, ewentualnie
2/ na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a. o rozważenie przez Sąd możliwości uchylenia decyzji organu I instancji w całości,
3/ na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.
Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zaskarżonej decyzji zarzucono:
1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, w sytuacji, gdy organ odwoławczy winien był uchylić zaskarżoną decyzję w całości,
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne skonstruowanie uzasadniania decyzji i pominięcia szczegółowego odniesienia się do zarzutów zawartych w odwołaniu,
3) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, w szczególności:
- brak dokonania zinwentaryzowania istniejących i planowanych przedsięwzięć, a mianowicie sąsiedztwa drogi wojewódzkiej [...], drogi gminnej, ul. [...], ustalenia jakie jest lub będzie oddziaływanie przedsięwzięć sąsiadujących, jak wyglądać będzie kumulacja tych oddziaływań z oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko, w stosunku chociażby do emisji hałasu tych inwestycji na nieruchomości mieszkalne i cenne przyrodniczo, związanych ze zwiększeniem ruchu pojazdów, zwiększenia intensywności ruchu drogowego w połączeniu zwłaszcza z sąsiednimi ulicami, co będzie miało wpływ na płynność i bezpieczeństwo ruchu,
- ponadto brak uwzględnienia wydanych przez Starostę [...] na przedmiotowe nieruchomości tj. na dz. ewid. [...] pozwoleń na budowę już prawomocnych dla tożsamych inwestycji realizowanych przez podmioty będące powiązane osobowo z inwestorem w przedmiotowym postępowaniu, znak spraw [...], a także poprzedzających je decyzji o warunkach zabudowy, na tożsame inwestycje, sztucznie podzielone, co skutkowało brakiem ustalenia kumulacji oddziaływań, stanowiąc tym samym podstawę do wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., bowiem nie były one brane pod uwagę, a strona skarżąca dowiedziała się o nich w dniu [...].2024 r.;
4) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, poprzez:
- pominięcie dokonania specjalistycznej analizy akustycznej oraz analizy dotyczącej zanieczyszczeń w zakresie skumulowanych przedsięwzięć m.in. związanego z natężeniem ruchu na drodze wojewódzkiej [...] i jego wpływu na sąsiednie nieruchomości mieszkalne, a także z przedsięwzięciem polegającym na budowie [...] budynków handlowo - usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C. na działkach [...] z obrębu [...], w stosunku do którego toczy się tożsame postępowanie administracyjne przed tutejszym Organem I stopnia, a także inwestycji dla których zostały wydane pozwolenia na budowę przez Starostę [...] tj. znak spraw [...] i poprzedzające je decyzje o warunkach zabudowy;
- bezpodstawne przyjęcie, że inwestor spełnił wymagania, co do przedstawienia ewentualnego wariantu przedsięwzięcia, podczas gdy nie sposób uznać, że przedstawiony, tożsamy z inwestorskim wariant stanowi racjonalne rozwiązanie w zakresie ochrony środowiska;
- pominięcie kierowania się zasadą prewencji i przezorności określoną w art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska i pominięcie wskazania zaawansowania postępowania administracyjnego, które toczy się równocześnie z przedmiotowym postępowaniem polegającym na budowie [...] budynków handlowo - usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C. na działkach [...] z obrębu [...] w celu określenia kumulacji oddziaływania i zasięgu oddziaływania, a także inwestycji dla których zostały wydane pozwolenia na budowę przez Starostę [...] tj. znak spraw [...], co organ całkowicie przemilczał;
- pominięcie wezwania inwestora do określenia odległości najbliższych zabudowań i określenia zasięgu oddziaływania skumulowanych inwestycji tj. przedmiotowego przedsięwzięcia i drogi wojewódzkiej [...] i ich wpływ na nieruchomości mieszkalne, a także inwestycji dla których zostały wydane pozwolenia na budowę przez Starostę [...] tj. znak spraw [...];, a w konsekwencji bezpodstawne odstąpienie przez organ z przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, pomimo istnienia wielu zagrożeń dla środowiska i ludzi, a także walorów środowiskowych, które organ zobowiązał się szczególnie chronić, a tym samym naruszenie art. 63 § 1 i.i.ś., poprzez jego niezastosowanie;
5) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1, 80 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu analizy akustycznej skumulowanych przedsięwzięć i dowolnej oceny dowodów (Karty Informacyjnej);
- brakiem wykazania jakie rozwiązania techniczne, technologiczne, organizacyjne i w jakim zakresie, zapewniają zdaniem organu ochronę środowiska,
- brak samodzielnego określenia, przeanalizowania oraz oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, a także na dobra materiale, a wyłącznie poprzestanie na informacjach zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia;
- oparcie się bezkrytycznie na informacjach wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego i wobec powyższego niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i zebrania w całości materiału dowodowego;
- a także w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.ś., brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji informacji o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ww. ustawy uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;
6) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej poprzez odstąpienie od oceny oddziaływania na środowisko, a co za tym idzie jednostronne i nieobiektywne prowadzenie postępowania na rzecz inwestora przedsięwzięcia, z pominięciem słusznego interesu obywateli;
7) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, poprzez ich niezastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu, przy dokonywaniu oceny istnienia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie, powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem, a także kumulacji oddziaływań na środowisko, która spowoduje zwiększenie natężenia ruchu, a także związanego z tym zwiększeniem zanieczyszczenia powietrza, jak i hałasu, oraz drugiego tożsamego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Organ w zakresie budowy [...] budynków usługowo - handlowych, a także inwestycji dla których zostały wydane pozwolenia na budowę przez Starostę [...] tj. znak spraw [...];
8) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej poprzez uznanie, że Karta Informacyjna przedsięwzięcia jest kompletna i może stanowić podstawę do wydania decyzji w sytuacji, gdy Karta Informacyjna nie zawiera wymaganych danych w zakresie: faktycznego braku wariantu alternatywnego, który w przeważającej części jest identyczny jak wariant inwestorki, brak określenia przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów, porównania oddziaływań, przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, mogących prowadzić do kumulacji oddziaływań z planowaną inwestycją, odległości od sąsiednich nieruchomości zabudowanych, mieszkalnych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono dodatkowo, że skarżąca wystąpiła z wnioskami o stwierdzenie nieważności pominiętych przez organy decyzji o pozwoleniu na budowę a także o wznowienie postępowania wydanych decyzji o warunkach zabudowy i pozwoleń na budowę, celem uwzględnienia jej jako strony postępowania. Wyjaśniono, że wszystkie budynki objęte ww. inwestycjami mają być zlokalizowane w bliskim sąsiedztwie, na tych samych działkach, mając wspólną drogę dojazdową, drogi wewnętrzne, wiaty śmietnikowe, parking.
Wywodzono, że określona w art. 3 ust. 1 pkt 13 u.i.ś., definicja "przedsięwzięcia" powinna stanowić podstawę do dalszych wywodów co do możliwości kumulacji oddziaływań, zwłaszcza, że przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikują się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1165/17). Stwierdzono, że możliwość kumulowania się oddziaływań na środowisko pochodzących z poszczególnych inwestycji, o identycznym profilu, wymaga przedłożenia decyzji o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę,
Zarzucono, że ani z KIP, ani z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, na podstawie jakich konkretnych danych stwierdzono, że możliwa kumulacja jest takiej skali, że nie będzie ponadnormatywna i oceny środowiskowej nie wymaga.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, choć nie wszystkie jej zarzuty okazały się trafne.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz.1267 t.j.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz.935 t.j.); dalej zwaną: "p.p.s.a.", doprowadziła Sąd do stanowiska, że w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu procesowemu, w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi.
Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy u.i.ś, jak też przepisy rozporządzenia.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 u.i.ś., uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Przewidywana do realizacji inwestycja należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 56 lit b oraz pkt 58 lit b, rozporządzenia.
Istotnym elementem sporu w niniejszym postępowaniu jest zagadnienie, czy organy słusznie rozstrzygnęły o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przez inwestora przedsięwzięcia.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2 u.i.ś., w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przed wydaniem decyzji będzie wymagane, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ww. ustawy. W przypadku braku przesłanek do stwierdzeni takiego obowiązku organy, w stanie prawnym istniejącym do 24 września 2019 r., były obowiązane orzec o tym na podstawie art. 63 ust. 2 u.i.ś., który jednak z tą datą został uchylony. Od tego więc momentu brak stwierdzenia omawianego obowiązku nie musi być wyrażony w odrębnym postanowieniu organu, lecz może nastąpić od razu w decyzji środowiskowej, kończącej postępowanie, na podstawie art. 84 ust. 1 u.i.ś., co też nastąpiło w przedmiotowej sprawie. W takim jednak przypadku (stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko) nie zwalnia to organu od rozważenia swego stanowiska w aspekcie przesłanek z art. 63 ust. 1 u.i.ś., co wynika z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.ś. Określony w tym przepisie wymóg zawarcia w uzasadnieniu decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, informacji o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. wskazuje, że ustawodawca zobowiązał organ do szczegółowego wykazania, jakimi przesłankami kierował się odstępując od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W świetle powyższych obowiązków organów, organ I instancji niewątpliwie dokonał analizy uzasadniającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Nadto wobec braku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i stwierdzenia braku tego potrzeby, organ I instancji celem uniknięcia szkody dla środowiska, zgodnie z dyspozycją art. 84 ust. 1a u.i.ś., określił istotne warunki korzystania ze środowiska podczas realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia. Rozstrzygnięcie tego organu – w tym, co do określonych warunków korzystania ze środowiska - znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym, jak i treści uzgodnień organów opiniodawczych – RDOŚ, PPIS w T. i PGW Wody Polskie.
Należy stwierdzić, że organ I instancji odniósł się do problemu powiązań z innymi przedsięwzięciami albowiem przytoczył fakt zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie [...] budynków handlowo-usługowych wraz z pylonem reklamowym, zbiornikiem wodnym, parkingiem naziemnym oraz infrastrukturą towarzyszącą przy ul. [...] w C., na działkach ewidencyjnych numer [...] z obrębu [...], wskazując, że przedsięwzięcie to nie jest objęte do tej pory decyzją środowiskową. Zasadnie też podniósł, że źródłem oddziaływań skumulowanych, analizowanych w toku wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mogą być wyłącznie inne przedsięwzięcia zrealizowane, realizowane, względnie planowane, dla których taką decyzję już wydano. Jeżeli jedna z decyzji zostanie wydana wcześniej dopiero wówczas, powołując się na kryteria (art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy) właściwy organ administracji będzie mógł wezwać do uzupełnienia dokumentacji (karty informacyjnej przedsięwzięcia) przygotowanej dla drugiego przedsięwzięcia, względnie zalecić przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, co wynika z art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b, ust. 1 pkt 3 f, u.u.i.ś.
Analizując treść odwołania należy zauważyć, że wskazano w nim na okoliczności, co do których organ I instancji nie wypowiadał się w sposób szczegółowy. Dotyczy to twierdzeń o konieczności podjęcia analizy w zakresie oddziaływania innych obiektów sąsiadujących - poza omówionym przez organ I instancji, zamierzeniem na działkach ewidencyjnych numer [...] z obrębu [...], nie wymagającego według tego organu badania kumulacji oddziaływania – takich jak sąsiedztwa drogi wojewódzkiej [...], drogi gminnej, ul. [...] i ustalenia jakie jest lub będzie oddziaływanie tych obiektów, jak wyglądać będzie kumulacja tych oddziaływań z oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko. Dotyczy to też zarzutów o:
- pominięciu dokonania specjalistycznej analizy akustycznej,
- analizy dotyczącej zanieczyszczeń wynikających z ruchu pojazdów na drodze wojewódzkiej [...],
- braku wykazania jakie rozwiązania techniczne, technologiczne, organizacyjne i w jakim zakresie, zapewniają zdaniem organu ochronę środowiska,
- braku samodzielnego określenia, przeanalizowania oraz oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, a także na dobra materiale, a wyłącznie poprzestanie na informacjach zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia;
- oparciu się bezkrytycznie na informacjach wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego.
Powyższe zarzuty wymagały ustosunkowania się do nich organu odwoławczego, który jednak poprzestał na podzieleniu stanowisko organu I instancji i wyspecjalizowanych organów współdziałających, jak i uznaniu karty informacyjnej przedsięwzięcia za kompletną. Odniesienie się do zarzutów odwołania poprzez wskazanie, że są one zbyt daleko idące, nie może być w tych warunkach zaakceptowane przez Sąd orzekający.
Należy bowiem wskazać, że warunkiem możliwości dokonania przez sąd administracyjny kontroli legalności zaskarżonej decyzji organu odwoławczego jest spełnienie przez nią wymogów z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., co oznacza, że jej uzasadnienie winno zawierać ustalenia faktyczne i prawne, przy czym ustalenia te winny być konsekwencją roli, jaką pełni organ odwoławczy, jako organ rozpatrujący sprawę ponownie, a nie jedynie kasacyjnie. W konsekwencji, rolą tego organu jest nie tylko odniesienie się do argumentów strony wskazanych w odwołaniu ale również ponowne zbadanie sprawy, wynikające z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Tymczasem organ odwoławczy oparł swe rozstrzygnięcie na przytoczeniu stanu faktycznego sprawy i powzięciu konkluzji, że rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego jest trafne. Należy podkreślić, że jedną z naczelnych zasad polskiego systemu prawnego jest wyrażona w art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasada dwuinstancyjności postępowania, w myśl której każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, a wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżania określa ustawa. Konkretyzację powyższej zasady w postępowaniu administracyjnym stanowi art. 15 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu organ II instancji orzeka "na nowo" rozpoznając całokształt sprawy. Zatem istotą dwuinstancyjności postępowania jest dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez dwa różne organy administracji. Organ odwoławczy ponownie rozpatruje i rozstrzyga sprawę administracyjną, niezależnie od podniesionych w odwołaniu zarzutów, jednakże ma obowiązek do szczegółowego ustosunkowania się do podniesionych w odwołaniu zarzutów. Przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest zatem weryfikacja decyzji I instancji, a ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji, wniesienie odwołania przenosi na organ odwoławczy kompetencję do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.02.2015 r., sygn. akt: VII SA/Wa 1845/14). Dlatego też z uwagi na stwierdzone wady decyzji organu II instancji, winna zostać uchylona. Nierozpoznane powyżej wskazane zarzuty odwołania wiążą się bezpośrednio z materią objętą uznaniem administracyjnym organu, która winna była być w sposób czytelny przeanalizowana przez organ odwoławczy, a zaniechanie tego miało wpływ na wynik sprawy.
Omówione wyżej naruszenia prawa procesowego stanowią wystarczającą podstawę uwzględnienia skargi.
Co się natomiast tyczy dalszych, nieomówionych przez organ odwoławczy zarzutów odwołania, takich jak pominięcie zaawansowania postępowania administracyjnego, które toczy się równocześnie z przedmiotowym postępowaniem polegającym na budowie 6 budynków handlowo - usługowych na działkach [...] z obrębu [...] w celu określenia kumulacji oddziaływania i zasięgu oddziaływania oraz naruszenie art. 62a ust. 1 u.i.ś., poprzez uznanie, że karta informacyjna przedsięwzięcia nie zawiera wymaganych danych w zakresie: faktycznego braku wariantu alternatywnego, to brak dokonania analizy tych zarzutów, jakkolwiek naruszył art. 7,77 § 1 oraz 107 § 1 pkt 6 k.p.a., to jednak nie miał wpływu na wynik sprawy, ponieważ zarzuty te w oczywisty sposób nie mają oparcia w przepisach u.i.ś.
Organ I instancji słusznie bowiem skonstatował, że wymóg przeprowadzania analizy oddziaływań skumulowanych w przypadku raportu o oddziaływaniu na środowisko dotyczy nie tylko przedsięwzięć zrealizowanych czy realizowanych, ale i planowanych, dla których jednak wydano już decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Wynika to z wprost z art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. f, u.i.ś. W sprawie skarżąca nie wskazywała, że dla ww. przedsięwzięcia (na działkach [...] z obrębu [...]) wydano decyzję środowiskową, co potwierdza jej stanowisko, o trwającej dopiero procedurze starań o realizację tej inwestycji.
Co się tyczy zarzutu o braku wariantu alternatywnego w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, to zarzut ten nie mógł być uznany za zasadny. W przeciwieństwie do danych, które winien zawierać raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, umieszczenie w karcie informacyjnej danych o ewentualnych wariantach przedsięwzięcia jest prawem, a nie obowiązkiem inwestora i może on w karcie informacyjnej przewidzieć tyko jeden wariant jego realizacji, co wynika z art. 62 lit. a, u.i.ś. (por. też K. Gruszecki, Komentarz do art. 62 lit. a, u.i.ś., stan prawny 1 czerwca 2025 r.).
Odnosząc się natomiast do zarzutu, który pojawił się dopiero na etapie skargi, tj. braku uwzględnienia wydanych przez Starostę [...] na przedmiotowe nieruchomości tj. na dz. ewid. [...] pozwoleń na budowę już prawomocnych dla tożsamych inwestycji realizowanych przez podmioty będące powiązane osobowo z inwestorem w przedmiotowym postępowaniu, znak spraw [...], a także poprzedzających je decyzji o warunkach zabudowy, na tożsame inwestycje, sztucznie podzielone, co skutkowało brakiem ustalenia kumulacji oddziaływań, to należy zauważyć, że zarzut ten został skonstruowany do wykazania istnienia przesłanek wznowienia niniejszego postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jednakże skarżąca nie wykazała, by te okoliczności mogły stanowić podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o ww. przepis, zwłaszcza wobec omówionego wyżej wymogu, że warunkiem możliwości badania oddziaływań skumulowanych jest wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, którego wpływ skumulowany na środowisko winno się oceniać. Wskazane zaś przedsięwzięcie, dla którego uzyskano pozwolenie na budowę nie zostało poprzedzone decyzją środowiskową, co dla wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie administracyjnej, czyni tę nowo podniesioną okoliczność nieistotną w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Z uwagi na powyższe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji.
O kosztach postępowania, na które składa się kwota 200 zł., zł tytułem wpisu od skargi, 17 zł. tytułem poniesionej opłaty oraz 480 zł. wynagrodzenia pełnomocnika strony skarżącej, łącznie 697 zł., Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Ponownie prowadząc postępowanie organy zastosują się do oceny prawnej i wytycznych zawartych w treści niniejszego uzasadnienia, a w tym ustalą, czy na moment orzekania uzyskały decyzję środowiskową: - przedsięwzięcie planowane na działkach [...] z obrębu [...], oraz - przedsięwzięcia planowane na dz. ewid. [...] dla których prowadzono postępowania: znak spraw [...], a jeżeli tak, to winny zostać one objęte analizą co do kumulacji oddziaływań.