II SA 4670/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-05-17
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowykara pieniężnalicencjakontrolapostępowanie administracyjnedwuinstancyjnośćnieważność decyzjiWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającej karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez licencji, z powodu rażącego naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) nakładającą karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę 10.000 zł. Po odwołaniu, GITD początkowo utrzymał decyzję w mocy, a następnie, w kolejnej decyzji, uchylił decyzję organu I instancji i nałożył karę 8.000 zł, stosując przepisy obowiązujące w dacie orzekania. Sąd administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji GITD, wskazując na rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, ponieważ organ II instancji dwukrotnie rozpoznał odwołanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z dnia [...] października 2003 r., która uchyliła decyzję organu I instancji i nałożyła karę 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez licencji. Wcześniej Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę 10.000 zł. Skarżący podnosił, że nie był świadomy obowiązku posiadania licencji od daty rozpoczęcia działalności, interpretując przepisy inaczej. GITD początkowo utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, a następnie wydał zaskarżoną decyzję, uchylając poprzednią i nakładając niższą karę, powołując się na nowsze przepisy. Sąd administracyjny, działając na podstawie art. 134 P.p.s.a., z urzędu stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji GITD. Kluczowym zarzutem, który doprowadził do stwierdzenia nieważności, było rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.). Sąd ustalił, że GITD dwukrotnie rozpoznał odwołanie skarżącego: najpierw decyzją z dnia [...] września 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, a następnie decyzją z dnia [...] października 2003 r. uchylającą ją i nakładającą nową karę. Taka sytuacja stanowiła rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd orzekł zatem o stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji i o tym, że nie podlega ona wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dwukrotne rozpatrzenie odwołania przez organ drugiej instancji stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i skutkuje nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Uzasadnienie

Organ drugiej instancji dwukrotnie rozpoznał odwołanie strony, wydając dwie różne decyzje w tej samej sprawie. Pierwsza decyzja utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a druga uchyliła ją i nałożyła nową karę. Taka procedura narusza fundamentalną zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, co jest kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (13)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.t.d. art. 92 § 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym art. 1.1

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw art. 8

p.u.s.a.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a.

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.t.d. art. 103 § ust. 3 i 5

Ustawa o transporcie drogowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego przez organ drugiej instancji, który dwukrotnie rozpoznał odwołanie.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące błędnej interpretacji przepisów o obowiązku posiadania licencji od daty rozpoczęcia działalności gospodarczej (niebadane merytorycznie z uwagi na stwierdzenie nieważności).

Godne uwagi sformułowania

Taki stan rzeczy stanowi o rażącym naruszeniu prawa przez organ II instancji i skutkuje w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważnością decyzji.

Skład orzekający

Dorota Wdowiak

przewodniczący

Jolanta Królikowska-Przewłoka

sprawozdawca

Ewa Marcinkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy organ drugiej instancji faktycznie dwukrotnie rozpoznał odwołanie w tej samej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego, a konkretnie zasada dwuinstancyjności, która może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli kwestia merytoryczna mogłaby być rozstrzygnięta inaczej.

Dwukrotne rozpatrzenie odwołania przez organ administracji doprowadziło do stwierdzenia nieważności decyzji.

Dane finansowe

WPS: 8000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA 4670/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-05-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Wdowiak /przewodniczący/
Ewa Marcinkowska
Jolanta Królikowska-Przewłoka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Wdowiak, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.), Asesor WSA Ewa Marcinkowska, Protokolant: Aleksandra Borowiec-Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2005 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że decyzja, o której mowa w pkt 1 nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] wydaną na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 1, art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) i lp. 1.1. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz.U. Nr 115 poz. 999 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na W. K. [...] karę w wysokości 10.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło stwierdzone w czasie kontroli w dniu [...] czerwca 2003r. pojazdu m-ki [...] o nr rej. [...] należącego do W. K. wykonywania transportu drogowego bez licencji z wyłączeniem taksówek.
W odwołaniu z dnia [...] lipca 2003r. od tej decyzji W. K. wniósł o jej uchylenie podnosząc, że podczas rejestracji działalności gospodarczej w dniu [...] maja 2002r. nie żądano żadnych oświadczeń, dodatkowych uprawnień, licencji lub zezwoleń i w okresie rozpoczęcia działalności nie funkcjonowały przepisy dotyczące uzyskiwania uprawnień do prowadzenia działalności transportowej i nie było organów szkolących do wydawania odpowiednich certyfikatów zawodowych, a przepisy dotyczące tych zagadnień interpretowano w ten sposób, że wymóg posiadania licencji będzie obowiązywał dopiero od 1 stycznia 2004r. Nadto podniósł, że kara jest b. dużym obciążeniem i jest niewspółmierna do szkodliwości czynu.
Decyzją z dnia [...] września 2003r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu w/w odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w sprawie nie ma zastosowania art. 103 ust. 3 i 5 cyt. ustawy, bo z przedstawionego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wynika, że przedsiębiorca rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego [...] maja 2004r., tj. po dacie wejścia w życie tej ustawy. Tym samym winien w dacie kontroli posiadać wymaganą licencję i okazywać ją do kontroli. Licencji takiej jednak wówczas nie posiadał, co w świetle przepisów powołanej ustawy skutkuje zasadnością nałożonej kary przez organy I instancji.
Decyzją z dnia [...] października 2003r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu w/w odwołania uchylił decyzję organu I instancji i nałożył karę 8000zł. W uzasadnieniu podniesiono, iż działanie organu I instancji było prawidłowe i zgodne z prawem. Z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie bowiem wynika, że w sprawie nie ma zastosowania art. 103 ust. 3 i 5 powołanej ustawy, a zatem zachodzą przesłanki do uznania, iż w dacie kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego. Mając jednak na uwadze art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw, organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję i nałożył karę 8000 zł stosując przepisy obowiązujące w dacie orzekania organu II instancji.
W skardze na tę decyzję wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. K. wniósł o jej uchylenie ew. "zwrócenie zaskarżonej decyzji do ponownego rozpoznania przez organ I instancji" oraz o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący zarzucił, iż organ I jak i II instancji pominął okoliczności, które miały wpływ na nieposiadanie wskazanego w art. 92 § 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym dokumentu licencji, bo w trakcie rejestracji "transportowej działalności gospodarczej organ rejestrowy nie zwrócił mu uwagi, co do istoty i dlatego błędnie przyjął, że licencja obowiązywać będzie od 1 stycznia 2004r.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o odrzucenie skargi i oddalenie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia.
postanowieniem z dnia 5 maja 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi.
Na rozprawie w dniu 17 maja 2005r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W sprawie wymaga również podkreślenia, iż stosownie do art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając powyższe na względzie, Sąd z urzędu wziął pod uwagę zachodzącą w sprawie nieważność zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Statuowana przepisem art. 15 k.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego zapewnia stronie prawo wniesienia środka zaskarżenia od rozstrzygnięcia organu I instancji do organu wyższego stopnia.
Istota administracyjnego toku instancji polega zatem na dwukrotnym rozpatrzeniu tej samej sprawy administracyjnej przez organ I instancji, a następnie, wskutek odwołania, przez organ II instancji. Od decyzji organu I instancji, tj. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, skarżący złożył odwołanie z dnia [...] lipca 2003r.
Główny Inspektor Transportu Drogowego dwukrotnie, co przyznał na rozprawie pełnomocnik organu, a zatem z naruszeniem powołanego przepisu odwołanie rozpoznał. W dniu [...] września 2003r. podjął bowiem decyzję mocą, której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i skierował ją na adres skarżącego, zaś w aktach administracyjnych znajduje się pismo Naczelnika Urzędu Poczty o doręczeniu żonie skarżącego w dniu [...] września 2003r. Natomiast w dniu [...] października 2003r. wydał zaskarżoną decyzję mocą, której uchylił decyzję organu I instancji i nałożył na skarżącego karę 8.000 zł
Taki stan rzeczy stanowi o rażącym naruszeniu prawa przez organ II instancji i skutkuje w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważnością decyzji.
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję stwierdza jej nieważność, jeżeli zachodzą przyczyny określone w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego i, jak wyżej wskazano, taka sytuacja w sprawie zachodzi.
Z tych też względów Sąd na zasadzie powołanego przepisu orzekł, jak w pkt 1 sentencji, zaś w pkt 2 orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.