II SA/Bd 242/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody o pozwoleniu na budowę ze względu na nierozstrzygnięte wątpliwości dotyczące analizy przesłaniania i zacienienia.
Sprawa dotyczyła skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organy obu instancji. Kluczowym problemem była nierzetelna analiza przesłaniania i zacienienia, która nie została przez organy wystarczająco zbadana i zweryfikowana, mimo istotnych wątpliwości zgłaszanych przez skarżącą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Głównym zarzutem było nierzetelne zbadanie i ocena analizy przesłaniania i zacienienia, która stanowiła kluczowy element projektu budowlanego. Mimo wcześniejszych wyroków sądu i prób uzupełnienia materiału dowodowego, organy nie rozwiały wątpliwości dotyczących danych pomiarowych i sposobu ich uwzględnienia w analizie. Sąd podkreślił, że kwestia przesłaniania i zacienienia była podstawowym zarzutem skarżącej i nadal nie została właściwie zbadana. W związku z tym, organ odwoławczy przedwcześnie stwierdził prawidłowość decyzji organu I instancji, nie realizując w pełni wytycznych sądu. Sąd nakazał ponowne rozpoznanie sprawy przez Wojewodę, z uwzględnieniem wskazówek zawartych w uzasadnieniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie rozproszyły wątpliwości dotyczących rzetelności i prawidłowości analizy przesłaniania i zacienienia, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy nie zbadały wystarczająco dokładnie analizy przesłaniania i zacienienia, mimo istnienia sprzecznych danych pomiarowych i opinii, co uniemożliwiło weryfikację zgodności projektu z przepisami technicznymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
rozporządzenie art. 13 § 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Nakazuje mierzyć wysokość przesłaniania od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części.
rozporządzenie art. 60
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
Pomocnicze
p.b. art. 36a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane
Dotyczy istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący związania sądu administracyjnego oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w poprzednich orzeczeniach.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierzetelność i wadliwość analizy przesłaniania i zacienienia. Niewłaściwe uwzględnienie przez organy danych pomiarowych dotyczących istniejącego budynku. Naruszenie przez organy przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Organy przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nie ustrzegły się uchybień w zakresie wymogów przeprowadzenia postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu wnioski sformułowane w tej kwestii przez organy nadal są nieweryfikowalne. W sprawie jest to podstawowa kwestia i zarzuty odwołań oraz skargi koncentrują się właśnie wokół tego problemu.
Skład orzekający
Joanna Janiszewska - Ziołek
przewodniczący sprawozdawca
Katarzyna Korycka
członek
Jarosław Wichrowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazuje na konieczność rzetelnego badania analiz przesłaniania i zacienienia w postępowaniach o pozwolenie na budowę oraz na obowiązek organów administracji do pełnego stosowania się do wytycznych sądów w poprzednich orzeczeniach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spornej między sąsiadującymi budynkami, gdzie kluczowe są parametry techniczne i ich zgodność z przepisami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są szczegółowe analizy techniczne w procesie budowlanym i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet po wielokrotnych postępowaniach.
“Sąd uchylił pozwolenie na budowę. Kluczowa analiza przesłaniania okazała się niewiarygodna.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 242/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2023-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jarosław Wichrowski
Joanna Janiszewska - Ziołek /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Korycka
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
par. 13
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
par. 60
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Korycka sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 maja 2023 r. sprawy ze skargi Firmy A. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Firmy A. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. .
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2022r. (Nr [...]) Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021r., poz. 753 ze zm. – dalej powoływanej jako "p.b.") orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta M. B. z [...] września 2021r. dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego zlokalizowanego na działkach o nr ew. [...] (obręb [...]) przy ulicy [...] w B..
Powyższa decyzja wydana została w następujących okolicznościach.
Wnioskiem z [...] grudnia 2017 r. (uzupełnionym [...] grudnia 2017r.) [...] sp. z o.o. S.K. z siedzibą w B. wystąpiła o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z halą garażową i garażami indywidualnymi, instalacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi.
W rozpoznaniu powyższego wniosku Prezydent M. B. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. zatwierdził przedstawiony przez inwestora projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę obejmującą budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami indywidualnymi i halą garażową wraz z instalacjami wewnętrznymi w tym: wod. – kan., c.o., wentylacją mechaniczną, elektryczną oraz instalacjami zewnętrznymi: kanalizacją sanitarną i deszczową, elektroenergetyczną – zlokalizowanego na działkach o nr ew. [...] przy ulicy [...] w B..
Rozpoznając odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygniecie – decyzją z [...] lipca 2018r.
Wojewódzki Sad Administracyjny w B. wyrokiem z [...] października 2019r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 1033/18 uchylił powyższą decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono naruszenie przez organy obu instancji naruszenie przepisów procesowych – przede wszystkim polegające na niedostatecznym zbadaniu zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz niewyjaśnieniu kwestii prawidłowości sporządzonej na potrzeby projektowe analizy przesłaniania i zacienienia (w szczególności – braku wyjaśnienia źródeł pochodzenia danych z pomiarów budynku nalężącego do Wspólnoty). Organy zostały zobligowane do wyjaśnienia, czy budynek przy ul. [...] został wybudowany w zgodzie z projektem budowlanym, czy doszło do wystąpienia istotnych odstępstw od założeń projektowych – celem wykluczenia możliwości oparcia się na danych projektowych. Sąd wskazał również (w zależności od wyników ustaleń poczynionych w zakresie) na ewentualną konieczność sporządzenia analizy w oparciu o rzeczywiste parametry budynku przy ul. [...]
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji (w oparciu o informacje pozyskane od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla M. B.) ustalił, że budynek należący do Wspólnoty został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego decyzją nr 293/2012r. z [...] kwietnia 2012r. (znak [...]), wprowadzono jednak zmiany, które zostały ocenione jako nieistotne i niewykraczające poza ramy zawarte w art. 36a p.b. Inwestor uzupełnił nadto projekt budowlany i dołączył do akt sprawy "Inwentaryzację stanu faktycznego", sporządzoną przez geodetę W. G. w lipcu 2020r., a dotyczącą budynku przy [...]. Organ I instancji uzgodnił też projekt budowlany z Miejskim Konserwatorem zabytków w B. uzyskując pozytywne stanowisko tego organu, wyrażone postanowieniem z [...] września 2021r.
Prezydent M. B., po uzupełnieniu w ww. zakresie postępowania dowodowego, wydał [...] września 2021r. decyzję nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę dla A. A. (Inwestorowi) obejmującą budowę budynku wielorodzinnego zlokalizowanego na działkach o nr ew. [...] (obręb [...]) przy ulicy [...] w B.. W jej uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że projektowana inwestycja jest zgodna z wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w B., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady M. B. z dnia [...] kwietnia 2010r. Organ powołał się przy tym na pozytywne uzgodnienie projektu budowlanego z organem ochrony zabytków oraz na spełnienie wymogów określonych w § 15 ust. 6 planu i dopuszczalność sytuowania ściany projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką z uwagi na gabaryty terenu inwestycyjnego oraz możliwość optymalnego jego zagospodarowania przy uwzględnieniu lokalizacji już istniejących budynków.
Organ I instancji pozytywnie zweryfikował też przedłożoną analizę zacienienia i przesłaniania, stwierdzając spełnienie przez projektowaną inwestycję wymogów określonych w § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 1422 – dalej powoływanego jako "rozporządzenie").
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła wspólnota Mieszkaniowa [...] (dalej "Skarżąca" lub "skarżąca Wspólnota"), zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z § 13 i § 60 rozporządzenia poprzez niezbadanie faktycznego materiału w sposób wyczerpujący, w szczególności na przyjęciu analizy nasłonecznienia i przesłaniania złożonej przez Inwestora, mimo że analizą ta obarczona jest wadliwością .
Rozpoznając odwołanie Wojewoda [...] wezwał Inwestora do skorygowania nieprawidłowości projektu budowlanego (postanowienie z [...] listopada 2021r.) poprzez przedstawienie analizy nasłonecznienia od godziny 7:00 do 13:15 dla widoku od strony północno zachodniej, analizy nasłonecznienia od godziny 14:15 do 17;00 dla widoku od strony wschodniej oraz zaprezentowanie precyzyjnej analizy nasłonecznienia pomieszczeń mieszkań znajdujących się na I piętrze od strony zachodniej budynku nalężącego do Skarżącej. Po uzyskaniu uzupełniających wyjaśnień od Inwestora, Wojewoda wydał zaskarżoną decyzję opisaną na wstępie.
W jej uzasadnieniu Wojewoda opisał dotychczasowy przebieg postępowania, zaakceptował też w pełni ocenę organu I instancji wyrażoną w odniesieniu do zgodności projektowanej inwestycji z wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał na dodatkowe wyjaśnienia złożone przez Inwestora. Zacytował treść pisma Inwestora z [...] grudnia 2021r. i uczynił uwagę, że projektant załączył uzupełnienie analizy nasłonecznienia. Wojewoda zarzucił stronie skarżącej, ze ta nie poparła swoich zarzutów merytoryczną argumentacją.
Konkludując zaś Wojewoda uznał, że spełnione zostały w sprawie wszystkie wymagania, o których mowa jest w art. 35 ust. 1 p.b. i w art. 32 ust. 4 p.b. oraz zrealizowane zostały wytyczne z wyroku WSA w Bydgoszczy z 28 października 2019r. sygn. akt II SA/Bd 1033/18.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosła Wspólnota Mieszkaniowa M[...] W skardze zarzucono naruszenie przepisu:
- art. 136 § 1 w zw. z art. 77 §1 w związku z art. 80 i art. 107 §3 k.p.a. polegające na przyjęciu stanu faktycznego z przekroczeniem swobodnej oceny dowodów,
- art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 k.p.a. w zw. z § 13 i 60 rozporządzenia – poprzez przyjęcie projektu budowlanego z uwzględnieniem błędnych danych pomiarowych budynku [...] uznanie danych pomiarowych sporządzonych na podstawie inwentaryzacji dokonanej przez Inwestora – za dane rzeczywiste.
Formułując powyższe zarzuty Wspólnota wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a nadto o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca powołała się na (wnioskowany o uwzględnienie jako dowodu w sprawie) opinię techniczną rzeczoznawcy A. M. sporządzoną [...] lutego 2017r., określającą odmiennie między innymi stopień nasłonecznienia lokali mieszkalnych w budynku Wspólnoty oraz pomiary rzędnych parteru tego budynku.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł jej oddalenie z powołaniem się na dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie.
Uczestnik postępowania – [...] sp. z o.o. S.K. z siedzibą w B. - wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z [...] kwietnia 2022r. Skarżąca wniosła o przeprowadzenie postepowania mediacyjnego. Uczestnik postępowania nie wyraził zgody na skierowanie sprawy do mediacji.
Sąd postanowieniem z [...] maja 2023r. oddalił wniosek o przeprowadzenie mediacji. W myśl art. 115 § 1 p.p.s.a. przepis ten wskazuje na fakultatywny charakter mediacji. Sąd nie dopatrzył się celowości skorzystania z tej instytucji albowiem z uwagi na przedmiot postępowania mediacje nie są w stanie doprowadzić do "wypracowania" jakichkolwiek ustaleń, satysfakcjonujących skarżącą Wspólnotę oraz Inwestora. Mediacje nie mogą też polegać na podjęciu próby "uzgodnienia" treści projektu budowlanego, jak wydaje się oczekiwać tego strona Skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zarządzeniem z 3 kwietnia 2023 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 - ustawa covidowa). W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 wskazanej ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Jednocześnie należy wskazać, że na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z 30 listopada 2020 r., II OPS 6/19).
W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu z 8 kwietnia 2022r. i informacji o możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Rozprawy takiej nie można było jednak przeprowadzić z uwagi na fakt, że strony postępowania nie potwierdziły posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie - co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego standard ochrony praw stron i uczestników w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji.
Przechodząc zatem do kontroli legalności zaskarżonej decyzji należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 - zwanej dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozważania w przedmiotowej sprawie należy rozpocząć od istotnej uwagi wyjściowej. Otóż zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działalność była przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną rozumieć należy wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu, czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią zaś z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Związanie sądu administracyjnego zachodzi, jeżeli stan prawny sprawy nie ulega zmianie, a stan faktyczny nie zostaje podważony, względnie nie zmienia się i niedopuszczalne jest odstąpienie przez wojewódzki sąd administracyjny od ocen prawnych i wskazań co do dalszego postępowania, wyrażonych w prawomocnych orzeczeniach sądów administracyjnych, wydanych w granicach danej sprawy (por. wyrok NSA z dnia 23 maja 2019 r. sygn. akt II OSK 1689/17, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy tym trzeba mieć na uwadze złożoność przedmiotu dokonywanych ocen, które mogą odnosić się także do kwestii sposobu (prawidłowości) ustaleń poczynionych na etapie postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie wydane w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ administracyjny, związany jest również takimi ocenami prawnymi.
Związanie to dotyczy również wskazań co do dalszego postępowania w przypadku uchylenia poprzedniej decyzji ze względu na naruszenie przepisów postępowania w zakresie dotyczącym wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Pomiędzy oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi ścisły związek. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie, podczas gdy wskazania określają sposób ich postępowania w przyszłości. Wskazania stanowią więc konsekwencje oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracji i rezultatu tego postępowania w postaci materiału zebranego w sprawie. Wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania wytyczają kierunek działania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Sąd orzekający w warunkach związania oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, winien ograniczyć się tylko i wyłącznie do kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku.
Trzeba zatem podkreślić, że po wydaniu przez tutejszy Sąd wcześniejszego wyroku w przedmiotowej sprawie nie doszło do zmiany stanu faktycznego czy prawnego, który legł u podstaw wydania wyroku tutejszego Sądu z 28 października 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1033/18, która wpływałaby istotnie na zmianę zakresu związania organów administracji architektoniczno-budowlanej i tutejszego Sądu wytycznymi zawartymi w tym wyroku. W ocenie tutejszego Sądu organy administracji, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, podjęły pewne wysiłki w celu ustalenia i rozważenia tych okoliczności, które były istotne dla rozstrzygnięcia kwestii wskazanych w wyroku z 28 października 2019 r. Pomimo poczynienia w części prawidłowych ustaleń faktycznych, jak i poddaniu ich subsumcji prawnej z uwzględnieniem właściwych przepisów prawa, organy przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nie ustrzegły się uchybień w zakresie wymogów przeprowadzenia postępowania administracyjnego.
W pierwszej kolejności trzeba zauważyć, że w toku ponownego rozpatrywania sprawy jedynie w części zostały przez organy zrealizowane wszystkie istotne wytyczne tutejszego Sądu, zawarte ww. wyroku. Otóż organy pogłębiły ocenę zgodności planowanej inwestycji z wymogami Miejscowego Planu Zagospodarowania przestrzennego "[...]" w B. (uchwały Nr [...] z [...] kwietnia 2010r.), która to ocena nie budzi obecnie wątpliwości Sądu. Organy uzyskały opinię Miejskiego Konserwatora Zabytków (pozytywne uzgodnienie z [...] września 2001r.) co pozwoliło na trafną konstatację o zachowaniu przez zamierzenie inwestycyjne historycznego ładu urbanistycznego, a tym samym o braku naruszenia ustaleń wynikających z § 5 ww. planu. Organy rozważyły też w sposób prawidłowy dopuszczalność usytuowania ściany projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy z działką nr [...]. Zasadnie uwzględnione zostały wymiary działki inwestycyjnej oraz funkcje obu budynków – tj. budynku projektowanego oraz posadowionego na działce sąsiedniej. (§ 15 ust. 6 ww. planu, art. 12 ust. 2 rozporządzenia).
W sposób niewątpliwy ustalono nadto, że budynek należący do Skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] kwietni 2012r. (nr [...]) i został dopuszczony do użytkowania. Organy administracji architektoniczno-budowlanej, w oparciu o informacje uzyskane od organów nadzoru budowalnego, ustaliły też, że budynek ten został wybudowany z odstępstwami od założeń projektowych, jednakże odstępstwa te nie mają charakteru istotnego w rozumieniu art. 36a p.b. Zgodnie z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku tut. WSA z [...] października 2018r. okoliczność tę organy winny uwzględnić i dokonać oceny przedstawionej w projekcie budowalnym analizy przesłaniania i zacienienia z uwzględnieniem rzeczywistych parametrów budynku nalężącego do wspólnoty Mieszkaniowej (a nie wynikających z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z [...] kwietnia 2012r.). K. zatem było w sprawie wykonanie pomiarów budynku przy ul. [...] na podstawie stanu faktycznego - w tym pomiarów usytuowania okien, ich wymiarów oraz wysokości usytuowania od poziomu terenu (co wynika z § 13 ust. 1 rozporządzenia). W toku ponownego postępowania Inwestor przedstawił do akt sprawy dokument sporządzony w lipcu 2020r. przez geodetę W. G. – zatytułowany "Inwentaryzacja stanu faktycznego", który jak wynika z treści projektu zagospodarowania terenu stanowiącego załącznik do decyzji (k. A8), został uwzględniony przy dokonywaniu analizy przesłaniania i zacienienia zaprezentowanej na k. [...].
W oparciu o tak uzupełniony materiał dowodowy organy obu instancji ponownie uznały, że projektowany budynek spełnia wymogi określone w § 13 ust. 1 oraz § 57 i 60 rozporządzenia. W ocenie Sądu wnioski sformułowane w tej kwestii przez organy nadal są nieweryfikowalne.
Po pierwsze z prostego porównania części rysunkowej analizy przesłaniania i zacienienia znajdujących się na k. [...] projektu budowalnego stanowiącego załącznik do decyzji organu I instancji z [...] maja 2018r. (następnie wyeliminowanej z obrotu prawnego) i tej stanowiącej załącznik do obecnie zaskarżonej decyzji (k. [...]) wynika, że dokumenty te są identyczne. Wskazano w nich na te same dane pomiarowe – w tym np. na "wysokość parapetu" w budynku należącym do skarżącej Wspólnoty wynoszącą 40,95 m npm. Skoro zatem zatwierdzony projekt budowlany uwzględnia wyniki pomiarów geodezyjnych – prac polowych przeprowadzonych przez geodetę W. G. w czerwcu 2020r. to w sprawie zabrakło wyjaśnienia kwestii "tożsamości" danych pomiarowych zawartych w zatwierdzonym projekcie budowlanym uzupełnionym w czerwcu 2021r. i pierwotnym projekcie budowlanym sporządzonym w maju 2017r.
Po drugie autor "Inwentaryzacji stanu technicznego" skoncentrował się na wykazaniu rozbieżności w stosunku do zatwierdzonej dokumentacji projektowej dla budynku należącego do skarżącej Wspólnoty, natomiast wyniki pomiarów wysokościowych elementów tego budynku mieszkalnego ("Sprawdzenie techniczne" – strona 1-3) zaprezentowane została w formie ciągów liczbowych nieczytelnych dla niespecjalistów.
Po trzecie z treści "Inwentaryzacji stanu technicznego" wynika, że zakresem pomiarów objęto wysokości "górnych krawędzi otworów okiennych" w budynku należącym do skarżącej Wspólnoty. Wobec tego należy przypomnieć, że przepis § 13 ust. 1 rozporządzenia nakazuje mierzyć wysokość przesłaniania od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części (§ 13 ust. 2 rozporządzenia). Powyższa okoliczność faktyczna jest o tyle doniosła, że od jej poprawnego ustalenia uzależnione jest wykazanie przesłanek z § 13 § 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Z przedłożonej do uzupełnionego projektu budowlanego analizy nasłonecznienia i przesłaniania (rysunek AB-04) wynika, że jej autor uwzględniał rzędną dolnej krawędzi okien ("wysokość parapetu"), co ponownie pozwala na sformułowanie wątpliwości co do źródła danych wyjściowych koniecznych dla przeprowadzenia prawidłowej analizy spełnienia przesłanek określonych w § 13 oraz § 60 rozporządzenia.
Wprawdzie Inwestor zapewnił, że analiza przesłaniania i zacienienia została sporządzona w oparciu o pomiary z natury (pomiary geodezyjne wykonane na potrzeby projektowe w 2020r.), niemniej jednak powyższe wątpliwości jawiące się po analizie zgromadzonego materiału dowodowego nie zostały wyjaśnione przez organy obu instancji.
W sprawie istotną okolicznością jest również to, że również Skarżąca od początku procesu inwestycyjnego, jeszcze na etapie postępowania prowadzonego z pierwotnego wniosku Inwestora o zatwierdzenie projektu budowlanego powoływała się na opinię techniczną z dnia [...] marca 2017 r. mgr inż. A. M. (sporządzoną w oparciu o dokumentacje powykonawczą) wskazującą na odmienne dane pomiarowe – w tym dotyczące rzędnej parapetów okien w budynku przy ul. [...]. Okoliczność przedstawienia przez Skarżącą analizy w odniesieniu do tej przedstawianej przez Inwestora w zakresie kwestii przesłaniania i zacienienia prezentującą odmienne stanowisko niż to wykazywane przez Inwestora powoduje, że zachodziła potrzeba wnikliwego i dokładnego wyjaśnienia zarówno rzetelności jak i prawidłowości przedstawionych analiz. Czego ponownie zabrakło w zaskarżanej decyzji. Ponownie więc zatem należy podkreślić, że analiza zacienienia i przesłaniania jest elementem weryfikowalnym przez organy, skoro stanowi element projektu budowlanego. Analiza ta podlega badaniu pod kątem zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi jako element uszczegóławiający projekt zagospodarowania działki. W związku z tym obowiązkiem organów, w szczególności organu odwoławczego - skoro podjął się czynności mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego w ramach postępowania w trybie art. 136 k.p.a. - było przede wszystkim rozstrzygnięcie powstałych poważnych wątpliwości wobec dwóch bardzo odmiennych stanowisk strony skarżącej i inwestora co do kwestii przesłaniania i nasłonecznienia planowanej inwestycji wobec budynku mieszkalnego nalężącego do Skarżącej. Nie można też pominąć, że w realiach rozpoznawanej sprawy główny zarzut Skarżącej wobec planowanej inwestycji dotyczy realizacji standardów związanych z przesłanianiem i zacienieniem. W sprawie jest to podstawowa kwestia i zarzuty odwołań oraz skargi koncentrują się właśnie wokół tego problemu. Jest to zasadniczy element także aktualnie rozpoznawanej skargi. W ocenie Sądu kwestia ta nadal nie została właściwie zbadana i oceniona w okolicznościach tej sprawy. Postępowanie w powyższym zakresie nie zostało należycie przeprowadzone, a przedstawione akta sprawy w dalszym ciągu nie pozwalają na rozstrzygnięcie tej zasadniczej kwestii wobec przedstawienia dwóch całkowicie różnych stanowisk co do omawianej kwestii przesłaniania i nasłonecznienia. Obliczenia i ustalenia co do spełnienia wymogów określonych w rozporządzeniu powinny zostać poczynione w sposób rzetelny i wyczerpujący przez uprawnionych specjalistów, umożliwiając następnie ich weryfikację przez właściwe organy i sądy. Trzeba ponadto przypomnieć, że analiza przesłaniania zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia powinna przedstawiać stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi i uwzględniać kwestie nasłonecznienia (§ 57 i § 60 rozporządzenia).
Podsumowując, mimo podjęcia odpowiednich działań, mających na celu merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, nie wszystkie istotne okoliczności faktyczne sprawy zostały odpowiednio ustalone i przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wobec tego po stronie organów doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W takich warunkach Sąd uznał, że w sprawie miały miejsca po stronie organów, a w szczególności po stronie Wojewody, tego rodzaju uchybienia, które dyskwalifikowały zaskarżoną decyzję pod kątem uznania jej pełnej zgodności z prawem, co uzasadniało wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy przedwcześnie stwierdził prawidłowość decyzji zatwierdzającej projekt budowlany wydanej przez organ I instancji. Uczynił to bowiem bez należytego zbadania tych aspektów sprawy, które zostały omówione w niniejszym uzasadnieniu. Tym samym nie w pełni zrealizował wytyczne, o których mowa w art. 153 p.p.s.a., zawarte w wyroku z 28 października 2019r.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy obowiązany będzie uwzględnić wskazania co do dalszego postępowania wynikające wprost z treści niniejszego uzasadnienia. Kwestie te nie przekraczają granic uzupełniającego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 k.p.a. Dlatego też Sąd nie doszukał się powodów, dla których należałoby uchylić nie tylko zaskarżoną decyzję, ale również poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wszystkie sygnalizowane powyżej kwestie powinny zostać wyjaśnione przez Wojewodę, z wykorzystaniem możliwości przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając wniosek strony wygrywającej spór sądowy. Na koszty te składa się uiszczony przez stronę skarżącą wpis od skargi w kwocie [...]zł.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI