II SA/Bd 236/20

II SA/Bd 236/20 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2020-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-03-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Anna Klotz
Jerzy Bortkiewicz /sprawozdawca/
Leszek Tyliński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 5459/21 - Wyrok NSA z 2022-10-14
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 1130
par. 1 ust  pkt 5
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad  przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...], 2. nakazuje zawrócić skarżącemu M. J. ze Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) kwotę [...] ([...]) złotych tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Komendant Miejski Policji w T., decyzją nr [...] z dnia [...].11.2019r., na podstawie art. 88 ust. 4, art. 92 i 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2019 poz. 161), zwanej dalej: "ustawą o Policji" oraz § 1, § 6 i § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. 2013, poz. 1130), zwanego dalej: "rozporządzeniem", cofnął M. J., zwanemu dalej: "skarżącym", uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika za brak lokalu i wygasił własną decyzję nr [...] z dnia [...] września 2003 r. zmienioną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2007 r. przyznającą stronie równoważnik za brak lokalu.
Powyższe rozstrzygnięcie organ I instancji oparł o następujące ustalenia i rozważania:
skarżący otrzymywał równoważnik za brak lokalu na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] września 2003 r. zmienionej decyzją nr [...] z dnia [...] października 2007 r. Dnia [...] października 2019 r. złożył oświadczenie mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do tego równoważnika, w którym poinformował, że [...] marca 2019 r. zmarł jego ojciec. Do oświadczenia dołączył kopie aktu notarialnego - akt poświadczenia dziedziczenia, z którego wynika, że odziedziczył 1/3 spadku po ojcu. W skład spadku wchodzi dom w miejscowości B.. Funkcjonariusz podaje, że powierzchnia mieszkalna domu to 88 m . Tak więc odziedziczona 1/3 to ok. 29,33 m . Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, B. są miejscowością pobliską do miejsca pełnienia służby przez policjanta.
Zgodnie z § 6 ust. 4 rozporządzenia, decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w §1 ust. 1, lub zmienił się jego stan rodzinny, albo w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będące przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia.
Odziedziczona przez funkcjonariusza 1/3 domu to ok. 29,33 mł, spełnia więc warunek co najmniej dwóch norm zaludnienia (14m˛), dlatego od dnia nabycia spadku utracił prawo do równoważnika za brak lokalu.
W odwołaniu od powyższej decyzji, skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając nieprzeprowadzenie postępowania administracyjnego w pełnym zakresie i naruszenie dyspozycji § 1 ust. 1 pkt 5 oraz ust. 2 pkt 5 rozporządzenia.
W uzasadnieniu odwołania, podniesiono, co następuje:
Skarżący nabył prawo współwłasności do lokalu w drodze dziedziczenia, a nie np. w wyniku nabycia, udziału w współwłasności, w wyniku kupna lub sprzedaży, darowizny, zamiany. Nabycie 1/3 domu, zamieszkałego przez inne osoby — matkę strony oraz siostrę z rodziną (mężem i dwójką dzieci), nie oznacza, że skarżący może w domu zamieszkać. Słusznie zauważa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 8 listopada 2006 r. (sygn. akt: SA/Kr 949/05), że uzyskanie współwłasności w wyniku spadkobrania nie powoduje z automatu utraty prawa do równoważnika pieniężnego. Utrata tego uprawnienia ma miejsce wówczas, gdy spadkobierca zajmuje dom należący do spadku, a udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia. W przywołanym orzeczeniu podkreślono, że istotna jest przesłanka zajmowania domu, czyli zamieszkiwania w nim. Nie wystarczy samo posiadanie odziedziczonego domu. Podobne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 25 marca 2009 r. (sygn.. akt: II SA/Wa 1607/08), gdzie wskazał, że jeżeli policjant ani nie zajmuje lokalu mieszkalnego uzyskanego w wyniku dziedziczenia, ani też lokal ten nie odpowiada przysługującym mu normom zaludnienia, to brak jest podstaw do wydania decyzji odmawiającej przyznania prawa do równoważnika za brak lokalu.
Organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję niesłusznie zbadał tylko, czy dom spełnia przewidziane przepisami, normy zaludnienia. Nie odniósł się natomiast w ogóle do kwestii podstawowej, a mianowicie, czy skarżący zamieszkuje dom, którego część odziedziczył w sytuacji, kiedy strona w nim nie mieszkała przed śmiercią ojca i nie zamieszkuje obecnie. Nie ma fizycznej możliwości, aby w tym domu mieszkały dwie, a w sumie razem z mamą trzy rodziny. W domu mieszka siostra strony ze swoją rodziną oraz mama. W domu, oprócz części wspólnej, są 4 pokoje, z których jeden zajmuje matka, drugi siostra z mężem, a dwa pozostałe zajmują dzieci siostry. Mieszkanie jest przystosowane do zamieszkania wyłącznie dla jednej rodziny. Znajduje się w nim jedna kuchnia, jedna łazienka, cztery pokoje oraz salon, stanowiący cześć wspólną.
W rozmowie z matką, siostrą i szwagrem skarżący ustalił, że nie ma możliwości wspólnego zamieszkiwania. Nabyta w drodze dziedziczenia część domu nie stanowi samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną własność w rozumieniu przepisu § 1 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia, bowiem nie może być wydzielonym odrębnym pokojem - lokalem mieszkalnym umożliwiającym zamieszkanie trzyosobowej rodziny. jącego się do zamieszkania dla mojej rodziny mieszkania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 7 października 2009 r. (sygn. akt: III SA/Łd 292/09), powołując się na wykładnię celowościową, stwierdzi, że policjant, który jest właścicielem domu jednorodzinnego, przy usprawiedliwionej niemożności zamieszkania w nim nie powinien być pozbawiony prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Taka usprawiedliwiona niemożność zamieszkiwania w przypadku skarżącego występuje.
Komendant Policji, decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2018r. poz. 2096), dalej zwaną: "kpa", art. 92 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji oraz § 6 rozporządzenia:
- uchylił zaskarżoną decyzję w części, dotyczącej wygaszenia decyzji nr [...] z dnia [...].09.2003r. zmienionej decyzją nr [...] z dnia [...].10.2007r przyznającą stronie równoważnik za brak lokalu
- uchylił decyzji nr [...] z dnia [...].09.2003r. zmienioną decyzją nr [...] z dnia [...].10.2007r przyznającą stronie równoważnik za brak lokalu
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Miejskiego Policji w T. w części dotyczącej cofnięcia uprawnień skarżącemu do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Organ odwoławczy powyższe rozstrzygnięcie oparł o następujące ustalenie i rozważania:
W sprawie ma zastosowanie przepis § 6 pkt 4 rozporządzenia.
Zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 1170), lokal mieszkalny przydziela się według norm zaludnienia: dla policjanta posiadającego członków rodziny po jednej normie dla funkcjonariusza i każdego członka jego rodziny, o którym mowa w art. 89 ustawy o Policji, z zastrzeżeniem pkt 3 i 4. Zgodnie z § 2 pkt 4 ww. rozporządzenia policjantowi powołanemu lub mianowanemu na stanowisko służbowe zaszeregowane w grupie od 9 do 13a przysługują dwie normy zaludnienia. Norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10m˛ powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi (§ 3 rozporządzenia). W dniu [...].10.2019r. policjant złożył oświadczenie mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w którym podał, że wraz z żoną i córką zamieszkuje w C. w domu stanowiącym własność teściów. Z dokumentacji wynika, że skarżący zajmuje stanowisko służbowe w 9 grupie zaszeregowania. W oparciu o w/w przepisy zainteresowanemu oraz członkom jego rodziny przysługuje uprawnienie do 4 norm zaludnienia (2 normy dla funkcjonariusza - 1 norma osobowa + 1 norma dodatkowa z tytułu grupy zaszeregowania oraz 2 normy na członków rodziny - żona i córka), co oznacza, że skarżący wraz z rodziną uprawniony jest do 4 norm zaludnienia tj. 28-40m˛ powierzchni mieszkalnej. Zainteresowany do złożonego oświadczenia dołączył protokół wyżej opisany dziedziczenia - akt notarialny.
W sprawie występuje dla skarżącego negatywna przesłanka, zawartą w § 6 pkt 4 rozporządzenia z którego wynika, że sam fakt nabycia udziału w spadku odpowiadającego dwóm normom zaludnienia powoduje utratę prawa do tego świadczenia.
Funkcjonariusz w odwołaniu powołał się na wyrok WSA w Krakowie z 2006 SA/Kr 949/05 oraz WSA w Warszawie z 2009r II SA/Wa 1607/08, które wskazują, że utrata prawa do równoważnika jest możliwa w sytuacji gdy spadkobierca zajmuje dom należący do spadku. Natomiast WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 26.10.2016 r. IV SA/GI 238/16 uznał, ze unormowanie rozporządzenia nakłada obowiązek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do równoważnika w przypadku działu spadku odpowiadającego, co najmniej dwóm normom zaludnienia. Podobnie zgodnie z tezą uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2009 sygn. I OSK 366/09 "Nabycie przez żonę policjanta udziału w spadku, który odpowiada, co najmniej dwóm normom zaludnienia powoduje utratę przez policjanta uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego".
Przepis § 6 pkt 4 rozporządzenia, nie wskazuje, że utrata uprawnień następuje w przypadku zamieszkiwania w nieruchomości będącej przedmiotem spadku. Tym samym bezzasadny pozostaje zarzut strony dotyczący nieprzepowadzenia postępowania administracyjnego w pełnym zakresie, a mianowicie w kwestii możliwości zamieszkania w domu w miejscowości B. [...], gdyż nie ma on znaczenia w przedmiotowej sprawie .
Natomiast cytowana przez funkcjonariusza teza wyroku WSA w Łodzi z dnia 07.10.2009r. III SA/Łd 292/09 dotyczy innego stanu faktycznego sprawy, a mianowicie przysądzenia własności nieruchomości, czyli jej nabycia w drodze licytacji komorniczej, a nie uzyskania udziału we współwłasności w wyniku spadkobrania.
Z przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wynika, że dom nadaje się do użytkowania. Zamieszkuje w nim matka strony oraz siostra z mężem i dwójką dzieci. Zaznaczyć należy, że przysługujący stronie udział w spadku o powierzchni mieszkalnej 29,33m˛ jest również zgodny z 4 normami zaludnienia przysługującymi rodzinie funkcjonariusza określonymi w przepisach rozporządzenia. Tym samym z uwagi na fakt, że funkcjonariusz w miejscowości pobliskiej miejscu pełnienia służby uzyskał część domu jednorodzinnego będącego przedmiotem spadku, gdzie udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia zasadne pozostaje cofnięcie uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Organ I instancji rozstrzygnięcie w powyższej sprawie oparł o przepisy art. 162 § 1 pkt 1 kpa, dotyczący wygaśnięcia decyzji z uwagi na fakt, że stała się bezprzedmiotowa z mocy prawa, stąd nie może on mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Natomiast podstawę decyzji powinien stanowić art. 163 kpa, zgodnie z którym "organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale , o ile przewidują to przepisy szczególne."
W skardze złożonej do Sądu, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 92 ust. 1 ustawy o policji, poprzez błędną wykładnię, skutkującą błędnym uznaniem, że pojęcie "posiadania" jest tożsame z terminem "tytułu prawnego do lokalu", co w konsekwencji niesłusznie doprowadziło do cofnięcia skarżącemu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego;
- § 1 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia, poprzez niezastosowanie treści tego przepisu, a w rezultacie błędne uznanie, że skarżący nie musi zajmować domu jednorodzinnego, będącego przedmiotem spadku, aby odmówić mu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, co doprowadziło do cofnięcia prawa do tego równoważnika skarżącemu;
- art. § 6 pkt 4 rozporządzenia poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że udział w wysokości 1/3 - w spadku, którego przedmiotem jest dom jednorodzinny, zamieszkały przez dwie rodziny, oznacza, że skarżący uzyskał lokal mieszkalny stanowiący w tym przypadku część domu, co doprowadziło do niesłusznego cofnięcia skarżącemu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego;
2/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 7 kpa, 77 kpa poprzez niezebranie i nierozpoznanie w sposób wyczerpujący całego materiału w sprawie i pominięcie faktu, że skarżący nie ma fizycznej możliwości zamieszkiwać w domu, do którego prawo odziedziczył w wysokości 1/3 udziału, co w konsekwencji doprowadziło do cofnięcia mu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego;
- art. 138 § 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji w części dotyczącej cofnięcia skarżącemu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu.
W uzasadnieniu skargi powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu. Dodatkowo wskazano, że orzeczenie NSA z dnia 29 listopada 2009 r., sygn. akt: I OSK 366/09, na które powołuje się organ II instancji dotyczy zgoła odmiennego stanu faktycznego, bowiem dotyczy sytuacji, gdy uprawniony wraz z rodziną zajmuje/mieszka w domu, który staje się przedmiotem spadku.
Podniesiono, że z art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, wynika jednoznacznie, że uprawnienie w postaci równoważnika za brak lokalu przysługuje tym, którzy takiego lokalu nie posiadają. Termin posiadanie nie sposób inaczej rozumieć niż zgodnie z art. 336 kc. Jest to stan faktyczny, faktyczne władztwo nad rzeczą. Fakt, że skarżący nabył prawo do części domu, zamieszkałego od dawna przez inne osoby, nie oznacza z automatu, że stał się posiadaczem lokalu mieszkalnego, w tym wypadku części domu.
Wskazano, że organ II instancji pomija dyspozycję przepisu § 1 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia, zgodnie z którym równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej zajmuje lokal mieszkalny. Ustawodawca celowo użył określenia zajmuje, bowiem chodziło mu o faktyczne zamieszkiwanie, a nie tylko nabycie tytułu prawnego do lokalu.
W ocenie Skarżącego przepis § 1 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia oraz przepis § 6 pkt 4 rozporządzenia dotyczy identycznego stanu faktycznego różni je jedynie sytuacja uprawnionego/zainteresowanego, który w pierwszym przypadku dopiero ubiega się o przyznanie prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu, a w drugim przypadku jest już uprawniony, a jego sytuacja faktyczna zmienia się. Absurdem było by przyjęcie, że w treści przepisu § 6 pkt 4 rozporządzenia nie chodzi o zajmowanie lokalu, stanowiącego przedmiot spadku, bowiem wówczas policjant, którym odziedziczył część domu, ale w nim nie mieszka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia miałby prawo do ubiegania się o to świadczenie, a na podstawie § 6 pkt 4 rozporządzenia istniałyby przesłanki do cofnięcia takiej decyzji. Prowadziło by to do kuriozalnych sytuacji. Tymczasem należy zakładać racjonalność ustawodawcy. Zresztą w treści przepisu § 6 pkt 4 rozporządzenia jest mowa o uzyskaniu lokalu mieszkalnego/części domu, a zatem posiłkując się chociażby treścią przepisu § 1 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia, należy zakładać, że również w tym wypadku ustawodawcy chodziło o fakt zamieszkiwania w odziedziczonej nieruchomości. Sam fakt udziału w spadku i nabycie prawa do 1/3 domu niewiele zmienia w sytuacji faktycznej/życiowej skarżącego. Zupełnie inaczej przedstawiałaby się sytuacja, gdyby Skarżący mieszkał w odziedziczonym domu, ale tak nie jest i nie ma takiej fizycznej możliwości. Organy I i II instancji w ogóle nie zbadały kto mieszka w domu jednorodzinnym stanowiącym przedmiot spadku, jak również czy skarżący ma możliwość zamieszkania tam z całą swoją rodziną.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej zwaną: "p.p.s.a.", doprowadziła Sąd do stanowiska, że w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu materialnemu i procesowemu, w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji.
Spór w przedmiotowej sprawie dotyczył w istocie wykładni § 6 ust. 4 rozporządzenia, który stanowi, że decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1, lub zmienił się jego stan rodziny, albo: w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będące przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia.
Sporna między stronami wykładnia ww. unormowania dotyczy regulacji odnoszącej się do cofnięcia uprawnienia do równoważnika pieniężnego (za brak lokalu mieszkalnego) wskutek uzyskania części domu jednorodzinnego będącej przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia.
Według organu, skarżący, cyt.: "nabył w spadku po zmarłym dnia [...].03.2019 r. ojcu 1/3 część domu w [...]". Przedmiotowy dom o powierzchni użytkowej 115m˛ ma 88 m˛ powierzchni mieszkalnej, stąd udział strony w spadku wynosi 29,33m˛ powierzchni mieszkalnej, przekracza zatem dwie normy zaludnienia tj. od 14-20m˛ powierzchni mieszkalnej, co spełnia warunki § 6 ust. 4 rozporządzenia do utraty świadczenia.
Według skarżącego natomiast, okoliczność, że nabył on prawo do części domu, zamieszkałego od dawna przez inne osoby, nie oznacza z automatu, że stał się posiadaczem lokalu mieszkalnego, w tym wypadku części domu. Posiłkował się wywodem, że z treści art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, wynika, iż uprawnienie w postaci równoważnika za brak lokalu przysługuje tym, którzy takiego lokalu nie posiadają, a termin posiadanie należy rozumieć zgodnie z art. 336 kc, co oznacza, że posiadanie jest stanem faktycznym, władaniem rzeczą, a nie stanem prawnym.
Dokonując analizy słuszności zaprezentowanych stanowisk w sprawie od razu należy stwierdzić, że żadne z nich nie jest w całości poprawne pod względem formalnoprawnym, albowiem skarżący nie nabył udziału w nieruchomości (o czym dalej), lecz stanowisko skarżącego w rozumieniu jego istoty zasługuje na uwzględnienie.
Dokonując wykładni § 6 ust. 4 rozporządzenia w omawianym zakresie, należy stwierdzić, że wyraża on normę stanowiącą o tym, że jeżeli wskutek spadku (udziału w spadku), funkcjonariusz uzyska część domu, odpowiadającą, co najmniej dwóm normom zaludnienia, to zachodzą przesłanki do cofnięcia uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego. Przepis ten zakłada więc, że zastosowanie zawartej w nim sankcji, uwarunkowane jest w ramach hipotezy tej regulacji łącznym zaistnieniem dwóch faktów, po pierwsze uzyskaniem spadku, a po drugie, uzyskaniem wskutek tego zdarzenia prawnego, lokalu, który odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia. Powyższe znaczenie ww. normy wynika już tylko z zastosowania wykładni językowej. Gdyby bowiem sam przedmiot spadku był decydujący w zakresie zastosowania sankcji, prawodawca, po słowie spadku, dodałby określenie: "którego przedmiotem jest lokal mieszkalny (część domu)". Zbędnym byłoby wówczas wprowadzenie odrębnego tekstu i to na początku hipotezy, o "uzyskaniu lokalu mieszkalnego (części domu)". Skoro jednak prawodawca zastosował wyodrębnienie tekstu o "uzyskaniu lokalu mieszkalnego (części domu)", jako sformułowania odrębnego od pojęcia spadku, to oznacza to, że miał na względzie zajście łącznie ww. zdarzeń (uzyskania spadku, a następnie wskutek tego uzyskania lokalu (domu).
