II SA/BD 211/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2021-05-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
ustawa o lasachplan urządzenia lasuzarządzenie starostygrunty rolneklasyfikacja gruntówprodukcja leśnapostępowanie administracyjneWSAuchylenie zarządzenia

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zarządzenie starosty zatwierdzające uproszczony plan urządzenia lasu, uznając, że nie wykazano, iż cała działka skarżącej jest przeznaczona do produkcji leśnej.

Skarżąca kwestionowała zarządzenie starosty zatwierdzające uproszczony plan urządzenia lasu (UPUL) dla swojej działki, zarzucając m.in. brak zawiadomienia o wyłożeniu projektu, nieprawidłowe zakwalifikowanie części działki jako lasu oraz naruszenie przepisów dotyczących minimalnej powierzchni lasu dla UPUL. Sąd uchylił zarządzenie, stwierdzając, że organ nie wykazał, iż cała działka skarżącej spełnia kryterium przeznaczenia do produkcji leśnej, co jest niezbędne do uznania jej za las w rozumieniu ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę A. Z. na zarządzenie Starosty zatwierdzające uproszczony plan urządzenia lasu (UPUL). Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące braku zawiadomienia o wyłożeniu projektu, nieprawidłowego objęcia całej jej działki UPUL, mimo że część stanowiły grunty rolne, oraz naruszenia przepisów o minimalnej powierzchni lasu dla sporządzenia UPUL. Sąd, analizując sprawę, uznał, że zarzut braku pisemnego zawiadomienia skarżącej o wyłożeniu projektu UPUL nie mógł stanowić podstawy do uchylenia zarządzenia, gdyż obowiązek ten spoczywa na wójcie gminy, a nie na staroście, a sama procedura zatwierdzania UPUL nie jest decyzją administracyjną. Kluczową kwestią stało się jednak ustalenie, czy cała działka skarżącej o powierzchni 4,06 ha, z czego 3,73 ha to grunty rolne, może być uznana za las w rozumieniu ustawy o lasach. Sąd, powołując się na orzecznictwo NSA, podkreślił, że dla uznania gruntu za las konieczne jest spełnienie kryteriów przyrodniczego, przestrzennego (co najmniej 0,10 ha) oraz przeznaczenia do produkcji leśnej. W tej sprawie organ nie wykazał, na jakiej podstawie cała działka została uznana za przeznaczoną do produkcji leśnej, zwłaszcza w kontekście zapisów w ewidencji gruntów i budynków wskazujących na grunty rolne. Sąd stwierdził, że brak jest dowodów na to, że istniejące zadrzewienie nadaje się do produkcji leśnej lub że skarżąca faktycznie prowadziła taką produkcję. W konsekwencji, uznając, że organ nie zastosował prawidłowo przepisów prawa materialnego, Sąd uchylił zaskarżone zarządzenie. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz skarżącej.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zatwierdzenie UPUL nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu KPA, lecz aktem z zakresu administracji publicznej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych, które kwalifikuje zatwierdzenie UPUL jako akt z zakresu administracji publicznej, a nie decyzję administracyjną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

u.l. art. 22 § ust. 2

Ustawa o lasach

Zatwierdzenie UPUL przez starostę nie jest decyzją administracyjną.

u.l. art. 3 § pkt 1 lit. a

Ustawa o lasach

Definicja lasu wymaga spełnienia kryteriów przyrodniczego, przestrzennego i przeznaczenia do produkcji leśnej.

Pomocnicze

u.l. art. 21 § ust. 4

Ustawa o lasach

Obowiązek zawiadomienia o wyłożeniu projektu UPUL spoczywa na wójcie, nie na staroście.

u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 3 § pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zatwierdzenie UPUL jest aktem z zakresu administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego zarządzenia.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit c)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez organ, że cała działka skarżącej jest przeznaczona do produkcji leśnej, co jest niezbędne do uznania jej za las w rozumieniu ustawy o lasach.

Odrzucone argumenty

Zarzut braku pisemnego zawiadomienia skarżącej o wyłożeniu projektu UPUL przez starostę (uznany za niezasadny w kontekście właściwości organu i procedury).

Godne uwagi sformułowania

zatwierdzenie uproszczonego planu urządzenia lasu nie jest decyzją administracyjną, lecz jest aktem z zakresu administracji publicznej dla ustalenia, że grunt jest lasem w znaczeniu prawa administracyjnego (...) konieczne jest spełnienie nie tylko kryterium przyrodniczego (...) i kryterium przestrzennego (...), lecz także kryterium przeznaczenia (do produkcji leśnej) nie można stwierdzić, czy na przedmiotowej nieruchomości znajduje się las w rozumieniu ustawy o lasach

Skład orzekający

Grzegorz Saniewski

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Piechowiak

sędzia

Renata Owczarzak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja definicji lasu w ustawie o lasach, zwłaszcza w kontekście kryterium przeznaczenia do produkcji leśnej oraz rozróżnienia między lasem a zadrzewieniem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury zatwierdzania UPUL i definicji lasu na gruncie ustawy o lasach. Nie dotyczy bezpośrednio kwestii podatkowych, choć może mieć na nie wpływ.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej definicji prawnej 'lasu' i jej praktycznych konsekwencji dla właścicieli gruntów, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców niż tylko prawnicy specjalizujący się w prawie leśnym.

Czy Twój las to na pewno las? Sąd wyjaśnia kluczowe kryteria.

Dane finansowe

WPS: 697 PLN

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Bd 211/21 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2021-05-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-02-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Elżbieta Piechowiak
Grzegorz Saniewski /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Owczarzak
Symbol z opisem
6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Sygn. powiązane
I OSK 117/22 - Wyrok NSA z 2023-03-09
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
uchylono zaskarżone zarządzenie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak sędzia WSA Renata Owczarzak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. Z. na zarządzenie Starosty z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia uproszczonego planu urządzania lasu 1. uchyla zaskarżone zarządzenie; 2. zasądza od Starosty na rzecz skarżącej 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Starosta W. zarządzeniem z [...] czerwca 2020 r. nr [...] zatwierdził uproszczony plan urządzenia lasu dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa położonych na terenie gminy F..
Skargę na to zarządzenie (akt zatwierdzenia uproszczonego planu urządzenia lasu) wniosła A. Z., właścicielka działki nr [...] w obrębie Witoszyn N. wnosząc o jego uchylenie.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu aktowi naruszenie:
1) Art. 22 ust. 2 w zw. z art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1463) poprzez zatwierdzenie uproszczonego planu urządzenia lasu (w skrócie UPUL), mimo że Skarżąca (właściciela działki nr 54) nie została zawiadomiona na piśmie o wyłożeniu projektu UPUL, co uniemożliwiło jej złożenie zastrzeżeń i wniosków w sprawie planu,
2) Art. 22 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o lasach poprzez zatwierdzenie UPUL obejmującego działkę nr [...] mimo że ta działka nie została przeznaczona do produkcji leśnej – co potwierdza chociażby decyzja Wójta Gminy F. z lat 2019 i 2020 w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego, gdzie 3,73 ha stanowią grunty rolne (podatek rolny),
3) Art. 22 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o lasach, poprzez zatwierdzenie UPUL dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] której powierzchnia wynosi 4,06 ha (z czego 3,73 to grunty rolne) – w sytuacji kiedy sporządzenie uproszczonego planu urządzenia lasu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku lasu o obszarze co najmniej 10 ha,
4) Art. 7 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 4 pkt 6 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1161 ze zm.) poprzez istotne ograniczenie w wykonywaniu prawa własności skarżącej.
W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że pomimo istnienia ustawowego obowiązku zawiadamiania na piśmie właścicieli lasów o fakcie wyłożenia projektu UPUL - takiego zawiadomienia w niniejszej sprawie nie otrzymała. O wyłożeniu projektu UPUL dowiedziała się przez przypadek w Urzędzie Gminy F. [...] grudnia 2020 r.
Skarżąca wskazała, że pomimo istnienia zatwierdzonego UPUL nadal naliczany był podatek rolny. Ponadto wskutek zatwierdzenia UPUL nie ma możliwości przekwalifikowania działki, ma problem z jej sprzedażą, niewłaściwym wyliczeniem podatku leśnego lub rolnego.
W odpowiedzi na skargę Starosta organ wniósł o jej oddalenie.
Organ podniósł, że wszyscy właściciele nieruchomości zamieszkujący na terenie Gminy F. zostali poinformowani o wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu indywidulnie oraz informacja ta została wywieszona na tablicach ogłoszeń w każdym sołectwie. Jak wynika z pisma Wójta Gminy F., osoby zamieszkałe poza granicami gminy zostały poinformowane telefonicznie lub listownie bez potwierdzenia odbioru korespondencji.
Starosta wskazał ponadto, że Skarżąca wiedziała, iż grunt stanowiący jej własność posiada użytek Ls i w związku z tym podlega uproszczonemu planowi urządzenia lasu. W tym względzie organ wskazał na wypis i wyrys z ewidencji gruntów.
Starosta podniósł, że rozbieżności w powierzchni przeznaczonej do produkcji leśnej na nieruchomości Skarżącej zostały zauważone w trakcie prac przy sporządzaniu UPUL. Na nieruchomości Skarżącej stwierdzono młodnik sosnowy z sadzenia. Najwcześniejszy zapis fotograficzny potwierdzający jego istnienie pochodzi z 2010 r. (geoportal, Google Earth Pro). Dane te nie są objęte ochroną - Skarżąca miała możliwość weryfikacji informacji o swojej nieruchomości.
Starosta wskazał, że zgodnie z § 12 umowy z 2019 r. o wykonanie projektu UPUL wykonawca przed przystąpieniem do prac terenowych powiadomi sołtysów wsi o prowadzeniu praz urządzeniowych i terenowych i uzgodni z nimi sposób informowania o tym fakcie właścicieli lasów. Dowodzi to, że Skarżąca już na etapie wykonywania prac terenowych przez wykonawcę projektu UPUL miała świadomość, iż będzie kolejny uproszczony plan urządzenia lasu.
Zdaniem Starosty nie podlega wątpliwości, że właściciel posiadający las i prowadzący rzetelną gospodarkę leśną zgodnie z przepisami ustawy o lasach, dbając o swoją własność, chcąc wykonać jakiekolwiek czynności musi je wykonywać zgodnie z wytycznymi uproszczonych planów urządzenia lasu lub inwentaryzacją. Organ zwrócił uwagę na negatywne konsekwencje uchylenia UPUL dla innych właścicieli lasów na terenie Gminy F. (brak możliwości pozyskiwania drewna, wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych) oraz możliwe szkody środowiskowe ze względu na brak pielęgnacji upraw, możliwe zagrożenie wskutek niemożności usuwania drzew zagrażających bezpieczeństwu.
Starosta wskazał, że w UPUL zadania gospodarcze zostały określone przede wszystkim dla użytku Ls o powierzchni 0,33 ha.
Starosta podkreślił, że podczas sporządzania UPUL prawidłowym jest uwzględnienie wszystkich rozbieżności, zarówno zalesienia czyli zwiększenia powierzchni leśnej, jak i ubytków. W sytuacji gdy właściciel dokonałby zalesienia nie dokonując zmian ewidencyjnych, nie mógłby prowadzić gospodarki leśnej. Dokumentacja fotograficzna wskazuje, że właścicielka użytkowana grunt niezgodnie z przeznaczeniem "grunt rolny"; skoro powierzchnia została zalesiona określenie zadań gospodarczych było obowiązkowe.
Starosta wskazał ponadto, że samo określenie zadań nie powoduje zmian ewidencyjnych automatycznie. Zmiany te wymagają kolejnej odrębnej procedury, w trakcie której klasyfikator, o ile stwierdzi rozbieżność lub błąd pomiędzy zapisami UPUL, nie dokona klasyfikacji, a dalszym etapem będzie wprowadzenie erraty lub aneksu do planu. Działania te stanowią kolejny etap weryfikacyjny, wobec czego uchylenie całego aktu w sytuacji wniesienia uwag przez jednego z właścicieli odbije się szkodą dla całego obszaru gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek Sąd nie podziela w pełni stanowiska Skarżącej.
Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Na wstępie rozważań merytorycznych należy wskazać, że Sąd podziela prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, iż dokonywane przez starostę, na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy o lasach, zatwierdzenie uproszczonego planu urządzenia lasu nie jest decyzją administracyjną, lecz jest aktem z zakresu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2019r. sygn. II OSK 3773/19, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 14 listopada 2018 r. sygn. II SA/Bd 952/18).
Nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut Skarżącej odnośnie braku powiadomienia jej na piśmie o wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu.
Jak wyżej wskazano – zatwierdzenie uproszczonego planu urządzenia lasu (UPUL) nie jest decyzją w indywidualnej sprawie w rozumieniu art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a."). Nie stosuje się więc do niego przepisów ogólnych postępowania administracyjnego przewidzianych dla rozstrzygnięcia administracyjnego w indywidulanej sprawie, jakim jest decyzja administracyjna. Ustawa o lasach, regulując procedurę zatwierdzania uproszczonego planu urządzenia lasu, nie przewiduje po stronie starosty zatwierdzającego UPUL poinformowania właścicieli lasów (podmiotów prywatnych) o sporządzeniu i wyłożeniu do publicznego wglądu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu, mimo że zostaje on wyłożony do publicznego wglądu w urzędzie gminy na okres 60 dni. To właściwy wójt gminy (burmistrz lub prezydent miasta) ma obowiązek zawiadomić na piśmie właścicieli lasów o tym, że taki projekt planu został sporządzony i wyłożony do publicznego wglądu. Informacja w tym przedmiocie powinna także zawierać pouczenie, że przyjęty projekt takiego planu będzie podstawą naliczania podatku leśnego. Co szczególnie istotne, ustawodawca w żaden sposób nie uzależnia skuteczności jakiejkolwiek czynności starosty w sprawie zatwierdzenia uproszczonego planu od dokonania przez właściwego wójta takiego poinformowania. Powiadomienie, o którym mowa w przepis art. 21 ust. 4 ustawy o lasach, pełni zatem jedynie rolę pomocniczą, a nie wiodącą. Co więcej, ustawa w art. 21 ust. 5 wskazuje, że 30-dniowy termin do złożenia przez zainteresowanych właścicieli lasów zastrzeżeń i wniosków w sprawie planu biegnie od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu. Jest to zatem jeden termin dla wszystkich zainteresowanych właścicieli lasów, nie zaś osobny termin biegnący odrębnie dla każdego z poszczególnych właścicieli lasów, liczony od dnia pisemnego zindywidualizowanego zawiadomienia każdego z tych podmiotów. Stąd też termin ten, niezależnie do oceny trafności i funkcjonalności takiego stanu rzeczy, jest w swej istocie niezależny od zawiadomienia właścicieli lasów o wyłożeniu planu do publicznego wglądu, co zresztą koresponduje z subsydiarnym charakterem powiadomienia, o którym mowa w art. 21 ust. 4 omawianej ustawy (por. wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2014 r. sygn.. II Sa/Po 1301/13). Sam zatem brak pisemnego powiadomienia Skarżącej o wyłożeniu do publicznego wglądu UPUL – w sytuacji kiedy nie jest kwestionowane, że w sprawie doszło do publicznego wyłożenia projektu UPUL, o czym publicznie informowano (k. 89 – k. 93 k. 97 akt administracyjnych) nie mógł mieć wpływu na wynik sprawy. W tym zakresie brak zatem przesłanki uchylenia zaskarżonego aktu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Zasadniczą kwestią w sprawie jest kwestia prawidłowości ujęcia w UPUL jako lasu całości działki nr [...] (stanowiącej własność Skarżącej) o powierzchni 4,06 ha, a nie jedynie tej jej części, która w ewidencji gruntów i budynków sklasyfikowana jest jako LsIV o powierzchni 0,33 ha (k. 133 akt administracyjnych).
Należy w tym względzie przede wszystkim zaznaczyć, że jak wynika z akt sprawy, wbrew sugestiom Starosty z odpowiedzi na skargę - zatwierdzony UPUL odnosi się do całości, a nie tylko do części działki Skarżącej. Zawarte w UPUL wskazania gospodarcze (k. 130 akt administracyjnych) odnoszą się bowiem nie tylko ("przede wszystkim" – jak to ujmuje Starosta) do powierzchni gruntu oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako LsIV, ale w także do powierzchni gruntu oznaczonych jako PsVI, PsV, RVI i RV. W stosunku do powierzchni LsIV uproszczony plan urządzenia lasu przewiduje w ramach zdań w zakresie gospodarki leśnej zabieg gospodarczy oznaczony jako "TP" (trzebież późna – objaśnienia skrótów k. 125 akt administracyjnych). Taki sam rodzaj zabiegu gospodarczego przewidziany jest odnośnie powierzchni oznaczonych jako PsV i części powierzchni RV. Także odnośnie pozostałych części nieruchomości Skarżącej przewidziane są zabiegi gospodarcze w ramach zadań w zakresie gospodarki leśnej: oprócz TP także CP (czyszczenie późne) i TW (trzebież wczesna). Uznanie całości działki Skarżącej jako lasu wynika także z zawartego w UPUL opisu taksacyjnego (k. 128 – 129 akt administracyjnych, objaśnienia k. 125 akt administracyjnych).
Objęcie danej nieruchomości uproszczonym planem urządzenia lasu wymaga przede wszystkim stwierdzenia, że na tej nieruchomości znajduje się "las". Nie chodzi przy tym o las w rozumieniu potocznym, gdyż ustawa o lasach zawiera prawną definicję lasu. Zgodnie z art. 3 ustawy o lasach lasem w rozumieniu ustawy jest grunt:
1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony:
a) przeznaczony do produkcji leśnej lub
b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo
c) wpisany do rejestru zabytków;
2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.
Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2020 r. sygn. II OSK 1006/19 i wskazane tam orzecznictwo), że dla ustalenia, że grunt jest lasem w znaczeniu prawa administracyjnego (tj. cytowanego art. 3 ustawy o lasach), konieczne jest spełnienie nie tylko kryterium przyrodniczego (pokrycie roślinnością leśną) i kryterium przestrzennego (zwarta powierzchnia co najmniej 0,10 ha), lecz także kryterium przeznaczenia (do produkcji leśnej; art. 3 pkt 1 lit. a), bądź jednej z pozostałych przesłanek - z lit. b (grunt stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego) lub lit. c (grunt wpisany do rejestru zabytków). Z punktu widzenia rozumienia pojęcia lasu istotne jest czy spełnia on wszystkie kryteria określone w art. 3 pkt 1 lit. a - c ustawy o lasach. Kryteria podstawowe: przyrodnicze, przestrzenne i przeznaczenia, muszą być spełnione łącznie, by można było mówić o lesie w znaczeniu art. 3 pkt 1 ustawy o lasach.
W świetle powyższego decydujące dla określenia, czy przedmiotowy grunt (działka nr [...]) miał charakter leśny, było nie tylko ustalenie, czy miał on odpowiednią powierzchnię (kryterium przestrzenne) oraz czy był pokryty roślinnością leśną (kryterium przyrodnicze), ale także, czy był on przeznaczony do prowadzenia produkcji leśnej (kryterium przeznaczenia). W przedmiotowej sprawie ustaleń co do ostatniej ze wskazanych przesłanek (kryterium przeznaczenia do produkcji leśnej) nie poczyniono, w związku z powyższym na obecnym etapie postępowania nie można stwierdzić, czy na przedmiotowej nieruchomości znajduje się las w rozumieniu ustawy o lasach. Dopiero przeprowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie pozwoli na ustalenie czy mamy do czynienia z lasem zlokalizowanym na spornej części przedmiotowej nieruchomości.
Mając na względzie zakres takiego postępowania dowodowego należy zaznaczyć, że o tym, czy dany grunt ma charakter leśny nie przesądzają zapisy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. Wymienione akty, jak wynika z art. 14 ust. 3 ustawy o lasach, dotyczą bowiem jedynie gruntów które są przeznaczone do "zalesienia", a nie do "produkcji leśnej" (por. wyrok NSA z 18 grudnia 2019 r. sygn. I OSK 1092/18).
Wbrew stanowisku Skarżącej o tym, że mamy bądź nie mamy do czynienia z lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach nie przesądzają także decyzje podatkowe. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 888) - lasem w rozumieniu ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy. Także art. 1a ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170) w zakresie kwalifikacji poszczególnych rodzajów użytków gruntowych (użytki rolne, lasy itd.) wskazuje na grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Rozstrzygając o należnościach podatkowych organy administracji nie dokonują zatem samodzielnie oceny charakteru danego gruntu. Ich ocena powtarza jedynie to, co zapisano w ewidencji gruntów i budynków.
Z drugiej strony aczkolwiek o kwalifikacji gruntu jako lasu w oparciu o kryterium przeznaczenia co do zasady rozstrzygają dane z ewidencji gruntów – mogą być one podważone poprzez wykazanie niezgodności zapisów zawartych w ewidencji z rzeczywistym stanem rzeczy (por. wyrok NSA z 23 września 2020 r. sygn. II OSK 1386/20). Wymaga to dokonania ustaleń w terenie, ewentualnie zgromadzenia dokumentów potwierdzających przeznaczenie istniejącego lasu.
Z powyższego wynika, że ustalenie iż mamy do czynienia z lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach wymaga ustalenia stanu faktycznego pod kątem spełnienia przez dany grunt wszystkich przesłanek z art. 3 ustawy o lasach, pozwalających uznać go za las, w szczególności spełnienia przesłanki "przeznaczenia do produkcji leśnej". W przedmiotowej sprawie z akt sprawy wynika jedynie, że działka Skarżącej jest pokryta w całości roślinnością leśną i grunt pokryty taką roślinnością ma powierzchnię ponad 0,10 ha. Z akt sprawy nie wynika natomiast na jakiej podstawie Starosta ustalił, że sporna część gruntów działki Skarżącej jest przeznaczona do produkcji leśnej, zwłaszcza w kontekście ustalenia, że sporna część gruntów w ewidencji gruntów i budynków nie została oznaczona jako las. Brak w szczególności jakichkolwiek dowodów na twierdzenie wykonawcy projektu UPUL (k. 140 akt administracyjnych), że przedmiotowy las to "las z sadzenia wykonanego ok. 2000 – 2002". Nie wiadomo także na jakiej podstawie Organ uznał, że istniejące na gruncie Skarżącej zadrzewienie ze względu na swój charakter w ogóle nadaje się "do produkcji leśnej". Z żadnego przepisu prawa nie wynika, że każdy las (w znaczeniu przyrodniczym) automatycznie jest tego rodzaju lasem, który ze względu na swoje cechy może być przeznaczony do produkcji leśnej. W przypadku jeżeli istniałby taki automatyzm – zbędne byłoby wyróżnienie przez ustawodawcę "przeznaczenia do produkcji leśnej" jako odrębnej przesłanki pozwalającej kwalifikować dany las (w znaczeniu przyrodniczym) jako las w znaczeniu ustawy o lasach. Z akt sprawy nie wynika także, aby na spornym obszarze nieruchomości Skarżącej w sposób faktyczny prowadziła ona produkcję leśną.
Należy zauważyć, że żaden przepis prawa nie przymusza właściciela gruntu porośniętego roślinnością leśną (a więc lasu w rozumieniu przyrodniczym) do prowadzenia produkcji leśnej. Nie jest zatem wykluczone, aby na danej nieruchomości występował nie las, ale zadrzewienie (por. art. 5 pkt 27 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody) odnośnie którego obowiązują przepisy ustawy o ochronie przyrody chroniące drzewa przed wycinką (por. wyrok WSA w Gliwicach z 17 stycznia 2011 r. sygn. II SA/Gl 1101/09).
W tym stanie rzeczy należy uznać, że organ zatwierdzający uproszczony plan urządzenia lasu nie zastosował prawidłowo przepisów prawa materialnego dotyczących sporządzania ww. aktu, w szczególności zaś art. 22 ust. 2 ustawy o lasach. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby organ ustalił, że cały grunt stanowiący nieruchomość Skarżącej jest pokryty lasem spełniającym kryterium przeznaczenia do produkcji leśnej.
Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone zarządzenie.
Sąd nie dopatrzył się przy tym przesłanek, aby uchylić zaskarżony akt w części, w szczególności ze względu na jego zasięg obszarowy (lasy na terenie całej Gminy F.). Należy podkreślić, że stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy, które organ przedstawił Sądowi wypełniając wynikający z art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązek przedstawienia akt kompletnych i uporządkowanych – nie wynika, aby zarządzenie nr [...] dotyczyło innego uproszczonego planu urządzenia lasu niż przedstawiony Uproszczony Plan Urządzenia Lasu Obręb ewidencyjny Witoszyn N. o powierzchni ogólnej 10,9257 ha. Przedstawione akta nie zawierają żadnych innych dokumentów – uproszczonych planów urządzenia lasu. Ponadto w samym zarządzeniu mowa jest tylko o jednym zatwierdzanym załączniku (a więc należy rozumieć że mowa w nim o jednym uproszczonym planie urządzenia lasu), a nie o wielu załącznikach stanowiących odrębne uproszczone plany urządzenia lasu. Uwzględniając zatem, że grunty Skarżącej zajmują 4,06 ha z niecałych 11 ha objętych przedmiotowym UPUL, nie można stwierdzić, aby uchylenie przedmiotowego zarządzenia miało skutek dla całej gminy.
W ponownym postępowaniu Organ winien wydać rozstrzygnięcie po ustaleniu, czy spełniona jest przesłanka "przeznaczenia do produkcji leśnej" w odniesieniu do spornej części działki nr [...].
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800), biorąc pod uwagę wysokość uiszczonego wpisu oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę