II SA/Bd 157/05

II SA/Bd 157/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2005-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Anna Klotz
Małgorzata Włodarska /przewodniczący/
Renata Owczarzak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne
Bezrobocie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 99 poz 1001
art. 73 I 75
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę Na oryginale właściwe podpisy
Uzasadnienie
II SA/Bd 157/05
UZASADNIENIE
Decyzją Prezydenta B. z [...] 2004 r. Nr [...] uznano R. S. za osobę bezrobotną od 7 października 2004 r. i przyznano zasiłek dla bezrobotnych od 8 października 2004 r. w kwocie 504,20 zł miesięcznie. Z uzasadnienia decyzji wynika, że 26 maja 2004 r. zarejestrowano zainteresowanego jako osobę bezrobotną uprawnioną do zasiłku po upływie 90 dni karencji w związku z rozwiązaniem stosunku pracy za wypowiedzeniem. W dniu 1 czerwca 2004 r. orzeczono o utracie statusu bezrobotnego z powodu podjęcia zatrudnienia i wykonywania go od 1 czerwca 2004 r. do 30 września 2004 r. Ponowna rejestracja nastąpiła 7 października 2004 r. tj. w terminie 7 dni od ustania zatrudnienia. Podjęcie zatrudnienia wlicza się do okresu karencji, zatem zasadne było przyznanie prawa do zasiłku od 8 października 2004 r. do 9 stycznia 2005 r.
W odwołaniu zainteresowany wniósł o przyznanie 6 miesięcznego prawa do zasiłku.
W zaskarżonej decyzji przyjęto za podstawę rozstrzygnięcia wniosku art. 73 ust. 5 oraz art. 75 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przyjmując, że zarejestrowanie 7 października 2004 r. jest ponownym zarejestrowaniem mającym związek z rejestracją z dnia 26 maja 2004 r., skutkującym przyznaniem zasiłku po upływie zastrzeżonego okresu karencji. Zdaniem odwołującego się taka subsumpcja jest nieprawidłowa, gdyż stronie przysługuje status bezrobotnego z dwóch tytułów – określonego w decyzji z 15 października 2004 r. oraz podstawowego określonego w art. 71 ust 1 pkt 2 ustawy, gdyż w okresie 18 miesięcy poprzedzających 7 października 2004 r. (dzień ponownego zarejestrowania) strona była zatrudniona i osiągnęła wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę łącznie przez okres co najmniej 365 dni.
Kolizję norm rozstrzyga art. 71 ust. 5 ustawy, który stanowi, że w razie jednoczesnego spełnienia kilku warunków uprawniających do zasiłku, bezrobotnemu przysługuje wybór podstawy. Strona wybiera dla siebie korzystniejszą podstawę prawną, stąd prymat na prawo do zasiłku przysługujące z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy, co implikuje 6 miesięczny okres pobierania zasiłku, stosownie do art. 73 ust. 1 pkt 1. Nie ma zastosowania art. 73 ust. 7 ustawy, gdyż strona, choć utraciła wcześniej na okres nie dłuższy niż 365 dni status bezrobotnego, nie pobierała zasiłku. W tych okolicznościach powinien być przyznany zasiłek za 6 miesięcy.
Decyzją Wojewody [...] z [...] 2004 r. nr [...] utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdzono, że dla obszaru działania powiatowego urzędu pracy stopa bezrobocia 30 czerwca roku poprzedzającego dzień nabycia prawa do zasiłku nie przekraczała 125 % przeciętnej stopy bezrobocia w kraju, co uzasadnia na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy pobieranie zasiłku przez 6 miesięcy. Zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od zarejestrowania, jeżeli nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania przez okres co najmniej 365 dni był on zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacenia składki na Fundusz Pracy z wyjątkiem opłacenia składek za niepełnosprawnych; w okresie tym nie uwzględnia się urlopów bezpłatnych trwających dłużej niż 30 dni.
Prawo do zasiłku nie przysługuje jednak bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia strony, chyba że porozumienie nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy albo rozwiązanie stosunku pracy za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania (art. 75 ust. 1 pkt 2)
Bezrobotnemu, o którym mowa powyżej, spełniającemu warunki do nabycia prawa do zasiłku, zasiłek przysługuje po okresie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy (art. 75 ust. 2 pkt 2)
Ze względu na rozwiązanie przez odwołującego się stosunku pracy w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem, prawo do zasiłku mógł on nabyć po 90 dniach od rejestracji. W okresie 90 dni wyczekiwania na zasiłek, strona z dniem 1 czerwca 2004 r. utraciła status bezrobotnego w związku ze zgłoszeniem podjęcia pracy. Ponowna rejestracja w dniu 7 października 2004 r. uprawniła do nabycia statusu bezrobotnego z dniem 7 października 2004 r. i prawa do zasiłku od dnia następnego.
Zdaniem organu, w sytuacji, gdy strona będąca osobą bezrobotną, która utraciła status bezrobotnego z powodu podjęcia 1 czerwca 2004 r. pracy, a następnie zarejestrowała się w urzędzie w celu ponownego uzyskania statusu bezrobotnego i skorzystania z zasiłku, wyczerpane są przesłanki z art. 73 ust. 5 ustawy będące właściwą podstawą przyznania uprawnienia.
Bezprzedmiotowe są rozważania dotyczące przepracowania 365 dni w ciągu ostatnich 18 miesięcy, gdyż w grę wchodzi zasiłek uzupełniający. W sprawie zachodzi tożsamość zasiłku, a nie przyznanie nowego zasiłku.
W myśl art. 73 ust. 5 ustawy bezrobotnemu, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od dnia ustania zatrudnienia, posiada prawo do zasiłku na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego, na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku oraz o okresy, o których mowa w art. 73 ust. 4 ustawy. Strona pozostawała w stosunku pracy od 21.06.2004 r. do 30.09.2004 r. tj. przez okres krótszy niż 365 dni i ponownie zarejestrowała się w ciągu 7 dni po jego ustaniu. W tej sytuacji przysługuje zasiłek na okres 6 miesięcy pomniejszony o 90 dni zgodnie z art. 75 ust. 2 pkt 2 ustawy. Z tego względu organ uznał, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że doszło do zbiegu podstaw do przyznania zasiłku i wybiera on dla siebie korzystniejszą, uprawniającą do 6 miesięcznego, a nie 3 miesięcznego zasiłku na mocy art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy i 71 ust. 5 ustawy oraz art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy, a nie na podstawie art. 73 ust. 5 oraz 75 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy.
W okresie 6 miesięcy przed dniem rejestracji w dniu 7.10.2004 r. bezrobotny nie rozwiązał stosunku pracy i stąd przywołany przez organ art. 75 ust. 2 pkt 2 ustawy nie ma zastosowania, natomiast w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem, skarżący przepracował 365 dni.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skarżący tracąc status bezrobotnego z powodu podjęcia pracy w dniu 1.06.2004 r. a następnie rejestrując się w urzędzie pracy w celu ponownego uzyskania statusu bezrobotnego i skorzystania z zasiłku wypełnia dyspozycję art. 73 ust. 5 ustawy. Bezprzedmiotowe są więc rozważania dotyczące przepracowania 365 dni w ciągu 18 miesięcy, gdyż mamy do czynienia z zasiłkiem uzupełniającym, przy którym kryterium 365 dni musi być spełnione przy pierwszej rejestracji, a nie następnej, gdyż w grę wchodzi tożsamość zasiłku, a nie przyznanie nowego zasiłku. Stronie przysługuje zasiłek pomniejszony o 90 dni zgodnie z art. 75 ust. 2 pkt 2 ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozdziale 15 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz.U. Nr 99 poz. 1001 ) zawarto przepisy regulujące m.in. prawo do zasiłku dla bezrobotnych ( art.71 ) oraz okresy pobierania zasiłku (art. 73).
Art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy stanowi, że prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania we właściwym powiatowym urzędzie pracy z zastrzeżeniem art. 75 (tj. m.in. prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron, chyba że porozumienie nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy albo rozwiązanie stosunku pracy lub służbowego za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania ( ust. 1 pkt 2 cyt. przepisu) jeżeli:
- nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy ...
- w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę ...
Skarżący w dniu pierwszej rejestracji – 26 maja 2004 r., w okresie 6 miesięcy przed rejestracją rozwiązał stosunek pracy. To spowodowało, że decyzją z [...] 2004 r. uznano go za bezrobotnego od 26.05.2004 r., ale bez prawa do zasiłku. Spełniając jednak warunki określone w art. 71 ( brak propozycji zatrudnienia i zatrudnienie przez 365 dni w okresie poprzedzającym rejestrację) na mocy art. 75 ust. 2 pkt 2 nabywał prawo do zasiłku po okresie 90 dni od zarejestrowania w przypadku wymienionym w art. 75 ust. 1 pkt 2 ( rozwiązania stosunku pracy w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem za wypowiedzeniem). W okresie karencji skarżący zatrudnił się od 1.06.2004 r. do 30 września 2004 r. i tym samym utracił statut bezrobotnego od 1 czerwca 2004 r. ( decyzja z 21.06.2004 r.). W dniu 7 października 2004 r. ponownie zarejestrował się jako bezrobotny.
Przypadek ponownej rejestracji osoby, która już uprzednio miała status bezrobotnego i status ten utraciła na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, a następnie dokonała ponownej rejestracji w okresie 7 dni od ustania zatrudnienia, określa art. 73 ust. 5 ustawy. Kolejne ustępy tego artykułu poświęcone są określeniu okresów pobierania zasiłku i przypadków, w których okres pobierania ulega skróceniu.
Przepis art. 73 ust. 4 ustawy określa przypadki skrócenia okresu przysługującego prawa do pobierania zasiłku o czas zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych, robót publicznych oraz okres odbywania stażu lub przygotowania zawodowego, które przypadają na okres przysługiwania zasiłku. W myśl tego przepisu okres pobierania zasiłku ulega też skróceniu o okres nieprzysługiwania zasiłku, o którym mowa w art. 75 ust. 1 i 2 tj. okres karencji. Ustęp 5 tego artykułu określa sytuację bezrobotnego, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu m.in. podjęcia zatrudnienia i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od dnia ustania zatrudnienia. Taki bezrobotny posiada prawo do zasiłku, ale na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego. Czas, na jaki zasiłek ten przysługuje, ulega pomniejszeniu o poprzedni okres pobierania zasiłku, a także o okresy, o których mowa w ust. 4, a więc też o okres karencji ( art. 75 ust. 1 i 2 ).
W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, organ prawidłowo przyznał skarżącemu zasiłek na okres skrócony o czas karencji. Ustawodawca nie warunkuje skrócenia tego okresu o czas karencji od skrócenia go o czas pobierania zasiłku. Są to dwie niezależne podstawy uzasadniające skrócenie przyznanego prawa. Stąd zarzut o bezzasadnym skróceniu okresu przysługującego prawa z powodu niepobierania uprzednio zasiłku nie zasługuje na uwzględnienie.
Kolejnym zarzutem wyeksponowanym w skardze jest kwestionowanie tego, że skarżący nabył wyłącznie prawo do skróconego zasiłku na okres pomniejszony o czas karencji. Zdaniem skarżącego w dniu ponownej rejestracji spełniał wszystkie przesłanki określone w art. 71 dające mu prawo do zasiłku za pełny okres. Taka sytuacja podpada jego zdaniem pod art. 71 ust. 5 i skarżącemu przysługuje prawo wyboru podstawy przyznania zasiłku.
Zgodnie z brzmieniem art. 71 ust. 5 w razie jednoczesnego spełnienia kilku warunków uprawniających do zasiłku bezrobotnemu przysługuje wybór podstawy jego przyznania. W tych okolicznościach powstaje konieczność rozważenia, czy w opisanym stanie faktycznym skarżący uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony, czy też uzyskuje niezależne prawo do zasiłku na podstawie art. 71 na pełen okres.
Sąd uznał, że organ prawidłowo przyjął, że skarżący uzyskuje tylko jedną podstawę przyznania prawa.
Na wstępie należy zauważyć, że przepis określający sytuację bezrobotnego, który utracił ten status i ponownie się zarejestrował spełniając warunki określone w art. 73 ust. 5 ulokowany jest w artykule regulującym tylko okres pobierania zasiłku. W ustępie tym ustawodawca mówiąc o prawie odnosi je wyłącznie do skrócenia okresu pobierania zasiłku. Nie uzasadnia to uznania, że w przypadkach określonych w tym przepisie ustala się nowe podstawy przyznania prawa. Przepis reguluje zasady ustalenia okresu pobierania zasiłku. Nie uzasadnia to uznania, że w przypadkach określonych w tym przepisie ustala się nowe podstawy przyznania prawa.
Na tle podobnych rozwiązań prawnych zawartych w poprzednio obowiązującej ustawie z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz.U z 1997 r. Nr 25, poz. 128 ze zm. ) wypowiedział się skład 7 sędziów NSA w uchwale z 19 czerwca 2000 r. OPS 900 ONSA 2001 r. Nr 1 poz. 5. Przepis ust. 5 art. 23, obecnie 71 ust. 5 stanowiący, że w razie równoczesnego spełnienia kilku warunków uprawniających do zasiłku przysługuje bezrobotnemu wybór podstawy jego przyznania, odnosi się wyłącznie do art. 23 ust. 1-4 obecnie 71 (prawo do zasiłku ), to jest do wyboru podstawy przyznania zasiłku. Nie odnosi się natomiast do art. 25, obecnie 73 (okres pobierania zasiłku), regulującego inne kwestie, a mianowicie okresy pobierania zasiłku, w tym także dotyczące bezrobotnego, który utracił ten status (obecnie art. 73 ust. 5).
Wynika to nie tylko z systematyki ustawy, ale także przesłanek społeczno-gospodarczych i wykładni gramatycznej. Spełnienie warunków określonych w art. 73 ust. 5 stwarza dla konkretnego bezrobotnego prawo do konkretnego zasiłku w wysokości i przez czas ściśle określony w ustawie. Dodatkowym argumentem przemawiającym za koniecznością przyjęcia kontynuacji sytuacji prawnej bezrobotnego jest też to, że w przypadku ponownej rejestracji ustawodawca nie wskazuje na nowe podstawy warunkujące przyznanie prawa do zasiłku, a wyraźnie odnosi się do poprzedniego okresu. To wszystko prowadzi do wniosku, że ( bez względu na to czy osoba ponownie zarejestrowana jest bezrobotna, pobierała uprzednio zasiłek, czy też nie, ale której prawo do zasiłku było ustalane przy pierwotnej rejestracji), ustalony w momencie ponownej rejestracji zasiłek jest tym samym zasiłkiem podlegającym wyłącznie korekcie w odniesieniu do okresu.
Z tych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.