Należy jednak podkreślić, że dokonana przez Sąd wykładnia ww. normy nie mogła być inna z uwagi również na konieczność jej zgodności z przepisami ustawy o Policji, a zwłaszcza jej art. 92 ust. 1, który stanowi o przesłankach do uzyskania równoważnika pieniężnego w sytuacji nieposiadania przez funkcjonariusza lokalu mieszkalnego. Przepis ten uwidacznia cel regulacji w zakresie prawa do ww. świadczenia, który ma rekompensować brak zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. Regulacja ta odnosi się do stanu faktycznego, a nie prawnego, co słusznie podnosił skarżący.
W przedmiotowej sprawie nie zaszły przesłanki do cofnięcia świadczenia, albowiem nie sposób uznać, że skarżący wskutek spadku uzyskał lokal mieszkalny. Niewątpliwie w skład masy spadkowej wchodzi dom opisany przez organy, co wynika z protokołu dziedziczenia (k. 15 akt administracyjnych). Należy jednak stwierdzić, że fakt wejścia tej nieruchomości do masy spadkowej nie oznacza, że - jak stwierdziły to błędnie obie strony - skarżący nabył udział w domu jednorodzinnym. Skarżący nabył jedynie udział 1/3 w spadku. To natomiast, jakie konkretnie prawa lub obowiązku wynikające z masy spadkowej przypadną mu w udziale zależeć będzie od rozstrzygnięcia w postaci działu spadku, którego, jak wynika z akt sprawy dotychczas nie przeprowadzono. Wskutek działu spadku, może dojść do sytuacji, że skarżący w ogóle nie uzyska udziału w ww. nieruchomości, lecz wierzytelność do uzyskania spłaty jego w niej udziału.
Co do drugiej niezbędnej przesłanki z § 6 ust. 4 rozporządzenia, tj. uzyskania przez skarżącego lokalu mieszkalnego (części domu), organy nie poczyniły jakichkolwiek ustaleń. W tej sytuacji bez wykazania tej okoliczności brak jest możliwości wykazania dokonania ziszczenia się przesłanek z omawianego przepisu.
Zarzuty skargi okazały się więc zasadne, tak, co do naruszenia prawa procesowego, jak i prawa materialnego.
Odnosząc się natomiast do argumentacji organów, należy wskazać, że zasadniczy problem występujący w niniejszym postępowaniu, a odnoszący się do kwestii, czy podstawą cofnięcia uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego, winno być ustalenie sytuacji prawnej, czy też faktycznej w zakresie korzystania z lokalu mieszkalnego, znajduje wyjaśnienie w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, w tym powołanych przez skarżącego, ale również w tych które powołał organ odwoławczy. I tak wyrok NSA z 23.11.2009 r., sygn. akt I OSK 366/09, dotyczył sytuacji zamieszkiwania funkcjonariusza w mieszkaniu, które odziedziczyła jego żona. Podobnie w powołanym przez organ, innym wyroku WSA w Gliwicach z dnia 26.10.2016 r., sygn. akt IV SA/Gl 238/16, żona funkcjonariusza odziedziczyła po swym ojcu 1/3 masy spadkowej, w skład której wchodzi również zamieszkiwany przez policjanta i jego rodzinę budynek mieszkalny.
Z uwagi na powyższe, zaszły przesłanki do wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych decyzji w przedmiotowej sprawie.
Dlatego też, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Ponowne rozpoznając sprawę organy zastosują się do oceny prawnej wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu.
W związku z tym, iż skarżący mimo, że był zwolniony od kosztów z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. d p.p.s.a. uiścił wpis od skargi w kwocie 200 zł , należało mu tą kwotę zwrócić na podstawie art. 225 p.p.s.a. (pkt 2 wyroku).