II SA/Bd 1092/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2006-01-17
NSAinneŚredniawsa
choroba zawodowaukład ruchukręgosłupinspekcja sanitarnawykaz chorób zawodowychsłużba zdrowiamedycyna pracy

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę pracownika na decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej, ponieważ jego schorzenia kręgosłupa nie były ujęte w oficjalnym wykazie chorób zawodowych.

Skarżący, H. C., domagał się stwierdzenia choroby zawodowej z tytułu wieloletniej pracy w pozycji stojącej i pochylonej. Mimo że jego schorzenia kręgosłupa mogły być powiązane z warunkami pracy, organy sanitarne oraz sąd administracyjny uznały, że nie można ich zakwalifikować jako choroby zawodowej, ponieważ nie figurują one w wykazie określonym w rozporządzeniu Rady Ministrów. Sąd podkreślił, że brak takiego wpisu jest bezwzględną przesłanką do odmowy.

Sprawa dotyczyła skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej. Skarżący przez ponad 10 lat pracował jako jeliciarza w wymuszonej pozycji stojącej i pochylonej, co mogło przyczynić się do rozwoju schorzeń układu ruchu. Opinie lekarskie potwierdziły u niego m.in. myelopatię szyjną, rwę kulszową oraz chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa. Jednakże, ponieważ schorzenia te nie były wymienione w obowiązującym wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., organy sanitarne odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organów. Sąd wyjaśnił, że kluczowym warunkiem do uznania schorzenia za chorobę zawodową jest jego ujęcie w oficjalnym wykazie. Nawet jeśli warunki pracy miały wpływ na powstanie lub zaostrzenie choroby, brak jej w wykazie uniemożliwia jej zakwalifikowanie jako zawodowej. Sąd oddalił skargę, wskazując, że nie jest uprawniony do merytorycznego rozstrzygania w przedmiocie choroby zawodowej, a jedynie do kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Zarzuty dotyczące naruszenia zasad współżycia społecznego nie mogły odnieść skutku, gdyż przepisy dotyczące chorób zawodowych nie przewidują takiego kryterium rozstrzygnięcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, schorzenie nie może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli nie jest ono ujęte w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów, nawet jeśli warunki pracy miały wpływ na jego powstanie lub zaostrzenie.

Uzasadnienie

Przepisy prawa (rozporządzenie ws. wykazu chorób zawodowych) jasno określają, że bezwzględną przesłanką do stwierdzenia choroby zawodowej jest ujęcie danego schorzenia w tym wykazie. Brak wpisu w wykazie uniemożliwia uznanie schorzenia za chorobę zawodową, niezależnie od oceny warunków pracy czy wpływu tych warunków na stan zdrowia pracownika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115 § § 2 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach

Przy stwierdzeniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy.

Dz.U. nr 132, poz. 1115 § § 8 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach

Podstawę do wydania przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej (lub braku podstaw do jej stwierdzenia) stanowi materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w orzeczeniu wydanym przez lekarza placówki służby zdrowia upoważnionej zgodnie z § 5 rozporządzenia do rozpoznania choroby zawodowej oraz ocena narażenia zawodowego pracownika.

Pomocnicze

Dz. U. Nr 153, poz. 1269 art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę jako bezzasadną, jeżeli uzna, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Schorzenia skarżącego nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych, co stanowi bezwzględną przesłankę do odmowy stwierdzenia choroby zawodowej.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o związku przyczynowo-skutkowym między pracą a schorzeniami, mimo że warunki pracy mogły mieć wpływ na ich powstanie. Argument skarżącego o potrzebie rozszerzającej interpretacji wykazu chorób zawodowych z korzyścią dla obywatela. Argument skarżącego o naruszeniu zasad współżycia społecznego.

Godne uwagi sformułowania

Nie każda jednak choroba w świetle treści § 2 ust. 1 rozporządzenia, jest chorobą zawodową, nawet wtedy, gdy na jej powstanie lub zaostrzenie miały wpływ warunki pracy. Bezwzględną przesłanką do uznania konkretnego schorzenia za chorobę zawodową jest ujęcie go w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia. Wyliczenie to jest wyczerpujące, co oznacza, że tylko tego typu rozpoznanie upoważnia, przy spełnieniu pozostałych warunków do uznania , że mamy do czynienia z chorobą zawodową.

Skład orzekający

Małgorzata Włodarska

przewodniczący

Grażyna Malinowska-Wasik

sprawozdawca

Anna Klotz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykazu chorób zawodowych i bezwzględnego charakteru tego wykazu jako przesłanki do stwierdzenia choroby zawodowej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy schorzenia pracownika nie są wprost wymienione w rozporządzeniu, mimo potencjalnego związku z warunkami pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje problematykę chorób zawodowych i ścisłą interpretację przepisów, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych.

Czy choroba związana z pracą, ale nieujęta w oficjalnym wykazie, może być uznana za zawodową? Sąd odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 1092/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2006-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Anna Klotz
Grażyna Malinowska-Wasik /sprawozdawca/
Małgorzata Włodarska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Służba zdrowia
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Małgorzata Włodarska Sędzia WSA: Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Asesor WSA: Anna Klotz Protokolant Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] 2005 r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę
Uzasadnienie
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. decyzją nr [...] z dnia [...] 2005r. utrzymał w mocy decyzję nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] 2005r., którą na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115) orzeczono o odmowie stwierdzenia u H. C. choroby zawodowej.
H. C. przez ponad 10 lat do 1998r. był zatrudniony w Z. na stanowisku jeliciarza i praca jego polegała na obróbce jelit w wymuszonej pozycji stojącej (często pochylonej), stwarzając możliwość powstania przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy. Od 1998r. pozostaje na rencie chorobowej.
Dokonując oceny stanu zdrowia H. C. uprawniona jednostka organizacyjna służby zdrowia – Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. orzeczeniem z dnia [...] 2004r. na podstawie przeprowadzonego badania neurologicznego oraz kart informacyjnych leczenia sanatoryjnego pacjenta stwierdziła myelopatię szyjną w fazie początkowej, rwę szyjno – barkową obustronną, bardziej lewostronną (bez objawów ubytkowych obwodowego układu nerwowego) i rwę kulszową lewostronną ( bez objawów ubytkowych) konkludując, że w świetle wyżej wymienionych schorzeń układu ruchu, które nie figurują w obowiązującym wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), brak jest podstaw do rozpoznania u niego choroby zawodowej.
Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr med. J. N. w Ł. orzeczeniem z dnia [...] 2005r. rozpoznała u H. C. objawowy zespół korzeniowo – szyjny i lędźwiowo – krzyżowy z cechami rwy kulszowej lewostronnej w wywiadzie, chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa z objawami wielopoziomowej dyskopatii szyjnej i lędźwiowo – krzyżowej oraz skrzywienie boczne kręgosłupa piersiowego, stwierdzając, iż schorzenia te nie dają merytorycznych podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Obydwa organy inspekcji sanitarnej powołując się na orzeczenia lekarskie odmówiły stwierdzenia u H. C. choroby zawodowej wskazując, iż tylko przewlekłe schorzenia układu ruchu figurujące w pozycji 19 wykazu chorób zawodowych rozpoznane przez właściwą jednostkę orzeczniczą, po potwierdzeniu narażenia w miejscu pracy (ze względu na sposób wykonywania pracy), mogą być uznane za taką chorobę, zaś wymienione w orzeczeniach do nich nie należą.
Ustosunkowując się do odwołania H. C. od decyzji organu I instancji Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. w uzasadnieniu swej decyzji nadto wyjaśnił, iż wymienione w artykule gazety "[...]", na który powołuje się strona, choroby – żylaki i choroby kręgosłupa, zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi nie mogą być zaliczone do chorób zawodowych, podobnie jak i zmiany zwyrodnieniowo - zniekształcające kręgosłupa oraz innych stawów, gdyż bardzo często występują w populacji ogólnej.
Zaskarżając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego H. C. wniósł o jej uchylenie i uznanie go za trwale niezdolnego do pracy z tytułu choroby zawodowej powstałej w wyniku wykonywania pracy. Skarżący zarzucił, iż decyzja ta jest niezgodna z zasadami współżycia społecznego i słusznym interesem obywatela.
W skardze podniósł, iż w pracy był maksymalnie wykorzystywany, pracował w nocy i w godzinach nadliczbowych, ciągle w pozycji wymuszonej, pochylonej oraz dźwigał ciężary. Nie mógł też korzystać z urlopów i zwolnień. Po zbadaniu go w 1998r. lekarz zakładowy wystawił zaświadczenie orzekające o konieczności przeniesienia go do pracy na innym stanowisku z uwagi na przeciwwskazania do wykonywania dotychczasowej pracy.
Skarżący podkreślił istniejący związek przyczynowo – skutkowy między jego kilkunastoletnią pracą a schorzeniami, na które cierpi, uznany także przez organ inspekcji sanitarnej. Jego zdaniem, ujęty w wykazie zamknięty zestaw chorób zawodowych jest zbyt wąski w stosunku do zagrożeń występujących na rynku pracy i w wyjątkowych okolicznościach należy zastosować jego interpretację rozszerzającą z korzyścią dla obywatela mając na względzie zasady współżycia społecznego.
W uzupełnieniu skargi H. C. przedłożył pismo Z. z dnia 4 listopada 2005r. w którym przyznano, iż jego choroba powstała podczas trwania stosunku pracy.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nadto dodatkowo wywodząc, iż fakt przyznania skarżącemu renty chorobowej nie jest równoznaczny z rozpoznaniem u niego choroby zawodowej oraz, że dokumenty załączone przez niego do skargi były uwzględnione przy wydawaniu przez organ w dniu [...]2005r. decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosowanie do § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132 poz. 1115), przy stwierdzeniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Z § 8 ust. 1 wskazanego rozporządzenia natomiast wynika, że podstawę do wydania przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej ( lub braku podstaw do jej stwierdzenia) stanowi materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w orzeczeniu wydanym przez lekarza placówki służby zdrowia upoważnionej zgodnie z § 5 rozporządzenia do rozpoznania choroby zawodowej oraz ocena narażenia zawodowego pracownika.
Bezsporne jest, iż skarżący przez okres ponad 10 lat pracując jako jeliciarz w Z. wykonywał czynności w pozycji stojącej, często pochylonej, sprzyjającej chorobom układu ruchu.
Nie każda jednak choroba w świetle treści § 2 ust. 1 rozporządzenia, jest chorobą zawodową, nawet wtedy, gdy na jej powstanie lub zaostrzenie miały wpływ warunki pracy. Bezwzględną przesłanką do uznania konkretnego schorzenia za chorobę zawodową jest ujęcie go w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia.
W przypadku skarżącego dwie kompetentne jednostki organizacyjne służby zdrowia (Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. i Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł.) wydały jednoznaczne opinie o braku podstaw do rozpoznania u niego choroby zawodowej. Obydwie jednostki stwierdziły, że skarżący cierpi na zwyrodnieniową chorobę kręgosłupa z objawami dyskopatii oraz zespół korzeniowo – szyjny i lędźwiowo – krzyżowy (myelopatia i rwa), a jednostka odwoławcza – dodatkowo skrzywienie boczne kręgosłupa piersiowego, to jest schorzenia nie umieszczone w wykazie chorób zawodowych. W wykazie załączonym do rozporządzenia pod pozycją 19 dotyczącą przewlekłych chorób układu ruchu wywołanych sposobem wykonywania pracy figurują: przewlekłe zapalenie ścięgna i jego pochewki, przewlekłe zapalenie kaletki maziowej, przewlekłe uszkodzenie łękotki, przewlekłe uszkodzenie torebki stawowej, przewlekłe zapalenie okołostawowe barku, przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej, zmęczeniowe złamanie kości i martwica kości nadgarstka. Wyliczenie to jest wyczerpujące, co oznacza, że tylko tego typu rozpoznanie upoważnia, przy spełnieniu pozostałych warunków do uznania , że mamy do czynienia z chorobą zawodową.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, dysponując jednoznacznymi opiniami lekarskimi w zakresie rozpoznanych u skarżącego schorzeń nie wymienionych w wykazie chorób zawodowych, nie mógł tychże schorzeń uznać za chorobę zawodową i to niezależnie od tego, czy warunki pracy wpłynęły na ich powstanie.
Tak więc o negatywnym dla skarżącego wyniku sprawy przesądził fakt nieumieszczenia chorób , na które cierpi, w omawianym wykazie.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności, co oznacza, iż bada czy decyzja wydana została z poszanowaniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Uwzględniając skargę sąd uchyla wadliwą decyzję, stwierdza jej nieważność, względnie wydanie jej z naruszeniem prawa, nie jest natomiast uprawniony do merytorycznego rozstrzygania w przedmiocie sprawy. Nie może więc orzekać o uznaniu (lub nie) schorzeń za chorobę zawodową.
Z uwagi na to, że rozpoznając skargę sąd administracyjny kieruje się jedynie legalnością zaskarżonego rozstrzygnięcia, podnoszony przez skarżącego zarzut naruszenia przez organ zasad współżycia społecznego nie mógł w niniejszej sprawie odnieść zamierzonego skutku. Zasady współżycia społecznego winny być uwzględnione, jako odrębne kryterium rozstrzygnięcia podejmowanego przez organ administracji publicznej tylko wówczas, gdy tak stanowią przepisy będące podstawą materialno – prawną decyzji administracyjnej natomiast przepisy, które należało zastosować orzekając w przedmiocie choroby zawodowej tego rodzaju kryterium nie przewidują. Nadto decyzje podejmowane w omawianych sprawach nie mają charakteru uznaniowego, z którego wynika obowiązek kierowania się treścią art. 7 kpa, zgodnie z którym przy załatwieniu sprawy organ administracji publicznej musi mieć między innymi na względzie słuszny interes obywatela.
Nie podzielając zarzutów skargi i uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł o oddaleniu skargi jako bezzasadnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI