II FZ 1159/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-07-31
NSAAdministracyjneNiskansa
prawo pomocykoszty postępowaniasądy administracyjneskarżącyuzasadnieniedokumentacja finansowazażalenieNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy z powodu nieprzedłożenia przez skarżącą kompletnych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową.

Skarżąca J. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił jej tej pomocy, wskazując na nieprzedłożenie wymaganych dokumentów finansowych. Skarżąca złożyła zażalenie, domagając się ponownej analizy dokumentacji i wskazania brakujących dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że skarżąca nie wykazała swojej niemożności ponoszenia kosztów postępowania z powodu niekompletności złożonych dokumentów.

Sprawa dotyczy zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odmówiło jej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jej sytuację dochodową i majątkową, jednak skarżąca przedłożyła jedynie część wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło pełną ocenę jej możliwości płatniczych. W konsekwencji Sąd uznał, że skarżąca uchyla się od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 p.p.s.a., co stanowi przeszkodę w przyznaniu prawa pomocy. Skarżąca w zażaleniu wniosła o ponowną analizę dokumentacji i wskazała, że podjęła pracę zarobkową. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że prawo pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania i wymaga od strony wykazania swojej trudnej sytuacji finansowej. Ponieważ skarżąca nie przedłożyła kompletnych i rzetelnych dokumentów, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadniało oddalenie jej wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, nieprzedłożenie kompletnych i rzetelnych dokumentów finansowych, mimo wezwania, uniemożliwia wykazanie przez stronę, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do przedłożenia dokumentów finansowych, jednak skarżąca przedłożyła je w sposób niekompletny. NSA uznał, że taka postawa skarżącej uniemożliwia ocenę jej sytuacji materialnej i finansowej, a tym samym nie pozwala na stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 255

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania z powodu nieprzedłożenia kompletnych dokumentów finansowych.

Odrzucone argumenty

Skarżąca argumentowała, że należy ponownie przeanalizować dokumentację i wskazać brakujące dowody, a także podniosła, że podjęła pracę zarobkową.

Godne uwagi sformułowania

uchylenie się od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 p.p.s.a. skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych, a tym samym stanowi przeszkodę wykluczającą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Skład orzekający

Antoni Hanusz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty przyznawania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązek strony do rzetelnego przedłożenia dokumentacji finansowej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu interpretacyjnego. Koncentruje się na wymogach formalnych wniosku o prawo pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowego wniosku o prawo pomocy, który został odrzucony z powodu braków formalnych. Nie zawiera elementów zaskoczenia ani przełomowych zagadnień prawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 1159/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-07-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-06-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Antoni Hanusz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
I SA/Gd 81/14 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2014-11-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 246 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Antoni Hanusz po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 81/14 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 25 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 81/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił J. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zauważył, że skarżąca została na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") wezwana do przedłożenia szeregu dokumentów, w tym m.in. oświadczenia w przedmiocie dochodów osiągniętych przez małżonków w 2013 r., wskazania ich źródeł i wysokości wraz z dokumentami okoliczności te potwierdzającymi bądź też zeznań podatkowych za ten rok, wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, zaświadczenia od pracodawcy o wysokości miesięcznego wynagrodzenia. Z wymaganych dokumentów źródłowych skarżąca przedłożyła dokumenty potwierdzające poniesienie wydatków na bieżące opłaty w kwocie 773,47 zł, leczenie 750 zł i 574,96 zł na zakup paliwa oraz zaświadczenie o zarobkach męża za luty 2014 r. w kwocie 3190,79 zł. Nie przedłożyła natomiast wszystkich wymaganych dokumentów, które potwierdziłyby zasadność złożonego wniosku oraz pozwoliłyby na dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jej możliwości płatniczych. W konsekwencji Sąd przyjął, że postępowanie skarżącej, polegające na uchyleniu się od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 p.p.s.a. skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych, a tym samym stanowi przeszkodę wykluczającą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie
2. W zażaleniu skarżąca wniosła o ponowną analizę przesłanej dokumentacji i wskazania jakich dokumentów brakuje do pełnej oceny stanu majątkowego i finansowego jej oraz męża. Ponadto skarżąca podniosła, że od 3 kwietnia 2014 r. podjęła pracę zarobkową, za która będzie otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 1680 zł brutto.
3. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odpowiada prawu, w związku z tym zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, co też uczynił. Należy zauważyć, iż regulacja zawarta w treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 tej ustawy, stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przy tym, to do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy zaakceptować stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że skarżąca przedstawił swoją sytuację majątkową i finansową nierzetelnie. Ponadto całokształt ustalonych i wskazanych okoliczności nie pozwala na dokonanie pełnej oceny możliwości płatniczych, a w konsekwencji stwierdzenia, czy w ogóle, a jeśli tak to, w jakiej części jest ona w stanie uiścić koszty sądowe. W rozpoznawanej sprawie skarżąca została zobowiązana, na podstawie art. 255 p.p.s.a. do przedstawienia wskazanych w wezwaniu informacji. Mimo wyraźnie określonego zakresu żądania, skarżąca nie wypełniła nałożonego obowiązku, ponieważ przedłożone dokumenty i oświadczenia są niekompletne. Rzeczą skarżącej było rzetelne wykazanie wszystkich istotnych danych, co do sytuacji majątkowej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena faktów była prawidłowa. Niekompletność danych zawartych we wniosku, istnienie wątpliwości co do ich wysokości, a także brak potwierdzenia informacji o stanie majątkowym całej rodziny stosownymi dokumentami, pomimo wezwań, uzasadnia twierdzenie, że skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W takiej sytuacji należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji zbadał złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy w sposób prawidłowy dokonując oceny sytuacji materialnej skarżącej.
Mając powyższe na uwadze, wobec niestwierdzenia aby Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył prawo zaskarżonym postanowieniem, należało zażalenie oddalić, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI