II SA/Bd 1075/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2024-03-26
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęstacja paliwwarunki zabudowylinia zabudowyprawo budowlanepostępowanie administracyjneWSAuchylenie decyzjizasada dwuinstancyjności

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody, uznając, że organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania i nie rozpoznał sprawy merytorycznie, ignorując kluczowe zarzuty skarżącej.

Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stacji paliw, gdzie skarżąca spółka kwestionowała zgodność lokalizacji pylonu cenowego z warunkami zabudowy. Wojewoda dwukrotnie utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Torunia, jednak Sąd uznał, że organ odwoławczy nie zastosował się do wskazań poprzedniego wyroku WSA i nie rozpoznał sprawy merytorycznie, ignorując większość zarzutów odwołania. W konsekwencji, Sąd uchylił decyzję Wojewody.

Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z pylonem cenowym. Po kilku postępowaniach administracyjnych i sądowych, Wojewoda Kujawsko-Pomorski utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Torunia udzielającą pozwolenia na budowę. Skarżąca spółka zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezastosowanie się do wskazań poprzedniego wyroku WSA, a także naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących ustaleń faktycznych i uzasadnienia decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, rozpoznając skargę, stwierdził, że Wojewoda naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania i nie rozpoznał sprawy merytorycznie, ignorując większość zarzutów odwołania, w tym kwestie zgodności z przepisami technicznymi dotyczącymi stacji paliw i budynków. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy jest zobowiązany do samodzielnego i merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a nie tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i niewypełnienie wskazań zawartych w poprzednim wyroku WSA, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że Wojewoda nie rozpoznał sprawy merytorycznie, ignorując większość zarzutów odwołania i nie odnosząc się do indywidualnych okoliczności sprawy, co stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

p.b. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 35 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

r.w.t.s.p. art. 98 § 1

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie

r.w.t.b. art. 328 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t.b. art. 329

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t.b. art. 329a

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do wskazań poprzedniego wyroku WSA. Organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy merytorycznie, ignorując większość zarzutów odwołania. Organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania i zasadę przekonywania. Uzasadnienie decyzji Wojewody było lakoniczne i nie odnosiło się do istotnych kwestii.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy uznał, że lokalizacja pylonu cenowego jest zgodna z warunkami zabudowy. Organ odwoławczy stwierdził, że projekt budowlany jest kompletny i zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy nie tylko naruszył przepis art. 153 p.p.s.a., lecz w zasadzie uchylił się od obowiązku rozpatrzenia tej sprawy w całości co do jej istoty. Zasada dwuinstancyjności postępowania oznacza, że każda sprawa administracyjna, jeżeli zawiśnie przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia przez stronę środka zaskarżenia, wymaga przede wszystkim ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy rozpatruje sprawę, a nie odwołanie.

Skład orzekający

Katarzyna Korycka

przewodniczący

Joanna Brzezińska

sprawozdawca

Renata Owczarzak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i związania sądem administracyjnym (art. 153 p.p.s.a.). Obowiązki organu odwoławczego w zakresie merytorycznego rozpoznania sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego w Polsce.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przez organy administracji wskazań sądów i zasady dwuinstancyjności. Pokazuje też, jak skomplikowane mogą być postępowania dotyczące pozwoleń na budowę.

Organ odwoławczy zignorował sąd i stracił sprawę – lekcja o dwuinstancyjności.

Dane finansowe

WPS: 997 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 1075/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Brzezińska /sprawozdawca/
Katarzyna Korycka /przewodniczący/
Renata Owczarzak
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77 par 1, art. 80, art. 107 par 3 i art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Korycka Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2024 r. sprawy ze skargi Firmy A. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Firma A kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3. oddala wniosek uczestnika postępowania o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 14 grudnia 2021 r. nr WAiB.6740.13.7.85.2021.ZP, Prezydent Miasta Torunia, po rozpoznaniu wniosku P. sp. z o. o. w W. (inwestora) zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z pylonem cenowym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną przy ul. [...] w T. (dz. nr [...], obręb [...]). W uzasadnieniu organ wskazał, że na skutek wniosku z 4 stycznia 2021 r. wydał w dniu 29 marca 2021 r. decyzję o pozwoleniu na budowę dla ww. przedsięwzięcia, uchyloną następnie decyzją Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 19 lipca 2021 r. W ponownie prowadzonym postępowaniu, stosując się do wytycznych organu odwoławczego, Prezydent wezwał inwestora do uzupełnienia projektu budowlanego w zakresie ustalonego decyzją z 10 marca 2020 r., nr WAiB.6730.11.122.21.2019.DK.KZ (decyzją WZ) warunku nieprzekraczalnej linii zabudowy projektowanego pylonu. Organ wskazał, że odpowiedź inwestora z 5 listopada 2021 r. wskazuje na niewątpliwą zgodność projektu w tym zakresie z ustalonymi warunkami zabudowy. Organ potwierdził formalną prawidłowość przedłożonego projektu budowlanego i projektu zagospodarowania terenu, a także ich zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła B. w H. (skarżąca spółka), zarzucając naruszenie:
1) art. 35 ust. 1 pkt 1a ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez niedostrzeżenie niezgodności projektu zagospodarowania terenu i projektu budowlanego z pkt 2.2 lit. a decyzji WZ i dopuszczenie lokalizacji pylonu cenowego z naruszeniem nieprzekraczalnej linii zabudowy,
2) niewykazanie zgodności planowanej inwestycji z przepisami § 98 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu roby naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie w zakresie odległości odmierzacza paliw płynnych od budynków na działce nr [...], ob. [...],
3) § 328 ust. 1, § 329 i § 329a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1225 – dalej "r.w.t.b.") poprzez niewłaściwe przyjęcia wskaźnika energii pierwotnej dla planowanej inwestycji,
4) art. 7, 8, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niewystarczające ustalenie okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie decyzji I instancji.
Decyzją z dnia 21 marca 2022 r. nr WIR.VIII.7840.1.6.2022.AC, Wojewoda Kujawsko-Pomorski uchylił rozstrzygnięcie I instancji i przekazał sprawę Prezydentowi Miasta Torunia do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy przywołał, że w pkt 2.2 litera a) decyzji WZ wskazano, iż nieprzekraczalna linia zabudowy tj., linia, której nie mogą przekraczać: słupy konstrukcyjne i zadaszenia wiaty oraz nadziemna część budynku, z wyłączeniem gzymsu, okapu dachu, zadaszenia nad wejściem, schodów i pochylni zewnętrznych, została ustalona zgodnie z załącznikiem nr 1. Z załącznika nr 2b do decyzji, wynika, że nieprzekraczalna linia zabudowy została ustalona w odległości 9 m od granicy pasa drogowego drogi powiatowej - ulicy [...]. Natomiast z przedłożonego projektu budowlanego wynika, że pylon cenowy został zlokalizowany w odległości około 5 m, od granicy pasa drogowego drogi powiatowej, zatem przed nieprzekraczalną linią zabudowy. Zdaniem Wojewody zasadnie zatem odwołujący zarzucił, że lokalizacja pylonu cenowego jest niezgodna z warunkami zabudowy, gdyż jest zaprojektowany poza wyznaczoną w decyzji o warunkach zabudowy "linią zabudowy". W ocenie organu odwoławczego Prezydent Miasta Torunia nie zastosował się do wytycznych zawartych w decyzji z 19 lipca 2021 r., w której wskazano, że projektowane usytuowanie pylonu cenowego jest niezgodne z warunkami ustalonymi w pkt 2.2 lit a warunków zabudowy. W ocenie Wojewody organ I instancji winien wezwać inwestora do usunięcia nieprawidłowości w zakresie lokalizacji pylonu cenowego, a nie do wykazania, że owa lokalizacja jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy. Wskazując na lakoniczność uzasadnienia decyzji Wojewoda wskazał, że w uzasadnieniu decyzji organu I instancji winno znaleźć się odniesienie do kwestii spełnienia przez inwestycję warunków odległościowych wynikających z przepisów r.w.t.b. oraz r.w.t.s.p. Przywołał, że już w decyzji z dnia 19 lipca 2021 r., wskazał Prezydentowi Miasta Torunia, iż pylon cenowy położony jest poza nieprzekraczalną granicą zabudowy i usytuowanie to jest niezgodne z warunkami ustalonymi w decyzji o warunkach zabudowy, a co zostało przez organ I instancji zignorowane w decyzji z 14 grudnia 2021 r.
Po rozpoznaniu sprzeciwu od powyższej decyzji, wniesionego przez inwestora, Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2022 r. o sygn. II SA/Bd 411/22, uchylił decyzję Wojewody z 21 marca 2022 r. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi niezbędny element prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego, tj. art. 35 p.b., i o ile organ architektoniczno-budowlany nie może dokonywać weryfikacji decyzji o warunkach zabudowy, to w razie wątpliwości może zwrócić się o wyjaśnienie lub weryfikację takiej decyzji do właściwego rzeczowo organu, albo odmówić udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że powstały spór dotyczy w istocie interpretacji treści decyzji WZ – w części określającej obowiązującą dla tej inwestycji linię zabudowy, w szczególności w zakresie odnoszącym się do odrębnego od budynku stacji paliw obiektu budowlanego tj. pylonu cenowo-reklamowego, czyli ustalenia elementu stanu faktycznego na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, a nie wykładni przepisów prawa, czy też naruszenia przepisów postępowania. Sąd wskazał, że organ I instancji przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę sprawdził zgodność inwestycji z ustaleniami decyzji WZ i w tym zakresie nawet przeprowadził uprzednio postępowanie wyjaśniające, brak jest zatem podstaw aby stwierdzić, iż w tym zakresie organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, tym bardziej w stopniu uzasadniającym zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd przywołał, że w pkt 2.2 lit. a) decyzji WZ określono, iż "nieprzekraczalna linia zabudowy (linia, której nie mogą przekraczać: słupy konstrukcyjne i zadaszenia wiaty oraz nadziemna część budynku, z wyłączeniem gzymsu, okapu dachu, zadaszenia nad wejściem, schodów i pochylni zewnętrznych: zgodnie z załącznikiem nr 1. Do sposobu ustalenia dla planowanej inwestycji warunków zabudowy odnosi się załącznik nr 2b – wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Sąd stwierdził, że z analizy treści punktu 2.2 lit. a decyzji w związku z powołanymi załącznikami wynika, iż przy ustaleniu linii zabudowy dla przedmiotowej inwestycji Prezydent Miasta Torunia określił nieprzekraczalną linię zabudowy dla słupów konstrukcyjnych i zadaszenia wiaty oraz budynku (...) w odległości 9 m od granicy przyległego pasa drogowego ul. [...], a jednocześnie odstąpił od ustalenia obowiązującej linii zabudowy dla obiektu budowlanego pylonu cenowo-reklamowego. W ocenie Sądu oznacza to, wbrew stanowisku Wojewody, że usytuowanie w projekcie budowlanym pylonu cenowego w odległości około 5 m od granicy pasa drogowego drogi powiatowej odpowiada ustalonym w powyższej ostatecznej decyzji warunkom zabudowy i zagospodarowania terenu. Według Sądu podstawy do zastosowania w sprawie art. 138 § 2 k.p.a. nie stanowił również wytknięty przez Wojewodę brak odniesienia się do kwestii spełnienia przez inwestycję warunków odległościowych wynikających z przepisów ww. rozporządzeń. Sąd stwierdził, że Wojewoda (w uzasadnieniu omyłkowo: "organ I instancji") jest organem uprawnionym i zobowiązanym do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w jej całokształcie i w tej sprawie winien dokonać własnej oceny co do spełnienia przez planowaną inwestycję wymogów określonych w powyższych przepisach prawa materialnego, skoro z akt nie wynika, by organ I instancji ocenę tę pominął. Sąd wskazał, że ewentualne uchybienia w zakresie uzasadnienia decyzji I instancji nie mogą być traktowane w niniejszej sprawie jako takie naruszenie przepisów postępowania, wobec którego konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, w rozumieniu art. 138 § 2 k.p.a.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z 11 lipca 2023 r. nr WIR.VIII.7840.1.141.2022.AC, Wojewoda Kujawsko-Pomorski utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Torunia z dnia 14 grudnia 2021 r., nr WAiB.6740.13.7.85.2021.ZP. W uzasadnieniu, po przywołaniu dotychczasowego stanu sprawy, treści art. 35 ust. 1 p.b. oraz po wyjaśnieniu, że decyzja WZ wiąże organ rozpoznający wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, Wojewoda przywołał treść pkt 2.2. lit. a decyzji WZ. Wskazał, że zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym pylon reklamowo-cenowy został zlokalizowany w odległości ok. 5 m od granicy pasa drogowego drogi powiatowej, a które to rozwiązanie kwestionuje odwołująca się spółka, jako naruszające ustaloną decyzją WZ nieprzekraczalną linię zabudowy. Przywoławszy stanowisko WSA z wyroku o sygn. II SA/Bd 411/22 odnośnie zgodności odległości usytuowania pylonu z właściwym warunkiem decyzji WZ, organ stwierdził, że zarzut odwołującej się spółki są niezasadne. Potwierdziwszy formalną prawidłowość i zgodność przedłożonego projektu budowlanego i projektu zagospodarowania przestrzennego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, organ odwoławczy wskazał, że brak jest podstaw do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W skardze na powyższą decyzję spółka B. w H. , reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o jej uchylenie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wniosła nadto o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zarzuciła naruszenie:
1) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) poprzez niezastosowanie się przez organ odwoławczy do oceny prawnej i niewypełnienie wskazań zawartych w wyroku o sygn. II SA/Bd 411/22,
2) art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieodniesienie się do zarzutów odwołania,
3) art. 7, 8, 77 § 1 i 80 w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez niewystarczające ustalenie okoliczności faktycznych sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia,
4) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie decyzji,
5) § 98 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu roby naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz.1853 – dalej "r.w.t.s.p.") poprzez błędne ustalenie, że projekt budowlany zgodny jest z warunkami zabudowy i przepisami techniczno-budowlanymi, pomimo że pozostają niewyjaśnione okoliczności dotyczące w szczególności prawidłowości odległości odmierzaczy paliw płynnych od budynków na działce nr [...] z obrębu [...],
6) § 328 ust. 1, § 329 i § 329a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1225 – dalej "r.w.t.b.") poprzez błędne ustalenie, że projekt budowlany zgodny jest z warunkami zabudowy i przepisami techniczno-budowlanymi, pomimo niewłaściwego przyjęcia wskaźnika energii pierwotnej dla planowanej inwestycji.
W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że organ nie dokonał własnej oceny w zakresie zgodności inwestycji ze wskazanymi przepisami rozporządzeń kształtujących istotne dla inwestycji przepisy techniczno-budowlane, zwłaszcza dot. warunków odległościowych, a do czego obowiązany był wytycznymi wyroku II SA/Bd 411/22 i treścią art. 153 p.p.s.a. Brak odniesienia się do ww. kwestii przez Wojewodę stanowi o niekonsekwencji tego organu, który w decyzji własnej z dnia 21 marca 2022 r. wytknął brak rozważenia tych zagadnień przez organ I instancji. Spółka podniosła, że poza odniesieniem się do zarzutu naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a p.b., sprowadzającym się do powielenia stanowiska Sądu, organ odwoławczy zignorował pozostałe zarzuty odwołania. Spółka zwróciła uwagę na wagę prawidłowo sporządzonego uzasadnienia decyzji administracyjnej, które w niniejszej sprawie, w jej ocenie, nie odpowiada wymogom art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Postanowieniem z 22 listopada 2023 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 26 marca 2022 r. pełnomocnik uczestnika postępowania – inwestora – wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej, wskazując, że zarzuty skarżącej były już przedmiotem oceny w poprzednim postępowaniu i nie mają wpływu na wynik sprawy. Podniósł, że wydane pozwolenie na budowę jest zgodne z warunkami zabudowy, a celem skargi jest w istocie zablokowanie realizacji inwestycji konkurencyjnej w stosunku do przedsięwzięcia prowadzonego przez skarżącą spółkę. Pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów postępowania od strony skarżącej. Na pytanie Sądu oświadczył, że roboty budowlane nie zostały jeszcze rozpoczęte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko sąd, niezależnie od zarzutów i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonej decyzji.
Na wstępie rozważań podkreślić należy, iż niniejsza sprawa była wcześniej przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w sprawie ze sprzeciwu P. sp. z o.o. w W. o sygn. akt II SA/Bd 411/22. Wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2022 r. Sąd uchylił uprzednią decyzję kasacyjną Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 21 marca 2022 r. Powyższe skutkuje koniecznością zastosowania art. 153 oraz art. 170 p.p.s.a. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci na przykład braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu wyroku. W orzecznictwie podkreśla się, iż działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki NSA: z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10, LEX 745376). Zatem ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Podsumowując, stwierdzić należy, zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12 ), że: "Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania." Co więcej, sąd ponownie orzekający jest zobowiązany wskazać, czy organ do tej oceny się zastosował, co jest warunkiem legalności zachowania organu w sprawie. W przypadku bowiem zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażenia w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowo wydanego rozstrzygnięcia.
W ocenie składu orzekającego w sprawie Wojewoda Kujawsko-Pomorski orzekając ponownie w sprawie nie wykonał wytycznych wynikających z wiążącego go powołanego prawomocnego wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2022 r., sygn. II SA/Bd 411/22 ocenił kontrolowaną na skutek sprzeciwu inwestora kolejną decyzję kasacyjną Wojewody Kujawsko-Pomorskiego za wadliwą, wydaną z istotnym naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. Sąd podkreślił, że sytuacja, w której organ odwoławczy można wydać decyzję kasacyjną ma miejsce, gdy organ I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie w związku z czym wyłączona jest możliwość przeprowadzenia przez organ odwoławczy uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 k.p.a. Pomimo, iż instytucja sprzeciwu ma charakter formalny i ograniczony, gdyż służy wyłącznie do zbadania prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy ustawowych przesłanek decyzji kasacyjnej określonych w art. 138 § 2 k.p.a., to jednak ocena ta nie może abstrahować od przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie, jako że to przepisy prawa materialnego z reguły determinują zakres postępowania wyjaśniającego. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy podlega w takim wypadku ocenie przez pryzmat przepisów prawa materialnego. W przeciwnym bowiem wypadku instytucja sprzeciwu, która ma na celu przyspieszenie całego postępowania, traci swoje znaczenie. Oznacza to, że art. 64e p.p.s.a. należy rozumieć w ten sposób, że sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., ale czyni to w świetle przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie. Sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji nie może oceniać, czy zostały spełnione przesłanki do wydania przez organ administracji decyzji pozytywnej czy też negatywnej, ale musi ocenić, czy zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a więc dla możliwości zastosowania norm materialnoprawnych w konkretnej, indywidulanej sprawie.
Odnosząc się do spornej kwestii interpretacji treści decyzji Prezydenta Miasta Torunia z 10 marca 2020 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw płynnych z pylonem cenowym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na działce nr [...] przy ul. [...] w T. – w części określającej obowiązującą dla tej inwestycji linię zabudowy, w zakresie odnoszącym się do odrębnego od budynku stacji paliw obiektu budowlanego tj. pylonu cenowo-reklamowego, Sąd stwierdził, że z analizy treści punktu 2.2 lit. a decyzji w związku z załącznikami nr 1 i nr 2b pkt 1 lit. a, wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że przy ustaleniu linii zabudowy dla przedmiotowej inwestycji Prezydent Miasta Torunia, określił nieprzekraczalną linię zabudowy dla słupów konstrukcyjnych i zadaszenia wiaty oraz budynku (...) w odległości 9 m od granicy przyległego pasa drogowego ul. [...]. Jednocześnie odstąpił od ustalenia obowiązującej linii zabudowy dla obiektu budowlanego pylonu cenowo-reklamowego. Oznacza to, wbrew stanowisku Wojewody, że usytuowanie w projekcie budowlanym pylonu cenowego w odległości około 5 m, od granicy pasa drogowego drogi powiatowej, odpowiada ustalonym w powyższej ostatecznej decyzji warunkom zabudowy i zagospodarowania terenu. Potwierdza to pismo Prezydenta Miasta Torunia z 22 września 2021 r. wyjaśniające, że ustalonej w ww. decyzji nieprzekraczalnej linii zabudowy nie należy stosować do projektowanego pylonu reklamowego.
W ocenie Sądu nie stanowiło podstawy do zastosowania w okolicznościach przedmiotowej sprawy art. 138 § 2 k.p.a. także stwierdzenie organu odwoławczego, że wbrew jego wskazaniu z uprzedniej decyzji kasacyjnej, w uzasadnieniu decyzji Prezydenta z 14 grudnia 2021 r. nie znalazło się odniesienie do kwestii spełnienia przez inwestycję warunków odległościowych wynikających z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie". Z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.), jak również art. 138 k.p.a. wynika, że organ II instancji jest organem uprawnionym i zobowiązanym do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w jej całokształcie. W tej sprawie zatem winien dokonać ponownie własnej oceny co do spełnienia przez planowaną inwestycję wymogów określonych w powyższych przepisach prawa materialnego. Dopiero dokonanie tej oceny mogłoby ewentualnie skutkować stosownym rozstrzygnięciem zgodnym z art. 138 k.p.a. Nie wynika bowiem z akt administracyjnych sprawy jednoznacznie, że organ pierwszej instancji pominął tę ocenę. Okoliczność ewentualnych uchybień w tym zakresie wymogom proceduralnym dotyczącym treści uzasadnienia decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.) nie może być w niniejszej sprawie traktowana jako takie naruszenie przepisów postępowania, wobec którego konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, w rozumieniu art. 138 § 2 k.p.a.
Tym samym zostało również przesądzone, że w niniejszej sprawie nie zaistniała podstawa do wydania po raz kolejny w tej sprawie decyzji kasacyjnej, lecz to organ odwoławczy, zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7, art. 15 i art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązany jest do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w jej całokształcie.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania B. z siedzibą w H. Wojewoda Kujawsko-Pomorski wydał zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję z dnia 11 lipca 2023 r. znak WIR.VIII.7840.1.141.2022.AC utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Bydgoszczy z dnia 14 grudnia 2021 r. zatwierdzająca projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z pylonem cenowym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną przy ulicy [...] w T. na działce nr [...] obręb [...].
W uzasadnieniu tej czterostronicowej decyzji organ odwoławczy przedstawił w skrócie przebieg postępowania, treść przepisów art. 153 p.p.s.a. i art. 35 ustawy Prawo budowlane (str. 1 - 3). Organ wskazał, że odwołująca zarzuciła naruszenie art. 35 ust. 1 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego przez przyjęcie zgodności projektu zagospodarowania terenu z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, wobec niezgodności z pkt 2.2 lit a decyzji o warunkach zabudowy tj. dopuszczenie do lokalizacji pylonu cenowego z naruszeniem ustalonej tą decyzją nieprzekraczalnej linii zabudowy. Powołując się na związanie stanowiskiem w tym zakresie wyrażonym w uzasadnieniu ww. wyroku WSA w Bydgoszczy organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut odwołującej się Spółki w tym zakresie. Resumując Wojewoda wskazał, że po ocenie zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany jest kompletny i ma wymaganą formę. Został wykonany i sprawdzony przez organy posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, które w chwili sporządzenia projektu oraz jego sprawdzenia były członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Nadto projekt zgodny jest z warunkami zabudowy i przepisami techniczno-budowlanymi. Zatem organ administracji architektoniczno-budowlanej I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne i nie ma podstaw do zmiany ani uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Torunia. Organ dodał, że stosownie do art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeżeli zostały spełnione wymagania, o których mowa w tym przepisie.
Wobec takiego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, wydanej po trzeciokrotnym rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy administracyjnej przez ten organ, należy jednoznacznie stwierdzić, że organ odwoławczy nie tylko naruszył przepis art. 153 p.p.s.a., lecz w zasadzie uchylił się od obowiązku rozpatrzenia tej sprawy w całości co do jej istoty. Przywołane w końcowej części uzasadnieniu decyzji ogólniki w jakikolwiek sposób nie odnoszą się do indywidualnych okoliczności i stanu faktycznego oraz prawnego rozstrzyganej sprawy administracyjnej. Rozstrzygnięcia organu II instancji w istocie nie poddaje się możliwości sądowej kontroli, a przede wszystkim nie daje gwarancji zachowania standardów działania administracji i publicznej wyrażonych w art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a.
Przedmiotem postępowania odwoławczego jest natomiast ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji. Druga instancja postępowania administracyjnego to także instancja merytoryczna. Przyznanie przez ustawodawcę temu organowi uprawnień reformatoryjnych oznacza, że organ ten ma obowiązek oceny nie tylko ustaleń dokonanych przez organ pierwszej instancji, ale również rozpatrzenia sprawy w pełnym zakresie. Podkreślić ponadto należy, że organ odwoławczy rozpatruje sprawę, a nie odwołanie (zażalenie). Zasada dwuinstancyjności oznacza, że w wyniku złożenia odwołania lub zażalenia sprawa administracyjna będzie w całości przedmiotem postępowania przed organem drugiej instancji. Rodzi to obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa. Zasada ta nie wyklucza przy tym dokonania odmiennej oceny materiału dowodowego zgromadzonego już w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Organ odwoławczy nie jest bowiem organem stricte kontrolującym prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ale samodzielnie, w oparciu o już zgromadzone (ewentualnie uzupełnione) dowody, ponownie rozstrzyga sprawę. Ponowne rozstrzygnięcie sprawy oznacza zatem dokonanie ponownych ustaleń faktycznych, a nie tylko przyjęcie tych, które wynikają z rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Tym bardziej, gdy z uzasadnienia decyzji tego organu nie wynika sposób dokonania konkretnych ustaleń.
Uzasadnienie decyzji powinno być przy tym elementem decydującym o przekonaniu strony co do trafności rozstrzygnięcia. Powinno odnosić się do istotnych elementów spornych, dowodów zarówno zebranych przez organ jak i przedłożonych przez stronę. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony, nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy lub nie przedstawi w sposób wyczerpujący wykładni stosowanych przepisów prawa. Należyte uzasadnienie decyzji pozwala na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Należyte uzasadnienie decyzji służy także realizacji zasady zaufania stron do organów orzekających oraz przekonywania stron. Odesłanie do uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji nie zastępuje oceny, którą winien dokonać ponownie organ odwoławczy. Zasada dwuinstancyjnego postępowania tworzy obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 1561/09 - wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Innymi słowy, wyrażona w art. 15 k.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania oznacza, że każda sprawa administracyjna, jeżeli zawiśnie przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia przez stronę środka zaskarżenia, wymaga przede wszystkim ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Obowiązujący model postępowania odwoławczego nie ma zatem charakteru kasacyjnego, co wyklucza ograniczenie postępowania przed organem drugiej instancji jedynie do kontroli orzeczenia wydanego przez organ I instancji. Zasada dwuinstancyjności jest zrealizowana, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone, czyli postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Podstawowym celem zasady przekonywania zawartej w art. 11 k.p.a. jest bowiem wyjaśnienie stronom przesłanek, jakimi organ kierował się przy załatwieniu sprawy (por. wyrok WSA w Poznaniu z 24 stycznia 2024 r. sygn. II SA/Po 580/23, wyrok WSA w Bydgoszczy z 30 stycznia 2024 r. sygn. I SA/Bd 665/23).
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Wojewody Kujawsko-Pomorskiego nie pozwala stwierdzić, iż organ odwoławczy po raz drugi rozpatrzył sprawę merytorycznie. Organ odwoławczy rozpatrując sprawę na skutek odwołania skarżącej Spółki nie wywiązał się z obowiązków orzeczniczych wynikających z zasady dwuinstancyjności postępowania i zasady przekonywania, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zasada przekonywania wyrażona w art. 11 k.p.a. nie jest bowiem zrealizowana, gdy organ pomija milczeniem twierdzenia strony lub nie odnosi się do kluczowych aspektów sprawy. Wszelkie okoliczności i zarzuty strony, a zwłaszcza te, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, muszą być rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane przez organ rozpatrujący sprawę.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b,
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
3. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
3a. Do postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, poprzedzonej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, stosuje się przepis art. 86f ust. 6 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przesłanki wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę określono w ust. 5, w szczególności w w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3 (pkt 1).
Z powyższego wynika, że postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem inwestora o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego nie ogranicza się wyłącznie do formalnej oceny prawidłowości przedłożonych dokumentów i tego czy zostały one sporządzone w określonej przepisami formie i przez uprawnione podmioty, jak zdaje się to czynić organ odwoławczy w tej sprawie. Postępowanie to bowiem wymaga od organu administracji architektoniczno-budowlanej wyjaśnienia w toku postępowania wszystkich merytorycznych wątpliwości zarówno powziętych z urzędu, jak i zgłaszanych w toku postępowania przez wszystkie jego strony i szczegółowego odniesienia się do nich w uzasadnieniu rozstrzygnięcia w sprawie. Jest to obowiązek organów administracji publicznej zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji.
Organ odwoławczy orzekając ponownie w sprawie nie tylko nie przeprowadził rzetelnie postępowania co do istoty dotyczącej sprawy zatwierdzenia projektu budowlanego i projektu zagospodarowania działki i udzielenia pozwolenia na budowę konkretnie określonej inwestycji, ale również pominął milczeniem znaczącą treść zarzutów odwołania, poza jednym, którego ocena została już przesądzona prawomocnie ww. wyrokiem tutejszego Sądu z 2 sierpnia 2022 r. Wskazać wobec tego przyjdzie, że w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Torunia z 14 grudnia 2021 r. skarżąca Spółka zarzuciła, poza naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1a Prawa budowalnego (pkt 1), także:
2) nie wykazanie przez inwestora zgodności planowanej inwestycji z przepisem § 98 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21litopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowania w zakresie odległości odmierzacza paliw płynnych od budynków na działce nr [...] z obrębu [...],
3) naruszenie § 328 ust. 1, § 329 i § 329a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez niewłaściwe przyjęcie wskaźnika energii pierwotnej dla planowanej inwestycji,
4) naruszenia art. 7, art.8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewystarczające ustalenie okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy
5) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy pominął zatem przy rozpatrywaniu i rozstrzyganiu sprawy także zarzuty strony odwołującej się wskazane w pkt 2-5.
Jak wynika z analizy niekompletnych akt administracyjnych organu II instancji, bowiem przekazano wyłącznie akta od momentu zwrotu przez Sąd akt administracyjnych sprawy wraz z prawomocnym uprzednim wyrokiem w tej sprawie (wpływ do organu 6 września 2022 r.). Od tego dnia jedyne czynności, które podjął organ odwoławczy to bezprzedmiotowe zwrócenie się do organu I instancji o przekazania akt administracyjnych sprawy (pismo z 6 października 2022 r.) . Dalej Wojewoda pismami z 9 stycznia, 6 kwietnia 2023 r. oraz 6 lipca 2023 r. trzykrotnie zawiadomił strony o ponownym rozpatrywaniu odwołania oraz na podstawie art. 36 K.p.a. o przedłużeniu postępowania z uwagi na trwające postępowanie wyjaśniające i badanie materiału tj. do 6 kwietnia 2023 r., do 6 lipca 2023 r. oraz do 6 sierpnia 2023 r. Następnie w dniu 11 lipca 2023 r. organ odwoławczy wydał wskazaną wyżej decyzję z opisanym uzasadnieniem.
Taki przebieg postępowania i treść uzasadnienia skarżonej decyzji wskazują na wydanie tejże decyzji z naruszeniem przepisów postępowania (art. 6, art. 7, art. 11, art. 15, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.) w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkować musi uchyleniem skarżonej decyzji. Organ odwoławczy w istocie nie rozpoznał i nie rozstrzygnął przedmiotowej sprawy, nie odniósł się do jej okoliczności faktycznych ani prawnych związanych z zamiarem budowy konkretnej inwestycji o charakterze szczególnym – stacji paliw płynnych wraz z infrastrukturą techniczną , kwestii spornych w toku postępowania, w którym występują strony o spornych interesach. Brak wypowiedzi organu drugiej instancji do większości zagadnień, która była obligatoryjna w świetle art. 107 § 3 k.p.a. pozbawił także strony oraz w konsekwencji sąd administracyjny możliwości oceny prawidłowości po pierwsze ustalenia przez ten organ stanu faktycznego sprawy, a następnie subsumpcji do konkretnych norm prawa materialnego, które zdaniem organu odwoławczego winny mieć zastosowanie w sprawie. Nie wynika także z uzasadnienia zaskarżonej decyzji jak organ II instancji w świetle obowiązujących przepisów prawa oraz zarzutów odwołania ocenił prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji i argumentacji powołanej w jego uzasadnieniu.
Te wszystkie uchybienia winien konwalidować organ odwoławczy ponownie rozpatrując w całości merytorycznie sprawę zgodnie z wymogami ww. przepisów prawa. Należy podkreślić, że organ odwoławczy jako organ zobowiązany do ponownego samodzielnego rozpatrzenia sprawy administracyjnej ma również możliwość, w razie stwierdzenia konieczności uzupełnienia materiału dowodowego, do skorzystania z dyspozycji art. 136 k.p.a. Uzasadnienie kolejnego rozstrzygnięcia organu II instancji w tej sprawie winno odpowiadać w pełni dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., zatem zawierać uzasadnienie faktyczne, w tym w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz uzasadnienie prawne uzasadnienie prawne obejmujące wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Wobec powyższych argumentów zasadne okazały się zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jak również art. 153 p.p.s.a. bowiem organ odwoławczy wbrew wskazaniom wyrażonym w ww. wyroku nie dokonał analizy zgromadzonego materiału dowodowego, nie ustalił stanu faktycznego i nie pominął całkowicie stawiane w odwołaniu oraz ponowione w skardze zarzuty materialnoprawne. Z tych powodów, na obecnym etapie postępowania przedwczesne byłoby odnoszenie się do nich. Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do zastępowania organu administracji w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej.
Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z motywów niniejszego uzasadnienia oraz uzasadnienia wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 2 sierpnia 2022r. sygn. II SA/Bd 411/22.
Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej Spółki zwrot niezbędnych kosztów postępowania w kwocie 997 złotych, obejmujące wpis od skargi (500 zł), opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł) oraz 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego ( pkt 2 sentencji). W pkt 3 sentencji oddalono wniosek uczestnika postępowania o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, albowiem nie znajduje on podstawy prawnej w obowiązujących przepisach prawa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI