II SA/Bd 186/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą zatwierdzenia podziału nieruchomości, uznając, że nie zaszła przesłanka niezbędności podziału dla korzystania z budynku mieszkalnego.
Skarżący T. K. wniósł o zatwierdzenie podziału nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym i handlowo-usługowym, powołując się na art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który zezwala na podział niezależnie od planu zagospodarowania przestrzennego w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Organy administracji odmówiły zatwierdzenia podziału, uznając, że taka niezbędność nie wystąpiła. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że pojęcie "niezbędności" wymaga ścisłej interpretacji i nie jest spełnione przez sam fakt posiadania na jednej działce budynków o różnym przeznaczeniu.
Sprawa dotyczyła skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą zatwierdzenia podziału nieruchomości. Skarżący chciał podzielić działkę nr [...] o pow. 0,1389 ha na dwie mniejsze: nr [...] (0,0808 ha) zabudowaną budynkiem mieszkalnym i nr [...] (0,0581 ha) zabudowaną budynkiem handlowo-usługowym. Podstawą wniosku był art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.), który pozwala na podział nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego, jeśli jest on niezbędny do korzystania z budynku mieszkalnego. Organy administracji uznały, że przesłanka "niezbędności" nie została spełniona, ponieważ obecne zagospodarowanie nieruchomości umożliwia prawidłowe korzystanie z budynków, a sam fakt posiadania na jednej działce budynków o różnym przeznaczeniu nie jest wystarczający do dokonania podziału w trybie wyjątkowym. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 95 pkt 7 w zw. z art. 4 pkt 3a u.g.n. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę. Sąd podkreślił, że art. 95 u.g.n. jest przepisem szczególnym i wymaga ścisłej interpretacji. Zwrot "niezbędny" oznacza koniecznie potrzebny, bez którego nie można się obejść. Sąd podzielił stanowisko organów, że sama obecność budynku mieszkalnego i usługowego na jednej działce nie przesądza o "niezbędności" podziału. Skarżący nie wykazał, aby prawidłowe korzystanie z budynku mieszkalnego było uwarunkowane wydzieleniem odrębnej działki. Sąd uznał, że wielkość, struktura i położenie nieruchomości umożliwiają korzystanie z istniejących budynków, a tym samym nie zaszła przesłanka z art. 95 pkt 7 u.g.n. Rozstrzygnięcie opierało się na ścisłej wykładni przepisu, zgodnie z którą podział jest możliwy tylko w sytuacji, gdy bez niego nie można korzystać z budynku mieszkalnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, podział nieruchomości na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n. jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy bez niego nie można obejść się dla prawidłowego korzystania z budynku mieszkalnego. Sam fakt posiadania na jednej działce budynków o różnym przeznaczeniu nie jest wystarczającą przesłanką.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 95 pkt 7 u.g.n. jest przepisem szczególnym wymagającym ścisłej interpretacji. "Niezbędność" oznacza konieczność, a nie jedynie wygodę czy opłacalność. Skarżący nie wykazał, aby prawidłowe korzystanie z budynku mieszkalnego było uwarunkowane wydzieleniem odrębnej działki, a obecne zagospodarowanie nieruchomości umożliwia korzystanie z budynków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.g.n. art. 95 § pkt 7
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Podział nieruchomości może nastąpić niezależnie od ustaleń planu miejscowego w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. "Niezbędność" oznacza konieczność, a nie jedynie wygodę czy opłacalność. Interpretacja przepisu musi być ścisła.
Pomocnicze
u.g.n. art. 4 § pkt 3a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Definicja działki budowlanej: zabudowana działka gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce.
u.g.n. art. 96 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 97 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada legalności i praworządności.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania działań w celu realizacji uzasadnionych interesów strony.
k.p.a. art. 8 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151
Podstawa oddalenia skargi.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącego oparta na interpretacji art. 95 pkt 7 u.g.n. jako umożliwiającej podział w celu oddzielenia budynku mieszkalnego od usługowego, niezależnie od faktycznej "niezbędności" dla korzystania z budynku mieszkalnego. Argumentacja skarżącego kwestionująca konieczność spełnienia przez obie wydzielone działki wymogów planu miejscowego, gdy podział następuje na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n.
Godne uwagi sformułowania
"niezbędność" dla korzystania z budynku mieszkalnego to coś więcej niż opłacalność czy wygoda. "niezbędny" oznacza taki, który jest koniecznie potrzebny i nie można się bez niego obejść. Przepis art. 95 u.g.n. stanowi lex specialis, w stosunku do ogólnych zasad obowiązujących przy podziale nieruchomości. Określone w art. 95 u.g.n. wyjątki należy interpretować ściśle.
Skład orzekający
Anna Klotz
przewodniczący
Grzegorz Saniewski
sprawozdawca
Joanna Brzezińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisu art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności pojęcia \"niezbędności\" wydzielenia działki budowlanej dla budynku mieszkalnego oraz zasady ścisłej wykładni przepisów szczególnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości zabudowanej budynkami o różnym przeznaczeniu i ścisłej interpretacji przepisu stanowiącego wyjątek od reguły planistycznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego przepisu dotyczącego podziału nieruchomości, który często budzi wątpliwości interpretacyjne. Wyjaśnia, kiedy można dokonać podziału niezależnie od planu zagospodarowania przestrzennego, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości.
“Kiedy można podzielić działkę z budynkiem mieszkalnym i usługowym? Sąd wyjaśnia kluczową "niezbędność".”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 186/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2023-05-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-02-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Anna Klotz /przewodniczący/ Grzegorz Saniewski /sprawozdawca/ Joanna Brzezińska Symbol z opisem 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości Hasła tematyczne Nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1899 art. 95 pkt 7, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości oddala skargę. Uzasadnienie 1. Prezydent M. T., działając na podstawie art. 95 pkt 7, art. 96 ust. 1 i art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1899, zwanej w skrócie "u.g.n.") decyzją z [...] października 2022 r. nr [...] odmówił T. K. (tj. Skarżącemu) zatwierdzenia podziału nieruchomości – działki nr [...] o pow. 0,1389 ha położonej w T. przy ul. [...], na dwie działki: nr [...] o pow. 0,0808 ha i nr [...] o pow. 0,0581 ha. 2. Prezydent wskazał, że dla wnioskowanego terenu istnieje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jednak wnioskodawca wystąpił o dokonanie podziału niezależnie od ustaleń planu, to jest na podstawie artykułu 95 punkt 7 u.g.n. Przepis ten stanowi że niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Ustawa o gospodarce nieruchomościami w artykule 4 punkt 3a zawiera definicję działki budowlanej. Według tego przepisu przez działkę budowlaną należy rozumieć zabudowaną działkę gruntu której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce. 3. Prezydent stwierdził, że zabudowana budynkiem mieszkalnym i budynkiem handlowo-usługowym działka nr [...] o powierzchni 0,1389 ha jest działką budowlaną wypełniającą definicję zawartą w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Działka ma konieczną obsługę dla postawionych na niej budynków, ma odpowiednią wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej i zapewnia niezbędną konieczną obsługę dla posadowionego na niej budynku mieszkalnego, czyniąc korzystanie z niego prawidłowym i racjonalnym. 4. Prezydent podkreślił, że art. 95 u.g.n. należy intepretować ściśle, gdyż ustanawia on wyjątki od generalnej zasady związania ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Należy więc uznać, że "niezbędność" dla korzystania z budynku mieszkalnego to coś więcej niż opłacalność czy wygoda. Wydzielenie działki musi być konieczne do prawidłowego korzystania z posadowionego na niej budynku mieszkalnego, a nie jedynie korzystne czy wystarczające. 5. Prezydent uznał, że argumentem przemawiającym za dokonaniem podziału przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 95 ust. 7 u.g.n. nie jest wskazywana przez Skarżącego okoliczność, że na działce znajdują się dwa budynki o różnym przeznaczeniu. Okoliczność ta nie dotyczy bowiem przesłanki w postaci niezbędności podziału do korzystania z budynku mieszkalnego; gdyby ta okoliczność była wystarczająca do podziału, to ustawodawca by ją wskazał. 6. W wyniku rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium") decyzją z [...] grudnia 2022 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta. 7. Kolegium ustaliło, że Skarżący jest użytkownikiem wieczystym przedmiotowej działki. Na terenie, na którym położona jest objęta wnioskiem o podział nieruchomość obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia [...] października 1999 roku (Dz. Urz. Woj. Kuj- Pom. Nr [...] poz.124 z dnia [...] kwietnia 2000 r. zm. uchwała Nr [...] Rady M. T. z dnia [...] maja 2021 r. Dz. Urz. Woj. Kuj. – Pom. z 2021 r. poz. 2597). Objęta wnioskiem o podział nieruchomość została zlokalizowana w jednostce planistycznej oznaczonej na rysunku planu symbolem 13 MJU – tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą i zabudowę usług rzemiosła nieuciążliwego (§ 21 ust. 1 uchwały). Na tym terenie plan ustala lokalizację zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej oraz zabudowy mieszkaniowej bliźniaczej. W odniesieniu do zabudowy mieszkaniowej wolnostojącej przewidziano minimalną powierzchnię działki [...],06 ha (§ 21 ust. 2 pkt 1 lit. a uchwały). Wynika zatem z tego zakaz tworzenia i zabudowywania działek mniejszych niż 600 m2. 8. Kolegium podzieliło stanowisko Prezydenta co do konieczności ścisłego interpretowania art. 95 pkt 7 u.g.n. oraz stanowisko, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi określona w art. 95 pkt 7 u.g.n. przesłanka podziału w postaci niezbędności do korzystania z budynku mieszkalnego. 9. Kolegium podniosło, że w przypadku, gdy dotychczasowa zabudowana już nieruchomość ma być przedmiotem podziału, podział taki jest możliwy, jeżeli zmierza do wydzielenia tej części dzielonej nieruchomości, która – tworząc działkę budowlaną, w rozumieniu u.g.n. - zapewni zgodne z celem i przeznaczeniem korzystanie z posadowionych na niej budynków i znajdujących się na niej urządzeń. Przy podziale nieruchomości zabudowanej celem jest zapewnienie prawidłowego (zgodnego z celem) i racjonalnego (zgodnego z przeznaczeniem) korzystania z budynków i urządzeń położonych na wydzielonej działce, przez co należy rozumieć podział w oparciu o kryteria faktyczne (dotychczasowa legalna zabudowa), który nie będzie sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa własności. 10. Kolegium podzieliło stanowisko Prezydenta, że niezbędność wydzielania działki budowlanej dla korzystania z budynku mieszkalnego to coś więcej niż opłacalność czy wygoda. Wydzielenie takiej działki musi być konieczne dla prawidłowego korzystania z posadowionego na niej budynku mieszkalnego, a nie jedynie korzystne. Zastosowanie trybu wynikającego z artykułu 95 punkt 7 u.g.n. może mieć miejsce, o ile istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym. 11. Kolegium stwierdziło że przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu na którym położona jest przedmiotowa nieruchomość nie uniemożliwia odwołującemu korzystania z zabudowanej działki w tym realizacji uprawnień budowlanych. Skarżący zrealizował już bowiem na przedmiotowej nieruchomości swoje uprawnienia budowlane uzyskując zgodę właściwego organu na zmianę sposobu użytkowania obiektu z usługowego na budynek mieszkalny jednorodzinny (dowód: zaświadczenie Prezydenta z dnia [...] lutego 2022 r. znak sprawy [...]). 12. Kolegium oceniło, że argumentem przemawiającym za dokonaniem podziału w trybie art. 95 pkt 7 u.g.n. nie może być podnoszona przez Skarżącego okoliczność, że wydzielenie działki gruntu związanej z korzystaniem z budynku mieszkalnego może nastąpić w celu oddzielenia jej od pozostałego areału gruntu, zabudowanego budynkiem handlowo – usługowym, który wykorzystywany jest na inne cele, aniżeli mieszkalne. Okoliczność ta nie dotyczy bowiem zawartej w art. 95 pkt 7 u.g.n. przesłanki dokonania takiego podziału, jaką jest niezbędność podziału do korzystania z budynku mieszkalnego. 13. Zdaniem Kolegium wielkość, struktura i położenie nieruchomości, którą planuje podzielić Skarżący, umożliwiają korzystanie ze zrealizowanych na niech budynków mieszkalnych. Nie jest wobec tego możliwy podział nieruchomości na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n. 14. W skardze do sądu T. K. wniósł o uchylenie w całości decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta. 15. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") poprzez naruszenie zasady legalności i praworządności, prowadzenie przez organ postępowania w sposób niebudzący zaufania oraz w sposób nieobiektywny z uwagi na wydanie przez organ drugiej instancji decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającej zatwierdzenia podziału działki nr [...] na działkę nr [...] na podstawie dokonania oceny działki dzielonej, a nie działki z niej wydzielanej, zabudowanej budynkiem mieszkalnym oraz przy założeniu, iż działka budowlana powstała w wyniku podziału poza wymaganiami określonym w art. 4 pkt 3a u.g.n. winna spełniać minimalne wymogi powierzchniowe dla działek budowlanych ustalone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i tym samym nieuprawnione ograniczenie przez ten organ prawa Skarżącego do możliwości podziału nieruchomości poprzez bezpodstawne uznanie przez organ drugiej instancji, iż niedopuszczalnym jest dokonanie podziału nieruchomości zarówno w przypadku, gdy działka stanowiąca przedmiot podziału spełnia wymóg niezbędności dla budynku mieszkalnego na niej posadowionego, a także jeśli powstałe w wyniku podziału działki budowlane nie spełniają wymogów powierzchniowych przewidzianych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, natomiast z przepisów prawa wynika, iż analiza przesłanki “niezbędności" wydzielanej działki budowlanej dla istniejącego na dzielonej nieruchomości budynku mieszkalnego winna być dokonywana z perspektywy parametrów wymienionych w art. 4 pkt 3a u.g.n. przesądzających o tym, że wydzielana działka gruntu (a nie cała dzielona działka) spełnia kryteria działki budowlanej, 2) art. 8 § 1 k.p.a. poprzez wydanie przez organ drugiej instancji decyzji pozbawiającej obywatela zaufania do władzy publicznej, z uwagi na naruszenie przez organ obowiązku prawidłowego rozważenia stanu prawnego rozstrzyganej sprawy, 3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ustalenie stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy w sposób skutkujący uznaniem, iż nie została spełniona przesłanka do dokonania podziału nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego, w sytuacji, gdy w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy zaistniała podstawa dokonania podziału nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego położonego na działce, która na mapie z projektem podziału została oznaczona jako działka nr [...], a organ w ogóle nie dokonał oceny co do tego, czy działka ta spełnia wymóg niezbędności dla budynku mieszkalnego, 4) art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a, poprzez przekroczenie przez organ drugiej instancji granic swobodnej oceny dowodów, w szczególności dowolne uznanie, że Skarżący złożył wniosek o zmianę sposobu użytkowania budynku położonego na działce, która na mapie z projektem podziału nieruchomości została oznaczona jako działka nr [...] o pow. 0,0581 ha w sytuacji, gdy przedmiotowy wniosek dotyczył budynku położonego na działce oznaczonej na mapie z projektem podziału nieruchomości jako działka nr [...] o pow. 0,0808 ha, nadto organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona, natomiast w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy organ drugiej instancji: a. wydając zaskarżoną decyzję oparł się na założeniu, iż wielkość, struktura i położenie nieruchomości dzielonej umożliwiają korzystanie ze zrealizowanych na niej budynków mieszkalnych, w sytuacji gdy na przedmiotowej nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny oraz handlowo-usługowy, a pominął fakt, iż wydzielana działka budowlana nr [...] spełnia wymóg niezbędności dla budynku mieszkalnego na niej posadowionego, gdyż daje możliwość swobodnego i bezpiecznego korzystania z budynku mieszkalnego, a w szczególności umożliwia zapewnienie odpowiedniej konserwacji czy modernizacji całego obiektu budowlanego wraz z niezbędnymi elementami infrastruktury technicznej, b. nie uwzględnił okoliczności, że w toku postępowania przedmiotem oceny jest działka wydzielana zabudowana budynkiem mieszkalnym - 793/3, a nie działka dzielona - 793/2, czy druga z działek, która powstanie jako konsekwencja dokonanego podziału nieruchomości - 793/4. 16. Ponadto Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 95 pkt 7 w zw. z art. 4 pkt 3a u.g.n. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu przez organ, iż: a) wydzielenie działki budowlanej w trybie powyższego przepisu jest możliwe jeżeli zostanie spełniona przesłanka niezbędności do korzystania z budynku mieszkalnego, która nie wystąpi, jeśli wielkość, struktura i położenie nieruchomości, która ma być przedmiotem podziału, umożliwiają korzystanie ze zrealizowanych na niej budynków, w tym budynku mieszkalnego, w sytuacji gdy na podstawie przedmiotowego przepisu to nie nieruchomość dzielona, lecz działka z niej wydzielana i zabudowana budynkiem mieszkalnym winna stanowić przedmiot oceny pod kątem spełnienia przesłanki niezbędności do korzystania z budynku mieszkalnego, nadto wydzielenie działki budowlanej na podstawie przepisu art. 95 pkt 7 u.g.n. jest możliwe, gdy dla korzystania z położonego na konkretnej działce budynku nie jest konieczne korzystanie z całego areału (całej powierzchni działki), a w wyniku podziału z dotychczasowej działki mogą zostać wydzielone dwie działki, które będą działkami budowlanymi w rozumieniu art. 4 pkt 3a u.g.n., przy czym przynajmniej jedna z nich będzie niezbędna do korzystania z położonego na niej budynku mieszkalnego, zaś powstanie drugiej z nich będzie konsekwencją dokonanego podziału, dlatego też podział nieruchomość może być dokonany w celu wydzielenia działki budowalnej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego i oddzielenia jej od pozostałego areału gruntu wykorzystywanego na inne cele albo w inny sposób, co tym samym oznacza, iż zasadnym jest dokonanie podziału działki nr [...] na działkę nr [...], b) każda działka budowlana powstała w wyniku podziału nieruchomości winna być zabudowana budynkiem mieszkalnym i co do każdej z nich winny zachodzić przesłanki określone w art. 95 pkt 7 u.g.n. oraz być spełniane przewidziane w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego parametry co do minimalnej powierzchni działki budowalnej powstałej w wyniku podziału nieruchomości, w sytuacji gdy z treści ww. przepisu nie wynika, że w przypadku podziału nieruchomości na dwie działki budowlane, każda z nich winna spełniać wymogi określone w art. 95 pkt 7 ustawy, w tym być zabudowana budynkiem mieszkalnym, a nadto zgodnie z przepisem art. 95 u.g.n. podział nieruchomości może nastąpić niezależnie od ustaleń planu co należy rozumieć jak mimo zawartych w nim postanowień bądź nawet niezgodnie z tymi postanowieniami, a w tym samym niezależnie od minimalnych wymogów powierzchniowych przewidzianych w § 21 ust. 2 pkt 1 lit. a-d uchwały nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia [...] października 1999 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru działalności gospodarczej z towarzyszącą zabudową mieszkaniową przy ul. [...] w T., będącego zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T.. 17. W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że wbrew stanowisku organów na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n. możliwe jest wydzielenie z całej nieruchomości zabudowanej budynkami o różnych funkcjach osobnej działki budowlanej wokół budynku mieszkalnego. Podział nieruchomości może być dokonany dla wydzielenia działki gruntu związanej z korzystaniem z budynku mieszkalnego w celu oddzielenia jej od pozostałego areału gruntu wykorzystywanego na inne cele albo w inny sposób. Przyjmuje się, że wydzielanie działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego znajduje zastosowanie we wszystkich przypadkach, w których dotychczas istniejący budynek mieszkalny położony jest na takim, ewidencyjnie określonym areale gruntu, że dla różnych celów nie jest konieczne, aby cały ten areał wraz z budynkiem był traktowany jako jedna nieruchomość, a przynajmniej jako jedna ewidencyjna działka gruntu. 18. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. 19. Niezasadne sąd zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Czynione przez Skarżącego zarzuty naruszenia zasady legalności i praworządności, prowadzenia przez organ postępowania w sposób niebudzący zaufania oraz w sposób nieobiektywny (naruszenie art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a.) zostały tak szeroko zakreślone, że wynika z niech, iż naruszeniem tych zasad jest w istocie samo rozstrzygnięcie nie po myśli Skarżącego. Tak sformułowane zarzuty są chybione. Wskazane przez Skarżącego zasady gwarantują bowiem określony przez ustawodawcę standard działania organu przy rozstrzyganiu, nie są natomiast gwarancją, że za każdym razem rozstrzygnięcie podejmowane przez organ będzie zgodne z wnioskiem wnioskodawcy. 20. Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a poprzez ustalenie, że Skarżący złożył wniosek o zmianę sposobu użytkowania budynku położonego na działce, która na mapie z projektem podziału nieruchomości została oznaczona jako działka nr [...]. Kolegium na str. 3 uzasadnienia opisując swoje ustalenia wyraźnie wskazuje, że złożony przez Skarżącego wniosek o podział nieruchomości "dotyczył podziału nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] z obrębu 66 opow. 0,1389 ha położonej w T. przy ul. [...] na następujące działki: działka nr [...] o pow. 0,0808 ha – zabudowana budynkiem mieszkalnym oraz działka nr [...] o pow. 0,0581 ha – zabudowana budynkiem handlowo – usługowym" 21. Przesądzającą kwestią w sprawie jest wykładnia art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z tym przepisem niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Słusznie zauważają organy, że przy wykładni tego przepisu należy przede wszystkim uwzględnić, że jest on przepisem szczególnym względem przepisów określających ogólne zasady obowiązujące przy podziale nieruchomości. Zasady te wynikają przede wszystkim z treści art. 93 i 94 u.g.n. Zgodnie z art. 93 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. Zgodnie zaś z art. 94 ust. 1 u.g.n. w przypadku braku planu miejscowego - jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu - podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli:1) nie jest sprzeczny z przepisami odrębnymi, albo 2) jest zgodny z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przytoczone przepisy wyrażają zatem zasadę, że warunkiem podziału nieruchomości jest jego zgodność z ustaleniami planu miejscowego bądź warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy. Wyjątek od powyższej reguły stanowią postanowienia art. 95 u.g.n. przewidujące w określonych sytuacjach możliwość podziału nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przepis art. 95 stanowi – jak wyżej wskazano - lex specialis, w stosunku do ogólnych zasad obowiązujących przy podziale nieruchomości. Zawiera zamknięty katalog celów, których osiągnięcie usprawiedliwia odstąpienie od generalnej zasady, że podział nieruchomości musi być zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Dlatego określone w powyższym przepisie wyjątki należy interpretować ściśle (porl.wyrok WSA w Poznaniu z 22 grudnia 2022 r., sygn.. I SA/Po 375/22). 22. Mając na względzie powyższe Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w ww. wyroku WSA w Poznaniu z 22 grudnia 2022 r., że kluczowe znaczenie przy wykładni przytoczonego art. 95 pkt 7 u.g.n. ma występujący w jego treści zwrot "niezbędnej". Na gruncie reguł znaczeniowych języka powszechnego zwrot "niezbędny" oznacza taki, który jest koniecznie potrzebny i nie można się bez niego obejść (tak: Słownik Języka Polskiego dostępny pod adresem: wsjp.pl). Warunkiem dokonania podziału nieruchomości w oparciu o postanowienia analizowanego przepisu jest zatem wystąpienie sytuacji, w której nie można się obejść bez planowanego podziału nieruchomości. Sytuacja tego rodzaju ma miejsce gdy prawidłowe korzystanie z budynku mieszkalnego uwarunkowane jest wydzieleniem działki budowlanej. W orzecznictwie podnosi się także, że "niezbędność" wydzielenia działki budowlanej dla korzystania z budynku mieszkalnego to coś więcej niż opłacalność, czy wygoda. Wydzielenie takiej działki musi być konieczne dla prawidłowego korzystania z posadowionego na niej budynku mieszkalnego, a nie jedynie korzystne (por. wyrok WSA w Lublinie z 14 stycznia 2020 r., II SA/Lu 639/19). W orzecznictwie wskazuje się również, że zastosowanie trybu wynikającego z art. 95 pkt 7 u.g.n. może mieć miejsce, o ile istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym (por. wyrok WSA w Poznaniu z 9 października 2019 r., II SA/Po 615/19). 23. W przeciwieństwie do powyższego stanowiska Sądu zaprezentowana przez Skarżącego wykładnia art. 95 pkt 7 u.g.n. prowadziłaby do sytuacji, w której każdy podział działki budowlanej o powierzchni, która po podziale zapewnia konieczną obsługę dla posadowionych na niej budynków mieszkalnych byłby z założenia zasadny. Przepis art. 95 pkt 7 u.g.n. stałby się zatem nie wyjątkiem, ale zasadą. 24. W przedmiotowej sprawie słusznie podnoszą organy, że sam fakt, że na danej nieruchomości znajdują się budynki o różnym przeznaczeniu, w tym jeden z nich jest budynkiem mieszkalnym, nie pociąga za sobą automatycznie niezbędności wydzielenia działki do korzystania z budynku mieszkalnego. Sytuacja użytkowania w obrębie jednej nieruchomości (jednej działki ewidencyjnej) budynku mieszkalnego i towarzyszącego mu budynku o innym przeznaczeniu nie jest rzadka. Wręcz przeciwnie – często budynkom mieszkalnym towarzyszą budynki pozwalające na realizację społeczno – gospodarczych celów właściciela nieruchomości np. pozwalające na bezpieczne przechowywanie rzeczy ruchomych (garaż, skład na narzędzia) czy pozwalające na wykonywanie zajęcia zapewniającego utrzymanie właściciela i jego rodziny w sposób niezakłócający codziennego prywatnego funkcjonowania tejże rodziny (np. odrębny od budynku mieszkalnego budynek biurowy czy usługowy). Skarżący nie wskazał zaś na żadną okoliczność, która by przemawiała za uznaniem, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z taką sytuacją, że dla poprawnego funkcjonowania budynku mieszkalnego konieczne (niezbędne) jest wyodrębnienie gruntu wokół tegoż budynku jako działki ewidencyjnej odrębnej od pozostałej części dotychczasowej działki, na której znajduje się drugi budynek. Jednocześnie, tak jak wskazywały organy – z akt wynika, że wielkość, struktura i położenie nieruchomości, którą planuje podzielić Skarżący, istniejący do niej dostęp z drogi publicznej oraz wyposażenie jej w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają korzystanie ze zrealizowanych na niech budynków. Słusznie w tej sytuacji organy uznały, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka podziału nieruchomości z art. 95 pkt 7 u.g.n. 25. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 poz. 329), Sąd oddalił skargę. A. Klotz G. Saniewski J. Brzezińska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI