II SA/Bd 1319/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania zasiłku rodzinnego z powodu niezgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę odmowy.
Skarżąca I. R. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków. Podstawą odmowy było przekroczenie progu dochodowego. Sąd uchylił obie decyzje, wskazując, że przepis stanowiący podstawę odmowy (art. 5 ust. 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych) został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.
Sprawa dotyczyła skargi I. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza B. odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego i dojazdu do szkoły. Organ administracji odmówił przyznania świadczeń, ponieważ wyliczony dochód na osobę (633,78 zł) przekraczał próg ustawowy (504 zł) określony w art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca kwestionowała prawidłowość wyliczenia dochodu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza. Kluczowym argumentem sądu było orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 listopada 2005 r. (sygn. akt P. 3/05), które stwierdziło niezgodność art. 5 ust. 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, orzeczenie Trybunału o niezgodności przepisu z Konstytucją stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji wydanej na podstawie tego przepisu. Sąd powołał się również na art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który nakazuje uchylenie decyzji w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, sąd uznał, że stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę decyzji administracyjnych uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja taka podlega uchyleniu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji wydanej na jego podstawie. Sąd administracyjny ma obowiązek uchylić decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.ś.r. art. 5 § ust. 10
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją, stanowiący podstawę odmowy przyznania świadczeń.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Konst. art. 190 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenie TK o niezgodności z Konstytucją stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 5 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Określa próg dochodowy dla przyznania świadczeń.
u.ś.r. art. 20
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
u.o.TK art. 3
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
u.o.TK art. 82
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
Wprowadzenie art. 145a do K.p.a. jako podstawy wznowienia postępowania.
Konst. art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konst. art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konst. art. 71
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis stanowiący podstawę odmowy przyznania świadczeń został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.
Godne uwagi sformułowania
narusza ona przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności wspomnianego art. 5 ust. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (...) oznacza dla rozpoznawanej sprawy, iż przepis ten nie może być uznany za prawidłową podstawę prawną wydanych decyzji administracyjnych. skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną ostatecznej decyzji jest, co do zasady powinność uchylenia takiej decyzji.
Skład orzekający
Krzysztof Gruszecki
przewodniczący sprawozdawca
Renata Owczarzak
sędzia
Grzegorz Saniewski
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uchylenie decyzji administracyjnych wydanych na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne przez Trybunał Konstytucyjny."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy przepis stanowiący podstawę decyzji został prawomocnie uznany za niezgodny z Konstytucją.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wpływają na indywidualne sprawy administracyjne i jak sądy administracyjne stosują te orzeczenia, uchylając decyzje wydane na podstawie niekonstytucyjnych przepisów.
“Niekonstytucyjny przepis jako podstawa uchylenia decyzji o zasiłku rodzinnym.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 1319/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2006-04-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-12-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Grzegorz Saniewski Krzysztof Gruszecki /przewodniczący sprawozdawca/ Renata Owczarzak Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255 art. 5 art. 20 Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA: Krzysztof Gruszecki (spr.) Sędzia WSA: Renata Owczarzak Asesor WSA: Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]2005 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza B. z [...] 2005 r., Nr [...] Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] 2005 r., nr [...] na podstawie art. 5 i art. 20 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania skarżącej I. R. od decyzji Burmistrza Gminy B. z [...] 2005 r. w sprawie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku rodzinnego, a także odmowy przyznania świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego, z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, wnioskowanych na K. R. i M. R. oraz odmowy przyznania świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła, wnioskowanego na K. R. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż z dokumentów zawartych w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że dochód do ustalenia miesięcznego dochodu na osobę wynosi ostatecznie 30.421,58 zł, co w przeliczeniu na osobę daje dochód miesięczny w wysokości 633,78 zł. Kwota ta jest wyższa, niż próg określony ustawowo w art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który wynosi 504 zł i dlatego odmówiono przyznania prawa wnioskowanych świadczeń. W skardze na powyższą decyzję I. R. wniosła o rozpatrzenie, czy słusznie Burmistrz Gminy B. jak również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiły przyznania wypłaty zasiłku rodzinnego na dwoje dzieci oraz świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła oraz dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, gdyż zdaniem skarżącej nieprawidłowo został wyliczony dochód osiągany przez małżonka skarżącej, stanowiący podstawę do przyznania wnioskowanych świadczeń. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.wniosło o jej odrzucenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną. Z przepisu art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że przy rozpoznawaniu przez Sąd skargi na decyzję lub postanowienie, w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżone orzeczenie podlega uchyleniu. Tymczasem w myśl art. 134 § 1 wskazanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, należało uznać, że narusza ona przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że podstawą materialno-prawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej do sądu decyzji są przepisy ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.). Jednakże Sąd Rejonowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w T., działając na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643), przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne - czy art. 5 ust. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.) jest zgodny z art. 2, art. 32 i art. 71 Konstytucji. W następstwie powołanego pytania, Trybunał Konstytucyjny w dniu 15 listopada 2005 r. wydał wyrok (sygn. akt P. 3/05) stwierdzający, że art. 5 ust. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, z 2004 r. Nr 35, poz. 305, Nr 64, poz. 593 i Nr 192, poz. 1963 oraz z 2005 r. Nr 64, poz. 565, Nr 86, poz. 732, Nr 94, poz. 788 i Nr 143, poz. 1199) jest niezgodny z art. 2, art. 32 i art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 71 ust. 2 Konstytucji. Stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności wspomnianego art. 5 ust. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.) oznacza dla rozpoznawanej sprawy, iż przepis ten nie może być uznany za prawidłową podstawę prawną wydanych decyzji administracyjnych. Powstaje, zatem zagadnienie - jakie skutki prawne dla rozpoznawanej sprawy wywołał wspomniany wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Otóż podkreślić trzeba przede wszystkim, iż zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie, którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w innych przepisach właściwych dla danego postępowania. W świetle powołanej normy konstytucyjnej nasuwa się wniosek, że skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną ostatecznej decyzji jest, co do zasady powinność uchylenia takiej decyzji. Wskazać trzeba także, iż przepisem art. 82 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643) wprowadzono do Kodeksu postępowania administracyjnego artykuł 145 a) stanowiący, iż można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja (§ 1) oraz że skargę w takiej sytuacji wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2). Tak, więc podnoszona okoliczność orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niekonstytucyjności danego aktu prawnego (podstawy decyzji administracyjnej) jest z woli ustawodawcy samodzielną podstawą wznowieniową. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W świetle powyższego należy przyjąć, iż jest zasadą, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego. Skoro, zatem - jak wykazano - powoływana okoliczność stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą na podstawie, którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego (przesłanką wznowieniową), to taka regulacja prawna uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji (oraz decyzji organu pierwszej instancji) przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy administracji powinny uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie orzekania. W tej sytuacji orzeczono jak w sentencji na podstawie powoływanego art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI