II SA/Bd 1024/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2025-03-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
policjauposażeniewysługa latprzedawnienieprawo administracyjnesłużbaświadczeniaorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające policjantowi wyrównania uposażenia z tytułu wysługi lat, uznając, że prawo do wyższego uposażenia nabywa się z mocy prawa, a złożenie dokumentów przerywa bieg przedawnienia.

Policjant domagał się zaliczenia do wysługi lat okresu prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego i wypłaty wyrównania uposażenia wstecz. Organy administracji odmówiły, powołując się na przedawnienie roszczenia. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że prawo do wzrostu uposażenia nabywa się z mocy prawa z dniem przyjęcia do służby, a złożenie dokumentów przerywa bieg przedawnienia, co pozwala na wypłatę wyrównania za okres nieprzedawniony.

Sprawa dotyczyła policjanta, który domagał się zaliczenia do wysługi lat okresu prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego i wypłaty wyrównania uposażenia z tego tytułu. Organy Policji odmówiły wypłaty wyrównania za okres wstecz, argumentując, że roszczenie stało się wymagalne z dniem złożenia dokumentów potwierdzających wysługę lat, a następnie uległo przedawnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał jednak, że prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat nabywane jest z mocy prawa z dniem przyjęcia do służby. Złożenie przez policjanta dokumentów potwierdzających dotychczas nieudokumentowane okresy pracy stanowi czynność przerywającą bieg przedawnienia, co pozwala na dochodzenie wyrównania za okres trzech lat poprzedzających złożenie wniosku. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących ustalania wysługi lat i przedawnienia roszczeń, i nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wykładni.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Roszczenie o wypłatę wyrównania uposażenia z tytułu wysługi lat staje się wymagalne z dniem złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat, a czynność ta przerywa bieg przedawnienia, co pozwala na dochodzenie świadczenia za okres trzech lat wstecz od tej daty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawo do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat nabywane jest z mocy prawa z dniem przyjęcia do służby. Złożenie dokumentów potwierdzających dotychczas nieudokumentowane okresy pracy stanowi czynność przerywającą bieg przedawnienia, a nie moment powstania roszczenia. W związku z tym, policjant zachowuje prawo do wyrównania za okres nieprzedawniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

uop art. 107 § 1

Ustawa o Policji

uop art. 107 § 3

Ustawa o Policji

rozporządzenia MSWiA art. 5 § 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego

rozporządzenia MSWiA art. 5 § 2

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego

rozporządzenia MSWiA art. 5 § 3

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego

rozporządzenia MSWiA art. 5 § 4

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego

Pomocnicze

uop art. 99 § 1

Ustawa o Policji

uop art. 100

Ustawa o Policji

uop art. 101 § 1

Ustawa o Policji

uop art. 106 § 1

Ustawa o Policji

ppsa art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi

ppsa art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat nabywane jest z mocy prawa z dniem przyjęcia do służby. Złożenie przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę wyrównania. Decyzja ustalająca lub zmieniająca wysługę lat ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny.

Odrzucone argumenty

Roszczenie o wyrównanie uposażenia stało się wymagalne z dniem złożenia dokumentów potwierdzających wysługę lat i uległo przedawnieniu. Decyzja ustalająca wysługę lat ma charakter konstytutywny, tworząc nowe uprawnienie.

Godne uwagi sformułowania

prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 4% roszczenie z tytułu prawa do uposażenia ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne to złożenie do organu pełnej dokumentacji dotyczącej dodatkowego okresu wysługi lat powoduje uzyskanie prawa do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i z tym momentem roszczenie policjanta z tego tytułu staje się wymagalne prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie.

Skład orzekający

Katarzyna Korycka

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Saniewski

sędzia

Mariusz Pawełczak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie momentu wymagalności i przedawnienia roszczeń policjantów o wyrównanie uposażenia z tytułu wysługi lat, w szczególności gdy okresy te są udokumentowane w trakcie służby."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej regulacji dotyczącej policjantów i ich uposażenia, ale zasady interpretacji przedawnienia i charakteru decyzji administracyjnych mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu praw policjantów, jakim jest uposażenie i jego wyrównanie, a także interpretacji przepisów o przedawnieniu, co jest istotne dla wielu funkcjonariuszy.

Policjancie, Twoje uposażenie może być wyższe! Sąd wyjaśnia, jak walczyć z przedawnieniem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 1024/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-03-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Grzegorz Saniewski
Katarzyna Korycka /przewodniczący sprawozdawca/
Mariusz Pawełczak
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 145
106 ust. 1, art. 107 ust. 1 i ust. 3 pkt 1
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.)
Dz.U. 2015 poz 1236
§ 5 ust. 2-4
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości  uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia  zasadniczego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 marca 2025 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] września 2024 r. [...] w przedmiocie wypłaty wyrównania uposażenia z tytułu wysługi lat uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego P. w L. z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...].
Uzasadnienie
W. Z. (dalej: skarżący) w dniu [...] lutego 2024 r. zwrócił się do Komendy Powiatowej Policji w L. z raportem, w którym wniósł o zaliczenie do okresu służby, od którego zależy wzrost uposażenia zasadniczego, dotychczas nieudokumentowanego okresu prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego w okresie od [...].05.1996 r. do [...].05.1998 r. i od [...].05.1998 do [...].06.2001 r.
Rozkazem personalnym nr [...] dnia [...] kwietnia 2024 r. Komendant Powiatowy Policji w L., odmawiając skarżącemu zaliczenia do wysługi lat okresu od [...].05.1996 r. do [...].05.1998 r. i jednocześnie zaliczając do wysługi lat okres od [...].05.1998 do [...].06.2001 r., określił skarżącemu na dzień przyjęcia do służby w Policji tj. [...] lipca 2002 r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 4%, natomiast na dzień 12 luty 2024 r. (dzień złożenia raportu) prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 24%. Jednocześnie w uzasadnieniu rozkazu organ wskazał, że na dzień przyjęcia skarżącego do służby w Policji (tj. [...] lipca 2002 r.) prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat wynosi 4%, i że roszczenie z tytułu prawa do uposażenia ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
Raportem z dnia [...] czerwca 2024 r. skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., następnie przekazanym według właściwości do Komendanta Powiatowego Policji w L., skarżący zwrócił się o wypłacenie zgodnie z rozkazem personalnym nr [...] dnia [...] kwietnia 2024 r. należności wynikającej z art. 107 ust. 1 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 145; dalej "uop") – roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegających przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w L. odmówił wypłaty żądanego wyrównania wysługi lat za okres 3 lat wstecz w związku z rozkazem personalnym nr [...] dnia [...] kwietnia 2024 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przyjął art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej "kpa") w zw. z art. 106 ust. 1 uop oraz § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1236 ze zm.; dalej "rozporządzenia MSWiA). Organ I instancji podkreślili, że to złożenie do organu pełnej dokumentacji dotyczącej dodatkowego okresu wysługi lat powoduje uzyskanie prawa do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i z tym momentem roszczenie policjanta z tego tytułu staje się wymagalne. Wskazał również, że ustawodawca odmiennie określił termin, od którego należy liczyć okres wysługi lat i termin, od którego należy się policjantowi wyższe uposażenie z tytułu wysługi lat. Pierwszy z tych terminów rozpoczyna bowiem bieg od momentu, w którym został nawiązany stosunek służbowy, natomiast bieg terminu, od którego możliwe jest podwyższenie uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest określony w art. 106 ust. 1 uop, który to przepis wskazuje, że zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. Skoro zaś postępowanie w sprawie weryfikacji ustalonej już policjantowi wysługi lat zostało wszczęte w określonym dniu, to zgodnie z art. 106 § 1 uop dopiero z tym dniem powstały okoliczności uzasadniające zmianę uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat.
Skarżący od powyższej decyzji złożył odwołanie do Komendanta Policji, zarzucając błędne zinterpretowanie 3-letniego okresu przedawnienia roszczenia.
Decyzją z dnia [...] września 2024 r. [...] Komendant Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...].
Organ w uzasadnieniu decyzji, powołując przepisy art. 99 ust. 1 i 2, art. 101 ust. 1, 106 ust. 1 i 107 ust. 1 i 3 uop oraz § 5 MSWiA, stwierdził że wraz ze złożeniem przez policjanta dokumentów potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat staje się wymagalne roszczenie policjanta o wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat. Dzień złożenia dokumentów określa więc początek biegu terminu przedawnienia w rozumieniu art. 107 ust. 1 uop. Oznacza to, że z dniem złożenia stosowanej dokumentacji policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, zachodzi więc okoliczność uzasadniająca zmianę uposażenia. Roszczenie o zmianę uposażenia nie istnieje wcześniej, tj. przed wykazaniem przez policjanta okresów zaliczanych do wysługi lat. Natomiast policjant w okresie nieprzedawnionym (3 lat od złożenia dokumentów) może realizować swoje prawo do uposażenia, stosowanie do § 5 ust. 4 rozporządzenia MSWiA. Skoro więc w sprawie skarżący złożył dokumenty potwierdzające okres podlegający uwzględnieniu do wysługi lat, w dniu [...] lutego 2024 r. - to od tego dnia mogło być przyznane prawo do wzrostu uposażenia z tytułu zwiększonej wysługi lat. Zdaniem organu odwoławczego, uwzględniając treść art. 106 ust. 1 uop, Komendant Powiatowy Policji trafnie przyjął, że okolicznością uzasadniającą zmianę uposażenia zasadniczego w niniejszej sprawie, było złożenie przez policjanta nowych, nieposiadanych dotąd przez organ dokumentów. Jeśli natomiast roszczenie policjanta o wzrost uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat powstaje jednocześnie z dniem złożenia dokumentacji, o której mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia MSWiA, to data ta rozpoczyna bieg terminu przedawnienia w rozumieniu art. 107 ust. 1 uop.
Organ odwoławczy nie zgodził się ze skarżącym, że od daty złożenia pełnej dokumentacji dotyczącej wysługi lat należy liczyć wstecz 3-letni okres przedawnienia. Dopiero fakt udokumentowania dodatkowego okresu powoduje, iż funkcjonariusz uzyskuje prawo podmiotowe do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i z tym dniem roszczenie policjanta staje się wymagalne. Przedawnienie roszczenia nastąpiłoby tylko w sytuacji, gdyby organ, dysponując kompletem dokumentów, nie wydał niezwłocznie decyzji w sprawie ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, lecz rozstrzygnął sprawę w późniejszym terminie.
Zdaniem organu, argumenty podniesione przez stronę nie mogą zasługiwać na uwzględnienie, gdyż nie zaszły przesłanki warunkujące powstanie roszczenia o wypłatę różnicy uposażenia zasadniczego za okres 3 lat wstecz od daty złożenia raportu. Dopiero fakt pozostawania w obrocie prawnym ostatecznej decyzji w przedmiocie zwiększenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, z uwagi na uwzględnienie dotychczas nieudokumentowanych okresów powoduje, że policjant uzyskuje prawo do świadczenia pieniężnego z tego tytułu. Decyzja ta ma charakter konstytutywny, bowiem tworzy nowe uprawnienie/roszczenie.
Organ odwoławczy podkreślił, że okoliczność prowadzenia przez skarżącego indywidualnego gospodarstwa rolnego została udokumentowana przed organami Policji dopiero w trakcie służby, zatem nie może ona kreować wymagalności roszczenia ze skutkiem wcześniejszym niż data jej wykazania, która jest również datą rozpoczęcia biegu roszczenia. W konsekwencji, organ II instancji, podzielił pogląd Komendanta Powiatowego Policji, że brak jest podstaw do wypłaty skarżącemu uposażenia za okres trzech lat wstecz tj. od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia [...] lutego 2024 r. Powyższe wywiedziono z faktu, że rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] kwietnia 2024 r. uwzględniający raport policjanta, może mieć jedynie charakter konstytutywny, a więc nie wywołuje skutków wstecz, tj. od daty przyjęcia funkcjonariusza do służby.
W. Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na ww. decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. w sprawie wypłaty świadczenia z tytułu wysługi lat za okres trzech lat wstecz tj. za okres, który nie uległ przedawnieniu licząc od dnia złożenia przez niego raportu do Komendanta Powiatowego Policji w L. o zaliczenie okresu pracy w we własnym indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy w związku z rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia [...] kwietnia 2024 r.
Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do wypłacenia świadczenia za okres trzech lat wstecz od momentu złożenia raportu w sprawie zaliczenia okresu pracy w we własnym indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy wraz z ustawowymi odsetkami, zwrot kosztów postępowania oraz przeprowadzenie posiedzenia w formie niejawnej.
Skarżący stwierdził, że jego roszczenie stało się wymagalne z chwilą przyjęcia go do służby, a złożenie przez niego raportu o zaliczenie okresu pracy we własnym indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy przerywa jedynie bieg przedawnienia. Brak udokumentowania przez niego pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w dniu przyjęcia go do służby spowodował brak naliczenia mu tego okresu pracy, lecz roszczenie stało się wymagalne właśnie z chwilą przyjęcia go do służby. Wtedy też nabył prawo do zaliczenia mu wcześniejszego okresu pracy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić.
Zgodnie z art. 99 ust. 1 uop prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia (art. 100 uop). Wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat (art. 101 ust. 1 uop). Zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę (art. 106 ust. 1 uop).
Z powyższego wynika, że wysokość uposażenia zasadniczego uzależniona jest m.in. od posiadanej wysługi lat. Zasady obliczania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego, zostały uregulowane w rozporządzeniu MSWiA, które w Rozdziale 2 zatytułowanym "Ustalenie wysługi lat" określa okresy zaliczane do wysługi lat (§ 4) oraz określa tryb postępowania w tych sprawach (§ 5).
Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia MSWiA, dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 2-5, policjant jest obowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr. Zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba że z przepisów odrębnych wynika inny termin zaliczenia danego okresu. Przepis ten stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, o których mowa w ust. 1 (§ 5 ust. 3 rozporządzenia MSWiA). Regulacja § 5 ust. 4 rozporządzenia MSWiA stanowi, że termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat w trybie określonym w ust. 2 i 3, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu.
Treść powyższych przepisów wskazuje, że w momencie przyjmowania do służby policjantowi ustala się okresy zaliczane do wysługi lat, od której zależy wysokość należnego uposażenia. Zasadą jest, że podstawową wysługę ustala się na dzień przyjmowania policjanta do służby, zaliczając do tej wysługi wszystkie poprzednie okresy służby i inne równoważne okresy zatrudnienia. Pełna realizacja tej zasady jest możliwa tylko wówczas, gdy funkcjonariusz już w momencie podejmowania służby w Policji przedłoży wszystkie niezbędne w tym zakresie dokumenty. Jeżeli jednak - jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie - takie dokumenty policjant przedstawi dopiero w czasie pełnionej służby, to według przepisów rozporządzenia MSWiA istnieje możliwość zmiany wysługi lat ustalonej na dzień przyjęcia do służby w Policji poprzez zaliczenie policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów pracy wykonywanej przed podjęciem służby w Policji (§ 5 ust. 3 rozporządzenia MSWiA). Dlatego policjant, który przy przyjęciu do służby nie wykazał zaliczanych okresów, może to uczynić później, nie tracąc prawa do ich uwzględnienia przy ustalaniu przedmiotowej wysługi. Po przedłożeniu dokumentów odnoszących się do okresów, które podlegają zaliczeniu do wysługi lat, funkcjonariusz może wnioskować o zaliczenie mu dotychczas nieudokumentowanych okresów. Realizacja żądania następuje rozkazem personalnym zmieniającym ustaloną wysługę lat i określającym termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu.
W rozpatrywanej sprawie sporna pozostawała data, od której przysługuje policjantowi wyższe uposażenie z tytułu dodatkowej wysługi lat, to znaczy czy od daty złożenia udokumentowanego wniosku o zaliczenie do wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym, czy też od daty wcześniejszej ustalonej przy uwzględnieniu przepisów o przedawnieniu.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zwraca się uwagę na to, że przy dokonywaniu wykładni powołanego § 5 ust. 4 rozporządzenia MSWiA konieczne jest przywiązanie szczególnej wagi do zawartego w nim określenia "z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu". Dotyczy ono terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia w określonej procentowo wysokości, w powiązaniu z wynikającą z decyzji zmianą wysługi lat. Powyższa regulacja wskazuje, że to powołany wyżej przepis rozporządzenia, a nie art. 106 ust. 1 uop, stanowi podstawę do określania terminu nabycia przez policjanta prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat (zob. wyrok NSA z dnia 26.04.2019 r., sygn. akt I OSK 1512/17).
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 107 ust. 1 uop, roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Bieg przedawnienia takich roszczeń, w myśl art. 107 ust. 3 pkt 1 uop, przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. Zdaniem Sądu, dzień złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr - tak jak wymaga tego przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia MSWiA - przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę różnicy między uposażeniem zasadniczym w wysokości uwzględniającej wzrost z tytułu nowo udokumentowanego okresu wysługi lat, a uposażeniem zasadniczym w wysokości dotychczasowej.
W konsekwencji, policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu nowo udokumentowanej wysługi lat jedynie za okres objęty przedawnieniem. Podjęcie przez policjanta czynności przerywającej bieg terminu przedawnienia skutkuje tym, że zachowuje on prawo do odpowiednio powiększonego uposażenia za trzyletni nieprzedawniony okres. NSA w przywołanym wyroku z 26.04.2019 r. wyjaśnił, że istnienie okresów uwzględnianych przy ustalaniu wysługi lat przy przyjęciu policjanta do służby ma charakter obiektywny. O tym, czy policjantowi w rozkazie personalnym zostanie ustalona wysługa lat oraz czy otrzyma odpowiedni wzrost uposażenia zasadniczego decyduje jedynie udokumentowanie okresów zaliczanych do wysługi lat. Nieprzedłożenie przez policjanta przy przyjęciu do służby dokumentów potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat skutkuje tym, że jego uposażenie zasadnicze zostanie ustalone w wysokości niższej, niż mogłoby być ustalone, gdyby w tym terminie prawidłowo te okresy udokumentował. Nie oznacza to jednak, że policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za cały okres od przyjęcia do służby w Policji do dnia złożenia wniosku o zmianę wysługi lat.
Przepisy § 5 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia MSWiA przewidują, że również w razie zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, wysługę lat ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, natomiast termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia określa się z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Oznacza to, że oprócz art. 107 ust. 1 uop, określającego trzyletni termin przedawnienia, należy także uwzględniać art. 107 ust. 3 pkt 1 uop regulujący kwestię przerwania biegu przedawnienia. Dzień złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę różnicy między uposażeniem zasadniczym w wysokości uwzględniającej wzrost z tytułu nowo udokumentowanego okresu wysługi lat a uposażeniem zasadniczym w wysokości dotychczasowej. Policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu nowo udokumentowanej wysługi lat jedynie za okres objęty przedawnieniem. Natomiast podjęcie przez policjanta czynności przerywającej bieg terminu przedawnienia skutkuje tym, że zachowuje on prawo do odpowiednio powiększonego uposażenia za trzyletni nieprzedawniony okres.
Oznacza to, że uprawnienie do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa. Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie. Policjant z chwilą powstania z mocy prawa uprawnienia do wzrostu uposażenia zasadniczego posiada roszczenie o ustalenie nabycia prawa, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Nie oznacza to jednak, że z tą chwilą powstaje po stronie organów Policji obowiązek realizacji świadczenia. Obowiązek ten istnieje potencjalnie i warunkowo. Uruchomienie przez policjanta jego prawa następuje poprzez złożenie wniosku, a następnie wydanie stosownej decyzji (rozkazu personalnego), która ma charakter deklaratoryjny. Przy czym czynności te nie stanowią podstawy nabycia prawa do realizacji roszczenia, które w dacie ich podejmowania już faktycznie istnieje. Złożenie przez policjanta wniosku o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów, stanowi natomiast podjęcie czynności, o której mowa w art. 107 ust. 3 pkt 1 uop, i przerywa bieg przedawnienia (por. wyroki NSA: z dnia 13.02.2015 r., sygn. akt I OSK 1340/13; z dnia 2.02.2016 r., sygn. akt I OSK 2495/14; z dnia 22.09.2017 r., sygn. akt I OSK 3106/15; z dnia 12.10.2017 r., sygn. akt I OSK 3257/16 oraz WSA w Opolu z dnia 26.04.2019, sygn. akt II SA/Op 210/19), które Sąd orzekający podziela, w odróżnieniu od orzeczeń powołanych przez organ w odpowiedzi na skargę i zaskarżonej decyzji.
W konsekwencji, zauważyć trzeba, że skarżący prawo do wzrostu uposażenia z tytułu większej wysługi lat nabył nie z dniem złożenia wniosku o zaliczenie do wysługi lat okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego, ale wcześniej. Prawo to istniało już w dniu przyjęcia do służby, a ponieważ przerwanie biegu przedawnienia tego prawa zostało dokonane w dniu wpłynięcia wniosku do organu, to termin nabycia prawa należnego funkcjonariuszowi do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat winien uwzględniać okres nieprzedawniony - trzy lata przed złożeniem wniosku.
Przytoczone stanowisko Sądu zostało wyrażone w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy: z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 1319/23; z dnia 15 lutego 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 1063/22; z dnia 24 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 74/21.
Podkreślić należy, że w sprawie Komendant Powiatowy Policji w L. wydał rozkaz personalny nr [...] dnia [...] kwietnia 2024 r., którym określił skarżącemu na dzień przyjęcia do służby w Policji tj. [...] lipca 2002 r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 4% w związku z uwzględnieniem dotychczas nieudokumentowanego okresu prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego. W rozkazie tym organ wskazał też, że na dzień 12 luty 2024 r. (dzień złożenia raportu) prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat wynosi ogółem 24%. Jednocześnie w uzasadnieniu rozkazu organ wyjaśnił, że na dzień przyjęcia skarżącego do służby w Policji (tj. [...] lipca 2002 r.) prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat wynosi 4%, i że roszczenie z tytułu prawa do uposażenia ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. W tych okolicznościach w sprawie zachodzi taki stan rzeczy, że w rozkazie personalnym nr [...] dnia [...] kwietnia 2024 r. "prawo do wzrostu uposażenia" z tytułu dodatkowej dotychczas nieudokumentowanej wysługi lat określone zostało przez organ na dzień przyjęcia skarżącego do służby (choć organ w rozkazie określił także prawo do wzrostu uposażenia na dzień złożenia raportu odnosząc je do łącznej wysługi lat). Skarżący od tego dnia tj. przyjęcie do służby nabył więc prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Złożenie zaś przez skarżącego wniosku o zaliczenie do wysługi lat okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego spowodowało przerwanie biegu przedawnienia tego prawa, co w konsekwencji oznacza, że wbrew stanowisku organów, skarżącemu przysługuje prawo do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat za okres nieprzedawniony, tj. zgodnie z art. 107 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 uop za okres trzech lat przed złożeniem wniosku.
Z powyższych względów, z uwagi na naruszenie przez orzekające organy przepisów § 5 ust. 2-4 rozporządzenia MSWiA w zw. z art. 106 ust. 1 i art. 107 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 uop, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej powoływanej jako "ppsa").
Ponownie rozpatrując sprawę, organy przy ocenie prawa skarżącego do wnioskowanej należności za okres poprzedzający złożenie raportu przez skarżącego, uwzględnią zaprezentowaną wyżej wykładnię powołanych przepisów ustawy o Policji oraz rozporządzenia MSWiA.
Wszystkie przywołane w uzasadnieniu wyroki dostępne są na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI