II SA/Bd 1580/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2017-03-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądoweustanowienie pełnomocnikapostępowanie administracyjnesąd administracyjnyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale odmówił ustanowienia radcy prawnego.

Skarżąca M. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Wykazała trudną sytuację materialną, utrzymując się z synem z niewielkich świadczeń. Sąd uznał, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania i zwolnił ją od nich. Jednakże, odmówiono ustanowienia pełnomocnika, uznając, że nie jest to konieczne na tym etapie postępowania, a skarżąca może uzyskać wskazówki co do dalszych kroków.

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy rozpoznał wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z zasiłków i świadczeń, z których utrzymuje siebie i małoletniego syna, oraz brak majątku. Sąd, analizując jej sytuację finansową, uznał, że skarżąca rzeczywiście nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, w związku z czym postanowił zwolnić ją od kosztów sądowych. Jednocześnie, sąd odmówił ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Uzasadniono to tym, że na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie jest to obowiązkowe ani konieczne. Sąd powołał się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując, że ustanowienie pełnomocnika jest dopuszczalne jedynie w wyjątkowych sytuacjach, a strona może uzyskać wskazówki co do dalszych kroków od przewodniczącego sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Prawo pomocy w zakresie całkowitym zostało przyznane w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, natomiast wniosek o ustanowienie pełnomocnika został oddalony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca wykazała brak możliwości ponoszenia kosztów postępowania, co uzasadnia zwolnienie od opłat. Jednakże, ustanowienie pełnomocnika nie jest obowiązkowe na tym etapie i nie jest konieczne do obrony interesów strony, która może uzyskać stosowne wskazówki od sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 7

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia wniosku o ustanowienie pełnomocnika.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 244 § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, co jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa.

p.p.s.a. art. 245

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie częściowym polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

p.p.s.a. art. 140 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna skarżącej uzasadniająca zwolnienie od kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Konieczność ustanowienia pełnomocnika z urzędu na obecnym etapie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

nie jest obowiązkowe i konieczne nie jest uzasadniona obawa skarżącego, że bez udziału profesjonalnego pełnomocnika nie będzie w stanie prawidłowo bronić swojego interesu w postępowaniu sądowym Stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący udzieli wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego.

Skład orzekający

Michał Kujawa

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdy strona wykaże trudną sytuację materialną, ale nie ma procesowej konieczności jego udziału."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wniosek o prawo pomocy obejmuje zarówno zwolnienie od kosztów, jak i ustanowienie pełnomocnika, a sąd ocenia te elementy oddzielnie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury przyznawania prawa pomocy, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 1580/16 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2017-03-31
Data wpływu
2016-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Michał Kujawa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
zwolniono od kosztów sądowych, oddalono wniosek w pozostałym zakresie
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody K. – P. z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanowił: 1) zwolnić od kosztów sądowych, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Dnia [...] lutego 2017 r. (uzupełniony [...] marca 2017 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Ma na utrzymaniu małoletniego syna w wieku 14 lat. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wraz z synem utrzymuje się z zasiłku rodzinnego, renty rodzinnej oraz świadczenia 500+ w łącznej wysokości [...] zł netto miesięcznie. Oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. We wniosku podała również, że cały swój dochód przeznacza na bieżące utrzymanie tj. żywność, leki, środki czystości, media. Według PIT-40A rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy za 2015 r. uzyskała dochód w wysokości [...] zł zaś za 2016 r. [...] zł.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż utrzymuje się ona wraz z synem z niewielkiego dochodu, który przeznacza na swoje i syna bieżące utrzymanie, a więc skarżąca albo nie miałaby z czego pokryć jakichkolwiek nawet niskich kosztów postępowania albo uiszczając je nie miałaby wystarczających środków na swe utrzymanie. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
Odnosząc się natomiast do kwestii ustanowienia pełnomocnika należy przede wszystkim podkreślić, nie kwestionując wszakże trudnej sytuacji materialnej skarżącej, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie jest obowiązkowe i konieczne, ponieważ jak wynika z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Jednocześnie orzekający podziela w tym względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane m.in. w postanowieniu z 27 maja 2008r., sygn. akt I FZ 154/08. Sąd ten wyraził pogląd, że ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji możliwe jest jedynie w wyjątkowych sytuacjach. Z uwagi na treść art. 134 i art. 140 § 1 p.p.s.a. nie jest uzasadniona obawa skarżącego, że bez udziału profesjonalnego pełnomocnika nie będzie w stanie prawidłowo bronić swojego interesu w postępowaniu sądowym. Stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący udzieli wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego. Podobnie wypowiedział się NSA w postanowieniu z 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 240/08, wskazując, że oceniając zasadność wniosku o przyznanie pełnomocnika Sąd powinien uwzględnić procesową konieczność jego powołania, tj. powinien brać pod uwagę takie elementy jak: aktualne stadium postępowania, dotychczasowy sposób postępowania strony przed sądem, konieczność posiadania szczególnych uprawnień przy wykonywaniu czynności procesowych - przymus adwokacko-radcowski.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI